Các yếu tố tự sự miêu tả trong văn biểu cảm
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (95.74 KB, 3 trang )
Các yếu tố tự sự miêu tả trong văn biểu
cảm
Người đăng: Bảo Chi - Ngày: 27/09/2017
Muốn phát biểu suy nghĩ cảm xúc đối với đời sống xung quanh hãy dùng phương thức tự sự và miêu
tả để gợi ra đối tượng tả và gửi gắm cảm xúc. Tech12h xin tóm tắt những kiến thức trọng tâm và
hướng dẫn soạn văn chi tiết các câu hỏi. Mời các bạn cùng tham khảo.
A. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM
1. Tự sự và miêu tả trong văn bản biểu cảm
1.1. Hãy chỉ ra các yếu tố tự sự và miêu tả trong bài Bài ca nhà tranh bị gió thu phá và nhận xét về
ý nghĩa của chúng đối với bài thơ.
Yếu tố tự sự và miêu tả trong bài thơ được kết hợp chặt chẽ, xen kẽ nhau, cụ thể là:
•
Phần đầu:
o
Khổ 1: 2 câu đầu tự sự, 3 câu sau miêu tả
o
Khổ 2: tự sự + miêu tả
o
Khổ 3: tự sự + miêu tả + biểu cảm
•
Phần cuối: biểu cảm
•
Tác dụng: Sự kết hợp ba yếu tố tự sự, miêu tả và biểu cảm, bài thơ đã khắc hoạ đậm nét tình
cảnh khốn cùng của nhà thơ khi căn nhà bị gió thu phá nát từ đó bộc lộ khát vọng cao cả về mái
nhà che chở cho mọi ngườiMiêu tả, tự sự làm tăng thêm giá trị biểu cảm của bài thơ
1.2.
Đọc
đoạn
văn
sau
và
trả
lời
câu
hỏi
Những ngón chân của bố khum khum, lúc nào cũng như bám vào đất để khỏi trơn ngã. Người ta nói "đấy
là bàn chân vất vả". Gan bàn chân bao giờ cũng xám xịt và lỗ rỗ, bao giờ cũng khuyết một miếng, không
đầy đặn như gan bàn chân người khác. Mu bàn chân mốc trắng, bong da từng bãi, lại có nốt lấm tấm.
Đêm nào bố cũng ngâm nước nóng hoà muối, gãi lấy gãi để rồi xỏ vào đôi guốc mộc. Khi ngủ bố rên, rên
vì đau mình, nhưng cũng rên vì nhức chân. Rượu tê thấp không tài nào xoa bóp khỏi.
Bố đi chân đất. Bố đi ngang dọc đông tây đâu đâu con không hiểu. Con chỉ thấy ngày nào bố cũng ngâm
chân xuống nước, xuống bùn để câu quăng. Bố tất bật đi từ khi sương còn đẫm ngọn cây ngọn cỏ. Khi
bố về cũng là lúc cây cỏ đẫm sương đêm. Cái thúng câu bao lần chà đi xát lại bằng sắn thuyền. Cái ống
câu nhẵn mòn, cái cần câu bóng dấu tay cầm... Con chỉ biết cái hòm đồ nghề cắt tóc sực mùi dầu máy
tra
tông-đơ,
cái
ghế
xép
bao
lần
thay
vải,
nó
theo
bố
đi
xa
lắm
Bố ơi! Bố chữa làm sao được lành lặn đôi chân ấy: đôi bàn chân dầm sương dãi nắng đã thành bệnh.
(Duy Khán, Tuổi thơ im lặng)
Câu
hỏi:
a. Em hãy chỉ ra các yếu tố tự sự, miêu tả trong đó. Các yếu tố tự sự và miêu tả đã giúp gì cho việc bộc
lộ
tình
cảm
của
tác
giả?
b. Đoạn văn trên miêu tả, tự sự trong niềm hồi tưởng. Hãy cho biết tình cảm đã chi phối tự sự và miêu tả
như thế nào?
Trả lời:
a. Yếu tố miêu tả tập trung tả bàn chân của bố: màu, ngón, gan, mu của bàn chân, thúng câu, ống câu
của bố, hòm đồ nghề cắt tóc...
•
Yếu tố tự sự: kế về việc bố ngâm chân, rên mình đau nhức việc bố đi giăng câu.
•
Nếu không có yếu tố tự sự và miêu tả thì yếu tố biểu cảm khó thực hiện được và hạn chế sự xúc
động.
b. Yếu tố tình cảm chi phối:
•
Tự sự không nhằm mục đích kể lại sự việc một cách đầy đủ, chi tiết. Bằng niềm thương cảm sâu
sắc của con đối với cha do vậy khi hồi tưởng về người cha tác giả chỉ nhớ đến đôi bàn chân dãi
dầu mưa nắng mà không nhớ đến những chi tiết khác.
•
Miêu tả không nhằm mục đích tả lại phong cảnh. Cả hai nhằm mục đích gợi lại những cảm xúc.
2. Ghi nhớ
•
Muốn phát biểu suy nghĩ cảm xúc đối với đời sống xung quanh hãy dùng phương thức tự sự và
miêu tả để gợi ra đối tượng tả và gửi gắm cảm xúc.
•
Tự sự và miêu tả ở đây nhằm gợi cảm xúc, do cảm xúc chi phối chứ không nhằm mục đích kể
chuyện, miêu tả đầy đủ sự việc, phong cảnh.
B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI
Câu 1: (Trang 138 - SGK Ngữ văn 7 tập 1) Kể lại nội dung bài "Bài ca nhà tranh bị gió thu phá" của Đỗ
Phủ bằng bài văn xuôi biểu cảm.
=> Xem hướng dẫn giải
Câu 2: (Trang 138 - SGK Ngữ văn 7 tập 1) Trên cơ sở văn bản Kẹo mầm (SGK, tr. 138,139) viết thành
một bài văn biểu cảm.
=> Xem hướng dẫn giải
