Giáo án Sinh học 7 bài 23: Thực hành mổ và quan sát tôm sống
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (84.37 KB, 7 trang )
GIÁO ÁN SINH HỌC 7
BÀI 23:
THỰC HÀNH: QUAN SÁT CẤU TẠO NGOÀI,
HOẠT ĐỘNG SỐNG CỦA TÔM SÔNG
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- HS nắm được vì sao tôm được xếp vào ngành chân khớp, lớp giáp xác.
- Giải thích được các đặc điểm dinh dưỡng, sinh sản của tôm.
2. Kĩ năng
- Rèn kĩ năng quan sát tranh và mẫu vật.
- Rèn kĩ năng hoạt động nhóm.
3. Thái độ: Giáo dục ý thức yêu thích môn học.
II. ĐÔ DÙNG DẠY HỌC
+ GV: Tranh cấu tạo ngoài của tôm.
- Mẫu vật: tôm sông
- Bảng phụ nội dung bảng 1, các mảnh giấy rời ghi tên, chức năng phần phụ.
III. HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS.
3. Bài mới
GV giới thiệu đặc điểm chung ngành chân khớp và đặc điểm lớp giáp xác như
SGK. Giới hạn nghiên cứu là đại diện con tôm sông.
Hoạt động 1: Cấu tạo ngoài và di chuyển
Mục tiêu: HS giải thích được các đặc điểm cấu tạo ngoài của tôm thích nghi với đời sống
ở nước, xác định được vị trí, chức năng của các phần phụ.
Vỏ cơ thể
Hoạt động của GV và HS
TaiLieu.VN
Nội dung
Page 1
- GV hướng dẫn HS quan sát mẫu tôm,
thảo luận nhóm và trả lời các câu hỏi:
1. Quan sát cấu tạo ngoài
? Cơ thể tôm gồm mấy phần?
a. Vỏ cơ thể
? Nhận xét màu sắc vỏ tôm?
- Quan sát đặc điểm vỏ cơ thể.
? Bóc một vài khoanh vỏ, nhận xét độ Các nhóm tiến hành quan sát
cứng?
- GV chốt lại kiến thức.
b. Các phần phụ của tôm
- GV cho HS quan sát tôm sống ở các địa
điểm khác nhau, giải thích ý nghĩa hiện Cơ thể tôm chia làm 2 phần:
tượng tôm có màu sắc khác nhau (màu sắc - Phần đầu - ngực: Mắt, râu, chân
môi trường tự vệ).
hàm, chân ngực
? Khi nào vỏ tôm có màu hồng?
- Phần bụng: Chân bụng,tấm lái
Yêu cầu hs quan sát và ghi lại các bộ
phận đó
+ Vẻ lại cấu tạo ngoài của tôm đã
quan sát được và ghi chú thích.
Hoạt động 2: Các phần phụ và chức năng
Hoạt động của GV và HS
Nội dung
- GV yêu cầu HS quan sát tôm theo các Cơ thể tôm sông gồm:
bước:
- Đầu ngực:
+ Quan sát mẫu, đối chiếu hình 22.1
+ Mắt, râu định hướng phát hiện
SGK, xác định tên, vị trí phần phụ trên mồi.
con tôm sông.
+ Chân hàm: giữ và xử lí mồi.
+ Quan sát tôm hoạt động để xác định
+ Chân ngực: bò và bắt mồi.
TaiLieu.VN
Page 2
chức năng phần phụ.
- Bụng:
- GV yêu cầu HS hoàn thành bảng 1
+ Chân bụng: bơi, giữ thăng bằng,
trang 75 SGK.
ôm trứng (con cái).
- GV treo bảng phụ gọi SH dán các mảnh
giấy rời.
+ Tấm lái: lái, giúp tôm nhảy.
- Gọi HS nhắc lại tên, chức năng các
phần phụ.
Hoạt động 3: Di chuyển
Hoạt động của GV và HS
Nội dung
? Tôm có những hình thức di chuyển 2. Di chuyển
nào?
- Có 3 hình thức di chuyển:
? Hình thức nào thể hiện bản năng tự vệ
+ Bò
của tôm?
+ Bơi: tiến, lùi.
- Quan sát các hình thức di chuyển
+ Nhảy.
- Quan sát hoạt động sống về khả năng
bắt mồi. Yêu cầu nêu được:
4. Củng cố
- HS làm bài tập trắc nghiệm:
Khoanh tròn vào câu trả lời đúng nhất:
Câu 1: Tôm được xếp vào ngành chân khớp vì:
a. Cơ thể chia 2 phần: Đầu ngực và bụng.
b. Có phần phụ phân đốt, khớp động với nhau.
c. Thở bằng mang.
Câu 2: Tôm thuộc lớp giáp xác vì:
a. Vỏ cơ thể bằng kitin ngấm canxi nên cứng như áo giáp.
TaiLieu.VN
Page 3
b. Tôm sống ở nước.
c. Cả a và b.
Câu 3: Hình thức di chuyển thể hiện bản năng tự vệ của tôm
a. Bơi lùi
b. Bơi tiến
c. Nhảy
d. Cả a và c.
5. Hướng dẫn học bài ở nhà
- Học bài và trả lời câu hỏi SGK.
- Chuẩn bị thực hành theo nhóm: 2 con tôm sông còn sống.
IV. RÚT KINH NGHIỆM GIỜ DẠY
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
TaiLieu.VN
Page 4
THỰC HÀNH MỔ VÀ QUAN SÁT TÔM SÔNG
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- HS mổ và quan sát cấu tạo mang: nhận biết phần gốc chân ngực và các lá mang.
- Nhận biết một số nội quan của tôm như: hệ tiêu hoá, hệ thần kinh.
- Viết thu hoạch sau buổi thực hành bằng cách tập chú thích đúng cho các hình câm trong
SGK.
2. Kĩ năng
- Rèn kĩ năng mổ động vật không xương sống.
- Biết sử dụng các dụng cụ mổ.
3. Thái độ: Giáo dục thái độ nghiêm túc, cẩn thận.
II. ĐÔ DÙNG DẠY HỌC
- Tôm sông còn sống: 8 con.
- Chậu mổ, bộ đồ mổ, kính lúp, ghim.
III. HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1. Ổn định tổ chức
2. Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS.
3. Bài mới
Hoạt động 1: Tổ chức thực hành
- GV nêu yêu cầu của tiết thực hành như SGK.
- Phân chia nhóm thực hành và kiểm tra sự chuẩn bị của các nhóm.
Hoạt động 2: Tiến trình thực hành
Bước 1: GV hướng dẫn nội dung thực hành
1. Mổ và quan sát mang tôm
TaiLieu.VN
Page 5
- GV hướng dẫn cách mổ như hướng dẫn ở hình 23.1 A, B (SGK trang 77).
- Dùng kính lúp quan sát 1 chân ngực kèm lá mang, nhận biết các bộ phận và ghi chú
thích vào hình 23.1 thay các con số 1, 2, 3, 4.
- Thảo luận ý nghĩa đặc điểm lá mang với chức năng hô hấp, điền vào bảng.
Bảng 1: ý nghĩa đặc điểm của lá mang
Đặc điểm lá mang
Ý nghĩa
- Bám vào gốc chân ngực
- Tạo dòng nước đem theo oxi
- Thành túi mang mỏng
- Trao đổi khí dễ dàng
- Có lông phủ
- Tạo dòng nước
a. Mổ tôm
- Cách mổ SGK.
- Đổ nước ngập cơ thể tôm.
- Dùng kẹp nâng tấm lưng vừa cắt bỏ ra ngoài.
b. Quan sát cấu tạo các hệ cơ quan
+ Cơ quan tiêu hóa:
- Đặc điểm: Thực quản ngắn, dạ dày có nàu tối. Cuối dạ dày có tuyến gan, ruột
mảnh, hậu môn ở cuối đuôi tôm.
- Quan sát trên mẫu mổ đối chiếu hình 23.3A (SGK trang 78) nhận biết các bộ phận
của cơ quan tiêu hoá.
- Điền chú thích vào chữ số ở hình 23.3B.
+ Cơ quan thần kinh
- Cách mổ: dùng kéo và kẹp gỡ bỏ toàn bộ nội quan, chuỗi hạch thần kinh màu sẫm
sẽ hiện ra, quan sát các bộ phận của cơ quan thần kinh.
+ Cấu tạo:
TaiLieu.VN
Page 6
IV. RÚT KINH NGHIỆM GIỜ DẠY
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................
............................................................................................................................................
TaiLieu.VN
Page 7
