SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Tên đề tài:
“MỘT SỐ KINH NGHIỆM LÀM ĐỒ DÙNG, ĐỒ CHƠI
TỪ NGUYÊN PHẾ LIỆU GIÚP TRẺ MẪU GIÁO 5 – 6 TUỔI HỨNG
THÚ TRONG CÁC HOẠT ĐỘNG"
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài:
Nhu cầu về đồ chơi cưa trẻ là thiết yếu và vô tận. Đồ chơi là bạn đồng
hành thân thiết của trẻ, là phương tiên cơ bản cho trẻ chơi mà học. Đồ
chơi được xem như sách giáo khoa, dụng cụ học tập đối với lứa tuổi
mầm non.
Đồ chơi có ý nghĩa rất to lớn đối với sự phát triển của trẻ thơ. Đồ chơi
là nhu cầu tự nhiên không thể thiếu với cuộc sống của trẻ, là phương
tiện giúp trẻ phát triển toàn diện về mọi mặt như: Phát triển vận động,
phát triển nhận thức, phát triển ngôn ngữ, phát triển cảm xúc và thẩm
mĩ, phát triển khả năng quan hệ xã hội. Trong những năm qua Đảng
và nhà nước ta rất quan tâm đến ngành học mầm non, đầu tư xây
dựng, hỗ trợ kinh phí mua sắm cơ sở vật chất cho ngành học. Bộ giáo
dục, trung tâm sản xuất thiết bị đồ dùng đồ chơi, các nhà sản xuất
kinh doanh đồ chơi trẻ em đã sản xuất ra rất nhiều đồ dùng đồ chơi
cho ngành học, đồ chơi đa dạng về chủng loại, mầu sắc kích cỡ khác
nhau nhưng chưa phù hợp với yêu cầu thị hiếu của trẻ trong trường
mầm non. Trên thực tế, với tình hình phát triển kinh tế xã hội của
nước ta hiện nay không phải trường mầm non nào cũng có điều kiện
để mua sắm đầy đủ đồ dùng đồ chơi cho các cháu. Mặt khác đồ dùng
đồ chơi mua sẵn chưa đáp ứng đủ theo từng chủ đề. Không phải gia
đình phụ huynh nào cũng có điều kiện để mua được những đồ chơi
mà trẻ thích. Chính vì vậy chúng ta cần đến sự hỗ trợ của đồ dùng đồ
chơi tự tạo. Và chúng ta đã biết, cùng với tầm quan trọng của đồ dùng
đồ chơi hiện đại được thiết kế dành riêng cho bậc học mầm non thì
đồ dùng đồ chơi tự tạo còn đem đến cho trẻ những hứng thú riêng biệt
như trẻ có thể được tham gia làm đồ dùng đồ chơi theo ý thích, theo
suy nghĩ sáng tạo của trẻ, giáo viên có thể tự làm đồ dùng đồ chơi khi
1
cần thiết … Đồ dùng đồ chơi tự tạo không giống bất kì đồ dùng đồ
chơi nào có trên thị trường, từ những nguyên vật liệu phế, đồ chơi, đồ
chơi tự tạo có ưu điểm nổi bật là sẵn có, không tốm kém dễ kiếm dễ
làm, thường xuyên đổi mới, vô cùng phong phú, đa dạng và đặc biệt
sáng tạo độc đáo, hấp dẫn lôi cuốn trẻ.
Đối với trẻ học mà chơi, chơi mà học, nếu không chơi trẻ sẽ không phát
triển được.
Trò chơi giúp trẻ sử dụng năng lực, tăng cường và thực hành những kỹ
năng cần thiết của tuổi thơ một cách tự nhiên. Đối với trẻ chơi chính là:
- Thể hiện niềm vui.
- Thỏa trí tò mò.
- Tự khẳng định mình.
- Tỏ ra năng động, bắt trước người lớn.
- Khám phá môi trường.
- Chấp nhận các quy tắc.
Bằng việc chơi đồ chơi, trẻ cảm thấy được giải trí, thích thú và hào hứng tham
gia các hoạt động có nhiều sáng tạo trong quá trình chơi. Nhưng ngoài việc giúp
bé thỏa mái, vui vẻ và khỏe mạnh, chơi đồ chơi là cơ hội tốt cho sự phát triển về
tư duy, trí tuệ và trí tưởng tượng của bé và dĩ nhiên là nó chỉ đúng với những đồ
chơi tốt. Ví dụ như, bằng việc chơi đồ chơi nấu ăn, bé sẽ phát triển được và có
sự hiểu biết để nấu được bữa cơm thì cần có những gì, các bước như thế nào hay
là chơi đồ chơi như ô tô bé sẽ biết được ô tô có những bộ phận nào? đặc biệt khi
các bé chơi thành nhóm bé cũng có thể đóng vai đi mua hàng, đi siêu thị từ đó
phát triển được cả khả năng giao tiếp của các bé. Cần phải chọn cho bé đồ chơi
đảm bảo an toàn và cần có sự tư vấn để chọn đồ chơi phù hợp với độ tuổi của
trẻ, để bé phát huy được kĩ năng trong khi chơi đùa và khai thác giá trị sử dụng
từ món đồ chơi trẻ em một cách hiệu quả nhất
Vậy điều gì đã gắn bó và lôi cuốn được các con đến như vậy, phải
chăng chúng đã thoả mãn được nhu cầu cần thiết của trẻ ngoài nhu cầu
ăn, mặc, sức khoẻ đó là những nhu cầu giải trí, vui chơi, nhận thức, giao
tiếp, tưởng tượng của trẻ.
Tôi luôn suy nghĩ phải làm sao để có đủ đồ dùng đồ chơi cho trẻ học
tập, vui chơi để trẻ không nhàm chán với đồ chơi cũ, thường xuyên được
tiếp xúc với đồ chơi mới phong phú nhiều chủng loại vừa không tốn kém
về kinh phí mà lại tận dụng được nguyên vật liệu sẵn có của địa phương,
góp phần không nhỏ vào việc bảo vệ môi trường. Với đề tài này, việc
nghiên cứu về cách làm đồ dùng đồ chơi tự tạo có thể áp dụng ở toàn bậc
2
học mầm non nhưng vì trực tiếp tham gia giảng dạy ở lớp mẫu giáo 5 tuổi
, nên với đề tài tôi xin nghiên cứu một số biện pháp làm đồ dùng đồ chơi
tự tạo ở khối lớp 5 tuổi trường mầm non Bình Phú A để có điều kiện
nghiên cứu sâu hơn.
Từ đây kích thích tôi tìm tòi sáng tạo tham khảo sách báo, bạn bè
tận tình góp ý tôi đã vận dụng và sáng tạo ra một số đồ dùng đồ chơi,
nhằm nâng cao chất lượng dạy trẻ hào hứng trong các hoạt động’
Sau đây tôi xin trình bày sáng kiến kinh nghiệm của mình với đề tài:
“Một số kinh nghiệm làm đồ dùng, đồ chơi từ nguyên phế liệu giúp trẻ
mẫu giáo 5- 6 tuổi hứng thú trong các hoạt động”.
2. Mục đích nghiên cứu:
* Qua tìm hiểu về đặc điểm tâm lý trẻ, tôi đã chọn đề tài:
“Một số kinh nghiệm làm đồ dùng, đồ chơi từ nguyên phế liệu giúp
trẻ mẫu giáo 5- 6 tuổi hứng thú trong các hoạt động”.
Với mục đích:
+ Thỏa mãn nhu cầu giải trí, vui chơi của trẻ.
+ Thỏa mãn nhu cầu nhận thức của trẻ.
+ Thỏa mãn nhu cầu giao tiếp của trẻ.
+ Thỏa mãn nhu cầu tưởng tượng của trẻ.
* Đối với bản thân có kỹ năng trong làm đồ dùng, đồ chơi
3. Nhiệm vụ nghiên cứu:
Tìm hiểu thực trạng trường Mầm non Bình Phú A.
Căn cứ vào thực trạng khảo sát trẻ 5 - 6 tuổi do lớp tôi phụ trách tôi thấy
chất lượng dạy và học còn hạn chế rất nhiểu do đồ chơi còn cũ, thiếu, chưa
phong phú dẫn đến trẻ nhàm chán . Vì thế, tôi đã suy nghĩ và tìm ra một số biện
pháp để cải thiện tình trạng này.
4. Phương pháp nghiên cứu:
4.1. Phương pháp nghiên cứu tài liệu
4.2. Phương pháp quan sát
4.3.Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
. 4.4 Phương pháp thực nghiệm sư phạm
5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Đề tài được thực hiện áp dụng từ tháng 9/2014 đến tháng 05/2015 tại
trường mầm non Bình Phú A - Thạch Thất - Hà Nội.
Nội dung của đề tài:
“Một số kinh nghiệm làm đồ dùng, đồ chơi từ nguyên phế liệu giúp trẻ
mẫu giáo 5- 6 tuổi hứng thú trong các hoạt động”.
3
B. NỘI DUNG CỦA ĐỀ TÀI
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN:
1. Cơ sở lý luận:
Như chúng ta đã biết hoạt động chủ đạo của trẻ mầm non là hoạt động vui
chơi( Trẻ học bằng chơi, chơi mà học). Tư duy của trẻ là tư duy trực quan hành
động, trong quá trình tổ chức hoạt động vui chơi và học tập cho một điều quan
trọng không thể thiếu đó là đồ chơi . Thông qua đồ chơi mở rộng tầm hiểu biêt cho
trẻ về thế giới xung quanh hình thành cho trẻ những biểu tượng cho trẻ về kỹ năng
cơ bản làm tiền đề cho trẻ tiếp thu kiến thức các môn học ở cấp học phổ thông.
Như vậy chúng ta có thể khẳng định rằng : Đồ chơi có ý nghĩa vô cùng
quan trọng trong những tháng năm đầu tiên của trẻ, nó chính là phương tiện để
giúp trẻ phát triển toàn diện.
Thời thơ ấu, ai ai cũng một lần trải qua các thời đồ chơi bằng lá cây, bằng
đất, bằng rơm. Với trẻ nhỏ, đồ chơi là một nhu cầu thiết yếu không thể thiếu
trong hoạt động hàng ngày của trẻ. Nó cần như thức ăn, nước uống có vai trò
quan trọng trong việc hình thành nhân cách của trẻ.
Ngày nay, với cuộc sống hiện đại, kinh tế phát triển đồ chơi cho trẻ cũng
rất phong phú, hiện đại. Trong số đó có những đồ chơi bổ ích, lại có những đồ
chơi mang tính bạo lực có hại đối với trẻ. Các loại đồ chơi kích thích tính tò mò
ham hiểu biết của trẻ phải là đồ chơi phù hợp với quy luật phát triển trí tuệ ở trẻ.
Vì vậy, đồ dùng đồ chơi phù hợp với quy luật phá triển trí tuệ của trẻ ở đúng độ
tuổi góp phần hình thành và phát triển trí tuệ của trẻ.
Trẻ mầm non luôn có nhu cầu với đồ chơi mới, đặc biệt với trẻ 5 tuổi luôn
muốn tự mình tạo ra đồ chơi. Điều này đòi hỏi người GVMN phải luôn sáng tạo
nhiều đồ dùng, đồ chơi sao cho phù hợp với nội dung bài dạy, phù hợp với tình
huống giáo dục trong các hoạt động trong ngày.
2. Cơ sở thực tiễn:
Trên thực tế qua những vấn đề về thực trạng của trường mầm non
Bình Phú A tôi thấy rằng nguyên nhân chính dẫn đến việc thiếu đồ dùng
đồ chơi cho trẻ hoạt động là việc lên kế hoạch làm đồ dùng đồ chơi còn
chưa cụ thể, kỹ năng làm đồ dùng đồ chơi của giáo viên còn yếu, khả
năng sáng tạo trong việc làm đồ dùng đồ chơi còn hạn chế . Đây cũng
chính là những vấn đề mà tôi thấy cần có biện pháp cụ thể, việc làm cụ
thể trong việc làm đồ dùng đồ chơi tự tạo phục vụ cho các hoạt động của
4
tr trng lp. Mt khỏc tụi c tip xỳc vi tr, c thy tr chi,
tụi ó thy tr rt hng thỳ vi chi mi l c bit l chi do mỡnh
t to ra. Vỡ chi trong lp li hn ch ớt c thay i nờn khụng phỏt
huy c tớnh tớch cc sỏng to trong cỏc hot ng.
Bờn cnh ú mi gia ỡnh, cú rt nhiu sn phm b loi b sau khi s
dng nh: v chai nc ngt, sa tm, v hp thuc, bỡa lch c. õy l nhng
nguyờn liu phong phỳ, a dng, mc dự ch l nhng nguyờn liu ph nhng
nu ta ta nghiờn cu v tỡm tũi thỡ nú s tr thnh chi hp dn cho tr, VD
cú th bin nhng v hp thuc thnh xe cỳt kớt, ụ tụ, tu ho, t nhng mnh
vi vn thnh nhng con ri sinh ng. Lm nh vy chỳng ta s tit kim c
tin mua sm vt liu, to ra nhiu chi mang tớnh sỏng to phong phỳ cho
lp hc ca mỡnh. Nhng chi ny va d lm, va d s dng trong cỏc hot
ng. Qua õy cng l mt phng thc tuyờn truyn vi mi ngi xung
quanh t tr n ph huynh v vic bo v mụi trng
Chính vì vậy đòi hỏi mỗi chúng ta đặc biệt là giáo
viên mm non cần phải có trách nhiệm trong việc cung cấp đồ
chơi cho trẻ, bng cỏch tuyờn truyn n cỏc bn ng nghip lm nhiu
dựng chi sỏng to cho tr.
T nhng lý do trờn õy, bn thõn l mt giỏo viờn hng ngy tip xỳc gn
gi hiu c tõm t v tõm lý ca tr, tụi ó da vo s l lc chu khú tỡm tũi
nhng sỏng to v nhng kinh nghim ca bn thõn tụi ó mnh dn chn
ti
Mt s kinh nghim lm dựng, chi t nguyờn ph liu giỳp tr
mu giỏo 5- 6 tui hng thỳ trong cỏc hot ng.
II. THC TRNG:
i n thc hin ti ny tụi kho sỏt tỡnh hỡnh, iu kin thc t ca
nh trng, ca lp, iu kin ca gia ỡnh tr, k nng ca bn thõn tụi thy
c nhng khú khn v thun li sau.
1. Thun li :
- c s quan tõm ca phũng Giỏo dc & o to Huyn Thch Tht
Ban giỏm hiu nh trng u t c s vt cht to iu kin cho tụi c i hc
bi dng chuyờn mụn, d gi tham quan trng bn, bờn cnh ú tụi cng t
mỡnh nghiờn cu ti liu, hc hi trao i vi ng nghip.
- c a s ph huynh quan tõm n vic hc tp ca con em mỡnh
- Ph huynh thng xuyờn trao i vi giỏo viờn úng gúp nhng
nguyờn vt liu lm dựng, chi cho tr.
- Vi tr: tr ho hng thớch thỳ khi mỡnh c tham gia lm chi t to.
5
2. Khó khăn:
Là giáo viên mầm non vừa chăm sóc, vừa dạy dỗ công việc bận rộn nên
không có nhiều thời gian đầu tư cho việc làm đồ dùng đồ chơi.
Chưa được đi thăm quan nhiều ở trường bạn. Kỹ năng làm đồ dùng đồ
chơi còn hạn chế.
3. Số liệu điều tra cụ thể:
Khảo sát giáo viên:
Để tìm hiểu về kỹ năng làm đồ dùng đồ chơi của giáo viên tôi đã điều tra
thực tế, trong tổng số 8 giáo viên phụ trách lớp 5 tuổi trong khu, số giáo viên có
kĩ năng làm đồ dùng đồ chơi rất ít, cụ thể như sau:
- Giỏi : 0
- Khá :2
- Trung bình :4
- Kém: 2
Khảo sát trẻ:
Tổng số trẻ khảo sát 30/ 31 = 100 % kế hoạch
Trong đó: Trẻ qua lớp 4 – 5 tuổi = 28/31 = 90%
Trẻ chưa qua lớp 4 – 5 tuổi = 3/31 = 10%
Kết quả đánh giá trẻ đầu năm như sau:
Đầu năm
STT
1
2
3
Nội dung khảo sát
Trẻ tích cực tham gia chơi.
Phối hợp các nguyên vật liệu
Trẻ có kỹ năng tạo sản phẩm
Đạt
Số trẻ
24
20
16
Chưa đạt
Tỉ lệ %
77
65
52
Số trẻ
7
11
15
Tỉ lệ %
23
35
48
Khảo sát đồ dùng - đồ chơi
- Đồ dùng đồ chơi mua sẵn 55%
- Đồ dùng đồ chơi tự tạo 10%
- Đồ dùng đồ chơi còn thiếu 35%
Qua bảng điều tra về số đồ chơi của các nhóm lớp ta nhận thấy: số lượng
đồ chơi để phục vụ các hoạt động của trẻ ở các chủ điểm còn thiếu quá nhiều chỉ
đạt 35- 40% so với yêu cầu.
Số lượng đồ chơi tự tạo còn hạn chế không đáp ứng được các hoạt động
cho trẻ.
6
Trước tình hình thực trạng trên, tôi suy nghĩ tìm ra một số biện pháp làm
đồ dùng, đồ chơi từ nguyên phế liệu nhằm phát triển hứng thú cho trẻ vào các
hoạt động cho trẻ 5- 6 tuổi trong trường mầm non Bình Phú A:
Các biện pháp chủ yếu nhằm thực hiện nội dung đề tài:
Biện pháp 1 : Xây dựng kế hoạch làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo
Biện pháp 2 : Thu thập nguyên phế liệu
Biện pháp 3 : Cách làm một số đồ dùng, đồ chơi
III. GIẢI PHÁP TỪNG PHẦN
1. Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo
- Ngay từ đầu năm học tôi bắt tay vào việc nghiên cứu kỹ giáo trình
giảng dạy của độ tuổi, năm học này phòng GD&ĐT chỉ đạo sâu vào chất
lượng các chuyên đề các hoạt động: Đặc biệt hoạt động GD thể chất, hoạt động
GD âm nhạc và hoạt động tạo hình. Chính vì vậy tôi đặc biệt quan tâm đến các
yêu cầu về đồ dùng đồ chơi ở các hoạt động trên, hoạt động góc,. Tôi thấy rằng
các chủ đề trong năm có những yêu cầu khác nhau. Từ đó tôi đã bám sát chương
trình để xây dựng kế hoạch.
- Chia đều thời gian thực hiện trong năm học, làm đồ dùng đồ chơi tự tạo
yêu cầu phải bám sát kế hoạch chuyên môn để thực hiện, lấy đó làm tiêu chí về
việc đánh giá đổi mới và nâng cao chất lượng giảng dạy.
Ví dụ : Kế hoạch làm đồ dùng đồ chơi tự tạo trong hoạt động góc
Tháng
9
Loại đồ
Tên đồ chơi
chơi
Trường
- Đồ chơi - Mô hình đu
Mầm non và tết ngoài trời quay, xích đu, cầu
trung thu
trượt, bập bênh,
bình tưới…
Chủ đề
- Mô hình các lớp
- Đồ chơi học, hàng rào, cây
xây dựng hoa các loại…
lắp ghép
- Sách bút, rối tay,
rối dẹt, xắc xô,
- Đồ chơi thanh gõ, mõ,
học tập
trống lắc,…
Nguyên liệu
cần chuẩn bị
-Xốp màu vụn, Các
mẩu gỗ vụn, các
tấm nhựa, hộp cát
tông
lớn, chai
nhựa...
- Các hộp cát tông,
các ống tre nứa,
xốp mầu các loại,
dây thép nhỏ...
- các sách vở cũ,
bóng nhựa, bông,
vải vụn, tấm bìa
cứng, vỏ chai nước
giải khát, vỏ sữa...
- Bếp ga, xong, - Các vỏ nhựa hộp,
7
- Đồ chơi nồi, chảo, bát đũa,
nấu ăn
rổ rá, ấm chén,
thùng gánh nước,
dao...
- Bánh kẹo, hoa
- Đồ chơi quả, mặt nạ, đèn
bán hàng lồng, đèn ông
sao...
Bản thân
10
11
12
1- 2
2-3
3-4
xốp, giấy mầu, đề
can, hồ dán, sọ dừa,
thanh tre...
- Vỏ bánh kẹo,các
hộp xốp, các bình
nhựa to, nhỏ, đề
cac các mầu, các
ống tre nứa...
Đồ chơi Quần áo, dầy dép, -Xốp màu vụn, Các
trang trí mũ, búp bê, bát mẩu gỗ vụn, các
lớp,
đồ đĩa...
tấm nhựa, hộp cát
chơi hoạt
tông
lớn, chai
động
nhựa...
góc...
Vỏ hộp sữa, đề
can...
Gia đình
Đồ dùng Xoong, chảo, bàn -Xốp màu vụn, Các
gia đình ghế
mẩu gỗ vụn, các
như
đồ Bàn là, ti vi, tủ tấm nhựa, hộp cát
dùng điện, lạnh..
tông lớn,vỏ can
đồ dùng
nước rửa bát, giấy
chung đồ
màu…
dùng cá
nhân
Động vật
Động vật Con lợn, con ong, Vỏ hộp sữa, xốp
nuôi trong con gấu, con mèo màu, băng dính xốp
gia đình, con gà....
nến gắn, đề can...
Đv sống
trong
rừng....
Tết và mùa Đồ chơi Hoa đào, hoa mai, Thép, giấy màu,
xuân
trang trí bánh chưng, nem giấy nhăn, giấy
lớp, hoạt chả
bản, vỏ chai fanta
động góc Cây quả....
keo 502
Thực vật
Đồ chơi Rau các loại, hoa, Bông, vải vụn, xốp
trang trí quả
màu, băng dính xốp
lớp, hoạt
nến gắn, đề can...
động góc
Giao thông
Đồ dùng Tranh mũ bảo Vỏ hộp sữa, giấy
học toán, hiểm, biển báo màu, bút dạ màu
đồ dùng giao thông, ô tô, nước, xốp màu,
trang trí xe
đạp,
tàu băng dính xốp nến
lớp,
đồ thuyền, tàu hỏa... gắn, đề can...
8
4
5
STT
chơi hoạt
động góc
Nước Các hiện Đồ chơi
tượng tự nhiên
hoạt động
góc
Quê hương - đất Đồ chơi
nước – Bác hồ - trang trí
Trường tiểu học lớp,
đồ
chơi hoạt
động góc.
Cây dừa, ô to, Lõi cuộn chỉ, xốp
ghế, phao bơi...
màu, nến gắn, đề
can...
Tranh ảnh về quê Giấy màu hồ dán,
hương, làm khung Xốp trải nền, xốp
ảnh, bưu thiếp, màu, nến gắn...
lăng Bác, tháp rùa
Ngoài ra tôi làm một số đồ dùng hoạt động học như:
Hoạt động
Tên đồ dùng
Nguyên liệu cần chuẩn bị
Cử tạ, nơ, cù....
1
HĐ phát triển
thể chất
2
HĐ phát triển
Âm nhạc
Trống cơm, trống lắc, Vỏ chai nước mắm, nắp
trống cái, đàn, sáo...
bình nước nọc, vỏ hộp
giấy catton, ống nước...
Tranh các loại, mô Giấy A3, các loại lá khác
hình, các con vật, các nhau, xốp màu....
loại đồ dùng gia đình,
đồ dùng các nghề...
3
HĐ phát triển
Tạo hình
Giấy oản đường, vỏ hộp
sữa, áo len cũ, ống nước...
Như vậy khi đã xây dựng được kế hoạch tương đối chi tiết về các loại đồ
dùng đồ chơi cần chuẩn bị cho từng tháng, từng hoạt động, gắn với từng chủ đề
sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện một cách khoa học và đem lai hiệu
quả cao.
2. Biện pháp 2: Phối kết hợp với phụ huynh
Để có nhiều nguyên liệu làm đồ dùng đồ chơi tự tạo thì việc phối kết hợp
giữa phụ huynh và nhà trường là rất cần thiết vì vậy ngay từ đầu năm học tôi đã
tổ chức họp phụ huynh để tuyên truyền đến tất cả các bậc phụ huynh về kế
hoạch của lớp và đề nghị phụ huynh qun tâm thu thập nguyên phề liệu, và mỗi
chủ điểm tôi đều đưa ra thông báo trên bảng tuyên truyền về kế hoạch làm đồ
dùng của lớp để phụ huynh ủng hộ và ngoài ra để có đủ nguyên vật liệu làm đồ
dùng đồ chơi, căn cứ vào kế hoạch đã xây dựng tôi thực hiện việc thu thập
nguyên vật liệu theo cách sau :
- Làm bảng tuyên truyền để phụ huynh biết được kế hoạch của lớp theo
từng chủ đề.
9
- Tôi thường thu thập nguyên vật liệu.
- Hướng dẫn trẻ cùng thu thập nguyên vật liệu nguyên vật liệu chủ yếu:
+ Nguyên vật liệu từ thiên nhiên: Tre, dang, lá, hột hạt ( ngô, đỗ đen, đậu
tương…), hến, vỏ sọ dừa, râu ngô, vỏ cây khô, vỏ trứng,...
+ Nguyên vật liệu là phế thải : Hộp cát tông, vỏ bánh kẹo, chai lọ nhựa,
len, vải vụn, sách báo cũ, vỏ hộp sữa, ống hút sữa...
Tất cả các nguyên vật liệu trên yêu cầu phải sạch sẽ, đảm bảo vệ sinh.
- Để có tài liệu tham khảo về cách làm đồ chơi tôi đề xuất với nhà
trường mua và phô tô tài liệu sách hướng dẫn làm đồ dùng đồ chơi để
tham khảo về cách làm đồ dùng đồ chơi.
- Tham khảo trên mạng internet một số cách làm đồ dùng đồ chơi phong
phú, sáng tạo. Cách thu thập các nguyên vật liệu có màu sắc đẹp, đa dạng về
chủng loại.
- Tự suy nghĩ đưa ra ý tưởng tự làm đồ dùng đồ chơi sáng tạo của bản thân.
3. Biện pháp 3: Cách làm một số đồ dùng, đồ chơi
- Để làm đồ dùng đồ chơi có hiệu quả tôi chia thành từng nhóm nhỏ các
đồ dùng đồ chơi như:
+ Đồ dùng đồ chơi học tập ( Toán, HĐKP, Văn học, chữ cái, tạo hình, âm
nhạc...)
+ Đồ dùng đồ chơi phục vụ hoạt động góc
- Các giáo viên phối hợp với trẻ cùng làm, người hướng dẫn là giáo viên
hướng dẫn trẻ cùng làm vào những buổi chiều.
- Kết hợp đánh giá chỉ số 102 và 103 (Trẻ biết sử dụng nhiều loại vật liệu
để làm ra sản phẩm và đặt tên cho sản phẩm
10
Tên đồ chơi
1. Đồ dùng
các nghề
2. Rối vải:
Nguyên liệu
- Vỏ hộp
thuốc, quả
bóng
bị
hỏng,
hộp
bát mỳ tôm,
vỏ chai nước
ngọt, ống hút
sữa.
- Kéo, hồ
dán, băng
dính.
Cách làm
* Xe cút kít:
Lấy một vỏ hộp thuốc cắt bỏ phần thừa
của một đầu rồi cắt bỏ một mặt của khối hộp
tiếp theo gập chéo hai mép của khối hộp dùng
băng dính dán phần thừa lại với nhau. Ta dùng
ống hút sữa cắt bằng nhau, lấy băng dính 2 mặt
dán 2 bên dưới mép hộp làm chân chống, lấy
băng dính dán nắp chai nước ngọt vào dưới đáy
hộp làm bánh xe. Tay cần ta dúng 2 ống hút dán
lên 2 mép trên khối hộp.
* Mũ bảo hiểm:
Dùng một nửa
quả bóng bị hỏng in lên tấm bìa cắt miếng cứng
làm lưỡi trai mũ. Dúng kéo cắt ra làm lưỡi trai
Quai mũ ta dùng một đoạn dây len hoặc một
đoạn dây duy băng cuối cùng lấy băng dính hai
mặt dán các bộ phận lại.
* Cách sử dụng:
- Với những đồ dùng này ta có thể sử
dụng trong giờ chơi hoạt động góc... trẻ vừa
làm vừa chơi. Làm xong trẻ lại mang ra góc
xây dựng cho các cô chú công nhân sử dụng.
- Hoặc ta có thể sử dụng trong giờ hoạt
động tạo hình giờ hoạt động khám phá về đồ
- Vải vụn các dùng của nghề.
loại, bìa
- Dùng bút chì vẽ hình đầu của các nhân vật
cứng, chì
lên bìa cứng, sau đó in miếng bìa cứng đã vẽ
đen, bút dạ
được lên vải, dùng kéo cắt theo nét vẽ.
- Kim khâu,
- Dùng kim, khâu các bộ phận lại với
chỉ, ống chỉ nhau là được đầu của con rối, .... rối ta cho
hết.…
thêm ống chỉ vào khâu lại để khi sử dụng ta
làm được ngón tay vào đó.
- áo rối ta cắt 2 miếng vải hình thân áo
11
khâu lại.
* Cách sử dụng:
- Sử dụng rối này vào trong giờ làm quen văn
học đặc biệt là giờ kể truyện trẻ rất hứng thú
với bộ rối này * Trống : Trống lắc, trống cơm
Ta lấy 2 vỏ chai nước mắm cắt bỏ phần
trên nối hai đầu lại dùng keo 502 gắn lại sau đó
lấy đề can trang trí là được cái trống cơm.
Hoặc lấy 2 nắp bình nước lọc náp lại tạo
thành trống lắc
3. Nhạc cụ
âm nhạc:
Trống cơm,
Trống lắc,
đàn,sáo,
mích…
- Vỏ chai
nước mắm
- Xốp trải
nền, nắp
bình nước
lọc, bìa , vỏ
hộp kẹo,
non bia, ....
băng dính
các loại, hồ
dán, keo, bút
dạ.
12
*Cái đàn:
Lấy bút vẽ hình 2 mặt của cây đàn trên mảnh
bìa cáttong, vẽ xong dùng kéo cắt rời ra, lấy
keo 502 hay băng dính hai mặt gắn 2 mặt của
cây đàn, dây đàn ta dùng dây cước làm dây đàn
đàn, hoặc cắt giấy màu làm dây đàn và lấy đề
can, xốp màu trang trí để cây đàn thêm đẹp
4. Đồ dùng
thể dục:
Tay co, cử tạ,
Quả cù…
- Áo len
hỏng, xi
măng, đề
can, vó hộp
sữa, dây
mũ...
*Cách sử dụng:
- Sử dụng trong giờ hoạt động âm nhạc,
giờ giao lưu âm nhạc để vừa sử dụng nhạc cụ
vừa hát.
- Hay trong giờ hoạt động góc: Trẻ vui
chơi và có thể tự làm nhạc cụ theo ý thích của
mình.
*. Cách làm:
5. Đu quay ,
Xốp màu
bập bênh, ghế keo 502
ngồi.
13
Ví dụ: - làm cử tạ: Dùng 2 vỏ hộp sữa sau đó
dùng
que
tre
nối 2
đầu
lại
rồi
trang
trí
thên
bằng đề can màu. ta sẽ được cử tạ.
* Cách sử dụng:
- Sử dụng trong giờ hoạt động giáo dục thể chất
Hay làm tay co
*Cách làm:
- lấy chiếc vòng đã hỏng dùng cưa cắt ra
từng đoạn, lấy dây mx xâu 2 đoạn vòng lại rồi
buộc chặt sau dó trang trí thêm bằng giấy màu.
* Cách sử dụng:
- Sử dụng trong giờ hoạt động
* Làm đu quay
Cách làm:
Cắt 2 miếng xốp dài 15 cm, 2 miếng xốp
vuông 3cm sau đó lấy keo 502 gắn lại thành đu
6. Xoong nồi,
xô, ấm, cốc
chén,
cây
hoa, giỏ đi
chợ.
- Keo 502,
kéo, hồ dán,
băng dính,
vỏ can nước
rửa bát, vỏ
hộp sữa, vỏ
hộp thạch,
- Hộp bia,
chai lọ nhựa
- Vỏ chai
quay
- Trẻ được sử dụng trong giờ hoạt động vui
chơi
- Trẻ có thể nặn bất cứ nhân vật nào rồi
đặt lên đó rồi quay hộp để đu quay.
- Bộ ấm chén: Lấy chai nước mắm có vòi cắt
14
nước rửa bát
Làm dép
bớt phần giữa sau đó dùng keo 502 gắn phần
đầu và đáy lại sau đó cắt hoa trang trí.
- Miếng xốp
dải nhà cũ,
giấy màu
bát
nhựa cũ úp đôi dán quai và tay cầm làm ấm vỏ
sữa cắt lấy phần dưới làm thân cốc, cắt xốp nhỏ
làm quoai cốc, dán trang trí hoa xung quanh
cốc…
Làm hoa các Giấy nhăn,
* Cách làm Ly: cắt 2/3 vỏ chai nước ngọt, lấy
loại
giấy màu, hồ băng dính trắng dán viền sắc vừa cắt lại, sau đó
dán, thép
dán trang trí xung quanh làm ly.
nhỏ.
- Lấy hộp sữa bò hoặc hai vỏ bánh chấm, cắt bỏ
phần trên mài cho nhẵn, sau đó dùi lỗ hai bên,
lấy dây buộc vào hai lỗ làm thùng gánh nước
- Cắt miếng xốp dải nhà làm đế dép, cắt giấy
màu dán phủ lên trên, cắt hình trang trí
* CáchLàm hoa:
Làm cây quả
các loại
Vỏ chai
nước fanta,
đề can màu,
15
keo502,thép, - Cách làm: Dùng giấy nhăn cắt cánh hoa sau
giấy bản
đó lấy chỉ buộc từng cánh hoa lại thành bông
hoa, lấy vỏ hộp sữa
dê
7. Đồ dùng
KPKH
* Chủ đề:
Giao thông
cắt phần trên lấy giấy màu trang trí rồi cắm hoa
vào lọ.
* Cách sử dụng:
- Với những đồ dùng này ta có thể sử dụng
Vỏ hộp sữa, trong giờ chơi hoạt động góc...
vỏ hộp thuốc *Cách Làm cây
bằng giấy,
- Cách làm: dùng kéo cắt vỏ chai nước fanta lấy
đề can màu, phần đáy, lấy 2 đáy chai úp vào nhau dùng keo
keo502,thép, 502 gắn lại ta sẽ được quả, lấy thép nhỏ uốn
giấy bản,
thành thân cây, dùng giấy bản cuốn quan
nên,
giấy màu,
hồ dán,
tạo dáng thân cây sau đó dùng keo 502 gắn lá
và quả.
Làm
nem -Xốp màu,
cuốn,
xúc bìa (lịch cũ
xích, dưa hấu, có mặt trắng)
16
thạch..
dây len, gai
dính…
Cây này dùng trong trò chơi hoạt động góc.
*Làm ô tô tàu hỏa
Cách làm:
Lấy vỏ hộp sữa dùng giấy màu bọc kín, cắt
xốp hình tròn làm bánh xe, dùng hồ dán hoặc
keo 502 gắn các hộp giấy lại làm ô tô, tàu hỏa.
Xốp trắng,
màu nước,
dao gọt giấy,
bìa cát tông .
Vỏ hộp thuốc cắt vát 2 đầu tạo thành thùng xe,
lấy xốp màu cắt 2 hình tròn làm bánh xe, dùng
nến gắn các bộ phận của xe thành xe ô tô.
Cách sử dụng:
- Sử dụng trong giờ làm quen với toán, trong
giờ chơi hoạt động góc,
- Làm quen chữ cái, môi trường xung quanh
*Làm nem cuốn, xúc xích, dưa hấu, thạch.
Cách làm:
- Cắt nhỏ theo dải sau đó cát vụn lấy giấy
bóng bọc lại làm nem cuốn
- Cắt xốp trắng dài khoảng 8cm, gọt nhẵn
dùng giấy giáp đánh mịn, lấy màu nước
quết đều.
- Cắt xốp trắng vuông khoảng 5cm, gọt
nhẵn dùng giấy giáp đánh mịn, cắt chéo
17
để tạo thành miếng dưa, , lấy màu nước
quết đều.
- Cắt xốp trắng vuông khoảng 1cm, gọt
nhẵn dùng giấy giáp đánh mịn, cắt chéo
hạt lựu, lấy màu nước quết đều, dùng bút
dạ đen chấm đều, để vào cốc.
* Cách sử dụng:
- Với những đồ dùng này ta có thể sử dụng
trong giờ chơi hoạt động góc...
C. KẾT LUẬN
Qua thực hiện đề tài tôi thu được một số kết quả sau:
1. Kết quả so sánh đối chứng:
a. Đối với giáo viên:
- Kỹ năng tạo hình ngày càng nâng lên rõ rệt
- Tôi có thể tận dụng làm, hướng dẫn trẻ ở mọi lúc, mọi nơi.
- Kết quả thi đồ dùng sáng tạo lớp tôi đạt giải nhất trong hội thi đồ dùng
sáng tạo cấp trường
- Kết quả khảo sát đánh giá trên 8 giáo viên trong khu làm đồ dùng đồ
chơi cụ thể như sau:
Giỏi
0
Đầu năm
Khá Trung
bình
2
4
Yếu
Giỏi
Cuối năm
Tăng
Giảm
Khá Trung Kém Giỏi Khá Trung Kém
bình
bình
2
4
50%
4
50
%
18
0
0
4
4
50% 50%
0
50%
0
25%
b. Đối với trẻ:
Tổng số trẻ : 37/37 = 100% với kế hoạch nhà trường giao.
Stt
Nội dung
khảo sát
Trẻ tích cực
tham gia làm
đồ dùng và
chơi với đồ
dùng
mình
làm.
1
Phối hợp các
nguyên vật liệu
2
Đầu năm
Đạt
Chưa đạt
Tỉ lệ
Tỉ lệ
Số trẻ
Số trẻ
%
%
Cuối năm
Đạt
Chưa đạt
Tỉ lệ
Số
Tỉ lệ
Số trẻ
%
trẻ
%
24
77
7
23
31
100
0
0
20
65
11
35
31
100
0
0
Trẻ có kỹ năng
3
tạo sản phẩm 16
52
15
48
31
100
0
0
khá tốt
- Trẻ biết phối hợp các nguyên vật liệu để tạo sản phẩm đẹp và đặt tên cho
sản phẩm
- Kết quả đánh giá chỉ số 102, 103 trẻ lớp tôi đạt 31/31 = 100%
c. Đồ dùng - Đồ chơi cuối năm
Nội dung khảo sát
Đầu năm
STT
1
2
3
Đồ dùng đồ chơi
mua sẵn
Đồ dùng đồ chơi tự
tạo 10%
Đồ dùng đồ chơi còn
thiếu 25%
45%
10%
45%
Cuối năm
Tăng
45%
55%
45%
0
0%
Qua số liệu tổng hợp trên ta thấy rằng : nhờ có những giải pháp cụ thể về
việc làm đồ dựng đồ chơi tự tạo mà số lượng đồ chơi tự tạo của lớp tăng lên rất
nhiều đáp ứng tương đối việc học tập vui chơi của trẻ.
d. Đối với phụ huynh
- Ngày càng tích cực ủng hộ lớp những nguyên phế liệu phong phú, đa
dạng. Góp phần bảo vệ môi trường
19
=> Tóm lại: Sau khi thực hiên cho cháu làm và áp dụng vào tổ chức hoạt
động dạy trẻ, tôi thấy chất lượng tổ chức hoạt động cho trẻ ngày càng được nâng
cao.
- Nâng cao chất lượng chơi ở các góc chơi: VD trẻ hứng thú chơi các trò
chơi, có nhiều sáng tạo trong khi chơi, tạo được sản phẩm chơi.
- Nâng cao chất lượng hoạt động phát triển thể chất: trẻ có kỹ năng tập
các bài tập phát triển chung và bài tập vận động cơ bản khi tập có đồ dùng sáng
tạo.
- Nâng cao chất lượng môn tạo hình: Kỹ năng vẽ, xé dán cắt, phối hợp
nguyên vật liệu làm được nâng cao, phát triển khả năng khéo léo của bàn tay, là
tiền đề cho trẻ khi bước vào lớp 1
- Nâng cao chất lượng hoạt động âm nhạc: trẻ vui thích khi được hát,
được biểu diễn vă nghệ.
- Nâng cao chất lượng văn học: Thông qua đồ chơi rối vải: Trẻ biết tự
mình thể hiện tính cách nhân vật qua hành động của rối. Nhờ các đồ dùng đồ
chơi này trẻ sẽ nhanh thuộc chuyện hơn, thích được cùng con rối đó kể lại
chuyện.
2. Bài học kinh nghiệm:
Sau một thời gian nghiên cứu, điều tra thực trạng và thực hiện đề tài tôi đã
rút ra một số kết luận sau đây :
Cần có sự kết hợp với phụ huynh một cách khéo léo để phụ huynh vui
lòng ủng hộ đóng góp các vật liệu đã qua sử dụng.
- Cần có kế hoạch cụ thể, chi tiết trong việc chuẩn bị các loại đồ chơi phù
hợp với yêu cầu của độ tuổi .
- Có kế hoạch bồi dưỡng kỹ năng làm đồ dùng đồ chơi
- Tham gia thưc hiện tốt các đợt thi đua làm đồ dùng đồ chơi.
- Làm tốt công tác tuyên truyền trong việc thu hút đầu tư kinh phí để mua
sắm đồ dùng đồ chơi cho trẻ
- Phối kết hợp với phụ huynh trong việc thu thập nguyên vật liệu để làm
đồ dùng đồ chơi cho trẻ.
- Bản thân luôn chịu khó tìm tòi những sáng tạo, kiên trì có khả năng sáng
tạo ý tưởng tạo hình tốt để tạo ra sản phẩm đẹp phù hợp với trẻ.
- Tích cực cho trẻ tham gia hoạt động để nâng cao chất lượng dạy và học
- Giáo viên cần phải tạo ra nhiều cơ hội cho trẻ được tham gia vào các hoạt
động, được tham gia giúp cô những công việc vừa sức, đồ chơi thực hành làm
gây sự hứng thú, sáng tạo của trẻ mới đạt hiệu quả cao nhất trong công tác giáo
dục trẻ.
3. Ý kiến sau quá trình thực hiện đề tài:
Bên cạnh mặt tích của đồ dùng đồ chơi tự tạo và sự nỗ lực làm đồ dùng đồ
chơi của bản thân.
Đồ dùng đồ chơi phục vụ giảng dạy và vui chơi ở cấp học mầm non còn vô
cùng thiếu. Đề nghị phòng Giáo dục và Đào tạo, các cấp các ngành quan tâm
20
đầu tư cung cấp đồ dùng đồ chơi, các thiết bị dạy và học phục vụ tốt cho việc
dạy và học của nhà trường, để giáo viên được tiếp tục đổi mới và nâng cao chất
lượng giảng dạy.
Qua sáng kiến kinh nghiệm này, tôi rất mong được sự góp ý bổ sung của
các bạn đồng nghiệp để góp phần tốt hơn cho công tác giáo dục trẻ.
Xin chân thành cảm ơn!
21