PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN VỤ BẢN
TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG

BÁO CÁO SÁNG KIẾN
TÍCH HỢP LIÊN MÔN
DẠY ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN NHẬT DỤNG
ÔN DỊCH THUỐC LÁ

Tác giả: Phạm Thị Trúc
Trình độ chuyên môn: Cao đẳng Văn - GDCD
Chức vụ: Giáo viên
Nơi công tác: Trường THCS Quang Trung

Năm học 2017-2018


1. Tên sáng kiến: Tích hợp liên môn dạy đọc – hiểu văn bản nhật dụng Ôn dịch thuốc lá
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Môn Ngữ văn 8
3. Thời gian áp dụng sáng kiến:
Tuầ n 8 h ọc kỳ I nămh ọc 2017- 2018.
4. Tác giả:
Họ và tên: Phạm Thị Trúc
Năm sinh: 1978
Nơi thường trú:Kim Thái- Vụ Bản- Nam Định.
Trình độ chuyên môn: Cao đẳng Văn - GDCD.
Chức vụ công tác: Giáo viên.
Nơi làm việc: Trường THCS Quang Trung.
Điện thoại: 0987208725
5. Đơn vị áp dụng sáng kiến:
Tên đơn vị: Trường THCS Quang Trung.
Địa chỉ: Xã Quang Trung huyện Vụ Bản tỉnh Nam Định

Điện thoại: 0942313570


I. Điều kiện hoàn cảnh tạo ra sáng kiến:
Môn Ngữ văn được coi là môn học công cụ, môn học bắt buộc hướng tới việc hình
thành và phát triển các năng lực đọc, viết, tiếp nhận và xử lí thông tin, năng lực cảm thụ
thẩm mĩ, năng lực trình bày. Để phát huy vai trò công cụ của môn học, một trong những
điểm nhấn quan trọng khi vận dụng các phương pháp dạy học bộ môn là cần có quan
niệm mới hơn về việc dạy đọc hiểu trong môn học Ngữ văn.
Dạy đọc- hiểu là một trong những nội dung cơ bản của đổi mới phương pháp dạy
học Ngữ văn trong việc tiếp nhận văn bản. Nếu như trước đây, coi phân tích tác phẩm hay
giảng văn là một phương pháp đặc thù của dạy văn thì hiện nay đã có những thay đổi
trong cách tiếp cận vấn đề này. Cách dạy đọc hiểu không nhằm truyền thụ một chiều cho
học sinh những cảm nhận của giáo viên về văn bản đã được học mà hướng đến cung cấp
cho học sinh cách đọc, cách tiếp cận khám phá những vấn đề nội dung và nghệ thuật của
văn bản, từ đó hình thành cho học sinh năng lực tự đọc một cách tích cực chủ động. Mặt
khác rèn năng lực đọc hiểu của học sinh còn là sự tích hợp những kiến thức và kĩ năng
của các phân môn cũng như toàn bộ kĩ năng và kinh nghiệm sống của học sinh.
Xuất phát từ những lí do trên, trong năm học 2017– 2018 , khi được phân công
dạy lớp 8B tôi quyết định chọn đề tài Tích hợp liên môn dạy đọc – hiểu văn bản nhật
dụng. Tôi mong muốn qua bài học, học sinh sẽ có kĩ năng tích hợp liên môn Tiếng Anh,
Hóa, Sinh, Mĩ Thuật, GDCD, kiến thức thực tiễn đời sống trong việc tìm hiểu một văn
bản nhật dụng cụ thể.
II. Mô tả giải pháp
1.Mô tả giải pháp trước khi tạo ra sáng kiến
Hiện nay học sinh có xu hướng xem nhẹ học những môn xã hội nói chung, môn
Ngữ văn nói riêng. Vì thế mà chất lượng học văn ngày càng giảm sút. Học sinh không
say mê, yêu thích môn học mà say mê vào những môn mang xu hướng thời cuộc như
tiếng Anh,Tin học, âm nhạc, toán.... vì vậy đòi hỏi người giáo viên Ngữ văn phải tạo
được giờ học sôi nỗi thu hút học sinh thích học văn. Điều này yêu cầu người giáo viên

phải có tâm huyết với nghề, tìm ra được những thuận lợi, khó khăn trong giờ học để kịp
thời uốn nắn giúp học sinh lĩnh hội kiến thức.
Chương trình SGK THCS nói chung và SGK Ngữ văn 8 nói riêng đưa vào học
một số văn bản mới, đó là văn bản Nhật dụng. Văn bản này chiếm số luợng không
nhiều nhưng PPDH văn bản nhật dụng còn hạn chế. Cho nên giờ giảng dạy và học tập
văn bản nhật dụng gặp không ít khó khăn. Nhiều ý kiến cho rằng: “chất văn” trong văn
bản nhật dụng không nhiều, nếu không chú ý dễ biến giờ Ngữ văn thành bài thuyết
minh về một vấn đề lịch sử, sinh học hay pháp luật, dẫn đến hiệu quả các tiết dạy học
các loại văn bản này chưa cao.
Bản thân tôi đang trực tiếp giảng dạy Ngữ văn 8 tôi nhận thấy mình còn bộc lộ rất
nhiều hạn chế cả về phương pháp và kiến thức, nhất là phương pháp dạy các văn bản
Nhật dụng.


Chính vì những lý do trên, tôi đã mạnh dạn đưa ra sáng kiến :“ Tích hợp liên môn
dạy đọc – hiểu văn bản nhật dụng Ôn dịch thuốc lá” để góp phần nâng cao hiệu quả
giờ dạy văn bản Nhật dụng và giúp học sinh yêu thích học văn.
2. Mô tả giải pháp sau khi có sáng kiến
A. Tên bài học: Tích hợp liên môn dạy học văn bản Ôn dich thuốc lá
B. Mục tiêu
Trước hết, tôi hướng tới mục đích cơ bản là cung cấp tri thức cho học sinh nhận thức
Ôn dich - một lời kêu gọi bình thường mà trang trọng bảo vệ sức khỏe của con người:
bản thân người hút, người thân, đồng nghệp, những người xung quanh…
Giúp học sinh nhận diện được qua một việc làm cụ thể, thiết thực là tuyên truyền nhận
thức của người nghiện thuốc lá là đồ ôn dich cần phải tẩy chay.
Từ đó, tôi mong muốn học sinh tự mình có thể tuyên truyền , vận động mọi người cùng
thực hiện việc làm cần thiết này.
Và hơn hết, tôi mong học sinh có được niềm phấn chấn khi chính chủ thể học sinh là
người tìm tòi, quan sát các ngữ liệu vấn đề về thuốc (dưới sự hướng dẫn của giáo viên) để
từ đó bày tỏ thái độ nói không với thuốc lá..

Trong tiết học này, học sinh cần vận dụng kiến thức của môn Hóa hoc, Sinh học, Âm
nhạc , môn GDCD, kết hợp kiến thức đời sống thực tế.
C. Đối tượng dạy học của dự án
Dựa trên sự phân công của Ban giám hiệu Trường THCS Quang Trung năm học 2017
– 2018, tôi tiến hành thể nghiệm đề tài Tích hợp liên môn dạy học văn bản Ôn dịch thuốc
lá . Vì vậy, đối tượng phục vụ cho việc nghiên cứu đề tài này là đối tượng học sinh của
lớp 8B- 38 học sinh. Năng lực học tập của học sinh ở tất cả các mức độ : Giỏi – Khá –
Trung bình -Yếu.
D. Ý nghĩa của dự án
Hiện nay, dạy học môn Ngữ văn không đơn thuần dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức
một chiều cho học sinh mà là một công việc phức tạp nhằm phát triển cả năng lực tư duy,
phẩm chất đạo đức và kĩ năng sống. Để thực hiện hiệu quả các mục tiêu đã đề ra, đề tài
này có nhiệm vụ :
- Truyền đạt kiến thức chủ đề tác hại của việc hút thuốc lá và giải pháp khắc phục.
- Vận dụng kiến thức các môn khoa học tự nhiên và khoa học xã hội để học sinh nhận
diện rõ tác hại của thuốc lá, có ý thức hạn nói không với thuốc lá cũng như làm những
công việc vừa sức với một người học sinh trong việc quan tâm đến sức khỏe của cộng
đồng.


- Tổ chức giờ học tích cực với hoạt động nhóm, việc tự chuẩn bị ở nhà kĩ càng của học
sinh và khả năng tiếp nhận sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học tập của tất cả học sinh trong
lớp.
- Giáo viên là người khởi tạo bầu không khí say mê cho học sinh, là người dẫn đường về
tri thức nên cần hết sức cẩn trọng trong khâu chuẩn bị, thiết lập trình tự bài học, hệ thống
câu hỏi, khơi dậy niềm hứng thú của học sinh.
- Bản thân giáo viên có ý thức liên hệ, mở rộng để khơi sâu kiến thức nhằm giúp học sinh
nắm chắc đồng thời giúp học sinh thấy được tính hữu dụng của vấn đề. Có như thế, mỗi
tiết học mới thực sự được các em lưu tâm và học với trách nhiệm cao.
E.Thiết bị dạy học , học liệu

Học liệu được tôi sử dụng để tổ chức các hoạt động học của học sinh, ngoài ngữ liệu cần
thiết để phục vụ cho tiết đọc hiểu văn bản nói chung, tôi cùng các học sinh tập trung đi
sâu tìm hiểu các ngữ liệu liên quan đến các bộ môn các em đã và đang học .Sưu tầm các
tranh ảnh liên quan đến việc hút thuốc ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe, nhân cách ,
kinh tế của người hút ( 5 sile), hình ảnh minh họa về trách nhiệm của người học sinh
trong việc nói không với thuốc lá (1 Sile)
Tư liệu dạy học đã sử dụng
1. Nguyễn Văn Đường , Thiết kế bài giảng ngữ văn 8,Tập 1, NXB Đại học Quốc gia Hà
Nội, H.2004
2. Trần Đình Chung, Hệ thống câu hỏi đọc hiểu văn bản ngữ văn 8, NXB Hà Nội,
H.2009
3. Nguyễn Khắc Phi ( Tổng chủ biên), Ngữ văn 8, Tập 1, NXB Giáo dục, H.2015
4. Nguyễn Khắc Phi (Tổng chủ biên), Sách giáo viên Ngữ văn 7, Tập 1, NXB Giáo dục,
H.2013.
5. Thạc sỹ Trần Lực và Luận văn Thạc sỹ Triết học của Nguyễn Văn Xí Tư liệu sức
khỏe - Nhà xuất bản chính tri Quốc gia.
6. Nguyễn Quang Vinh ( Tổng chủ biên), Sinh học 6, NXB Giáo dục,H.2016
7. Lê Xuân Trọng (Tổng chủ biên), Hóa học 9, NXB Giáo dục, H. 2016
8. Nguyễn Dược ( Tổng chủ biên), Địa lý 8, NXB Giaó dục, H.2016
9. Đàm Luyện ( Tổng chủ biên), Mỹ thuật7, NXB Giaó dục, H.2016
10..Hà Nhật Thăng ( Tổng chủ biên) Giáo dục công dân 7, NXB Giaó dục, H.2010
G. Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học


Tiết 45. Ôn dịch thuốc lá
A. Mục tiêu cần đạt
1. Kiến thức
- Mối nguy hại ghê gớm toàn diện của tệ nghiện thuốc lá đối với sức khoẻ con
người và đạo đức xã hội .
- Tác dụng của việc kết hợp các phương thức biểu đạt lập luận và thuyết minh

trong văn bản .
2. Kỹ năng:
- Kỹ năng thu thập thông tin SGK, quan sát và trình bày một vấn đề.
- Kỹ năng ra quyết định khi vận dụng kiến thức vào thực tế.
- Kỹ năng lắng nghe và hoạt động nhóm.
- Rèn kỹ năng khai thác tranh, khai thác thông tin.
- Rèn kỹ năng vận dụng kiến thức liên môn để giải quyết các vấn đề về sức
khỏe con người và đạo đức .
- Kỹ năng liên kết các kiến thức giữa các phân môn.
- Kỹ năng khái quát nội dung bài học bằng sơ đồ tư duy.
3. Thái độ:
* Qua tiết học: .
- Giáo dục HS thấy được cần bài trừ tệ hút thuốc ảnh hởng tới sức khoẻ con
ngời và xã hội .
- Có ý thức, tinh thần tham gia môn học.
- Yêu thích môn Ngữ văn cũng như các môn khoa học khác như: Giáo dục
công dân, Hóa học, Vật lý, Sinh học, Âm nhac, Mỹ thuật.
4. Năng lực:
-Năng lực hợp tác.
-Năng lực giải quyết tình huống.
-Năng lực ngôn ngữ.
-Năng lực tự học.
-Năng lực sáng tạo.
-Năng lực cảm thụ thẩm mỹ.
-Năng lực úng dụng công nghệ thông tin
5 .Tích hợp:
-Tiếng anh: Nghĩa của từ
- Môn Sinh: Sinh học 9
-Môn Hóa: Hóa học 9 Đặc tính của ni cô tin
- Môn Giáo dục công dân 9: Lý tưởng sống của thanh niên.

-Mỹ thuật 7 Các em vẽ tranh về tuyên truyền phòng, chống thuốc lá. .
- Kiến thức đời sống: kiến thức về các chất độc trong khói thuốc lá, hình ảnh
những người nghiện thuốc, …


B. CHUẨN BỊ
* Thầy: Giáo án, bài giảng, thiết bị dạy học( máy chiếu), tư liệu dạy học (hình ảnh,
tài liệu....)
* Trò: Đọc tác phẩm, soạn bài,t ìm hiểu các kiến thức tác hại của thuốc lá, giấy
A4, chì và màu.
C. TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1. Ổn định tổ chức:
2. Bài mới:
A. Hoạt động khởi động
Học sinh qua sát hình ảnh trên bao thuốc lá Du lich cùng dòng chữ
? Em có suy nghĩ gì khi nhìn thấy những hình ảnh và đọc dòng chữ đó
GV giới thiệu bài mới: Dân gian ta có câu : “ Một điếu thuốc lào nâng cao sĩ
diện”! Lễ vật đám cưới nhất định không thể thiếu thuốc lá. Gặp nhau bạn bè tay
bắt, mặt mừng, mời nhau một điếu thuốc lá. Trong “ Cây tre Việt nam” Thép Mới
cũng từng viết:
“ Tuổi già hút thuốc làm vui, với chiếc điếu cày tre là khoan khoái”.
Nam Cao trong truyện ngắn Lão Hạc cũng từng viết rất hay về cái thú hút
thuốc lào, cái đê mê say lơ mơ sau một điếu thuốc lào: “ Chẳng kiếp gì sung sướng
thật, nhưng có cái này là sung sướng….Ông con mình ăn khoai, uống nước chè rồi
hút thuốc lào…Thế là sướng…”
Thế nhưng về phương diện sức khỏe của cá nhân và cộng đồng và về nhiều
phương diện khác thì hút thuốc lá, thuốc lào lại hết sức có hại, hết sức nguy hại và
phản khoa học. Đọc bài “Ôn dịch, thuốc lá”, những người mới tập hút cũng như
những con nghiện nặng chắc cũng phải rung mình kinh sợ mà quyết tâm cai, từ bỏ
cái thứ ôn dịch đáng lên án đó đi!

B.Hoạt động hình thành kiến thức mới
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ

NỘI DUNG CƠ BẢN

GV: Tác giả Nguyễn Khắc Viện- Bác sĩ, am hiểu
nhiều lĩnh vực khoa học tự nhiên và khoa học xã
hội, đặc biệt là y học. Nhiều tác phẩm của ông viết
về phòng chống và chữa bệnh là bài học bổ ích
cho con người. Trong tiết học hôm nay chúng ta
cùng tìm hiểu một trong những tác phẩm đó của
ông…
GV cung cấp tư liệu về tác giả ( máy chiếu)
? Em hãy cho biết xuất xứ của văn bản?
- Trích từ: “ Từ thuốc lá đến ma túy – Bệnh
nghiện”, NXB GD, Hà Nội,1992

I. Tìm hiểu chung:
1.Tác giả : Nguyễn Khắc
Viện

2. Văn bản:
a. Xuất xứ:
- Trích từ: “ Từ thuốc lá đến
ma túy – Bệnh nghiện”


- GV hướng dẫn HS đọc văn bản: đọc to, rõ ràng,
mạch lạc, những dòng chữ in nghiêng cần đọc
chậm. một số câu cảm thán cần đọc với giọng phù

hợp.
- GV đọc mẫu - Gọi HS đọc, nhận xét cách đọc.
- Hướng dẫn HS tìm hiểu phần chú thích.( qua trò
chơi ô chữ bí ẩn)
? Văn bản có bố cục ntn? Em hãy xác định giới
hạn và nội dung chính của từng phần?
- Phần 1: Từ đầu....nặng hơn cả AIDS - Nêu vấn
đề.
- Phần 2: Tiếp...con đường phạm pháp - Những tác
hại của thuốc lá.
- Phần 3: Còn lại - Lời kêu gọi phòng chống ôn
dịch, thuốc lá.
? Dựa vào kiến thức đã học, em hãy cho biết VB
“Ôn dịch, thuốc lá thuộc kiểu loại gì? Phương thức
biểu đạt của văn bản?
- Kiểu văn bản: Nhật dụng
- Phương thức lập luận kết hợp thuyết minh một
vấn đề KH-XH + biểu cảm

b.Bố cục: Ba phần.
c. Kiểu văn bản:
- Kiểu văn bản: Nhật dụng

- Phương thức biểu đạt : lập
luận kết hợp thuyết minh một
vấn đề KH-XH +Biểu cảm

? Nhan đề của văn bản có hai từ rất ngắn gọn. Em d. Nhan đề:
hiểu hai từ này ntn?
- Ôn dịch: Từ được dùng để chửi rủa một kẻ nào

đó khi làm việc xấu xa. ở đây ôn dịch được hiểu là
loại bệnh nguy hiểm, lây lan rộng, gây hậu quả
nghiêm trọng.
- Thuốc lá: là cách nói tắt của tệ nghiện thuốc lá.
? Em thấy cách sắp xếp hai từ này có gì độc đáo?
- Đặt "thuốc lá" sau từ "ôn dịch" như một sự so
sánh: Tệ nghiện thuốc lá chẳng khác gì một thứ
bệnh dịch dễ lây lan, gây hậu quả nghiêm trọng.
? Dùng dấu phẩy ngăn cách hai từ có tác dụng gì?
- Dấu phẩy được sử dụng theo lối tu từ để nhấn
mạnh sắc thái biểu cảm: Không chỉ nói thuốc lá là
đồ ôn dịch nguy hiểm khó trừ mà còn tỏ thái độ
lên án, nguyền rủa tệ nạn nghiện thuốc lá.
? Em có thể sửa tên VB thành “Ôn dịch thuốc lá”
hoặc “Thuốc lá là một loại ôn dịch” được không ?


Vì sao?
- Nếu đổi như vậy nội dung không sai, nhưng tính
chất biểu cảm không rõ bằng khi dùng dấu phẩy
giữa cụm từ “ôn dịch” và “thuốc lá”
? Em có thể diễn ý tên VB bằng một câu như thế
nào?
- Thuốc lá, mày là đồ ôn dịch!
- GV: Như vậy qua hai từ ngắn gọn, ta có thể hiểu
được thâm ý của ngời viết của văn bản: Thuốc lá,
mày là đồ ôn dịch đáng ghê sợ.Thật là cách thể
hiện chủ đề độc đáo, hấp dẫn
? Đọc từ đầu đến AISD ? ( Máy chiếu)
h: em có hiểu biết gì về bệnh AIDS

Vấn đề mà tác giả nêu ra ở phần đầu của văn bản
là gì?
- Ôn dịch thuốc lá đe dọa sức khỏe và tính mạng
con người còn hơn cả AISD
? So sánh mối quan hệ của câu văn với chủ đề của
VB?
- Câu văn nêu thành chủ đề VB
? Phép so sánh trong câu văn nói lên điều gì?
- Hút thuốc lá là hiểm họa ghê gớm của con người
? Cách dẫn dắt vấn đề thật khéo léo, em hãy chỉ ra
sự khéo léo ấy?
- Cách dẫn dắt vấn đề thật khéo và ngắn gọn:
Không nói ngay về sự nguy hiểm của thuốc lá mà
trước hết thông báo tin mừng,
->rồi nêu thực tế đối lập để thu hút sự chú ý của
người đọc
-> cuối cùng tác giả mới căn cứ vào hơn năm vạn
công trình…để kết luận: ôn dịch, thuốc lá đe dọa
tính mạng của loài người còn nặng hơn cả AIDS.
? Cách nêu vấn đề như vậy giúp cho em hiểu được
điều gì về ôn dịch, thuốc lá?
- Ôn dịch, thuốc lá đang là một hiểm họa ghê gớm,
khủng khiếp đe dọa tính mạng và sức khỏe của con
người.
? Những con số: Năm vạn công trình,cùng các từ
ngữ: khủng khiếp, ôn dịch….có tác dụng ntn?
- Nhấn mạnh tính chính xác và tầm quan trọng của
thông tin, giúp cho vấn đề nêu ra thuyết phục được

II. Đọc - hiểu văn bản:

1. Giới thiệu chung về nạn
dịch thuốc lá:

- Với cách dẫn dắt vấn đề
khéo léo và ngắn gọn, tác giả
đã giúp người đọc thấy được
ôn dịch thuốc lá là một nạn
dịch ghê gớm, khủng khiếp


người đọc (đây không phải là nhận định của một và đáng sợ.
người, một tổ chức mà được rút ra từ rất nhiều
công trình của các nhà bác học, nghiên cứu trong
một thời gian dài).
- Những từ ngữ giàu tính biểu cảm tác động mạnh
đến nhận thức của người đọc.
? Những câu văn mở đầu thể hiện đúng đặc điểm
của VB nào đã học?
- VB Thuyết minh
GV: Những câu văn mở đầu thể hiện đúng đặc
điểm của VB Thuyết minh, vừa giới thiệu được
vấn đề mà vẫn có những yếu tố biểu cảm cần thiết
giúp người đọc thấy được Ôn dịch, thuốc lá đang
là một hiểm họa ghê gớm, khủng khiếp đáng sợ
- Hiểm hoạ thuốc lá ghê gớm ntn chúng ta hãy
cùng tìm hiểu sang phần 2:
? Qua việc chuẩn bị bài ở nhà em hãy cho biết
trong phần 2 của văn bản, tác giả đã thuyết minh
tác hại của thuốc lá trên các phương diện nào?
2. Những tác hại cụ thể của

Chia nhóm thảo luận
ôn dịch , thuốc lá:
Nhóm 1,2:Tác hại đối với những người hút thuốc.
Nhóm 2,3: Tác hại đến những người xung quanh
và đạo đức của con người, kỉ cương xã hội.
? Trước khi phân tích tác hại của thuốc lá, tác giả
đã dẫn lời Trần Hưng Đạo về việc đánh giặc. Em a. Đối với người hút thuốc:
hãy đọc lời dẫn này?
- HS đọc lời dẫn đó.(máy chiếu)
? Khi dẫn lời THĐạo : “Nếu giặc..dâu” rồi KĐ: “
Hẳn rằng...uống rượu” theo em t/g đã sử dụng biện
pháp nghệ thuật gì?
- So sánh việc thuốc lá tấn công loài người như
giặc ngoại xâm đánh phá
? Tại sao tác giả lại dẫn lời Trần Hưng Đạo về việc
đánh giặc trước khi nêu lên tác hại của thuốc lá?
Dẫn như vậy là có dụng ý gì?
- T/g mượn lối so sánh rất hay của nhà quân sự
thiên tài THĐạo để thuyết minh 1 cách thuyết
phục cho vấn đề y học…
=> Nhấn mạnh hơn sự nguy hiểm của thuốc lá:
Thuốc lá tấn công loài người như giặc ngoại xâm


ỏnh phỏ, nhng chỳng l gic thự nham him vỡ
khụng ỏnh nh v bóo m gm nhm t t nh
tm n dõu.
- Nu chỳng ỏnh nh v bóo thỡ con ngi se
cnh giỏc v kiờn quyt chng li, cũn gm nhm
t t thỡ khin cho con ngi ch quan, khụng ý

v cui cựng b chỳng ỏnh gc.
- GV: Vi cỏch dn li Trn Hng o núi v vic
ỏnh gic, tỏc gi ó so sỏnh vic thuc lỏ tn cụng
loi ngi nh gic ngoi xõm ỏnh phỏ giỳp
mi ngi thy rng: Ngi hỳt thuc thng
khụng thy c tỏc hi ca thuc lỏ i vi sc
khe ngay, bi vỡ nú nh mt loi gic t t, chc
chn gm nhm sc khe ca con ngi, e da
tớnh mng ca con ngi.
Tớch hp vúi mụn húa hc v nhng cht cú trong
khúi thuc lỏ.
?Tip theo t/g ó c th hoỏ nhng thuc lỏ cú
nhng tỏc hi ntn i vi ngi hỳt thuc?
- HS tr li xong, GV nhn xột, ( bt mỏy).
ối với bản thân ngời hút
thuốc

Khói thuốc



Hc- ớn


Viờm ph
qun , ung
th phi

Ôxitcacbon


Nicotin



Huyt ỏp
cao, nhi

Hồng cầu

- Thuc lỏ gm nhm sc
khe con ngi mt cỏch t
t khin cho con ngi ch
quan, khụng kp thi nhn
bit.



mỏu c
không
tim
tiếp cận
- Khúi thuc lỏ lm tờ lit.
- Khúi thuc lỏ cú cht ..
- Bỏc s vin trng K
- Bỏc s vin trng vin nghiờn cu cỏc bnh v
tim mch..
? Em cú nhn xột gỡ v cỏc dn chng v cỏch a
cỏc dn chng ú ca tỏc gi on vn ny?
- Cn c vo nhng kt lun ca cỏc nh khoa hc.
- Cn c vo tỡnh trng c th ca cỏc bnh vin


- Vi nhng dn chng khoa
hc c phõn tớch, minh ha
bng nhng s liu thng kờ
c th, tỏc gi ó nờu bt
tỏc hi ghờ gm ca thuc lỏ
i vi sc khe ca ngi
hỳt thuc: Gõy ra nhiu cn


điều trị bệnh nhân.
bệnh nguy hiểm, khó có khả
-> Dẫn chứng khoa học (lí luận và thực tiễn) được năng cứu chữa.
phân tích minh họa bằng những số liệu thống kê cụ
thể.
? Cách đa dẫn chứng như vậy có tác dụng ntn?
- Nêu bật đợc tác hại ghê gớm của thuốc lá đối với
sức khỏe của người hút thuốc: Nó gây ra nhiều căn
bệnh nguy hiểm, khó có khả năng cứu chữa.
- Thuyết phục người đọc hoàn toàn tin vào tác hại
mà thuốc lá gây ra cho người hút thuốc.
? Khi đa dẫn và phân tích chứng cớ, tác giả có viết
những câu như: “ Có thấy một bệnh nhân..của
thuốc lá, hay “Ta đến bệnh viện K sẽ thấy rõ...”
Hãy cho biết sự xuất hiện của những câu này có
tác dụng gì?
- Nhấn mạnh tác hại ghê gớm của thuốc lá; thể
hiện thái độ ghê tởm của ngời viết đối với khói
thuốc lá và sự cảm thông đối với những nạn nhân
trực tiếp của khói thuốc

=> Đoạn văn có sức biểu cảm
Tích hợp môn sinh 9 về hệ hô hấp của con người
GV cho HS quan sát một số hình ảnh sinh động về
tác hại của khói thuốc (máy chiếu)

? Ở phần này t/g mở đầu bằng lời chống chế
thường gặp ở người hút: "Tôi hút, tôi bị bệnh, mặc
tôi" có ý nghĩa gì?
- Minh chứng cho sự vô trách nhiệm của người hút


đối với người xung quanh
? Em hiểu như thế nào về ý kiến "Tôi hút, tôi bị
bệnh, mặc tôi"? Tại sao người hút thuốc lại đa ra ý
kiến đó?
- Thuốc lá là một thứ gây nghiện nên người nghiện
khó bỏ đợc thói quen hút thưốc. Từ đó dẫn đến
luận điểm……
? Rồi tác giả đã bác bỏ luận điệu sai lầm ấy ntn?
- Khói thuốc lá đầu độc những người xung quanh,
khiến cho họ bị: đau tim mạch, viêm phế quản,
ung thư, những bà mẹ mang thai bị nhiễm độc, đẻ
non….
(máy chiếu)
? Những chứng cớ trên giúp em hiểu gì về tác hại
của khói thuốc lá đối với những người xung
quanh?
- Thuốc lá ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe
của những người xung quanh; không kém gì người
trực tiếp hút; ảnh hưởng lâu dài : giống nòi...

- GV: Không hút thuốc nhng để khói thuốc gây hại
cho bản thân gọi là hút thuốc lá bị động hay hút
thuốc lá thụ động.
Tích hợp môn GDCD
b. Đối với những người
Thuốc lá không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của xung quanh:
con người mà còn ảnh hưởng đến đạo đức.
? Gọi Hs đọc: “ Bố và anh hút...con đường phạm
pháp”?
? Theo dõi đoạn văn thuyết minh về ảnh hưởng
xấu của thuốc lá đến đạo đức con người, em hãy
cho biết đoạn văn này có những thông tin gì nổi
bật?
- Bố và anh hút thuốc không những đầu độc con
em mà còn là tấm gương xấu
- Tỉ lệ thanh thiếu niên hút thuốc lá ở các thành
phố lớn nước ta ngang với các thành phố Âu – Mĩ
- Để có tiền hút thuốc sang, thiếu niên ta sinh ra
trộm cắp
+ Từ điếu thuốc sang cốc bia đến ma tuý, con
đường phạm pháp đã mở đầu với điếu thuốc.
Giáo viên cho học sinh quan sát một số hình ảnh
sinh động về ảnh hưởng của thuốc lá đến đạo đức


con người.( máy chiếu)
- Khói thuốc lá ảnh hưởng
nghiêm trọng đến sức khỏe
của những người
xung

quanh.

c.Ảnh hưởng đến đạo đức
con người:

? T/g đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì? Dụng ý
của tác giả?
- NT so sánh: Tỉ lệ hút thuốc, số tiền mua 1 bao
thuốc ở Âu, Mĩ thì là nhỏ, nhưng ở VN thì lại rất
lớn….
- Nước ta còn nghèo nhưng tỉ lệ thanh thiếu niên
hút thuốc ngang với các nước Âu Mĩ.
-> Cảnh báo nạn đua đòi hút thuốc ở nước nghèo,
đánh vào túi tiền ít ỏi của người VN….Từ đó nảy
sinh các tệ nạn khác ở nớc ta
- GV: Thuốc lá không chỉ có tác hại đối với sức
khỏe của con người mà còn hủy hoại lối sống, đạo
đức, nhân cách của con người nhất là thanh thiếu
niên.
? Cách thuyết minh ở đoạn văn này có gì đáng chú
ý?
- Nêu lên lời chống chế, sau đó bằng lập luận chặt
chẽ, dẫn chứng sinh động và tình cảm nhiệt thành
sôi nổi tác giả đã bác bỏ luận điệu sai lầm đó.
? Những thông tin về tác hại của thuốc lá gợi cho
em những suy nghĩ và cảm xúc ntn?
-Thuốc lá là một thứ độc hại ghê gớm đối với sức
khỏe cá nhân và cộng đồng
-Có thể hủy hoại nhân cách tuổi trẻ
GV: Có thể nói t/g đã đứng ở những góc nhìn khác

nhau, phân tích bằng những số liệu cụ thể, tạo

- Thuốc lá hủy hoại lối sống,
đạo đức, nhân cách của con
người nhất là thanh thiếu
niên.


tính khác quan chân thực trong lời thuyết minh
của mình. Khi thì là 1 bác sĩ, một nhà KH, phân
tích tác hại của khói thuốc lá đối với các bộ phận
cơ thể con người. Khi là nhà nghiên cứu, sưu tầm,
tích luỹ tài liệu từ các bệnh viện với số liệu cụ thể,
khi lại là nhà điều tra XH học chỉ rõ tác hại của
khói thuốc lá với KT-XH.Khi lại dùng biện pháp
tranh luận
Và bằng phương pháp lập luận sắc bén đó, ta thấy
thuốc lá không chỉ huỷ hoại sức khoẻ con người,
nó còn gặm nhấm tâm hồn, lối sống con người
nhất là thế hệ trẻ. Những câu văn của Nguyễn
Khắc Viện thực sự là hồi còi báo động mỗi lúc một
gióng cao, vang xa thấm sâu vào lòng tất cả mọi
lớp người: lớp người nghiện, lớp người không
nghiện, lớp cha anh và cả trẻ thơ nữa!
GV: Như vậy thuốc lá đã và đang huỷ hoại sức
khoẻ, nhân cách con người. Nhiều nước phát triển
đã chống thuốc lá mạnh mẽ. Vậy là một nước
nghèo như VN, chúng ta cần phải làm gì để tránh
được tai hoạ của thuốc lá, chúng ta hãy cùng tìm
hiểu tiếp phần cuối

? Trong đoạn cuối, người viết đã đưa ra các dẫn
chứng về các chiến dịch phòng chống thuốc lá ở
các nước đang phát triển trước khi kêu gọi chống
thuốc lá ở Việt Nam. Em hãy đọc đoạn văn này?
- HS đọc đoạn văn.
? T/g đã đưa ra các dẫn chứng về các chiến dịch
phòng chống thuốc lá ở các nước phát triển ntn?
- Ở Bỉ, từ năm 1987 phạt hút thuốc lá nơi công
cộng lần 1: 40 đô la; tái phạm phạt 500 đô la
- Trong vài năm dịch dịch hút thuốc lá này giảm
hẳn, người ta thấy có triển vọng nêu được khẩu
hiệu: “Một châu Âu không còn thuốc lá”
- Nước ta nghèo ...nay lại theo đòi nhiễm thêm các
bệnh do thuốc lá...
Giáo viên cho học sinh quan sát một số mẫu cảnh
báo về tác hại của thuốc lá ở các nước trên thế giới
( máy chiếu)
? Tai sao tác giả lại đa ra các dẫn chứng về chiến
dịch chống thuốc lá ở các nước đang phát triển

- Lập luận chặt chẽ, dẫn
chứng sinh động, tình cảm
nhiệt thành sôi nổi đã thuyết
phục được người đọc.


trước khi kêu gọi chống thuốc lá ở Việt Nam?
- Cả thế giới đang kiên quyết chống tệ nạn hút
thuốc như một chiến dịch bằng nhiều biện pháp
quyết liệt.

- Việt Nam cũng không thể đứng ngoài cuộc, cũng
phải cùng thế giới chống lại tệ nạn này.
GV cho HS đọc nghị định 12 kết hợp xem tranh cổ
động phòng chống thuốc lá ở Việt Nam. ( máy
chiếu)
Nghị định 12 về phòng chống thuốc lá
Giai đoạn 2001-2010. Nghị định có những quy
định mạnh hơn công ước khung về kiểm soát
thuốc lá (FCTC).
Thí dụ: Cấm quảng cáo thuốc lá dưới mọi hình
thức; tuyên truyền mạnh trên cả ba phương diện:
truyền thông đại chúng, tuyên truyền trong nhà
trường và tại cộng đồng; tăng thuế thuốc lá lên 2565%, coi thuốc lá là mặt hàng chịu thuế tiêu thụ
đặc biệt ( máy chiếu)
? Câu cảm thán "nghĩ đến mà kinh" đặt ở cuối bài
thể hiện thái độ, tình cảm gì của tác giả?
- Đây là lời kiến nghị chống thuốc lá
- Thể hiện tấm lòng thiết tha, mong mỏi giữ gìn
sức khỏe cho con người và môi trường VN bằng
việc chống nạn thuốc lá.
? Khi nêu kiến nghị chống thuốc lá , t/g đã bày tỏ
thái độ ntn trong phần kết của VB này?
- Cổ vũ chiến dịch chống thuốc lá
- Tin ở sự thắng lợi của chiến dịch này
GV: Những tiếng báo động gióng giả đã chuyển
thành lời kêu gọi chiến đấu khẩn trương, quyết
liệt, tiếng kêu cứu khẩn thiết
GV chiếu một số hình ảnh về chiến dịch chống
thuốc lá ở VN
? Hãy nêu những nét nghệ thuật chủ yếu của văn

bản?
- HS trả lời - GV nhận xét, kết luận.
3. Những kiến nghị chống
? Em hiểu thêm được những gì về thuốc lá sau khi ôn dịch thuốc lá:
học xong năn bản "Ôn dịch, thuốc lá" của tác giả
Nguyễn Khắc Viện?


? Gọi HS đọc ghi nhớ ( máy chiếu)
? Khi biết tác hại của thuốc lá, em thấy phải có
trách nhiệm như thế nào đối với bản thân, gia đình,
xã hội ?
- HS tù béc lé- Giống như ôn dịch, nạn nghiện
thuốc lá rất dễ lây lan và gây tổn thất to lớn cho
sức khỏe, tính mạng của con
người. Song nạn
nghiện thuốc lá còn nguy hiểm hơn cả ôn dịch: Nó
gặm nhấm sức khỏe của con người nên không dễ
kịp thời nhận biết, nó gây tác hại nhiều mặt tới
cuộc sống gia đình và xã hội…

Cả thế giới đang kiên quyết
chống ôn dịch thuốc lá bằng
nhiều biện pháp quyết liệt.

- Việt Nam cần phải chống tệ
nạn này một cách quyết liệt
hơn nữa.
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:

2. Nội dung:
* Ghi nhớ ( SGK trang 122)
D. Hoạt động thực hành

? Em hiểu được điều gì khi quan sát bức tranh trên
Bài tập 1
a. Người hút thuốc khác người uống rượu ở điểm nào?
a) Người hút thuốc có thể lăn đùng ra chết.
b) Người hút thuốc có thể say bê bết.
c) Người hút thuốc không lăn đùng ra chết, không say bê bết.
d) Người hút thuốc không mất quá nhiều tiền để mua.
b. Những người gần gũi, làm việc chung với người nghiện thuốc lá chịu
ảnh hưởng như thế nào ?
a) Không hề chịu ảnh hưởng gì.
b) Chỉ bị nhiễm độc nhẹ.
c) Cũng bị nhiễm đôc, đau tim mạch, viêm phế quản, ung thư.
d) Nhờ tiếp xúc với khói thuốc nên rất lợi cho sức khoẻ.


Bài tập 2
Dùng 5 dòng để ghi lại cảm nghĩ của mình sau khi đọc bản tin của báo “Sài Gòn
tiếp thị” trích in ở bài đọc thêm số 2.
Định hướng:
- Đọc tờ báo “ Sài Gòn tiếp thị” em cảm thấy xót xa cho chàng thanh niên
Ra-pha-en đơ Rốt-sin. Một người đã không biết sử dụng gia tài kếch xù được thừa
hưởng đó cho cuộc sống của mình mà lại sa ngã vào con đờng nghiện ngập và cuối
cùng phải đòn nhận lấy cái chết.
- Vậy các bậc cha mẹ tỉ phú khác phải làm gì cho con cái của mình ? Hãy giáo
dục cho con cái mình trở thành nhữnh người có ích cho xã hội.
E Hoạt động ứng dụng

+ Nắm vững nội dung bài học: Tác hại của thuốc lá và biện pháp phòng chống
thuốc lá, cách thuyết minh một vấn đề khoa học xã hội.
+Viết đoạn văn ngắn bày tỏ thái độ của mình với thuốc lá.
G. Hoạt động bổ sung
Tích hợp môn Mĩ Thuật lóp 7
+Vẽ Một bức tranh nội dung thể hiện tuyên truyền không hút thuốc lá để trẻ em có
một cuộc sống tốt đệp hơn.
+ Khi người thân của em hút thuốc lá em sẽ làm gì?
III. Hiệu quả do sáng kiến đem lại:
Tôi kiểm tra khả năng tiếp thu bài của học sinh thông qua viết đoạn văn nêu
suy nghĩ của em sau khi tìm hiểu bài học ( kiểm tra 15)- tác hại của thuốc lá với
đạo đức và và sức khỏe của con người với đối tượng 38 học sinh 8B ở các mức độ
giỏi – khá – trung bình. Kết quả khá khả quan
Sĩ số
Giỏi
Khá
Trung bình
38
70%
25%
5%
Kết quả này cho thấy, học sinh đã hiểu được nội dung bài học.
Sau một thời gian tiến hành nghiên cứu và thực hiện đề tài Tích hợp liên
môn trong việc dạy học văn bản Ôn dich thuốc lá với sự nỗ lực của bản thân và sự
góp ý, giúp đỡ của các đồng nghiệp, tôi nhận thấy:- Học sinh nghiêm túc thực hiện
đầy đủ và trách nhiệm những yêu cầu của giáo viên về việc chuẩn bị bài ở nhà, tập
trung và hăng hái xây dựng bài trên lớp đặc biệt là tích cực trong hoạt động nhóm
hay thảo luận nhằm bộc lộ thẳng thắn quan điểm, những ưu điểm cũng như thiếu
khuyết còn vướng mắc về bài học. Như thế, giờ học sôi nổi sẽ hiệu quả, thu hút
học sinh và tạo thêm nhiệt huyết cho giáo viên.

Các sản phẩm của học sinh
* Sản phẩm của học sinh thực hiện trên lớp


Học sinh hợp tác

Học sinh trình bày kết quả

* Sản phẩm thực hiện ở nhà sau bài học (Phụ lục tranh vẽ tyên truyền nói không
với thuốc lá thuốc lá)
IV. Cam kết không sao chép hoặc vi phạm bản quyền.
Trên đây là những kinh nghiệm rút ra thực tế khi tiến hành dạy thực nghiệm
về tiết học đọc hiểu văn bản Ôn dịch thuốc lá. Tuy nhiên là một giáo viên còn non
nớt về kinh nghiệm giảng dạy, hiểu biết còn hạn hẹp, tôi hiểu mình không thể tránh
khỏi những thiếu sót trong quá trình viết đề tài. Vì vậy, tôi chân thành mong mỏi
nhận được sự đóng góp từ phía Tổ chuyên môn, Ban giám hiệu và Phòng Giáo dục
Đào tạo để đề tài Tích hợp liên môn trong việc dạy học văn bản ôn dich thuốc lá
của tôi được hoàn chỉnh hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn !
Quang Trung, ngày 18 tháng 3 năm 2018
Phạm Thị Trúc


CƠ QUAN ĐƠN VỊ
ÁP DỤNG SÁNG KIẾN

(xác nhận, đánh giá, xếp loại)
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................

.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.

PHÒNG GD&ĐT
(xác nhận, đánh giá, xếp loại)
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
.....................................................................................................................................