Sơn Tinh Thuỷ Tinh
( Truyền thuyết)
I/ Mục tiêu cần đạt
1/ Kiến thức:
- Nắm được nhân vật, sự việc trong truyền thuyết;
- Cách giải thích hiện tượng lũ lụt xảy ra ở đồng bằng Bắc bộ và khát vọng
của người Việt cổ trong việc chế ngự thiên tai lũ lụt, bảo vệ cuộc sống.
- Những nét chính về nghệ thuật của truyện: sử dụng nhiều chi tiết kì lạ,
hoang đường.
2. Kĩ năng:
- Đọc – hiểu văn bản truyền thuyết theo đặc trưng thể loại.
- Nắm bắt các skiện chính trong truyện. X/định được ý nghĩa của truyện.
- Luyện kĩ năng kể, tóm tắt truyện.
3. Thái độ.
- GD ý thức bảo vệ môi trường sống, phòng chống thiên tai lũ lụt.
II/ Chuẩn bị
- GV: SGV- Ngữ văn 6 nâng cao - Tranh ảnh, máy chiếu.
- HS : Soạn bài.
III/ Tiến trình các hoạt động.
1. Kiểm tra bài cũ.
? Em hãy kể lại truyện Thánh Gióng và cho biết ý nghĩa của truyện?
2. Bài mới.
- Chiếu Hiện tượng lũ lụt ở đồng bằng Bắc Bộ để giới thiệu bài.
HĐ của GV
HĐ của HS
Nội dung kiến thức
- Hướng dẫn đọc và đọc - Lắng nghe
I/ Đọc – hiểu văn bản
mẫu (đoạn 1 và 3 đọc
1, Đọc, kể
chậm, đoạn 2 đọc sôi nổi,
mạnh mẽ)
- Đọc, nghe,
- Gọi 2 hs đọc.
nxét
- Nxét, uốn nắn.
- Tiếp nhận.
- Y/c 1 hs kể lại truyện
- Kể, lớp nxét.
-Yc hs giải thích nghĩa - TD sgk, giải 2, Chú thích
của các từ: Cầu hôn, Tản nghĩa từ
( Sgk)
viên, lạc hầu, sính lễ,
3, Bố cục: 3 phần:
hồng mao
+ Từ đầu ….. mỗi thứ một đôi:
? Văn bản chia mấy - Trao đổi bàn, Vua Hùng kén rể.
phần? ND từng phần?
trả lời.
+ Tiếp… rút quân: Sơn Tinh,
Thuỷ Tinh đến cầu hôn và cuộc
- Nxét, bổ sung, chiếu đáp - Qsát, ghi bài. giao tranh.
án.
? Vua Hùng muốn kén rể
ntn? Yêu cầu của vua có
hợp lí không? Vì sao?
? Những chàng trai đến
cầu hôn con gái vua Hùng
được giới thiệu ntn?
- Nxét, giảng thêm...
? Hai chàng có tài năng
ntn?
? Đứng trước tình thế khó
xử như vậy vua Hùng đã
giải quyết bằng cách nào?
Em nhận xét gì về cách
giải quyết đó?
Cách giải quyết của vua
Hùng hợp tình hợp lí, phù
hợp với phong tục thách
cưới của nd ta
? Nhứng sính lễ mà vua
Hùng đòi hỏi có ý nghĩa
gì? Tại sao phải là 1 đôi?
- Nxét, giải thích...
?Có ý kiến cho rằng khi
đưa yêu cầu sính lễ Vua
Hùng đã thiên vị ST em
có nhất trí với ý kiến đó
k? Hãy giải thích lí do?
Vua Hùng đã thiên vị ST
khi đưa ra những lễ vật là
thứ dễ kiếm ở miền núi.
Sự thiên vị này xuất phát
từ quan niệm dân gian:
thần núi là phúc thần,
thần nước là hung thần
3. Củng cố.
+ Còn lại: Sự trả thù của TT và
chiến thắng của Sơn Tinh.
4,Phân tích
a, Vua Hùng kén rể và hai
chàng trai đến cầu hôn.
- Vua muốn kén cho con một
- TD sgk, trả người chồng thật xứng đáng
lời.
- Hai chàng trai đến cầu hôn:
+Sơn Tinh: chúa vùng non cao,
có tài dời non, lấp biển.
- TD sgk, trả + Thuỷ Tinh: chúa vùng nước
lời. Lớp bổ thẳm, có tài hô mưa gọi gió
sung.
có tài năng phi thường
- Trả lời.
- Vua đòi sính lễ: Một trăm
ván….bánh chưng, voi chín ngà,
gà chín cựa, ngựa chín hồng
- Vua đã đưa ra mao, mỗi thứ một đôi.
sính lễ thách
cưới -> sáng
suốt...
- Nghe, hiểu.
- Qniệm: Có
đôi, có cặp->sự
viên mãn, tròn
đầy, h/phúc.
- Nghe, hiểu.
- Trao đổi, trả
lời. Lớp nxét,
bổ sung.
- Lắng nghe,
nhớ.
? Khi xây dựng hai nhân vật ST và TT, tg đã sử dụng biện pháp NT nào?
? Sự việc vua Hùng kén rể có vai trò gì trong câu chuyện?
4. Dặn dò.
- Học bài, tập kể lại truyện - Làm các bài tập luyện tập.
--------------@ * @---------------Lớp
Giảng
Tiết
Sĩ số
HS vắng
6A
6B
Tiết 10. Văn bản:
Sơn Tinh Thuỷ Tinh
( Truyền thuyết)( Tiếp)
I/ Mục tiêu cần đạt( Như tiết 9)
II/ Chuẩn bị
GV: SGV- Ngữ văn 6 nâng cao- Tranh ảnh, máy chiếu.
HS : Soạn bài
III/ Tiến trình các hoạt động.
1. Kiểm tra bài cũ.
? Em hãy kể lại đoạn 1 của truyện Sơn Tinh Thủy Tinh và cho biết hai nhân
vật được xây dựng nhờ những bpnt nào?
? Vua Hùng đã kén rể ntn?
2. Bài mới.
* Giới thiệu bài: Như tiết trước đã tìm hiểu, khi y/cầu sính lễ, vua Hùng đã
khá thiên vị ST và đó là lí do của cuộc giao tranh quyết liệt giữa hai vị thần...
* Giảng bài mới.
HĐ của GV
HĐ của HS
Nội dung kiến thức
I/ Đọc – hiểu văn bản
3,Phân tích
b, Cuộc giao tranh giữa Sơn
? Nguyên nhân nào trực - TT đến sau Tinh với Thuỷ Tinh.
tiếp dẫn tới cuộc giao không lấy được - Nguyên nhân: ST đến trước
tranh giữa ST và TT?
vợ->dâng nước lấy được MN. TT đến sau, dâng
đánh ST.
nước đánh ST.
? Thần núi Tản Viên dù
tài cao phép lạ nhưng vẫn - Suy nghĩ, trả
làm rể vua Hùng, chi tiết lời.
này có ý nghĩa gi?
ý thức suy tôn tổ tiên của
người Việt cổ. Nhân dân
ta luôn suy tôn công lao
tổ tiên và có ý thức đề cao
quyền lực tuyệt đối của
vua Hùng.
- Y/c hs quan sát tranh
? Em hãy cho biết bức
tranh trên thể hiện nội
dung gì trong truyện? Em
hãy kể lại đoạn truyện đó?
? Cuộc giao tranh diễn ra
ntn? Ở đây tg đã sử dụng
biện pháp nghệ thuật nào?
? Qua cuộc giao tranh, hai
nhân vật chính đã thể hiện
bản chất gì của mình?
? Kết quả của cuộc giao
tranh ntn?
- Nghe, hiểu.
- Qsát.
- Qsát, trả lời.
Kể.
- TD sgk, trả - TT hô mưa, gọi gió, dâng nước
lời. Lớp nxét, cuồn cuộn Hung bạo
bổ sung.
- ST bốc đồi, dời núi, dựng
thành luỹ đất, ngăn chặn dòng
nước lũ Dũng cảm
- Trả lời.
Thuỷ Tinh lỡ bước chậm chân,
Đùng đùng nổi giận đem ân - Lắng nghe.
làm thù.
Mưa tuôn, gió thổi mịt mù,
Ào ào rừng nọ, ù ù núi kia.
Sơn thần hoá phép cũng ghê,
Lưới giăng sông Nhị, phên
che ngàn đoài,
Núi cao sông hãy còn dài,
Trăm năm báo oán, đời đời
đánh ghen.
? Chi tiết hằng năm TT
dâng nước đánh ST và
luôn luôn thua có ý nghĩa
gì?
- Nxét, giảng...
? Em có nhận xét gì về
cách kể của tác giả dg?
? Chiến thắng của Sơn
Tinh có phải là chiến
thắng của các vua Hùng
trong công cuộc trị thuỷ
k? Tg dg đã bộc lộ thái độ
- ST vững vàng, TT sức cùng
lực kiệt đành rút lui. TT không
chỉ thua một lần mà thua mãi
mãi.
- SN, trao đổi,
trả lời.
- Nghe, hiểu.
Thái
ngợi.
độ
Kể, tả sinh động, hấp dẫn, sử
dụng nhiều chi tiết tưởng tượng,
kì ảo Chiến thắng của người
ca Việt cổ trước thiên nhiên
gì ở đây?
- Nxét, giảng, bình...
- Lắng nghe.
c, Ý nghĩa tượng trưng của các
nhân vật.
- TT là hiện tượng lũ lụt hàng
- SN, trao đổi năm ở Bắc bộ
bàn, trả lời.
- ST là lực lượng cư dân Việt cổ
chống lũ lụt, là ước mơ chiến
- Nghe, hiểu.
thắng thiên tai.
=> Giải thích hiện tượng lũ lụt
- Không đúng
nhưng hấp dẫn.
? Mỗi nhân vật chính
trong truyện tượng trưng
cho điều gì?
- Nxét, giảng...
? Cách giải thích của
người xưa có đúng với
hiện tượng tự nhiên k?
(Cách gt ngây thơ mang
đậm tư duy thần thoại - Nghe, hiểu.
nhưng là một sự phản ánh
và lí giải vô cùng độc đáo,
tài tình về hiện tượng
thiên nhiên mang tính
chất chu kì đó.)
II/ Tổng kết
1, Nội dung
? Em hãy cho biết ý nghĩa - Kq bài học,
SGK- 34
của truyện?
trả lời.
2, Nghệ thuật
Câu chuyện chống lụt được kể
? BP nghệ thuật chính - Nêu.
hấp dẫn qua câu chuyện tình tay
được tg sử dụng là gì?
ba.
? Sự thật lịch sử nào được - Cuộc đtranh
phản ánh trong truyện?
chống thiên tai,
lũ lụt.
III/ Luyện tập
- Nêu câu hỏi 2 ở phần - Nghe, suy Đó là một chủ trương đúng đắn
luyện tập
nghĩ, trả lời.
để hạn chế lũ lụt
Qua câu chuyện, em - Sôi nổi phát
hãy nêu ý kiến của mình biểu...
về vấn đề môi trường
sống ngày nay.
- Liên hệ gd hs ý thức bảo - Nghe, nhớ.
vệ môi trường sống...
3. Củng cố.
? Nhân vật Sơn Tinh là biểu tượng cho điều gì?
? Hãy cho biết ước mơ của nhân dân ta gửi gắm trong truyền thuyết này?
? Hãy kể lại chuyện theo tranh?
4. Dặn dò.
- Học bài - Làm các bài tập luyện tập.
- Đọc trước bài: Sự việc và nhân vật trong văn tự sự.
--------------@ * @--------------Lớp
Giảng
Tiết
Sĩ số
HS vắng
6A
6B
Tiết 11. Tập làm văn:
-------------------------------------@ * @--------------------------------Lớp
Giảng
Tiết
Sĩ số
HS vắng
6A
6B