Bạn có biết???
Năm 1978, một học sinh 17 tuổi ở
Canada có thể đọc vanh vách
con số л với 8750 số lẻ đứng
sau dấu phẩy.
-Một người Nhật bỏ ra 10 tháng trời để
học thuộc con số л đó với 2000 số lẻ.
-Năm 1982, Mahadahan người Ấn Độ đọc
thuộc lòng một mạch mất 3 giờ 39 phút
cũng những con số л đó với 31.811 số lẻ
, trở thành nhà vô địch thế giới về người
đọc thuộc con số л với số lẻ nhiều nhất.
-Gần đây chúng ta biết đến Eran Katz –
người đã được ghi vào sách Kỷ lục
Guinnes với thành tích đọc lại dãy số
gồm 500 số liên tiếp nhau sau khi nghe
1 lần
Nội dung
I. Vai trò của bán cầu não trái và bán cầu
não phải
II. Mối liên hệ giữa bán cầu não trái và
bán cầu não phải
III. Vấn đề sử dụng kết hợp cả 2 bán cầu
não để đạt hiệu quả cao trong học tập
I. VAI TRÒ CỦA BÁN CẦU NÃO
TRÁI VÀ BÁN CẦU NÃO PHẢI
1. Tế bào não và các bán cầu não
Bộ não người là một
khối chất nguyên sinh
phức tạp nhất và tinh
xảo nhất trong thế
giới vạn vật. Nó được
biết đến như một cơ
quan phát triển cao
cho phép con người
sống và tư duy được.
Các tế bào trong não
người có khả năng
tiếp xúc với nhau tạo
ra vô số liên kết nhiều
hơn gấp triệu lần tổng
số các nguyên tử
trong vũ trụ. Sự tiếp
xúc này cho phép khả
năng tích hợp và xử lý
vô số tỷ mẫu dữ liệu
-Ba thành phần chính
của bộ não - đại não,
tiểu não và thân não có những chức năng
khác nhau.
- Đại não là phần lớn nhất và phát triển cao cấp
nhất của bộ não con người.
- Đại não Chịu trách nhiệm cho những chức năng
cao hơn, bao gồm chức năng trí tuệ cao cấp,
ngôn ngữ, cảm xúc, khả năng hòa nhập tất cả các
loại kích thích cảm giác, khởi đầu của đường vận
động, và kiểm soát vận động hấp, nhịp tim, huyết
áp, sự ngủ, sự thức tĩnh, và sự chú ý.
-Đại não được chia thành hai bán cầu phải và trái
và được tạo thành từ các đôi thùy trán, thùy đỉnh,
thùy thái dương và thùy chẩm.
Hai bán cầu não nối liền với nhau nhờ tập
hợp các sợi dây thần kinh. Não trái điều
khiển phần phải cơ thể, ngược lại não
phải điều khiển phần trái cơ thể. Mối bán
cầu có vai trò hết sức khác nhau đảm
nhận những chức năng nhất định mặc dù
chúng có sự liên kết, trao đổi chéo với
nhau.Như vậy, mỗi bán cầu não đảm trách
những nhiệm vụ cụ thể riêng biệt và khi
được phát triển, sẽ đem lại những bộ kỹ
năng hoàn toàn khác nhau.
2.Vai trò của bán cầu não phải
và bán cầu não trái
Vai trò của bán cầu não phải
-Bán
cầu não phải đảm nhiệm những
việc như âm nhạc , sáng tạo, mơ
mộng, tưởng tượng, màu sắc, tình
cảm, các quan hệ về không gian và
kích thước.
- Chức năng của các thùy của não phải như
sau
THUỲ TRÁN TRƯỚC: Xây dựng mục tiêu quan hệ lãnh đạo
THUỲ TRÁN: Sáng tạo - tưởng tượng
THUỲ ĐỈNH: Cảm nhận tiếp xúc - thường
thức nghệ thuật
THUỲ THÁI DƯƠNG: Cảm nhận thính giác thưởng thức âm nhạc
THUỲ CHẨM: Cảm nhận thị giác - thưởng
thức hình tượng.
-Như vậy vai trò của não phải trong hoạt
động nhân thức của con người :
+não phải sẽ thiên về hình ảnh, trực giác và
cảm xúc…
+có thể xử lí ý tưởng cùng một lúc và hình
thành những gắn kết một chiều từ thông tin
có được, chú ý đến tổng thể trước khi chú ý
đến chi tiết
+có thể thiết lập cơ chế “ chụp ảnh sự vật”
khi phải nhớ một vật nào đó
+tăng cường hơn cho con người khả năng cảm nhận không gian (
thông qua việc quan sát hình dáng, to nhỏ, vị trí , chuyển động của
vật thể và trên dưới, trái phải, trong ngoài, trước sau, của không
gian )
+hoạt động nhiều giúp tăng cường khả năng diễn dịch (dựa theo
một quy luật nhất định phát hiện ra những khiếm khuyết của sự vật
trong toàn bộ tình hình )
+được kích thích và chú ý phát triển sẽ giúp ta tăng cường khả
năng quan sát , phân biệt, tổ chức, tư duy cá tính, hoán vị suy xét
cũng như tăng cường khả năng chú ý, khả năng đồng cảm…. Nếu
não phải bị tổn thương thì cảm xúc con người sẽ bị giảm và trở
thành người vô cảm
+kích thích sự tò mò để tìm hiểu vì sao lại là cái này mà không
phải cái kia, tại sao lại cần những quy tắc này…
+kích thích sự sáng tạo thiên phú, tài năng bẩm sinh của con
người như trong nghệ thuật: hội hoạ, điện ảnh, ca hát, sử dụng
các dụng cụ âm nhạc...Những nhà văn, nhà soạn nhạc, những
danh họa… thường có não phải phát triển hơn người bình
thường đồng thời, khơi gợi sự khám phá, trải nghiệm..
+có khả năng nhận biết hình vẽ, hình thái, khả năng nhận
biết đối xứng, phán đoán vị trí, khả năng thay đổi tư duy(dùng
ký hiệu hoặc hình vẽ tượng trưng đối với sự vật để tiến hành
thay thế nhằm nâng cao khả năng thay đổi tư duy. )
Vai trò của bán cầu não trái
-Bán cầu não trái có chức năng
chính là xử lí thông tin về lập luận,
toán học, phân tích, ngôn ngữ, các
chuỗi số và sự kiện…
-Chức năng cụ thể của từng thùy não trái như sau
THUỲ TRÁN TRƯỚC: Phán đoán - nhận
biết bản thân
THÙY TRÁN: Suy luận lôgic - biểu đạt ngôn
ngữ.
THUỲ ĐỈNH: Phân biệt vị trí - phối hợp hoạt
động.
THUỲ THÁI DƯƠNG: Phân biệt âm thanh lý giải ngôn ngữ.
THUỲ CHẨM: Phân biệt hình ảnh - lý giải
hình ảnh.
-Như
vậy vai trò của não trái trong hoạt động
nhận thức và phản ánh của con người là :
+Não trái nhạy cảm về chữ, ký hiệu, số học.
+có khuynh hướng phân tích, tìm tòi, với
khả năng lý luận chặt chẽ “làm đầu tàu".
+các ý tưởng được xử lý từng bước một
theo trình tự trong não trái và từ đó suy
luận, tìm kiếm các mấu chốt logic từ thông
tin có được , cuối cùng từng bước, từng
bước một tập hợp các chi tiết, sau đó tổ
chức lại khi cần định hình tổng thể.
+não trái biết dùng từ ngữ là phương tiện
dùng để ghi nhớ sự vật, dễ nhớ tên hơn
là khuôn mặt, hình dáng.
+phát huy được khả năng lập kế hoạch và
bảng liệt kê những gì cần làm và thường
làm theo quy định mà không thắc mắc gì
cả.
+não trái rất giỏi trong việc phân bố, làm
chủ thời gian và dễ dàng ghi nhớ các âm
tiết và công thức toán học.
II. MỐI LIÊN HỆ GIỮA BÁN CẦU NÃO PHẢI
VÀ BÁN CẦU NÃO TRÁI
-Biết kết hợp hai bán cầu não sẽ đạt
được hiệu quả cao trong học tập cũng
nhưu sáng tạo. Trên thực tế thì những
người sử dụng hai bán cầu não bằng
nhau thì có xu hướng giải quyết cân
bằng mọi vấn đề trong cuộc sống và
sẽ học dễ dàng hơn bởi họ biết lựa
chọn chế độ cần thiết nhất để đảm
bảo cho việc học. Hầu hết trong các
lĩnh vực như giáo dục, thương mại và
khao học đều có thiên hương thiên về
não trái nhiều hơn. Những người hoạt
động trong các lĩnh vực này mà cuộc
sống của họ không tham gia vào các
hoạt động cần đến não phải thì chính
sự mất cân bằng đó sẽ là nguyên
nhân khiến họ bị stress, mệt mỏi,
căng thẳng trong lúc học tập và làm
việc…
Bán cầu bên phải phối hợp cảm xúc, ghi nhận hình ảnh và thưởng
thức âm nhạc. Nó giúp tâm trí nắm bắt các dữ kiện do giác quan
mang lại. Nó cũng góp phần làm nảy sinh những cảm xúc như tình
yêu, óc hài hước, khả năng thưởng thức thẩm mỹ. Bán cầu bên
trái, ngược lại, nhận thức thế giới qua lời nói, một hình thức biểu
tượng hoá. Nó dùng lời nói để khu biệt, phân tích và mổ xẻ thế giới
thành từng mảnh, từng đối tượng và từng phạm trù. Phân tích, tức
rút giảm các thành tố trong câu thành từng phần riêng biệt, là công
việc thiết yếu để hiểu rõ lời nói.
-Giữa hai bán cầu bên phải và bên trái có một cầu nối gồm những
sợi thần kinh gọi là "corpus callosum" với nhiệm vụ giúp hai phần
não bộ liên lạc được với nhau để bán cầu này biết bán cầu kia
đang làm việc gì.
-Như vậy, hai bán cầu não vừa có sự phân công, vừa có sự hợp tác, bổ
xung, phối hợp lẫn nhau, hạn chế nhau, bù đắp cho nhau.
+Bán càu não trái chi phối phần lớn hoạt động phía bên phải cơ thể, có
quan hệ đặc biệt với chức năng ngôn ngữ còn gọi là “ bán cầu ưu thế
ngôn ngữ”. Ở đây các xung cảm giác chỉnh hợp ở mức cao nhất để hình
thành tín hiệu ngôn ngữ và khái niệm trừu tượng. Do đó, chức năng của
não trái thiên về giai đoạn nhận thức lí tính và hình thành tư duy trừu
tượng.
+Bán cầu não phải chi phối nửa bên trái cơ thể . Thông qua sự chỉnh
hợp của các xung cảm giác để tạo ra những hình ảnh cụ thể của vật,
người, không gian và thời gian. Bán cầu não phải thiên về giai đoạn
nhận thức cảm tính gọi là “ bán cầu ưu thế không lời”.
+Trong trường hợp thông thường hai bán cầu não cùng hiệp đồng với
nhau cùng hoạt động qua thể chai, chỉ có vậy người ta mới có thể có
hành vi chính xác đến cao độ. Dó đó chúng ta luyện tập tay tái không có
nghĩa là biến mình thành người thuận tay trái mà chỉ nhấn mạnh sự tăng
cường hoạt động phía bên trái, xúc tiến sự phát triển của trí lực.
III. VẤN ĐỂ SỬ DỤNG KẾT HỢP CẢ CẢ HAI
BÁN CẦU NÃO ĐỂ ĐẠT HIỆU QUẢ CAO
TRONG HỌC TẬP