TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHOA TÀI CHÍNH
LỚP VB19AFN01 – NHÓM 01

Đề tài 03:
THỰC TRẠNG NỢ XẤU CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM

Giảng viên: Ths. Trương Minh Tuấn
Thành Viên:
Nguyễn Thanh Tùng (49)
Tạ Quang Hưng (18)
Nguyễn Đức Dũng (07)
Trần Chơn Tín (44)

TP. HỒ CHÍ MINH 04/2016
1


MỤC LỤC:
1.

NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI ......................................................................................................... 3

1.1

Khái niệm ngân hàng thương mại .................................................................................................. 3

1.2

Chức năng ngân hàng thương mại .................................................................................................. 3

1.3

Vai trò ngân hàng thương mại........................................................................................................ 4

1.4

Vốn tự có ngân hàng thương mại ................................................................................................... 4

2.

NỢ DƯỚI CHUẨN ........................................................................................................................... 5

2.1 Nợ dưới chuẩn là gì? ........................................................................................................................... 5
2.1 Hậu quả nợ dưới chuẩn........................................................................................................................ 5
3.

NỢ XẤU ........................................................................................................................................... 5

3.1 Nợ xấu là gì ........................................................................................................................................ 5
3.2 Tình hình nợ xấu và các giải pháp chủ yếu để đưa nợ xấu trong hệ thống ngân hàng về trạng thái an
toàn (khoảng 3%) ...................................................................................................................................... 7
3.2.1 Tình hình nợ xấu đến 31/12/2014.................................................................................................. 7
3.2.2 Giải pháp xử lý nợ xấu để đạt mục tiêu nợ xấu giảm về 3% năm 2015 .......................................... 8
3.3 Những giải pháp để tiếp tục thực hiện chủ trương tái cơ cấu ngành ngân hàng ..................................... 9

2


1. NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
1.1 Khái niệm ngân hàng thương mại

Ngân hàng thương mại là một tổ chức trung gian tài chính có vị trí quan trọng trong nền kinh
tế quốc dân và hoạt động theo định chế trung gian mang tính chất tổng hợp. Các nhà nghiên
cứu ghi nhận rằng, ngân hàng thương mại hình thành trên cơ sở của sự phát triển sản xuất và
trao đổi hàng hoá. Khi sản xuất phát triển thì nhu cầu trao đổi mở rộng sản xuất giữa các
vùng lãnh thổ, giữa các quốc gia tăng lên, để khác phục sự khác biệt về tiền tệ giữa các khu
vực thì thì xuất hiện các thương gia làm nghề đổi tiền. Khi trao đổi hàng hoá phát triển quay
trở lại kích thích sản xuất hàng hóa. Cùng với sự phát triển đó, các nghiệp vụ được phát triển
dần như giữ tiền hộ, chi trả hộ... trên cơ sở đó thực hiện hoạt động tín dụng.
Từ lịch sử hình thành hệ thống ngân hàng thương mại cho thấy, các ngân hàng thương mại
chỉ xuất hiện trong điều kiện nền kinh tế đã phát triển đến một trình độ nhất định, dẫn đến
tính tất yếu khách quan của việc hình thành hệ thống ngân hàng gắn bó chặt chẽ với sự phát
triển kinh tế.
Ngân hàng quốc gia Việt Nam ra đời ngày 05/05/1951 theo sắc lệnh 15/SL của Chủ tịch
nước VNDCCH. Trong giai đoạn 1951 - 1987, ở Việt Nam đã tạo lập hNệ thông ngân hàng
một cấp, chỉ phù hợp với cơ chế quản lý kế hoạch hoá tập trung. Khi nước ta chuyển nền
kinh tế sang cơ chế thị trường, hệ thông ngân hàng một cấp tất yếu phải được cải tổ sang hệ
thống ngân hàng hai cấp: cấp quản lý và kinh doanh. Sau khi Nghị định số 53/HĐBT được
ban hành ngày 26/03/1998 bộ máy NHNN được tổ chức thành hệ thống thống nhất trong cả
nước, gồm hai cấp là NHNN và các Ngân hàng chuyên doanh trực thuộc. Hệ thống NHNN
Việt Nam hoạt động theo chế độ hạch toán kinh tế và kinh doanh xã hội chủ nghĩa. Theo
Pháp lệnh Ngân hàng số 38 - LTC/HĐNN8 ngày 24/05/1990 quy định: NHTM là: “tổ chức
kinh doanh tiền tệ mà hoạt động chủ yếu là nhận tiền gửi của khách hàng với trách nhiệm
hoàn trả và sử dụng số tiền đó để cho vay, thực hiện nhiệm vụ chiết khấu và làm phương tiện
thanh toán”.
1.2 Chức năng ngân hàng thương mại
Trung gian tín dụng
Ngân hàng thương mại một mặt thu hút các khoản tiền nhàn rỗi trong nền kinh tế, mặt khác
nó dùng chính số tiền đã huy động được để cho vay đối với các thành phần kinh tế trong xã
hội, hay nói cách khác là một tổ chức đóng vai trò “cầu nối” giữa các đơn vị thừa vốn với
các đơn vị thiếu vốn. Thông qua sự điều chuyển này. ngân hàng thương mại có vai trò quan

trong trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tăng việc làm, cải thiện mức sống dân cư, ổn
định thu chi Chính phủ. Đồng thời chức năng này còn góp phần quan trọng trong việc điều
hoà lưu thông tiền tệ, kiềm chế lạm phát. Từ đó cho thấy rằng, đây là chức năng cơ bản nhất
của ngân hàng thương mại.
3


Trung gian thanh toán
Nếu như mọi khoản chi trả của xã hội đều được thực hiện bên ngoài ngân hàng thì chi phí
thực hiện là rất lớn, bao gồm: chi phí in, đúc, bảo quản, vận chuyển tiền... Với sự ra đời của
ngân hàng thương mại, phần lớn các khoản chi trả trong hoạt động mua bán trao đổi hàng
hoá dịch vụ của xã hội dần được thực hiện qua ngân hàng, với những hình thức thanh toán
phù hợp, thủ tục đơn giản, nhanh chóng, thuận tiện với công nghệ ngày càng hiện đại hơn.
Chính nhờ tập trung công việc thanh toán của xã hội ở ngân hàng nên việc lưu thông hàng
hoá dịch vụ trở nên nhanh chóng, an toàn, tiết kiệm hơn. Không những vậy, do thực hiện
chức năng trung gian thanh toán, ngân hàng thương mại có điều kiện huy động tiền gửi của
toàn xã hội nói chung và của doanh nghiệp nói riêng tới mức tối đa, tạo nguồn vốn cho đầu
tư phát triển, đẩy mạnh hoạt động kinh doanh của ngân hàng.
Chức năng tạo tiền
Xuất phát từ khả năng thay thế lượng tiền giấy bạc trong lưu thông bằng những phương tiện
thanh toán khác như séc, uỷ nhiệm chi... Chức năng này được thực hiện thông qua nghiệp vụ
tín dụng và đầu tư của hệ thống ngân hàng thương mại, trong mối liên hệ chặt chẽ với hệ
thống dự trữ quốc gia. Hệ thống tín dụng là điều kiện cần thiết cho phát triển kinh tế theo hệ
số tăng trưởng vững chắc. Mục đích của chính sách dự trữ quốc gia là đưa ra một khối lượng
tiền cung ứng phù hợp với chính sách ổn định về giá cả, tăng trưởng kinh tế ổn định và tạo
được việc làm.
1.3 Vai trò ngân hàng thương mại
Bất kỳ một quốc gia nào có nền kinh tế phát triển, đang phát triển, thậm chí chưa phát triển
thì hoạt động ngân hàng cũng có tác dụng to lớn đến hoạt động của nền kinh tế. Trong nền
kinh tế thị trường, vai trò của ngân hàng được thể hiện như sau:

Ngân hàng là nơi tập trung tiền nhàn rỗi và cung ứng tiền vốn cho quá trình sản xuất kinh
doanh.
Ngân hàng là trung gian trong quá trình thanh toán góp phần thúc đẩy quá trình lưu thông
hàng hoá nhanh chóng.
Ngân hàng góp phần điều tiết và kiểm soát thị trường tiền tệ, thị trường vốn.
Ngân hàng góp phần thu hút, mở rộng đầu tư trong và ngoài nước và cung cấp các dịch vụ
tài chính khác.
1.4 Vốn tự có ngân hàng thương mại
Vốn tự có là giá trị thực có của vốn điều lệ và các quỹ dự trữ và một số tài sản nợ khác của
ngân hàng theo quy định của NHNN. Vốn tự có chiếm tỷ trọng rất nhỏ nhưng có vai trò rất
quan trọng trong hoạt động của NHTM.
Vốn tự có gồm:
Vốn điều lệ : là số vốn do pháp luật quy định khi ngân hàng mới thành lập và đi vào
hoạt động.
4


Quỹ dự trữ bổ xung vốn điều lệ :được trích lập hàng năm theo tỷ lệ 5% lợi nhuận sau
thuế và không được vượt quá vốn điều lệ.
Quỹ dự phòng tài chính: được trích lập hàng năm theo tỷ lệ 10% lợi nhuận sau thuế
nhương không được vượt quá 25% vốn điều lệ.
Tài sản nợ khác:
+ Lợi nhuận chưa phân phối
+ Thu nhập lớn hơn chi pní
+ Hao mòn TSCĐ.....
2. NỢ DƯỚI CHUẨN
2.1 Nợ dưới chuẩn là gì?
Nợ dưới chuẩn được hiểu là các khoản cho vay các đối tượng có mức tín nhiệm thấp. Những
đối tượng đi vay này thường là những người nghèo, không có công ăn việc làm ổn định, vị
thế xã hội thấp hoặc có lịch sử thanh toán tín dụng không tốt trong quá khứ. Những đối

tượng này tiềm ẩn rủi ro không có khả năng thanh toán nợ đến hạn và do đó rất khó khăn
trong việc tiếp cận nguồn vốn tín dụng truyền thống vốn chỉ dành cho những đối tượng trên
chuẩn
2.1 Hậu quả nợ dưới chuẩn
Hậu quả của cuộc khủng hoảng tín dụng cho nước Mỹ và thế giới là rất lớn. Thị trường bất
động sản và thị trường chứng khoán bị ảnh hưởng nặng nề. Thị trường trái phiếu hình thành
từ chứng khoán hóa bị mất khả năng thanh khoản. Ngành xây dựng Mỹ đóng góp 15% GDP
có thể phải cắt giảm một nửa sản lượng và cắt 1-2 triệu công việc.

3. NỢ XẤU
3.1 Nợ xấu là gì
NHNN vừa ban hành Thông tư 24/2013/TT-NHNN quy định về việc phân loại tại sản có
(sau đây gọi tắt là nợ) và cam kết ngoại bảng của Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB).
Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 15/1/2014, quy định rõ, VDB thực hiện phân loại nợ
(trừ các khoản trả thay) theo 5 nhóm:
1- Tổ chức tín dụng thực hiện phân loại nợ như sau:
a. Nhóm 1(Nợ đủ tiêu chuẩn) bao gồm:
b.
- Các khoản nợ trong hạn mà tổ chức tín dụng đánh giá là có đủ khả năng thu hồi đầy đủ cả
gốc và lãi đúng thời hạn;
- Các khoản nợ khác được phân loại vào nhóm 1 theo quy định tại Khoản 2, Điều này.
c. Nhóm 2 (Nợ cần chú ý) bao gồm:
- Các khoản nợ quá hạn dưới 90 ngày;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ trong hạn theo thời hạn nợ đã cơ cấu lại;
5


- Các khoản nợ khác được phân loại vào nhóm 2 theo quy định tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều
này.
d) Nhóm 3 (Nợ dưới tiêu chuẩn) bao gồm:

- Các khoản nợ quá hạn từ 90 đến 180 ngày;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ quá hạn dưới 90 ngày theo thời hạn đã cơ cấu lại;
- Các khoản nợ khác được phân loại vào nhóm 3 theo quy định tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều
này.
e) Nhóm 4 (Nợ nghi ngờ) bao gồm:
- Các khoản nợ quá hạn từ 181 đến 360 ngày;
- Các khoản nợ cơ cấu lại thời hạn trả nợ quá hạn từ 90 ngày đến 180 ngày theo thời hạn đã
cơ cấu lại;
- Các khoản nợ khác được phân loại vào nhóm 4 theo quy định tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều
này.
đ) Nhóm 5 (Nợ có khả năng mất vốn) bao gồm:
- Các khoản nợ quá hạn trên 360 ngày;
- Các khoản nợ khoanh chờ Chính phủ xử lý.
- Các khoản nợ đã cơ cấu lại thời hạn trả nợ quá hạn trên 180 ngày theo thời hạn đã được cơ
cấu lại;
- Các khoản nợ khác được phân loại vào nhóm 5 theo quy định tại Khoản 3 và Khoản 4 Điều
này.
2- Trường hợp khách hàng trả đầy đủ nợ gốc và lãi theo kỳ hạn đã được cơ cấu lại tối thiểu
trong vòng một (01) năm đối với các khoản nợ trung và dài hạn, ba (03) tháng đối với các
khoản nợ ngắn hạn và được tổ chức tín dụng đánh giá là có khả năng trả đầy đủ nợ gốc và lãi
đúng thời hạn theo thời hạn đã được cơ cấu lại, tổ chức tín dụng có thể phân loại lại khoản
nợ đó vào nhóm 1.
3- Trường hợp một khách hàng có nhiều hơn một (01) khoản nợ với tổ chức tín dụng mà có
bất kỳ khoản nợ bị chuyển sang nhóm nợ rủi ro cao hơn thì tổ chức tín dụng bắt buộc phải
phân loại các khoản nợ còn lại của khách hàng đó vào các nhóm nợ rủi ro cao hơn tương ứng
với mức độ rủi ro.
4- Trường hợp các khoản nợ (kể cả các khoản nợ trong hạn và các khoản nợ cơ cấu lại thời
hạn trả nợ trong hạn theo thời hạn nợ đã cơ cấu lại) mà tổ chức tín dụng có đủ cơ sở để đánh
giá là khả năng trả nợ của khách hàng bị suy giảm thì tổ chức tín dụng chủ động tự quyết
định phân loại các khoản nợ đó vào các nhóm nợ rủi ro cao hơn tương ứng với mức độ rủi

ro.
5- Tỷ lệ trích lập dự phòng cụ thể đối với các nhóm nợ quy định tại Khoản 1 Điều này như
sau:
a) Nhóm 1: 0%
b) Nhóm 2: 5%
c) Nhóm 3: 20%
d) Nhóm 4: 50%
6


1. NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
1.1 Khái niệm ngân hàng thương mại
Ngân hàng thương mại là một tổ chức trung gian tài chính có vị trí quan trọng trong nền kinh
tế quốc dân và hoạt động theo định chế trung gian mang tính chất tổng hợp. Các nhà nghiên
cứu ghi nhận rằng, ngân hàng thương mại hình thành trên cơ sở của sự phát triển sản xuất và
trao đổi hàng hoá. Khi sản xuất phát triển thì nhu cầu trao đổi mở rộng sản xuất giữa các
vùng lãnh thổ, giữa các quốc gia tăng lên, để khác phục sự khác biệt về tiền tệ giữa các khu
vực thì thì xuất hiện các thương gia làm nghề đổi tiền. Khi trao đổi hàng hoá phát triển quay
trở lại kích thích sản xuất hàng hóa. Cùng với sự phát triển đó, các nghiệp vụ được phát triển
dần như giữ tiền hộ, chi trả hộ... trên cơ sở đó thực hiện hoạt động tín dụng.
Từ lịch sử hình thành hệ thống ngân hàng thương mại cho thấy, các ngân hàng thương mại
chỉ xuất hiện trong điều kiện nền kinh tế đã phát triển đến một trình độ nhất định, dẫn đến
tính tất yếu khách quan của việc hình thành hệ thống ngân hàng gắn bó chặt chẽ với sự phát
triển kinh tế.
Ngân hàng quốc gia Việt Nam ra đời ngày 05/05/1951 theo sắc lệnh 15/SL của Chủ tịch
nước VNDCCH. Trong giai đoạn 1951 - 1987, ở Việt Nam đã tạo lập hNệ thông ngân hàng
một cấp, chỉ phù hợp với cơ chế quản lý kế hoạch hoá tập trung. Khi nước ta chuyển nền
kinh tế sang cơ chế thị trường, hệ thông ngân hàng một cấp tất yếu phải được cải tổ sang hệ
thống ngân hàng hai cấp: cấp quản lý và kinh doanh. Sau khi Nghị định số 53/HĐBT được
ban hành ngày 26/03/1998 bộ máy NHNN được tổ chức thành hệ thống thống nhất trong cả

nước, gồm hai cấp là NHNN và các Ngân hàng chuyên doanh trực thuộc. Hệ thống NHNN
Việt Nam hoạt động theo chế độ hạch toán kinh tế và kinh doanh xã hội chủ nghĩa. Theo
Pháp lệnh Ngân hàng số 38 - LTC/HĐNN8 ngày 24/05/1990 quy định: NHTM là: “tổ chức
kinh doanh tiền tệ mà hoạt động chủ yếu là nhận tiền gửi của khách hàng với trách nhiệm
hoàn trả và sử dụng số tiền đó để cho vay, thực hiện nhiệm vụ chiết khấu và làm phương tiện
thanh toán”.
1.2 Chức năng ngân hàng thương mại
Trung gian tín dụng
Ngân hàng thương mại một mặt thu hút các khoản tiền nhàn rỗi trong nền kinh tế, mặt khác
nó dùng chính số tiền đã huy động được để cho vay đối với các thành phần kinh tế trong xã
hội, hay nói cách khác là một tổ chức đóng vai trò “cầu nối” giữa các đơn vị thừa vốn với
các đơn vị thiếu vốn. Thông qua sự điều chuyển này. ngân hàng thương mại có vai trò quan
trong trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tăng việc làm, cải thiện mức sống dân cư, ổn
định thu chi Chính phủ. Đồng thời chức năng này còn góp phần quan trọng trong việc điều
hoà lưu thông tiền tệ, kiềm chế lạm phát. Từ đó cho thấy rằng, đây là chức năng cơ bản nhất
của ngân hàng thương mại.
3


Tỷ lệ nợ xấu (%)
5,00
4,00

3,74 3,86

3,93 4,03 4,07

4,17 4,11
3,90 3,88 3,87
3,88

3,25

3,00
2,00
1,00
0,00
T01,14

T3,14

T5,14

T7,14

T9,14

T11,14

Tỷ lệ nợ xấu (%)

Ghi chú: Tốc độ tăng của nợ xấu so với tháng trước liền kề
(Nguồn: Theo số liệu báo cáo của các TCTD theo Thông tư 31)
- Về việc trích lập dự phòng rủi ro tín dụng: Các TCTD tiếp tục tích cực trích lập dự phòng
rủi ro theo quy định. Dự phòng rủi ro tín dụng còn lại của hệ thống ngân hàng đến cuối
tháng 12/2014 đạt 75,49 nghìn tỷ đồng, tăng 5,7 nghìn tỷ đồng (8,2%) so với cuối năm
20132.
- Về kết quả xử lý nợ xấu: theo số liệu do các TCTD báo cáo, tổng các khoản nợ xấu được
xử lý trong năm 2014 đạt 143,5 nghìn tỷ đồng3. Nợ xấu được xử lý thông qua các hình thức
chủ yếu: (i) Khách hàng trả nợ; (ii) Bán, phát mại tài sản đảm bảo để thu hồi nợ; (iii) Sử
dụng dự phòng rủi ro; (iv) Bán nợ cho các tổ chức, cá nhân, trong đó, chủ yếu là bán cho

VAMC; (v) Một số hình thức khác.
3.2.2 Giải pháp xử lý nợ xấu để đạt mục tiêu nợ xấu giảm về 3% năm 2015
Thực hiện Nghị quyết 77/2014/QH13 ngày 10/11/2014 của Quốc hội về kế hoạch phát triển
kinh tế - xã hội năm 2015 và Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 03/1/2015 của Chính phủ về
những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu chỉ đạo điều hành thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2015, đưa tỷ lệ nợ xấu về mức dưới 3% so với
tổng dư nợ là nhiệm vụ nặng nề, tuy nhiên, ngành Ngân hàng sẽ quyết tâm vượt qua khó
khăn để đạt được mục tiêu này thông qua các biện pháp sau đây:
Thứ nhất, về phương thức xử lý nợ xấu chủ yếu là TCTD tự xử lý thông qua xử lý tài sản
bảo đảm, thu hồi nợ, sử dụng dự phòng rủi ro và bán nợ bằng trái phiếu đặc biệt của VAMC,
đồng thời VAMC từng bước triển khai mua nợ theo giá thị trường theo Đề án được Thủ
tướng Chính phủ phê duyệt.
Thứ hai, hoàn thiện khung pháp lý về mua, bán và xử lý nợ xấu, đặc biệt là sửa đổi, bổ sung
Thông tư số 19/2013/TT-NHNN phù hợp với Nghị định số 34/2015/NĐ-CP ngày 31/3/2015
Dự phòng rủi ro tín dụng còn lại của hệ thống ngân hàng đến cuối tháng 01/2015 đạt 77,76 nghìn tỷ đồng,
tăng 1,7 nghìn tỷ đồng (2,2%) so với tháng 12/2014.
3
Tổng các khoản nợ xấu được xử lý trong tháng 01/2015 đạt 3,2 nghìn tỷ đồng, phần lớn là do khách hàng trả
nợ (1,4 nghìn tỷ đồng) và sử dụng dự phòng rủi ro để xử lý nợ xấu (1,2 nghìn tỷ đồng).
8
2


của Chính phủ và yêu cầu của thực tiễn; phối hợp với các cơ quan chức năng tháo gỡ khó
khăn, vướng mắc về cơ chế, chính sách, quy định của pháp luật về xử lý nợ, tài sản bảo đảm,
khuyến khích các nhà đầu tư tham gia mua, bán nợ xấu và tài sản bảo đảm. Tăng cường phối
hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong việc thu giữ, xử lý tài sản bảo đảm, xét xử, thi
hành các vụ án liên quan đến vay vốn ngân hàng.
Thứ ba, tăng cường công tác thanh tra, giám sát hoạt động tín dụng, chất lượng tín dụng và
xử lý nợ xấu, việc chấp hành các quy định của pháp luật về phân loại nợ, trích lập dự phòng
rủi ro; phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật về hoạt động tín dụng.

Giám sát thường xuyên các TCTD trong việc triển khai kế hoạch xử lý nợ xấu năm 2015 đã
được phê duyệt.
Thứ tư, TCTD phải phân loại nợ và trích lập đầy đủ dự phòng rủi ro theo quy định của pháp
luật. Kiên quyết xử lý bằng các biện pháp mạnh mẽ đối với những TCTD có tỷ lệ nợ xấu cao
(trên 3%), đặc biệt các TCTD không tích cực, chủ động xử lý nợ xấu. Kết quả phân loại nợ,
trích lập dự phòng rủi ro và thực hiện kế hoạch xử lý nợ xấu là cơ sở quan trọng để NHNN
xem xét cấp phép mở rộng mạng lưới, quy mô hoạt động, kiểm soát tăng trưởng tín dụng.
Các TCTD phải rà soát, tiết giảm các chi phí hoạt động và tập trung mọi nguồn lực cho việc
xử lý nợ xấu. TCTD có nợ xấu lớn, chưa trích lập đủ dự phòng rủi ro theo quy định của pháp
luật, hiệu quả kinh doanh thấp phải kiểm soát chặt chẽ chi phí quản lý, không tăng tiền
lương, tiền thưởng, thù lao, đặc biệt là cán bộ lãnh đạo, quản lý; không tạm ứng, chia cổ tức,
lợi nhuận cho cổ đông, thành viên góp vốn.
Các TCTD tích cực triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp xử lý nợ xấu đồng thời tiếp
tục có biện pháp hỗ trợ phù hợp cho khách hàng khắc phục khó khăn và tiếp tục phát triển
sản xuất kinh doanh.
Thứ năm, tăng vốn điều lệ của VAMC lên mức 2.000 tỷ đồng. VAMC tích cực mua nợ xấu
của các TCTD; tăng cường triển khai việc mua nợ xấu theo giá thị trường; phối hợp chặt chẽ
với các TCTD trong việc thu hồi nợ, xử lý, bán nợ, tài sản bảo đảm và cơ cấu lại các khoản
nợ đã mua; tăng cường năng lực đánh giá, định giá tài sản, tổ chức bán đấu giá nợ, tài sản
bảo đảm của các khoản nợ đã mua.
Với việc triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp nêu trên và sự hỗ trợ tích cực của các cơ
quan, tổ chức có liên quan, NHNN tin tưởng mục tiêu đưa tỷ lệ nợ xấu về mức dưới 3% đến
cuối năm 2015 sẽ trở thành hiện thực.
3.3 Những giải pháp để tiếp tục thực hiện chủ trương tái cơ cấu ngành ngân hàng
Tái cấu trúc nền kinh tế là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, trong đó, cơ cấu lại
hệ thống các TCTD là một trong những nội dung trọng tâm để cùng với tái cơ cấu đầu tư
công, tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước góp phần chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế,
nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Đề án “Cơ cấu lại hệ thống
các TCTD giai đoạn 2011-2015” được Bộ Chính trị, Chính phủ thông qua và Thủ tướng
Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 254/QĐ-NHNN ngày 01/3/2012 thể hiện quyết tâm

của Đảng và Chính phủ trong việc lành mạnh hóa hệ thống các TCTD theo Kết luận số 10KL/TW ngày 18/10/2011 của Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành trung ương Khóa XI.
9


Về mục tiêu, trong giai đoạn 2011-2015, Đề án cơ cấu lại hệ thống các TCTD không đặt vấn
đề xử lý tất cả mọi vấn đề tồn tại, yếu kém và xây dựng được một hệ thống ngân hàng tiên
tiến, hoạt động theo chuẩn mực quốc tế mà chỉ tập trung lành mạnh hóa tình trạng tài chính
và củng cố năng lực hoạt động của các TCTD; cải thiện mức độ an toàn và hiệu quả hoạt
động của các TCTD; nâng cao trật tự, kỷ cương và nguyên tắc thị trường trong hoạt động
ngân hàng.
Nắm chắc thực trạng, nhận định đúng diễn biến của hệ thống ngân hàng, điều kiện tái cơ
cấu, từ đó Đảng, Chính phủ đã xác định việc xử lý triệt để những tồn tại, yếu kém đã tích tụ
từ nhiều năm của hệ thống ngân hàng và xây dựng hệ thống ngân hàng hiện đại là vấn đề
phức tạp, lâu dài và phải tiến hành thường xuyên, liên tục. Vì vậy, Đề án cơ cấu lại các
TCTD giai đoạn 2011-2015 xác định rõ kết quả cơ cấu lại đạt được trong giai đoạn 20112015 để hướng tới mục tiêu dài hạn hơn: Đến năm 2020 phát triển được hệ thống các TCTD
đa năng theo hướng hiện đại, hoạt động an toàn, hiệu quả, vững chắc với cấu trúc đa dạng
về sở hữu, quy mô, loại hình có khả năng cạnh tranh lớn hơn và dựa trên nền tảng công
nghệ, quản trị ngân hàng tiên tiến, phù hợp với thông lệ, chuẩn mực quốc tế về hoạt động
ngân hàng nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu về dịch vụ tài chính, ngân hàng của nền kinh tế.
Để đảm bảo vai trò là bước đệm chuyển giao sang giai đoạn tiếp theo của quá trình cơ cấu
lại hệ thống các TCTD như nêu trên, trên cơ sở các kết quả đạt được trong năm 2014 và
nhận diện được các khó khăn, thách thức phải đối mặt, trong năm 2015, toàn ngành Ngân
hàng tiếp tục nỗ lực, triển khai quyết liệt, đồng bộ, có hiệu quả các giải pháp cơ cấu lại phù
hợp với lộ trình đặt ra tại Đề án 254, trọng tâm vào các vấn đề sau:
Thứ nhất, cơ cấu lại triệt để các TCTD yếu kém, kiên quyết áp dụng các biện pháp mạnh bao
gồm cả biện pháp can thiệp của Nhà nước (như mua cổ phần bắt buộc, chỉ định sáp
nhập/hợp nhất bắt buộc, NHNN tiếp nhận hoặc chỉ định một NHTM Nhà nước tiếp nhận
phần vốn thoái của DNNN tại TCTD và tham gia cơ cấu lại TCTD yếu kém...) để xử lý dứt
điểm các TCTD yếu kém. Đây được coi là các bước đi quan trọng, thể hiện quyết tâm mạnh
mẽ của Chính phủ, NHNN trong việc loại bỏ các điểm yếu ra khỏi hệ thống.

Thứ hai, tiếp tục đẩy mạnh cơ cấu lại toàn diện đối với tất cả các TCTD (bao gồm cả các
TCTD yếu kém), trọng tâm là cải thiện và nâng cao năng lực tài chính của TCTD thông qua
tăng vốn điều lệ, áp dụng các biện pháp xử lý nợ xấu phù hợp với thực trạng, điều kiện của
TCTD để đưa nợ xấu về mức khoảng 3% vào cuối năm 2015; cải thiện và nâng cao hiệu quả
hoạt động của bộ máy kiểm soát, kiểm toán nội bộ; từng bước cơ cấu lại hoạt động theo
hướng an toàn, hiệu quả, giảm thiểu các hoạt động tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Thứ ba, đẩy mạnh sáp nhập, hợp nhất, mua lại giữa các TCTD theo nguyên tắc tự nguyện,
trong đó nâng cao vai trò chủ đạo của các NHTM Nhà nước thông qua việc các NHTM Nhà
nước tham gia tích cực vào quá trình sáp nhập, hợp nhất, mua lại các TCTD khác; khuyến
khích, tạo điều kiện cho các TCTD nước ngoài tham gia cơ cấu lại các TCTD Việt Nam kể
cả việc mua lại các TCTD Việt Nam.
Thứ tư, triển khai các giải pháp kiểm soát và xử lý vấn đề sở hữu chéo, cổ đông lớn chi phối,
vi phạm pháp luật về sở hữu vốn của TCTD; thực hiện các Phương án tiếp nhận, mua lại vốn
10


đầu tư của các doanh nghiệp Nhà nước tại TCTD theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại
Nghị quyết số 15/NQ-CP và Quyết định số 51/2014/QĐ-TTg gắn với thúc đẩy cơ cấu lại,
sáp nhập, hợp nhất các TCTD.
Thứ năm, đẩy mạnh cơ cấu lại Ngân hàng Hợp tác xã và các QTDND, kiên quyết xử lý các
QTDND yếu kém, tiềm ẩn nhiều rủi ro, bao gồm các giải pháp phá sản, rút giấy phép, thanh
lý tài sản hoặc sáp nhập, hợp nhất, mua lại đối với các QTDND yếu kém, hoạt động thua lỗ
kéo dài và không thể phục hồi hoạt động bình thường.
Thứ sáu, tăng cường năng lực quản trị của hệ thống TCTD thông qua các cơ chế mới về
công bố, minh bạch thông tin, khuyến khích TCTD cổ phần niêm yết cổ phiếu trên thị
trường chứng khoán, tăng tính đại chúng của các TCTD cổ phần, triển khai các quy trình
chính sách kinh doanh nội bộ lành mạnh, phát triển hệ thống quản trị rủi ro phù hợp với
nguyên tắc, chuẩn mực quốc tế.
Thứ bảy, tích cực nghiên cứu, xây dựng và điều chỉnh, hoàn thiện khung pháp lý về tiền tệ,
ngân hàng, trong đó tập trung hoàn thiện các quy định an toàn hoạt động ngân hàng và thanh

tra, giám sát ngân hàng; các quy định liên quan đến quản trị rủi ro trong hoạt động ngân
hàng phù hợp hơn với yêu cầu thực tiễn của Việt Nam và các thông lệ, chuẩn mực quốc tế.

11