BÀI TẬP CÁ NHÂN
Môn: Kế toán tài chính
Họ tên học viên: ĐINH NGUYỄN PHƯƠNG THẢO
Cơ quan: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
Lớp: GaMBA01.M1009
TÊN CHỦ ĐỀ: TÍNH HUỐNG CỦA CÔNG TY VIỆTDOOR
A. GIỚI THIỆU
Công ty VIETDOOR là doanh nghiệp sản xuất cửa nhôm kính có khả năng
chống tiếng ồn rất tốt. Công ty có nhà máy sản xuất ở Bình Dương.
Báo cáo tài chính của công ty cho thấy:
Năm 2007: lãi sau thuế là 1,23 tỷ đồng.
Năm 2008: công ty đang có lỗ là 203,5 triệu đồng.
Khoản lỗ này của công ty do:
+ Thị trường bất động sản năm 2008 đóng băng dẫn đến cầu của thị trường sản
phẩm của công ty giảm hẳn.
+ Nguyên vật liệu của công ty mua vào để sản xuất tăng giá rất nhanh do Nhà
nước tăng thuế nhập khẩu đối với mặt hàng này.
+ Công ty còn có một lượng lớn hàng tồn kho do có một lô hàng khách hàng
APPA gặp khó khăn về mặt tài chính nên chưa ký hợp đồng chính thức. Công ty APPA
là khách hàng thường xuyên của công ty VIETDOOR. Giám đốc của APPA đã gọi
điện trực tiếp cho giám đốc của VIETDOOR và hứa là sẽ mua hàng của công ty ngay
khi huy động được vốn. Đơn đặt hàng ban đầu của APPA có giá trị 452 triệu đồng.
+ Công ty còn có một lượng lớn hàng tồn kho trị giá 276 triệu bán cho công ty
Nam Phương đang bị trả lại nhưng hàng chưa về nhập kho.
Hiện nay, công ty VIETDOOR đang áp dụng phương pháp kế toán hàng tồn
kho theo phương pháp Nhập sau xuất trước.
Năm 2009: Phòng nghiên cứu thị trường của công ty sau một thời gian ng hiên
cứu có đưa ra đề xuất với giám đốc về phương án mở rộng hoạt động tại thị trường
phía Bắc.Theo nghiên cứu của Phòng này, thị truờng phía Bắc còn có mức cầu rất cao
về sản phẩm này. Để mở rộng hoạt động kinh doanh công ty phải huy động thêm vốn
từ cổ đông
Đầu năm 2009 khi công ty chuẩn bị công bố thông tin cho cổ đông, có một vụ
hỏa hoạn ở khu nhà máy ở Bình Dương.
Từ các thông tin trên, các vấn đề đặt ra và giải quyết trong bản báo cáo này là:
1
1. Công ty VIETDOOR sẽ có xu hướng khai tăng hay khai giảm lợi nhuận, tăng hay
giảm nợ phải trả. Tại sao?
2. Công ty có những xử lý cụ thể nào để có thể đạt được số liệu kế toán phù hợp với
việc huy động vốn. Với mỗi xử lý cụ thể về mặt kế toán, hãy nêu rõ những giả định
cần thiết.
3. Giả thiết rằng, nhà quản lý đã yêu cầu kế toán tiến hành những xử lý kế toán theo
hướng có lợi cho doanh nghiệp (yêu cầu 1 và yêu cầu 2). Anh/Chị hãy phân tích những
chuẩn mực trong hạch toán có liên quan và chỉ ra những vi phạm trong việc chuẩn bị
báo cáo (nếu có).
B. PHÂN TÍCH
1. Năm 2008, Công ty lỗ 203,8 triệu. Xét các nguyên nhân gây lỗ cho Công ty:
Thứ nhất việc cầu thị trường nhôm kính giảm và nguyên vật liệu mua vào để
sản xuất tăng giá rất nhanh do Nhà nước tăng thuế nhập khẩu đối với mặt hàng này là
nguyên nhân khách quan, tất cả các doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực này đều
phải chịu.
Thứ hai, khách hàng thường xuyên chậm lấy hàng do khó khăn trong huy động
vốn cũng là điều khó tránh khỏi hoàn toàn trong quá trình kinh doanh, vì APPA là
khách hàng thường xuyên nên quan hệ kinh doanh với họ là ổn định, họ sẽ vẫn muốn
lấy hàng. Lý do chưa lấy được hàng là vì khó khăn trong huy động vốn, không phải vì
các nguyên nhân khác. Khả năng công ty APPA sẽ tiếp tục lấy hàng là có thể hy vọng
được.
Thứ ba, khách hàng trả lại hàng đã ghi nhận là hàng tồn kho nhưng hàng chưa
về kho, điều này có thể do khách hàng vi phạm hợp đồng hoặc do nguyên nhân chủ
quan là sản phẩm chưa đạt chất lượng yêu cầu trong hợp đồng, hoặc việc giao hàng
chưa đúng yêu cầu thời gian… Đây cũng chưa hẳn là nguyên nhân nghiêm trọng.
So với số lãi năm 2007 đạt được (1,23 tỷ đồng sau thuế) thì số lỗ năm 2008
(203,8 triệu) là không trọng yếu. Tình hình tài chính của Công ty VietDoor không đáng
lo ngại, Công ty vẫn còn nguồn tài chính phục vụ sản xuất kinh doanh.
Với tình hình hoạt động kinh doanh năm 2008, việc nghiên cứu thị trường để
mở rộng là hợp lý và khả thi. Công ty phải huy động thêm vốn từ cổ đông. Đến thời
điểm cần huy động vốn, nếu chưa hoàn thành báo cáo tài chính, để thuận lợi trong việc
báo cáo cổ đông tiếp tục góp vốn phát triển thị trường, Công ty có thể vẫn ghi nhận
các hoạt động phát sinh song hạn chế đến mức tối đa số liệu lỗ (thậm chí là phải có
lãi).
Vậy để có thể huy động thêm vốn từ các cổ đông, trong Báo cáo tài chính phải
thể hiện Công ty kinh doanh hiệu quả, tức là VIETDOOR sẽ có xu hướng khai tăng lợi
nhuận và giảm nợ phải trả (là một trong những số liệu mà các nhà đầu tư đánh giá về
hiệu quả hoạt động kinh doanh để quyết định đầu tư vào).
Việc làm này còn có ý nghĩa trấn an các cổ đông sau vụ hoả hoạn tại nhà máy
sản xuất ở Bình Dương đã ít nhiều gây hoài nghi về yếu kém trong quản lý, điều hành
Công ty của Ban lãnh đạo.
2. Để số liệu kế toán phù hợp mục đích huy động vốn, mở rộng kinh doanh, Công ty
VIETDOOR cần phải xử lý như sau:
Trước tiên Công ty cần duy trì lòng tin từ các cổ đông, cần thuyết minh được
nguyên nhân gây lỗ có thể khắc phục được, còn tình hình kinh doanh của Công ty vẫn
2
đảm bảo hiệu quả, để các cổ đông ủng hộ một trong các hình thức huy động vốn là sử
dụng một phần lãi năm 2007 cho việc mở rộng kinh doanh, cộng thêm việc góp vốn bổ
sung từ cổ đông. Bên cạnh đó doanh nghiệp sẽ tích cực thực hiện các biện pháp giảm
thiểu các chi phí, đảm bảo kinh doanh hiệu quả.
Với việc đặt hàng của Công ty APPA: ta thấy Công ty APPA có hoạt động kinh
doanh lâu năm và là khách hàng thường xuyên với Công ty VietDoor tức là APPA tiêu
thụ ổn định các sản phẩm của VIETDOOR, vì vậy công ty APPA sẽ rất cố gắng và có
nhiều khả năng huy động được vốn để lấy hàng. VIETDOOR cần làm việc trực tiếp
với APPA để nắm rõ được hơn tình hình đối tác, đi đến ký kết hợp đồng. Trường hợp
nếu APPA đã huy động được một phần vốn hoặc chưa huy động được thì VIETDOOR
nên cho APPA vay khoản tiền đó để trả cho hợp đồng mua lô hàng đã đặt. Đây thực
chất là việc bán chịu nhưng trên chứng từ là 2 hợp đồng khác nhau: một hợp đồng mua
hàng và một hợp đồng vay vốn. Trên cơ sở này, VIETDOOR có thể ghi nhận doanh
thu 452 triệu đồng sau khi giao hàng cho APPA thay cho việc ghi hàng tồn kho. Xử lý
được việc việc vừa giúp cho VIETDOOR giải quyết được lô hàng tồn đọng, vừa giúp
đối tác APPA có hàng để hoàn thiện công trình dang dở, tiến tới quyết toán với chủ đầu
tư để thoát khỏi tình trạng khó khăn tài chính. Đó cũng là một biện pháp củng cố quan
hệ bạn hàng rất tốt.
Trường hợp VIETDOOR trả một phần và cam kết thời hạn thanh toán cuối
cùng thì kế toán hạch toán doanh thu phần đã trả đó, phần còn lại để vào nợ phải thu
hoặc hạch toán toàn bộ vào doanh thu và lập dự phòng phần trả sau. Trong trường hợp
APPA đến thời điểm ký kết hợp đồng chưa huy động được chút vốn nào nhưng cam
kết có thể huy động đủ tại thời điểm nào đó, Công ty VIETDOOR một mặt vẫn ký hợp
đồng, kế toán hạch toán doanh thu, giảm lượng hang tồn kho, mặt khác lập dự phòng
khoản phải thu.
Với hàng bị trả lại từ công ty Nam Phương: vì hàng chưa nhập trả về kho nên
còn có thể thương lượng với khách hàng. Với lô hàng này, Công ty VIETDOOR có thể
đã ghi doanh thu vì đã coi đây là một trong các nguyên nhân gây lỗ.
Nếu việc trả lại hàng là do trong hợp đồng đã ghi rõ điều kiện trả lại hàng cho
Nam Phương khi VIETDOOR có lỗi thì 2 doanh nghiệp cần đàm phán lại.
VIETDOOR có thể đề nghị giảm giá, nếu Nam Phương chấp nhận thì thực hiện tiếp
hợp đồng, kế toán hạch toán giảm nợ phải trả và phần giảm giá ghi vào chi phí, như
vậy doanh thu sẽ tăng. VIETDOOR cũng có thể đưa ra các đề nghị ưu đãi về đổi hàng,
bảo hành, chịu phạt… để đàm phán sao cho Công ty Nam Phương không trả lại hàng.
Nếu Công ty Nam Phương nhất định trả lại toàn bộ số hàng, VIETDOOR nên đàm
phán và thuyết phục để Nam Phương trả hàng vào thời điểm sau khi họp cổ đông, đến
lúc đó kế toán ghi vào tài khoản Hàng bán bị trả lại.
Trường hợp Công ty Nam Phương đơn phương trả lại hàng, không do lỗi của
VIETDOOR thì có thể không nhận lại hàng hoặc nhận lại nhưng kèm điều kiện có lợi
cho VIETDOOR.
3. Giả thiết rằng, nhà quản lý đã yêu cầu kế toán tiến hành những xử lý kế toán theo
hướng có lợi cho doanh nghiệp (tăng lợi nhuận và giảm nợ phải trả), từ phân tích
những chuẩn mực trong hạch toán có liên quan, ta thấy có những phù hợp và vi phạm
như sau:
3
Để tăng lợi nhuận 2008 bằng cách sử dụng một phần quỹ năm 2007, giảm trừ
lãi để lại để đưa vào thu nhập khác năm 2008. Việc này phù hợp chuẩn mực kế toán,
coi như một việc đầu tư thêm của công ty, nhưng mà là đầu tư vào chính công ty của
họ.
Ở một góc độ nhất định, việc ghi nhận như đã nêu ở phần 1 và 2 nêu trên phần
nào vi phạm các nguyên tắc thận trọng, trọng yếu và các yêu cầu trung thực, khách
quan, đầy đủ, kịp thời trong Chuẩn mục kế toán chung.
Ghi doanh thu, giảm hàng tồn kho cho hợp đồng với APPA khi chưa có bằng
chứng chắc chắn về khả năng thu được lợi ích kinh tế (tại thời điểm ký hợp đồng chỉ
có thể thu được một phần tiền hoặc chưa thu được) là vi phạm nguyên tắc “thận trọng”
trong chuẩn mực chung.
Việc ghi nhận doanh thu cho hợp đồng với APPA khi đã ký kết 2 hợp đồng bán
hàng và cho vay vốn, đồng thời đã giao hàng cho APPA là chấp nhận được vì phù hợp
với 5 điều kiện khi ghi nhận doanh thu bán hàng trong Chuẩn mực kế toán số 14 –
Doanh thu và thu nhập khác.
Việc ghi nhận doanh thu cho hợp đồng với Công ty Nam Phương khi mà thời
hạn quyền trả hàng của Nam Phương vẫn còn hiệu lực là vi phạm Mục 12 của Chuẩn
mực kế toán số 14 như sau : “12. Trường hợp doanh nghiệp vẫn còn chịu phần lớn rủi
ro gắn liền với quyền sở hữu hàng hóa thì giao dịch không được coi là hoạt động bán
hàng và doanh thu không được ghi nhận. Doanh nghiệp còn phải chịu rủi ro gắn liền
với quyền sở hữu hàng hóa dưới nhiều hình thức khác nhau, như: (b) Khi việc thanh
toán tiền bán hàng còn chưa chắc chắn vì phụ thuộc vào người mua hàng hóa đó; (d)
Khi người mua có quyền hủy bỏ việc mua hàng vì một lý do nào đó được nêu trong
hợp đồng mua bán và doanh nghiệp chưa chắc chắn về khả năng hàng bán có bị trả lại
hay không”.
Trường hợp Công ty Nam Phương không trả lại hàng, VIETDOOR phải giảm
giá cho lô hàng, ghi nhận doanh thu bán hàng và tăng chi phí bán hàng cho chi phí
giảm giá. Kết quả làm làm tăng thu nhập từ hoạt động kinh doanh và giảm nợ phải trả.
Việc ghi nhận này không vi phạm chuẩn mực kế toán.
Trong trường hợp Công ty Nam Phương nhất định trả lại hàng, VIETDOOR
thương lượng với Nam Phương sẽ nhận lại hàng vào sau thời điểm huy động vốn, để
tại thời điểm này không phải báo cáo các khoản giảm trừ doanh thu, mặt khác ghi thu
khoản tiền sẽ phạt hợp đồng vào thu khác. Việc ghi nhận này vi phạm “ghi nhận các
yếu tố của báo cáo tài chính” trong Chuẩn mực kế toán chung vì khoản mục được ghi
nhận trong báo cáo tài chính chưa thỏa mãn cả hai tiêu chuẩn: (a) Chắc chắn thu được
lợi ích kinh tế hoặc làm giảm lợi ích kinh tế trong tương lai; (b) Khoản mục đó có giá
trị và xác định được giá trị một cách tin cậy.
4