Vấn đề dân tộc qua các tác phẩm : Bản án chế độ thực dân pháp ,
Đường cách mệnh, Chánh cương vắn tắt ,sách lược vắn tăt của Hồ
Chí Minh
Tư tưởng Hồ Chí Minh là di sản tinh thần vô giá của Đảng và dân tộc ta ,là
ngọn cờ đấu tranh và thắng lợi của cách mạng Việt Nam .Thấm nhuần chủ nghĩa
Mác_Lênin và tư tửơng Hồ Chí Minh,trong hơn 85 năm qua ,dưới sự lãnh đạo của
Đảng nhân dân ta đã giành được thắng lợi to lớn có ý nghĩa lịch sử và tính thời
đại sâu sắc ,đưa Việt Nam trở thành một dân tộc tiên phong trong cuộc đấu tranh
chống chủ nghĩa đế quốc thực dân vì độc lập tự do và phẩm giá con người
Cùng với Mác_Lê Nin, Tư tưởng Hồ Chí Minh là tư tưởng là kim chỉ nam cho
hoạt động của đảng. Tư tưởng Hồ Chi Minh la một hệ thống quan điểm toàn
diện sâu sắc về những vấn đề co bản của cách mạng viêt nam, là kết quả
của sự vận dụng sáng tạo Chủ nghĩa Mac _Lê Nin vào điều kiện cụ thể của nước
ta, kế thừa phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dan tộc,tiếp thu văn hoá
nhân loại. Tư tưỏng Hồ Chí Minh là hệ thống lí luận về đường lối chiến lược sách
lược của cách mạng viêt nam. Đó là tư tưởngcách mạngkhông ngừng,từ cách
mạng dân tộc dân chủ tiến lên Chủ nghĩa xã hội,nội dung cốt lõi là giải phóng dân
tộc, giải phóng xã hội,giải phóng giai cấp,giải phóng con ngưòi.Trong đó tư tưởng
Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc là một vấn đề hết sức quan trọng,có ý nghĩa lí
luận và thực tiễn được Đảng ta và nhà nước vận dụng sáng tạo trong suốt quá
trình cách mạng.Thông qua các tác phẩm : Bản án chế độ thực dân pháp 1925,
Đường cách mệnh 1927, và Chánh cương vắn tắt ,sách lược vắn tăt 1930 thì vấn
đề dân tộc đã được nghiên cứu sâu và đày đủ hơn.Mặt khác đay là những tấc
phẩm thể hiện tư duy lí luận cũng như thực tiễn trong thời kì 1924_1930 của
Nguyễn Aí Quốc.
I. Khái niệm về dân tộc ,quan điểm của chủ nghĩa Mác_Lênin và Tư Tưỏng
Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc
1. Khái niệm về dân tộc
Dân tộc là cộng đồng người hình thành và phát triển trong lịch sử ,khái
niệm dân tộc được hiểu theo hai cấp độ :

Dân tộc với nghĩa là dân tộc _quốc gia ,thể hiện ở những đặc trưng cơ
bản là : có lãnh thổ chung ,có ngôn ngữ giao tiếp chung,có phương thức sinh hoạt
kinh tế chung ,có nền văn hoá tâm lí chung
Dân tộc còn được hiểu với nghĩa là cộng đồng ,tộc người với ba đặc
trưng chính :sự cộng đồng về ngôn ngữ ,những đặc điểm chung thể trong văn hoá
từng dân tộc ,có chung ý thức tự giác
1.1.Xu hướng khách quan của sự phát triển dân tộc và các mối quan hệ
dân tộc.
Chủ nghĩa Mác_Lênin đã chỉ ra hai xu hướng cơ bản trong quá trình phát
triển của dân tộc và quan hệ giữa các dân tộc :
Xu hướng thứ nhất :Do sự thức tỉnh ý thức dân tộc ,nhất là các dân tộc
bị áp bức ,có xu hướng tách ra thành những cộng đồng dân tộc độc lập ,tự lựa
chọn chính trị và con đường phát triển của dân tộc mình
Xu hướng thứ hai: Các dân tộc phá bỏ sự ngăn cách để liên hiệp lại
trên cơ sở bình đẳng ,tự nguyện cùng có lợi .đáp ứng nhu cầu mở rộng giao lưu
hợp tác
1.2. Mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp
Vấn đề dân tộc phụ thuộc vào vấn đề giai cấp ,bởi lập trường giai cấp quy
định sự phát triển của dân tộc và quan hệ giữa các dân tộc ,bởi sự bóc lột nô dịch
giai cấp .Vấn đề dân tộc có tầm quan trọng đặc biệt ,giải quyết đúng đắn vấn đề
dân tộc sẽ góp phần to lớn vào thắng lợi của cuộc đấu tranh giai cấp
2. Quan điểm của Mác_Lênin về vấn đề dân tộc
Cương lĩnh về vấn đề dân tộc của chủ nghĩa Mác_Lênin gồm ba nội dung
co bản : Các dân tộc có quyền bình đẳng ,các dân tộc có quyền tự quyết và đoàn
kết giai cấp công nhân các dân tộc
2.1. Các dân tộc có quyền bình đẳng
Bình đẳng dân tộc là quyền của các dân tộc ,không phân biệt dân tộc đó
là đa số hay thiểu số ,trình độ phát triển cao hay thấp ,không phân biệt chủng tộc
màu da .Quyền bình đẳng giữa các dân tộc bao gồm bình đẳng trên tất cả các lĩnh

vực chính trị ,kinh tế ,văn hoá ,xã hội ...vv..Quyền bình đẳng giữa các dân tộc cần


được nhận thức ,được ghi trong các văn bản pháp luật và cả trong hiện thực đời
sống .Bình đẳng giữa các dân tộc là kết quả đấu tranh của nhân dân lao động các
nước ,là thành quả của văn hoá ,văn minh tiến bộ và nó chỉ được thực hiện đầy đủ
khi xoá bỏ được nguồn gốc sinh ra bất bình đẳng ,xoá bỏ chế độ tư bản chủ nghĩa
2.2. Quyền dân tộc ,quyền tự quyết
Quyền dân tộc tự quyết thể hiện trước hết ở quyền tự quyết định vận
mệnh của dân tộc mình ,nhất là các dân tộc bị áp bức .Quyền tự quyết bao gồm cả
quyền tự do phân lập thành quốc gia độc lập và quyền tự nguyện liên hiệp của các
dân tộc trên cơ sở bình đẳng
2.3. Đoàn kết giai cấp công nhân các dân tộc
Để thực hiện tốt quyền bình đẳng và quyền tự quyết ,cần phải đoàn kết
các giai cấp công nhân các dân tộc ,các quốc gia.Bởi vì chỉ có đoàn kết các giai
cấp công nhân thì mới tạo nên lực lượng nòng cốt của phong trào đấu tranh cho
hoà bình ,độc lập dân tộc và phát triển .Với bản chất quốc tế và những ưu điểm
vốn có của giai cấp công nhân các dân tộc vừa đại diện cho lợi ích,nguyện vọng
của giai cấp công nhân nói chung vừa đaị diện cho lợi ích của nhân dân lao động
và của các dân tộc.Đoàn kết giai cấp công nhân các dân tộc củng chính là kết hợp
hài hoà giữa chủ nghĩa yêu nước chân chính với chủ nghĩa quốc tế cao cả của giai
cấp công nhân trên con đường đấu tranh cho độc lập dân tộc , cho tiến bộ hoà
bình.
Những vấn đề trong cương lĩnh về vấn đề dân tộc của chủ nghĩa Mác_Lênin
có quan hệ biện chứng ,là những vấn đề lí luận rất cơ bản cần phải được nhận
thức sâu sắc ,là cơ sở cho việc hình thành Tư Tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân
tộc và trên cơ sở tiếp thu ,sáng tạo Nguyễn Aí Quốc đã cho ra đời những tác phẩm
hết sức sâu sắc về về vấn đề dân tộc
3. Quan điểm của Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc
Trên cơ sở tiếp thu và sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác_Lênin về vấn

đề dân tộc ,Chủ tịch Hồ Chí Minh đã giải quyết được những vấn đề dân tộc giai
cấp phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam và dựa trên cơ sở độc lập tư do
của dân tộc ,quyền bình đẳng ,quyền tự quyết của dân tộc của con người để làm


sáng tỏ quan điểm của mình .Hồ Chí Minh noi :”tự do cho đồng bào tôi ,độc lập
cho tổ quốc tôi ,đấy là tất cả những điều tôi muốn ,đấy là tất cả những điều tôi
hiểu “Người đã khái quát quyền con người trong các tác phẩm Tuyên ngôn độc
lập của Pháp và Mĩ thành quyền của các dân tộc :”Tất cả các dân tộc trên thế giới
đều sinh ra bình đẳng ,dân tộc nào cũng có quyền sống ,quyền sung sướng và
quyền tự do .Hồ Chí Minh nêu lên một chân lí có giá trị cho mọi thời đại :”Không
có gì quý hơn độc lập tự do “ Không có gì quý hơn độc lập tự do là mục tiêu chiến
đấu ,là nguồn sức mạnh làm nên chiến thắng của dân tộc Việt Nam ,đồng thời
cũng là nguồn động viên lớn đối với các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới .Vì
vậy Người không chỉ được tôn vinh là “Anh hùng giải phóng dân tộc “của Việt
Nam mà còn được thừa nhận là “ Người khởi xướng cuộc đấu tranh giải phóng
dân tộc thuộc địa trong thế kỉ 20”.Hồ Chí Minh đã đánh giá cao sức mạnh của chủ
nghĩa dân tộc mà những người cộng sản nắm lấy và phát huy.Người cho đó là một
chính sách mang tính hiện thưc tuyệt vời .Chủ nghĩa dân tộc bản xứ nhân danh
Quốc tế cộng sản mà Hồ Chí Minh đã đề cập là chủ nghĩa dân tộc chân chính ,
chứ không phải la chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi
Hồ Chí Minh đưa ra quan điểm :Độc lập cho dân tộc,đồng thời độc lập cho
tất cả các dân tộc .Theo Người độc lập dân tộc là quyền thiêng liêng bất khả xâm
phạm của các dân tộc .Là một chiến sĩ quốc tế chân chính ,Hồ Chí Minh không
chỉ đấu tranh cho độc lập của tất cả các dân tộc mình mà còn đấu tranh cho độc
lập của tất cả các dân tộc trên thế giới
3.1 Độc lập dân tộc ,tự do là quyền thiêng liêng ,bất khả xâm phạm của
tất cả các dân tộc Theo Hồ Chí Minh:
Độc lập của tổ quốc,tư do của nhân dân là thiêng liêng nhất.Người đã
từng khẳng định : Cái mà tôi cần nhất trên đời này là : Đồng bào tôi được tự do,tổ

quốc tôi được độc lập.Khi thành lập Đảng năm 1930,Người xác định cách mạng
Việt Nam nhằm:Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến làm cho
nước Nam hoàn toàn độc lập
Độc lập thống nhất chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ là quyền thiêng liêng
,bất khả xâm phạm của một dân tộc


3.2 Vấn đề dân tộc là sự kết hợp nhuần nhuyễn dân tộc với giai cấp ,độc
lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội,chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế:
Hồ Chí Minh giải quyết vấn đề dân tộc trên lập trường chủ nghĩa
Mác_Lênin ,giành độc lập đi lên chủ nghĩa xã hội và phải đứng trên lập trường
của giai cấp vô sản và cách mạng vô sản mới giải quyết được vấn đề dân tộc.Chỉ
có giai cấp vô sản với bản chất cách mạng và sứ mạng lịch sử của mình mới có
thể thực hiện được điều này .Nguyễn Aí Quốc đánh giá cao tư tưởng của Lênin
,Người cho rằng :” Lênin đã đặt tiền cho thời đại mới ,thât sự cho cách mạng
trong các nước thuộc địa
Theo Hồ Chí Minh chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc là một
động lực lớn của đất nước ,Nguyễn Aí Quốc đề cập đến chủ nghĩa dân tộc ở thuộc
địa _đó là chủ nghĩa dân tộc ,chủ nghĩa yêu nước chân chính và người chủ
trương :Phát động chủ nghĩa dân tộc bản xứ nhân danh Quốc tế cộng sản
3.3 Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội
Người đã khẳng định :Chỉ có chủ nghĩa xã hội chủ nghĩa cộng sản mới
giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lao động trên thế giới khỏi
ách nô lệ .Độc lập dân tộc phải đi tới chủ nghĩa xã hội mới xoá bỏ tận gốc cơ sở
áp bức dân tộc và áp bức giai câp .Như vây ở Hồ Chí Minh yêu nước truyền thống
đã phát triển thành yêu nước trên lập trường của giai cấp vô sản ,độc lập dân tộc
gắn liền với chủ nghĩa xã hội.Tóm lại sự kiên định cách mạng giữ vững và phấn
đấu cho mục tiêu của chủ nghĩa xã hội vì lợi ích dân tộc và con người Việt Nam
thấm đẫm Tư tưởng Hồ Chí Minh cũng chính là bắt đầu từ việc giáo dục chủ
nghĩa yêu nước _nhân văn truyền thống cực kì trong sáng của dân tộc Việt Nam

được hun đúc qua hàng ngàn năm mà chính Hô Chí Minh đã từng tiếp nhận
.Thông qua những tác phẩm: Bản án chế độ thực dân Pháp ,Đường kách mệnh
,Chánh cương vắn tắt ,sách lược vắn tắt, Chúng ta sẽ hiểu sâu hơn về vấn đề dân
tộc trong tư tưởng của Người.
II. Tìm hiểu và nghiên cứu vấn đề dân tộc trong các tác phẩm của Hồ Chí
Minh .


Bản án chế độ thực dân Pháp , Đường kách mệnh ,Chánh cương vắn
tăt,sách lược vắn tắt là những tác phẩm thể hiện hoạt động phong phú của Nguyễn
Aí Quốc về tư duy lí luận cũng như thực tiễn trong thời kì 1924_1930.Nó đã góp
phần làm phong phú thêm đường lối ,soi sáng cho cách mạng Việt Nam là vũ khí
sắc bén để chiến thắng những tư tưởng cải lương ,dân tộc hẹp hòi để đưa cách
mạng nước ta đi đến thắng
1. Bản án chế độ thực dân Pháp
1.1 Hoàn cảnh lịch sử và sự ra đời của tác phẩm
Cuối thế kỉ 19,đầu thế kỉ 20 dưới sự thống trị của chủ nghĩa thực dân
Pháp .Xã hội Việt Nam thay đổi từ một nước phong kiến độc lập chuyển sang xã
hội nưả phong kiến thuộc địa ,là một chế độ xã hội cản trở sự phát triển của lịch
sử dân tộc .Yêu cầu khách quan của lịch sử dân tộc lúc này là phải xoá bỏ chế độ
phản động thay vào đó bằng một xã hội tiến bộ hơn để thúc đẩy lịch sử phát triển
một cách tự nhiên .Các phong trào yêu nước và phong trào công nhân đều thất bại
vì nó giải quyết yêu cầu này không theo khách quan
Cách mạng tháng mười Nga thành công đã tác động mạnh mẽ đến
Việt Nam .Nó đã chứng minh vũ khí Tư tưởng Mác_Lênin là sức mạnh ,phương
pháp cơ sở khoa học tiên tiến nhất để giải phóng dân tộc ,giải phóng giai cấp ,giải
phóng con người .Bên cạnh đó Quốc tế cộng sản đã đề ra được đường lối cho
cách mạng các nước thuộc địa ,xác định đề cương về cách mạng cho các nước
thuộc địa.Chuyển biến của tình hình thế giới đáp ứng được yêu cầu khách quan
mà cách mạng Việt Nam đã đề ra .Nguyễn Aí Quốc đã nhận thức được yêu cầu

khách quan của cách mạng Việt Nam và giải đáp được yêu cầu đó qua tác phẩm:
Bản án chế độ thực dân Pháp. Ban đầu Bác viết tác phẩm :”Những người bị áp
bức “định đưa ra xuất bản nhưng bị bọn mật thám cuỗm mất .Những tài liệu còn
lại Bác dùng viết Bản án chế độ thực dân Pháp.Năm 1924 trước khi rời khỏi Liên
Xô Bác xem lại bản thảo và sửa chữa tác phẩm rồi gửi về Pari xuất bản .Năm
1925 tác phẩm ra đời công khai ở Pari,Người viết lời tựa đầu tiên là Nguyễn Thế
Tuyền .Trên trang bìa tác phẩm xuất hiện bằng ba thứ tiếng :ả rập, pháp ,trung
quốc ,đăng trên báo Leparia .Lần đầu tiên xuất bản ở Viêt Nam năm 1946.Tác


phẩm có 12 chương và một phần phụ lục ,tất cả đều nêu lên tội ác của thực dân
Pháp rất cụ thể và tỉ mỉ :
_Từ chương 1 đến chương 11 đều tố cáo tội ác của thực dân Pháp
_Chương 12 Thức tỉnh nhân dân và đưa ra con đường giải phóng dân tộc
thuộc địa
Đây chính là tác phẩm phản ánh quan điểm của Nguyễn Aí Quốc về vấn đề
cách mạng ,vấn đề dân tộc trong thời kì Người mới tiếp thu và bước đầu vận
dụng Chủ nghĩa Mác_Lênin nhằm công tác tuyên truyền vận động cách mạng
1.2 Nội dung và vấn đề dân tộc trong tác phẩm
Gồm ba nội dung chính :
1.2.1 Vạch trần bản chất của chủ nghĩa thực dân :
Tội ác lừa bịp: Thực dân Pháp cho rằng sứ mệnh của nó là đi khai hoá
văn minh đến cho các dân tộc lạc hậu ,ban ơn cho các dân tộc đó chứ không phải
đi xâm chiếm giết người cướp của .Nó lừa bịp nhân dân ta và nhân dân yêu
chuộng hoà bình trên thế giới.Thực dân Pháp nêu cao ngọn cờ tự do bình đẳng
bác ái .Nó che đậy tấm huân chương mục nát của nó bằng lí tưởng bình đẳng bác
ái .Chúng dùng những bài báo ,bài diễn văn để ca ngợi tuyên truyền những thành
tích khai hoá .Tuyên truyền cho chủ nghĩa dân tộc ,chủ nghĩa sô vanh .Nó là một
ý đồ ,chủ trương có hệ thống lí luận của chủ nghĩa thực dân .Dẫn tới hậu quả tai
hại của người dân thuộc địa làm cho người ta hiểu nhầm đó là chính nghĩa nhân

đạo ,làm cho nhân dân Pháp coi đó là tất yếu và ủng hộ chính sách của nó ở thuộc
địan,làm cho nhân dân thuộc địa hàm ơn sự thống trị của chủ nghĩa tư bản .Để
chia rẽ giai cấp công nhân và nhân dân lao động ở chính quốc với nhân dân lao
động ở thuộc địa ,dẫn tới hằn thù ,làm cho nhân dân thuộc địa hiểu lầm người dân
chính quốc là kẻ thù .Chế độ thuộc địa là chế độ hạ con người xuống hàng súc vật
,cả mười hai chương đều trình bày la liệt ,bề bộn những tội ác của thực dân
Pháp ,đó là những tội ác về kinh tế ,chính trị,văn hoá :”Chúa làm cây mây mọc
trên mông người Việt Nam là chúa có dụng ý rồi “ Tác giả tố cáo thực dân Pháp
,làm cho những người hoài nghi nhất cũng phải tin rằng chủ nghĩa thực dân đầy


rẫy tội ác ,và kêu gọi thế giới văn minh và những ngưới Pháp lương thiện đứng về
phía những người dân thuộc địa để lên án bọn thực dân Pháp
1.2.2 Con đường giải phóng các dân tộc thuộc địa
Tác giả kể đến những phong trào đấu tranh của các dân tộc thuộc địa .Coi
đó là sự thức tỉnh của các dân tộc thuộc địa ,là sự bắt đầu giác ngộ .Tác giả giới
thiệu Cách mạng tháng mười Nga,trường Đại học cộng sản Phương Đông,các văn
kiện...Tác giả xác định tầm quan trọng ,chiến lược cách mạng thuộc địa là hậu bị
quân của cách mạng vô sản chính quốc.Như vậy Người đặt cách mạng dân tộc
thuộc đia ngang hàng với cách mạng vô sản chính quốc .Và Người khẳng định
con đường giải phóng dân tộc chỉ là con đường cách mạng ,không phải con đường
cải lương ,phương thức để đi đến thắng lợi ở thuộc địa là vấn đề đoàn kết .Bản án
chế thực dân Pháp gieo hạt giống cách mạng vào các nước thuộc địa ,Là tác phẩm
tuyên truyền chủ nghĩa Mác_Lênin vào cách mạng vô sản vào cách mạng thuộc
địa
1.2.3 Chủ nghĩa thực dân ở Việt Nam
Đông Dương cũng như Việt Nam ,tội ác của thực dân Pháp hết sức tàn
nhẫn :” Người ta có thể hình dung Đông Dương như một con nai béo mập bị trói
chặt và đang hấp hối dưới những cái mỏ quăp của diều hâu.,áp bức bóc lột giai
cấp ,công nhân cùng làm việc trong một phân xưởng thì công nhân người Pháp

lương cao hơn nhiều so với công nhân bảm xứ , với tư cách là người nông dân họ
bị tước đoạt hết ruộng đất ,mất mùa ,đói kém ,bị cướp giật từ mọi phía
Tác giả nói lên niềm tự hào dân tộc ,nêu cao ý thức tinh thần dân tộc
,để đi đến phê phán chính sách chia rẽ của kẻ thù ,làm cho nước Việt Nam không
thể thống nhất được .Người nêu lên nỗi nhục mất nước ,kêu gọi thanh niên đứng
dậy đấu tranh vì tổ quốc ,dân tộc.
Vấn đề dân tộc trong tác phẩm :Bản án chế độ thực dân Pháp
Chủ nghĩa thực dân Pháp trong khi xâm chiếm và áp đặt ách thống trị
tàn bạo lên toàn cõi Việt Nam vẫn giơ cao ngọn cờ văn minh ,khai hoá để che đậy
sự xấu xa ,bóc lột đầy tội ác của thực dân Pháp .Nhiệm vụ hàng đầu mà Nguyễn
Aí Quốc đặt ra cho mình là vạch mặt chỉ đích danh bản chất xấu xa ,tàn bạo kết án


tội ác của thực dân Pháp đã đầy đoạ cả một dân tộc trong địa ngục trần gian.Thật
ra tố cáo ,lên án chế độ thực dân Pháp là hành vi cao cả mà các sĩ phu ,những
người yêu nước tiền bối và đương thời với Nguyễn Aí Quốc đã và đang làm .Với
tình yêu thương sâu sắc đất nước con người Việt Nam đang rên xiết dưới gông
xiềng của chế độ thuộc địa ,với sự cằm thù sâu sắc kẻ thù đang đầy đoạ đồng bào
mình ,với lòng tự hào dân tộc sâu sấc ,các sĩ phu yêu nước đều đã lên án quân
xâm lược một cách nghiêm khắc ,nhưng điều đáng tiếc là đều có sự hạn chế mang
tính lịch sử .Với sự phê phán ,tố cáo ,buộc tội chế độ thực dân và bộ máy thống trị
quan lại ,nhân viên chính quyền thuộc địa .Lần đầu tiên trên diễn đàn báo chí
công khai, từ lập trường dân tộc dân chủ chân chính nhân danh những lí tưởng
cao cả của thời đại bấy giờ được thể hiện ở những khẩu hiệu tư do , dân chủ ,bình
đẳng ,bác ái ,công lí.Nguyễn Aí Quốc vạch trần bản chất giả nhân giả nghĩa của
bọn thực dân ,cưả miệng nói khai hoá nhưng đối với dân bản xứ thì lại giữ họ
trong cảnh nô lệ ,vĩnh viễn bị khoá mồm ,bịt miệng .Có thể nói Nguyễn Aí Quốc
đã không bỏ qua bất kì cơ hội ,khả năng nào của diễn đàn công khai để ngay tại
pari đã rõng rạc vạch trần bản chất phản dân chủ ,phi công lí tro trẽn tàn bạo của
chệ độ thuộc địa ,mà xét theo thực chất cũng là sự phản bội lại các lí tưởng cao cả

về tự do ,bình đẳng, bác ái của thực dân Pháp .Sư phê phán lên án của Nguyễn Aí
Quốc đối với chế độ thực dân ,là người xuất phát từ lập trường dân chủ ,dân tộc
,yêu nước ,kiên định không khoan nhượng từ lập trường của thời đại , mà ý muốn
của nhân dân là nắm quyền tự quyết .Từ bản thân lí tưởng tự do,bình đẳng ,bác ái
để qua đó dựng lên một bức tranh về thực dân ,đế quốc với rất nhiều vẻ mặt và vẻ
mặt nào cũng đặc trưng tiêu biểu cho sư xấu xa ,tàn bạo phi nghĩa,bất nhân
Dưới nhãn hiệu tự do ,bình đẳng ,bác ái và nhân danh “Nền dân chủ
Pháp,người ta đang đầu độc một cách có hệ thống chủng tộc Đông Dương “, là
“Sự ngự trị của bạo chính “,”Công lí bị bán đứt “, “Ân huệ của nền văn minh tư
sản bị bưng bít sự thật”.Một con số được lặp đi lặp lại trong nhiều tác phẩm “nhà
tù nhiều hơn trường học ,một nghìn năm trăm ty rượu và thuốc phiện cho một
nghìn làng trong khi đó chỉ có một trường học cũng cho bấy nhiêu làng “.So sánh
với các nước láng giềng để càng thấy bộ mặt bẩn thỉu của chế độ thực dân Pháp


đồng thời nói lên quyền dân tộc của chúng ta.Vạch tội chế độ thực dân,một mặt
Nguyễn Aí Quốc tập trung đã kích chế độ về mặt thể chế,xem đó là sự thể hiện
bản chất phản dân chủ ,vô nhân đạo ,phi công lí ,đông thời Người không quên tập
trung tố cáo vạch trần bộ mặt khi tàn bạo khi lố lăng trơ trẽn ,trắng trợn khi thì giả
nhân giả nghĩa chơi trò chơi hai mặt của những cá nhân đại diện,thừa hành chế
độ thực dân .Người đã không kiêng nể điểm mặt hầu hết các toàn quyền Đông
Dương , các viên chức cao cấp thời bấy giờ ,đạc biệt là Người tập trung vạch mặt
Anbexaro
Bản án chế độ thực dân Pháp là một tác phẩm chính luận mang tính lí luận
:Lí luận về cách mạng thuộc địa ,nêu rõ những mâu thuẫn cơ bản giữa bọn đế
quốc và nhân dân thuộc địa .Đây là vấn đề quan trọng trong lí luận Mác_Lênin
,thấy được mâu thuẫn để giải quyết .Tác giả bàn đến con đường giải phóng bao
gồm : Theo con đường của cách mạng tháng mười Nga,của Cách mạng vô
sản.Tức là phải làm cách mạng kiểu Nga ,sức mạnh của cách mạng ấy là đoàn kết
dân tộc ,đoàn kết quốc tế .Người nhấn mạnh các dân tộc chưa ý thức được sức

mạnh của sự đoàn kết
Bản án chế độ thực dân Pháp lần đầu tiên soi sáng con đường giải phóng
dân tộc ,nó chỉ ra con đường mới cho cách mạng giải phóng dân tộc,là kết quả
vận dụng lí luận của chủ nghĩa Mác_Lênin vào các nước thuộc địa.Bản án là một
phương pháp truyền bá tư tưởng phù hợp với nhân dân thuộc địa ,đưa thực tiễn
vào cuộc sống.Từ sự phê phán ,buộc tội những biểu hiện cụ thể mang tính phản
diện của chế độ thực dân thuộc địa nói chung và bộ máy chính quyền thuộc
địa,đội ngũ nhân viên nhà nước nói riêng ,Nguyễn Aí Quốc trong ý tưởng đã phác
thảo mô hình của một bộ máy nhà nước tương lai,chưa thể nói cụ thể đó là một
kiểu nhà nước gì ,nhưng chắc chắn đó sẽ là nhà nước thể hiện tính dân chủ sâu
sắc,tính nhân dân đậm đà theo những lí tưởng dân quyền .
2. Đường kách mệnh
Song song với những tác phẩm mang tính luận chiến ,buộc tội,kết án chế
độ thực dân cùng với bộ máy nhà nước mà thực dân pháp đã dựng lên ở Việt
Nam,Nguyễn Aí Quốc đá sáng tác một loạt tác phẩm trình bày trực tiếp ,chính


diện có hệ thống luận điểm làm cơ sở lí luận xây dưng đường lối cách mạng Việt
Nam .Đường kách mệnh là tiếp theo sau Bản án chế độ thực dân Pháp
2.1.Hoàn cảnh lịch sử và sự ra đời của tác phẩm
Đây là thời kì các giai cấp các tổ chức trong xã hội đều đưa ra cương lĩnh
của mình để tranh thủ quần chúng .Bao gồm các tầng lớp tân học như Đảng Lập
Hiến của Bùi Quang Chiêu ,Tiếng Chuông Rè của Nguyễn An Ninh ...
Năm 1924 Sự kiện Phạm Hồng Thái ,tổ chức tâm tâm xã
Năm 1925 Thành lập hội cách mạng thanh niên
Năm 1926 Phong trào đưa đám và để tang Phan Châu Trinh
Năm 1927 Việt Nam Quốc Dân Đảng
Năm 1924 kẻ thù đưa Varen sang lam toàn quyền Đông Dương chống
chủ nghĩa cộng sản theo chủ nghĩa “Tam vô”, xuyên tạc về chủ nghĩa cộng sản
.Vì vậy phải đòi hỏi phải thống nhất một con đướng cứu nước đúng đắn nhất ,giải

quyết được những mâu thuẫn trong nước.Thời kì này Nguyễn Aí Quốc ở Pháp và
Liên xô tích luỹ được tri thức lí luận Mác_Lênin ,tìm hiểu trên thực tế kinh
nghiệm xây dựng đảng ,tiếp xúc với những nhà cách mạng thế giới ,xây dựng
quan hệ quốc tế của cách mạng Việt Nam.Năm 1925 Người thành lập hội Việt
Nam cách mạng thanh niên ,mở lớp đào tạo đội ngũ thanh niên và nội dung đề
cương bài giảng tập hợp lại thành tác phẩm : Đường kách mệnh. Tác phẩm được
ra đời năm 1927 phổ biến ở Lào , Thái Lan , ,các nước Đông Nam a,phong cách
diễn đạt ,phong cách ngôn ngữ hoàn toàn khác nhau .Đường kách mệnh gồm 15
mục và có bốn nội dung cơ bản :
Tư cách người cách mạng
Bàn về cách mạng
Lí luận cách mạng ,bàn về đường lối cách mạng Việt Nam
Các tổ chức quần chúng của Quốc tế cộng sản
2.2. Nội dung tác phẩm và vấn đề dân tộc
Nội dung tác phẩm gồm ba vấn đề lớn :
2.2.1. Quan điểm của tác giả về cách mạng


Tác giả cho rằng phải đưa lí luận cách mạng vào quần chúng ,phải cho
dân hiểu được lực lương cách mạng.Giải thích cách mạng là gi ?
Định nghĩa về cách mạng là phá cái cũ đổi ra cái mới ,phá cái xấu đổi ra
cái tốt chứ không phải sửa ,theo tác giả,Cách mạng có mấy thứ : có hai cách phân
loại :
Xét về lực lượng về tính chất ,cách mạng có ba thứ :cách mạng tư bản
,cách mạng dân tộc ,cách mạng giai cấp
Xét về phạm vi mức độ ,tác giả phân ra hai thứ: cách mạng dân tộc và
cách mạng quốc tế ,”Không thể bỏ qua được là dân tộc cách mạng thì chưa phân
thành giai cấp “ Cách mạng Việt Nam : Việt Nam phải làm cách mạng ,phải làm
ngay,không người này ngồi chờ người khác và làm cách mạng phải triệt để
2.2.2. Đường lối cách mạng của Việt Nam bao gồm những vấn đề gì

Tác giả khẳng định Việt Nam làm cách mạng để làm gì ? Việt Nam phải
làm dân tộc cách mạng và giai cấp cách mạng .Nét chung của hai cuộc cách mạng
này là kẻ thù đế quốc
Mục tiêu cách mạng : tư do ,dân chủ
Lực lượng cách mạng:Toàn dân phải đồng tâm hiệp lực mà làm
Phương pháp cách mạng:Tác giả cho rằng phải biết lam cách mạng thì
mới chóng và tác giả phê phán các phương pháp trước không có tổ chức
Về Đảng :Trong khi vận động và tổ chức dân chúng , Đảng phải vững
mạnh cách mạng mới thành công ,Đảng phải có chủ nghĩa làm nòng cốt .Ai cũng
phải hiểu theo chủ nghĩa ấy ,thống nhất tư tưởng ,thống nhất ảnh hưởng
Đường kách mệnh đã trình bày có hệ thống những vấn đề chiến lược
,phương pháp cách mạng nước ta.So với bản án chế độ thực dân Pháp đây là một
bước phát triển qua trọng về hình thành con đường cách mạng Việt Nam.Nhưng
phải đến sau này cách mạng Viêt Nam mới hoàn chỉnh
2.2.3. Đạo đức cách mạng
Vì sao đạo đức cách mạng được đề ra đầu tiên của tác phẩm.Người
nhấn mạnh tầm quan trọng của đạo đức cách mạng.Trong hoàn cảnh bí mật lại đặt
vấn đề cách mạng lên trước vấn đề lí luận ,quan điểm của Bác :Đạo đức là gốc


của người cách mạng ,có đạo đức cách mạng thì mới vượt qua được mọi khó khăn
,một cách tự giác ,trung thành với sự nghiệp,không lung lay trước sự tra tấn
Vấn đề dân tộc trong tác phẩm
Trong tác phẩm ,Nguyến Aí Quốc đã trình bày có hệ thống đặc trưng tính
chất ,những bài học có thể rút ra từ các cuộc cách mạng tiêu biểu của thế giới lúc
bấy giờ ,từ cách mạng Mĩ 1776 ,cách mạng Pháp 1789,đến cách mạng tháng
Mười Nga 1917.Đối chiếu với cuộc cách mạng đó ,Người nhận thấy chỉ có cách
mạng tháng Mười Nga là có thể thành công đến nơi đến chốn ,và Người đã đi đến
khẳng định :” Chúng ta đã hi sinh làm cách mệnh thì nên làm cho đến nơi,nghĩa là
làm xong cách mệnh rồi thì quyền giao cho dân chúng số nhiều ,chớ để trong tay

một bọn ít người.Thế mới khỏi hi sinh nhiều lần ,thế dân chúng mới được hạnh
phúc “, ở đây Nguyễn Aí Quốc đã trực tiếp đề cập đến tính chất của cuộc cách
mạng và cách mạng phải được thực hiện ở Việt Nam , cách mạng mà quyền giao
cho số đông.
Đối với vấn đề chính quyền ,bộ máy nhà nước trong tác phẩm Đường kách
mệnh ,nhiều người thường so sánh “Đường kách mệnh “ của Nguyễn Aí Quốc với
“Làm gì “ của Lênin vì đây là những tác phẩm mở đường đi vào cách mạng ,làm
cách mạng bao giờ cũng nhắm tới mục tiêu là chính quyền.Vấn đề cách mạng
,chính quyền cần được hiểu từ hai góc độ :Một là giành chính quyền từ tay các
giai cấp thù địch và trao tay các giai cấp cách mạng. Đây là vấn đề được khẳng
định từ đầu không được mơ hồ.Hai là chính quyền đã giành được phải được các
giai cấp cách mạng tổ chức,thiết kế như thế nào ? Đây là vấn đề có tầm quan
trọng,nó phát sinh khi vấn đề giành chính quyền đã trở thành hiện thực.Hơn nữa
hình thức tổ chức chính quyền thường đặt ra cụ thể với những điều kiện lịch sử xã
hội của mỗi nước.Chúng ta còn nhớ vấn đề tổ chức chính quyền trong cách mạng
vô sản đã từng được các nhà sáng lập chủ nghĩa Mác_Lênin đặc biệt quan
tâm.Giai cấp vô sản không thể bê nguyên xi mô hình tổ chức chính quyền của các
nhà nước bóc lột đã bị lật đổ ,mà đến lượt mình giai cấp vô sản và quần chúng lao
động khi làm cách mạng thành công phải tổ chức ngay quyền lực nhà nước thành
một bộ máy vừa thể hiện được bản chất giai cấp, vừa phải có hiệu lực ,hiệu quả


,đây là vấn đề đặc biệt hệ trọng ,không những Mác,Ăngghen mà cả Lênin sau này
đều hết sức thận trọng đối với vấn đề này.Mác,Ăngghen phải chờ đến Công xã
Pari trên cơ sở rút ra từ cuộc cách mạng đầu tiên này ,tức là hơn hai mươi năm
sau ngày ra đời Tuyên Ngôn Đảng Cộng Sản mới có căn cứ để khẳng định rằng
Công xã Pari thực chất là chính phủ của giai cấp công nhân ,là thành quả đấu
tranh của giai cấp sản xuất chống giai cấp chiếm đoạt :” Công xã Pari là hình thức
chính trị mà cuối cùng đã tìm ra được qua đó có thể hoàn thành sự nghiệp giải
phóng lao động về mặt kinh tế”.không phải ngẫu nhiên ,Mác đã sử dụng cụm từ

“cuối cùng đã tìm ra được “ để chỉ ra ý nghĩa cách mạng ,tính chất khai phá của
Công xã Pari với tính cách và hình thức tổ chức chính quyền vô sản ,vì trong suốt
hai mươi năm có lẻ ,từ khi Tuyên ngôn của Đảng cộng sản ra đời, hai nhà sáng
lập chủ nghĩa xã hội khoa học đã kiên trì tìm kiếm mô hình tổ chức chính quyền
chuyên chính vô sản ,một chính quyền đối lập về chất so với chính quyền vô sản
đương thời và vì vậy không thể sử dụng chế độ đại nghị phổ biến lúc bấy giờ..Một
mô hình tổ chức như vậy cũng không thể là sản phẩm thuần tuý của tư duy.Đối
với Lênin vấn đề cũng được đặt ra tương tự .Trong thời đại đế quốc chủ nghĩa và
trong điều kiện cụ thể của nước Nga chính quyền vô sản sẽ được tổ chức như thế
nào là vấn đề phải kiên trì tìm tòi và Lênin đã khẳng định Xô Viết ra đời trong hai
cuộc cách mạng năm 1905 và tháng 2 năm 1917 chính là hình thức thích hợp cho
tổ chức chính quyền vô sản ,chính quyền công nông binh của Nga
Dựa trên cơ sở lí luận của chủ nghĩa Mác_Lênin và tổng kết các cuộc cách
mạng trên thế giới ,trong Đường kách mệnh Hồ Chí Minh đã phân định thành hai
thứ cách mạng và cách mạng Việt Nam cũng vận động theo quy luật cách mạng
ấy.Đó là cách mạng dân tộc “ Đuổi các đế quốc chủ nghĩa để giành lấy chính
quyền tự do bình đẳng của dân nước mình “. Và cách mạng thế giới do công nhân
toàn thế giới liên hiệp lại “ Để đập đổ tất cả các tư bản trên thế giới làm cho nước
nào dân cũng được hạnh phúc “.Như vậy độc lập,tư do ,chủ nghĩa xã hội là lí
tưởng ,mục tiêu ,là những thành tố củă con đường cách mạng Hồ Chí Minh
Đấu tranh giành quyền độc lập dân tộc là mục tiêu và nghĩa vụ quan trọng
nhất ,thiêng liêng nhất của các thế hệ người Việt Nam yêu nước dẫu phải hi sinh


tài sản và tính mạng.Đó là điểm đồng nhất về tư tưởng và những hành động của
những chiến sĩ yêu nước và chiến sĩ cộng sản Việt Nam .
Nét đặc trưng trong tác phẩm của Hồ Chí Minh là về độc lập tự do ,là đồng
bào được hưởng hạnh phúc ,tự do là hạt nhân là thước đo giá trị độc lập của tự
do .Hồ Chí Minh coi mục tiêu đấu tranh vì độc lập của tổ quốc ,tư do của đồng
bào là lẽ sống của mình ,quyền độc lập tư do không tách rời quyền của con người

và độc lập là điều kiện tiên quyết để mang lại hạnh phúc cho đồng bào .Trước hết
Đường kách mệnh xác định chuẩn mực đạo đức của những chiến sĩ cách mạng
tham gia trực tiếp vào sự nghiệp đầy gian khổ ,những chuẩn mực đạo đức đó là
Cần ,Kiệm ,không kiêu ngạo ,nói phải làm
Đường kách mệnh chỉ rõ công lao to lớn của Quốc Tế 1,Quốc Tế
2.Người vạch rõ cách mạng Việt Nam là một bộ phận khăng khít của phong trào
cách mạng thế giới và đảm bảo sự thắng lợi cách mạng nó phải dựa vào quốc tế 3
tức là quốc tế cộng sản
Đường kách mệnh đã chỉ rõ cách mạng là sư nghiệp của toàn dân tộc chứ
không phải là của một vài cá nhân.Lần đầu tiên trong tác phẩm này Nguyễn Aí
Quốc đã xác định khái niệm lực lượng cách mạng một cách đúng đắn ,khoa học
dựa vào chuẩn mực “Bị áp bức ,Ai mà bị áp bức càng nặng thì lòng cách mạng
càng bền,chí cách mạng càng quyết “. Dựa vào chuẩn mực đó Nguyễn Aí Quốc
xếp công nông là gốc cách mạng ,những luận điểm cơ bản là nền tảng hình thành
liên minh công nông và mặt trận dân tộc thống nhất trong các cuộc cách mạng
giải phóng dân tộc do đảng ta lãnh đạo.Đường kách mệnh xem Đảng cách mệnh ,
Đảng cộng sản là nhân tố quyết định thắng lợi của cách mạng Việt Nam.Đảng có
vững mạnh cách mệnh mới thành công.Đảng muốn vững mạnh phải có chủ nghĩa
làm nòng cốt ,trong đảng ai cũng phải hiểu phải theo chủ nghĩa ấy .Đảng không
có chủ nghĩa như người không có chí khôn,như tàu không có bàn chỉ nam
Đường kách mệnh coi đoàn kết như một nhân tố quan trọng đảm bảo
thắng lợi cho cách mạng Việt Nam “An nam dân tộc cách mệnh thành công thì tư
bản Pháp yếu ,tư bản Pháp yếu thì công nông Pháp làm cách mạng cũng dễ “.Và


nếu công nông Pháp thành công thì dân tộc An nam cũng được tự do” Mối quan
hệ đó là hai cánh của con chim cách mạng bay cao xa.
Đường kách mệnh đã hình thành được đường lối cách mạng vô sản ở một
nước thuộc địa như Việt Nam.Nó đã hình thành một hệ thống những vấn đề chiến
lược và phương pháp cách mạng cần thiết cho cách mạng Việt Nam .Nếu như Bản

án chế độ thực dân Pháp Nguyễn Aí Quốc bóc trần không thương tiếc những hành
động xấu xa .bỉ ổi của thực dân Pháp ở các nước thuộc địa của chúng thì trong
Đường kách mệnh Người chỉ ra con đường cụ thể để giải phóng tổ quốc mình
,đồng bào mình khỏi kiếp nô lệ ,là bước chuẩn bị để xác định đường lối cách
mạng ở cương lĩnh đầu tiên .Đường kách mệnh của hội Việt Nam cách mạng
thanh niên là sự chuẩn bị tư tưởng chính trị và tổ chức cho sử ra đời của Đảng.Đó
là sự vận dụng và phát triển lí luận Mác_Lênin vào hoàn cảnh cụ thể của Việt
Nam,thông qua đó người cộng sản đầu tiên của Việt Nam đã trình bày những học
thuyết cốt lõi của chủ nghĩa Mác_Lênin và phương hướng phát huy cơ bản của
cách mạng Việt Nam dưới dạng dể hiểu nhất, trong đó quan hệ quốc tế có hai điều
rất quan trọng đó là :Muốn người giúp mình thì trứoc hết phải tự giúp mình đã
,giúp ban chính là tự giúp mình .Tác phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc
truyền bá chủ nghĩa Mác_Lênin ở Việt Nam những năm 20 và trong việc kết hợp
phong trào yêu nước với chủ nghĩa Mác
Trên cơ sở xem xét ,chọn lọc những kinh nghiệm mới nhất của phong trào
cách mạng thế giới cận,hiện đại. Đường kách mệnh đã chỉ cho giai cấp công nhân
và toàn thể dân tộc ra khỏi cuộc khủng hoảng về đường lối ,góp phần quan trọng
trong cuộc đấu tranh nhằm xác lập vai rrò lãnh đạo của giai cấp công nhân với
cách mạng .Tác phẩm không chỉ dừng lại ở cương lĩnh mà còn vạch ra những
hình thức và phương pháp tổ chức lực lượng cách mạng ,góp phần quan trọng vào
việc chuẩn bị về tư tưởng và tổ chức cho việc thành lập Đảng cộng sản ở Việt
Nam và đoàn kết dân tộc thành một khối
Có thể nói Đường kách mệnh là một trong những tác phẩm đánh dấu mốc quan
trọng trong cuộc đời hoạt động của Nguyễn Aí Quốc,đồng thời đó cũng là một


trong những văn kiện lí luận đầu tiên của Đảng,đặt cơ sở tư tưỏng cho đường lối
cách mạng Việt Nam.
3. Chánh cương vắn tắt,sác lược vắn tắt
Đường kách mệnh là”một tác phẩm có ý nghĩa lịch sử to lớn trong việc

vạch ra đường lối cách mạng Việt Nam cũng như việc tổ chức mọi thắng lợi sau
này của cách mạng”.Tuy nhien tác phẩm cón hạn chế đó là chưa đề cập đến chính
quyền và dân tộc một cách rõ ràng nhất ,phải ba năm sau với trách nhiệm được
Quốc tế cộng sản được phân công chủ trì việc thống nhất các tổ chức cộng sản
Việt Nam ,thành lập một đảng duy nhất _Đảng cộng sản Việt Nam.Nguyễn Aí
Quốc là người soạn thảo các văn kiện đưa ra hội nghị,được hội nghị chấp nhận và
thông qua với tính chất là những văn kiện chính thức của hội nghị :Chánh cương
vắn tắt ,sách lược vắn tắt thì lần đầu tiên trong đường lối cách mạng Việt Nam
Nguyễn Aí Quốc cho ra đời khái niệm chính phủ công nông binh và trở thành nội
dung của Chánh cương vắn tắt và sách lược vắn tắt
Chánh cương vắn tắt của Đảng: Kinh tế Việt Nam hiện đã phát triển theo
kinh tế đế quốc chủ nghĩ.Tư bản ngoại quốc đều tập trung vào nhà băng Đông
Dương _Pháp.Tư bản bản xứ đã phát đạt ,công nghiệp nặng và công nghiệp nhẹ
phát triển nhiều ,số thợ thuyền ngày càng tăng ,số dân cày và thủ công nghiệp
,thất nghiệp đói khổ ngày càng nhiều.Nhưng chế độ phong kiến đang còn và kinh
tế nông nghiệp choán phần nhiều nên chủ trương làm tư sản dân quyền cách mạng
và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản
A.Về phương diện xã hội thì :
a, Dân chúng được tự do tổ chức
b, Nam nữ bình quyền
c, Phổ thông giáo dục theo công nông hoá
B.Về chính trị
a, Đánh đổ chr nghĩa đế quốc và bọn phong kiến
b, Làm cho nước Nam được hoàn toàn độc lập
c, Dựng ra chính phủ công nông binh
d, Tổ chức ra quân đội công nông


C. Kinh tế
a, Thủ tiêu hết các thứ quốc trái

b, Thu hết sản nghiệp lớn của tư bản đế quốc chủ nghĩa Pháp để giao cho
chính phủ công nông binh
c, Thu hết ruộng đất của đế quốc chủ nghĩa làm của công và chia cho dân
cày nghèo
d, Miễn thuế cho dân nghèo
e, Mở mang công nghiệp và nông nghiệp
f, Thi hành luật ngày làm 8 giờ
In trong văn kiện Đảng
Từ ngày 27 tháng 10 năm 1929 đến
ngày 7 tháng 4 năm 1935.Nhà xuất bản
sự thật ,Hà Nội 1964
Sách lược vắn tắt của Đảng
1,Đảng là đội tiên phong của các giai cấp ,phải thu phục được đại bộ phận của
giai cấp mình ,phải làm cho giai cấp mình lãnh đạo được dân chúng
2, Đảng phải thu phục được đại đa số dân cày và phải dựa vững vào lực lượng
dân cày nghèo ,phải hết sức lãnh đạo cho dân cày nghèo làm thổ địa cách mạng
3, Đảng phải hết sức làm cho các đoàn thể thợ thuyền và dân cày nghèo (Công
hội ,nông hội ,hợp tác xã ...)không ở dưới quyền lực của bọn tư sản quốc gia
4,Đảng phải hết sức liên lạc với tiểu tư sản ,trí thức ,trung nông để kéo họ đi
về phe vô sản giai cấp.Còn với bọn phú nông ,trung tiểu địa chủ và tư bản Việt
Nam mà chưa có mặt phản cách mạng thì phải lợi dụng it nữa làm xho họ trung
lập.Bộ phận nào đã ra mặt phản cách mạng thì phải đánh đổ .Tong khi các lực
lượng tân thời với các giai cấp ,phải rất cẩn thận không khi nào nhượng bộ một
chút lợi ích gì của công nhân mà đi vào đường lối thoã hiệp
5, Trong khi tuyên truyền các khẩu hiệu nước Việt Nam độc lập ,lại phải đồng
thời tuyên truyền vùa thực hành lí luận với bị áp bức dân tộc và vô sản giai cấp
thế giới ,nhất là vô sản giai cấp Pháp
In văn kiện Đảng ngày 27 tháng 10 năm



1929 đến ngày 7 tháng 4 năm 1935 ,Nhà xuất
bản sự thật .Hà Nội 1964
3.1 Hoàn cảnh và sự ra đời của tác phẩm
Sự ra đơì của Hội Việt Nam cách mạng thanh niên và ba tổ chức cộng
sản ,phong trào công nhân và phong trào yêu nước ngày càng phát triển ,trình độ
giác ngộ chính trị ngày càng nâng cao ,yêu cầu lãnh đạo của Đảng cộng sản, Đảng
cộng sản được thành lập ,muốn có Đảng phải có :Đường lối ,cương lĩnh ,điều
lệ,Ban chấp hành trung ương.
Tháng 7 năm 1928 Nguyễn Aí Quốc về Thái Lan..Từ Thái Lan Người đã hai
lần tìm đường về Việt Nam qua Lào nhưng không được
Tháng 10 năm 1929 Quốc tế cộng sản Những người cộng sản Việt Nam yêu
cầu phải hợp nhất các tổ chức cộng sản
Tháng 12 năm 1929 Người đi biển vòng qua Singapo đến Thượng Hải
Ngày 6 tháng 1 năm 1930 cán bộ của Đông Dương Cộng sản Đảng và An
Nam cộng sản Đảng gặp nhau ở Hương Cảng
Ngày 3 tháng 2 năm 1930 mới đi vào hội nghị chính thức đến ngày 7 tháng
2 bế mạc ,các đại biểu lên đường về nước
Nội dung hội nghị thành lập Đảng giải quyết năm vấn đề:Thống nhất với
nhau xoá bỏ mọi thành kiến để thống nhất thành một đảng,lấy tên là Đảng Cộng
sản Việt Nam ,thông qua văn kiện Đảng bao gồm : chính cương vắn tắt ,sách lược
vắn tắt ,điều lệ vắn tắt ,lời kêu gọi ,chương trình.
Như vậy cương lĩnh đầu tiên của Đảng bao gồm Chính cương vắn tắt,sách
lược vắn tắt là hai văn bản chính thức
3.2 .Nội dung và Vấn đề dân tộc trong tác phẩm
Mục tiêu đấu tranh vì độc lập,tự do của tổ quốc và chủ nghĩa xã hội nổi
bật lên trong cuộc đời hoạt động của Hồ Chí Minh ,đồng thời cũng là ngọn cờ mà
Đảng cộng sản Việt Nam gương cao.Chánh cương vắn tắt,sách lược vắn tắt đã thể
hiện rõ được điều đó ,Người nhấn mạnh : “trong giai đoạn này ,quyền lợi của giai
cấp công nhân và nhân dân lao động của dân tộc là một ,chính vì Đảng lao động



Việt Nam là Đảng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động nên nó phải là
Đảng của dân tộc Việt Nam “1 .Việc Đảng ta đổi tên từ Đảng công sản Đông
Dương thành Đảng lao động Việt Nam,theo chủ trương của Hồ Chí Minh cũng
xuất phát từ nhu cầu tập hợp tất cả các phần tử tiên tiến công nông trí thức vào
Đảng ,để dễ kêu gọi dân tộc hơn và đoàn kết rộng rãi các tầng lớp nhân dân nhằm
thực hiện thắng lợi
3.1.1 Tính chất của cuộc cách mạng
Làm tư sản dân quyền và thổ địa cách mạng
Tư sản dân quyền là cuộc cách mạng mà giai cấp tư sản lật đổ chế độ
phong kiến.Việt Nam chủ làm xong cuộc cách mạng đó nên phải tiếp tục làm như
các nước phương Tây.Nhiệm vụ của cuộc cách mạng đó là đánh đổ chử nghĩa đế
quốc và bọn phong kiến phản động làm cho Việt Nam hoàn toàn độc lập ,nhân
dân được tư do ,tịch thu ruộng đất của đế quốc chủ nghĩa làm của công chia cho
dân cày nghèo ,quốc hưũ hoá tất cả các xí nghiệp của tư bản đế quốc ,lập chính
phủ công nông binh ,tổ chức quân đội công nông .Vậy muốn xoá bỏ chế độ thuộc
địa nữa phong kiến phải giải quyết hai mâu thuẫn ,mâu thuẫn giữa dân tộc ta chủ
yếu là giai cấp nông dân với địa chủ phong kiến ,kẻ thù của cách mạng Việt Nam
là hai thành phần địa chủ phong kiến và đế quốc .Lực lượng cách mạng Việt Nam
là hai thành phần dân tộc và nhân dân lao động ,giải quyết được hai vấn đề này để
đi đến độc lập và dân chủ.
Mục tiêu của tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng
Chính cương nói : Làm cho nước Việt Nam được hoàn toàn độc lập ,thực
hiện các quyền tự do dân chủ về xã hội ,kinh tế chính trị.Dựng ra chính phủ công
nông binh,tổ chức ra quân đội công nông binh ,ý nghĩa của vấn đề này phản ánh lí
luận Mác_Lênin ,phản ánh sự phát triển của Nguyễn Aí Quốc.Mác_Lênin nói về
cách mạng thuộc địa ,nhấn mạnh về vấn đề dân tộc ,ruộng đất của nông dân là cốt
lõi của cách mạng tư sản dân quyền và sau khi cách mạng thành công phải thành
lập chính quyền Xô Viết ,phải xây dựng quân đội để bảo vệ chính quyền Xô Viết.
Như vậy sau Đường kách mệnh Chánh cương vắn tắt,sách lược vắn tắt thì đây là

bước phát triển đầy đủ và sâu sắc hơn.


Như vậy độc lập tự do và chủ nghĩa xã hội là lí tưởng là mục tiêu ,là những
thành tố của con đường cách mạng Việt Nam .Đấu tranh giành quyền độc lập dân
tộc là mục tiêu và nghĩa vụ quan trọng nhất,thiêng liêng nhất của các thế hệ
ngường Việt Nam yêu nước dẫu phải hi sinh tài sản và tính mệnh.Đó là điểm
đồng nhất về tư tưởng và hành động của những chiến yêu nước và chiến sĩ cộng
sản Việt Nam.Điều đó được thể hiện ở chổ đồng bào được hưởng hạnh phúc ,tự
do là hạt nhân ,là thước đo của giá trị của độc lập tự do.Hồ Chí Minh coi mục tiêu
đấu tranh vì độc lập của tổ quốc ,tự do của đồng bào là lẽ sống của mình :quyền
độc lập dân tộc không tách rời quyền con người và độc lập là điều kiện tiên quyết
để mang lại hạnh phúc cho đồng bào.Mục tiêu đấu tranh vì độc lập tự do của tổ
quốc và chủ nghĩa xã hội nổi lên trong cuộc đời của Hồ Chí Minh,đồng thời đó
cũng là ngọn cờ mà Đảng cộng sản Việt Nam giương cao
Cương lĩnh cách mạng đầu tiên của Đảng là kết quả của sự vận dụng và phát
triển sáng tạo lí luận Mác_Lênin vào hoàn cảnh thực tiễn của Việt Nam,Nó xác
định được đường lối cách mạng đúng đắn ngay từ khi Đảng mới thành lập.Nó
sớm tạo ra sự thống nhất về tư tưởng và hành động trong toàn Đảng toàn dân ,đặt
nền tảng cách mạng tạo ra cao trào cách mạng 1930_1931.Người vận dụng sáng
tạo chủ nghĩa Mác_Lênin phù hợp với đặc điểm của nước ta.Cương lĩnh cách
mạng đầu tiên của Đảng vừa có giá trị thực tiễn vừa có giá trị lâu dài
Theo quan điểm của Hồ Chí Minh quyền dân tộc bao hàm nhiều nội dung sâu
rộng ,vừa kế thừa những quan điểm truyền thống của Việt Nam như Lí Thường
Kiệt,Trần Hưng Đạo ,Nguyễn Trãi ...đồng thời nó cũng được nâng lên một tầm
cao mới.Người đã khẳng định với các cường quốc mới “ đáp ứng lại niềm hi vọng
mà các dân tộc bị áp bức đã đặt niềm tin vào ,còn về phía chính phủ và nhân dân
Việt Nam ,chúng tôi đã xác định sẽ chiến đấu tới giọt máu cuối cùng chống lại
việc tái lập chủ nghĩa đế quốc Pháp.Vấn đề đông Dương phải được đưa ra tổ chức
liên hiệp quốc.Chúng tôi đòi hỏi một nền độc lập hoàn toàn “(Viện nghiên cứu

chủ nghĩa Mác_Lênin và Tư Tưởng Hồ Chí Minh,Hồ Chí Minh biên niên tiểu sử )
Nền độc lập thực sự và hoàn toàn phải được thực hiện một cách triệt để theo
nguyên tắc nước Việt Nam của người Việt Nam ,mọi vấn đề thuộc chủ quyền


quốc gia đều do nhân dân Việt Nam tự giải quyết ,không có sự can thiệp của nước
ngoài ,và nhân dân Việt Nam cũng quyết không chấp nhận bất cứ sự can thiệp nào
,mọi sự ủng hộ và giúp đõ Việt Nam đấu tranh cho độc lập ,tự do đều được hoan
nghênh và ghi ơn ,mọi sự áp đặt xâm phạm chủ quyền quốc gia đều bị chối từ gạt
bỏ.Nếu như phải hi sinh đến mấy cũng phải giành cho được quyền độc lập tự do
thì khi nền độc lập và chủ quyền dân tộc bị xâm ,quyết tâm đó càng phải gia tăng
Hồ Chí Minh đã giương cao ngọn cờ đấu tranh bảo vệ độc lập ,chủ quyền quốc
gia và bảo vệ hoà bình.Trên lĩnh vực hoạt động tư tưởng chính trị và hoạt động
thưc tiễn ,Hồ Chí Minh là hiện thân của khát vọng hoà bình trong độc lập tự do và
đã luận giải sâu sắc ,rõ ràng mối quan hệ giưa độc lập và hoà bình.Nền độc lập
dân tộc được đặt trong khối thống nhất bền vững và đoàn kết chặt chẽ của nhân
dân Việt Nam.Đó là sự đoàn kết các dân tộc ít người ,các miền tổ quốc , các tôn
giáo và tất cả các giai cấp ,tầng lớp nhân dân yêu nước ,đồng bào trong nước .Đó
là sự thống nhất lãnh thổ thống nhất ý chí và lực lượng của toàn dân tộc vì sự
nghiệp đấu tranh giành lại ,củng cố và phát triển nền độc lập ,tự do của dân
tộc.Nền độc lập dân tộc cần được củng cố vững chắc trong tiến trình xây dựng đất
nước ,độc lập gắn liền với phát triển theo phương hướng đi lên chủ nghĩa xã hội.
ý nghĩa và giá trị của quyền độc lập dân tộc phải được thể hiện bằng quyền tự
do và hạnh phúc mà nhân dân được hưởng.Các tác phẩm :Bản án chế độ thực dân
Pháp ,Đường kách mệnh và cương lĩnh đầu tiên của Hồ Chí Minh là những tác
phẩm có giá trị lớn lao đối với cách mạng nước ta , nó đã vạch ra đường lối cho
con đường đấu tranh giải phóng dân tộc ở nước ta.Tác phẩm thể hiện hoài bão,lí
tưởng của Hồ Chí Minh kể từ khi Người bước vào con đường đấu tranh giải
phóng dân tộc .Chống chủ nghĩa thực dân ,giành lại quyền độc lập gắn liền với
đấu tranh giành quyền tự do ,hạnh phúc cho nhân dân ,giải phóng dân tộc kết hợp

chặt chẽ với giải phóng đồng bào là định hướng là nền tảng của đường lối ,chủ
trương do Người xác lập.Điều đó được toả sáng ,được cụ thể hoá bằng hành
động ,bằng lời nói của Người ,được khái quát thành chân lí sâu sắc :” Nếu nước
độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc ,tự do,thì độc lập chẳng có nghĩa lí gì “,”
Chúng ta tranh được tự do ,độc lập rồi mà dân cứ chết đói ,chết rét ,thì độc lập ,tự


do cũng không làm gì .Dân chỉ biết rõ giá trị của tự do ,của độc lập khi mà dân
được ăn no ,mặc đủ “ ( Viện nghiên cứu chủ nghĩa Mác_Lênin và tư tưởng Hồ
Chí Minh,Hồ Chí Minh biên niên tiểu sử ,t.3).Niềm ước vọng cao nhất ,ham
muốn tột bậc mà suốt đời Hồ Chí Minh phấn đấu hi sinh cũng là hướng tới thực
hiện cho được những nguyện vọng thiết tha của nhân dân ,đó là quyền độc lập của
đất nước ,quyền tự do của nhân dân và đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc ,ai
cũng được học hành .Còn về phần mình ,Người chỉ muốn sống một cuộc đời bình
dị như những người lao động bình thường và Người cho rằng ,tư tưởng trên phải
trở thành kim chỉ nam cho mọi hoat động của Đảng ,chính quyền ,đoàn thể ,cán
bộ. Hồ Chí Minh nêu rõ trách nhiệm của Đảng trong sự nghiệp đấu tranh giành
độc lập ,thống nhất tổ quốc và xây dựng chủ nghĩa xã hội
III. Kết Luận
“Không có gì quý hơn độc lập tự do “Đó là khẩu hiệu của Hồ Chí Minh kêu
gọi toàn dân ra sức chống Mỹ cứu nước ,giành độc lập hoàn toàn và thống nhát tổ
quốc .Đó cũng là tư tưởng lớn trong kho tàng tư tưởng Hồ Chí Minh ,có sức sống
mãnh liệt toả ra từ cuộc đời cách mạng của Người.Đó cũng là sự đúc kết ý chí sắt
đá và nguyện vọng thiết tha của dân tộc Việt Nam.Qua các tác phẩm “ Bản án chế
độ thực dân Pháp “ ,”Đường kách mệnh “,Cương lĩnh đầu tiên” đã chứng minh
nhận thức đầy đủ và rõ ràng của Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc,đặc biệt ngường
giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa dân tộc và giai cấp trong cách mạng giải
phong dân tộc thuộc địa
Thắng lợi của hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và Mỹ đã chứng
minh tính đúng đắn của luận điểm này.Đó là thắng lợi của Tư tưởng Hồ Chí Minh

một sự cống hiến vào sự phát triển ,làm phong phú chủ nghĩa Mác_Lênin trong
việc xử lí mối quan hệ giữa dân tộc và giai cấp trong cách mạng giải phóng dân
tộc ở thuộc địa theo con đường cách mạng vô sản
Học thuyết Mác_Lênin với tư cách là lí luận cách mạng của giai cấp vô sản đã
lí giải vai trò lãnh đạo của giai cấp vô sản đối với sự nghiệp đấu tranh lật đổ ách
thống trị của giai cấp tư sản và chế độ thuộc địa ,khẳnh đinh vai trò lãnh đạo của
giai cấp vô sản đối với phong trào giải phóng dân tộc .Hồ Chí Minh kế thừa,phát


triển những thành tựu tư duy của dân tộc Việt Nam về mối quan hệ giữa dân và
nước ,đồng thời Người vận dụng sáng tạo và phát triển học thuyết Mác_Lenin về
mối quan hệ biện chứng giữa dân và nước ,giữa giai cấp và dân tộc trong sự
nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam
Kiên trì con đường mà Hồ Chí Minh ,Đảng ta và nhân dân ta đã lựa chọn
,trong điều kiện mới ,giải quyết triệt để vấn đề giải phóng và phát triển dân tộc
,con người theo tư tưởng Hồ Chí Minh,được thể hiện trong chiến lược xây dựng
đất nước và chiến lược con người của nghị quyết đại hội VII Đảng cộng sản Việt
Nam,đã phát huy sức mạnh trong thực tiễn .Đó là điều kiện bảo đảm cho thắng lợi
của chúng ta trong hiện tại và tương lai ,vì nó phản ánh không chỉ nguyện vọng
của dân tộc mà còn phù hợp với tiến trình phát triển nhân loại .

Danh Mục Tài Liệu Tham Khảo
1, Hồ Chí Minh toàn tâp,Nxb Chính trị Quốc gia,Hà Nội 1995,tập 1
2, Hồ Chí Minh toàn tập,Nxb Chinh trị Quốc gia,Hà Nội 1995,tâp2
3, Hồ Chí Minh tiểu sử ,Nxb Lí Luận Chính Trị,Hà Nội 2005
4, Tư tưởng Hồ Chí Minh Di Sản Văn Hoá Dân Tộc ,Nxb Quân Đội Nhân Dân


5, Tư tưởng Hồ Chí Minh vế một số vấn đề cơ bản của cách mạng Việt
Nam,Nxb Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh,Hà Nội 2003

6, Giáo trình tư tưởng Hồ Chí Minh ,Nxb Chính trị Quốc Gia ,Hà Nội 2006
7, Hỏi đáp Tủ tưởng Hồ Chí Minh ,Nxb Đại học Quốc Gia ,Hà Nội 2005
8, Văn kiện Đảng Đại hội đại biểu toàn quốc
9, Hồ Chí Minh _Nhà tư tưởng Lỗi Lạc ,Nxb Lí Luận Chính Trị
10, Tập bài giảng về các tác phẩm
11, Bản án chủ nghĩa thưc dân Pháp ở Việt Nam,Nxb Công An Nhân Dân,Hà
Nội 2005