1

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
--------------

PHẠM NGỌC LONG

NGHIÊN CỨU ẢNH HƢỞNG CỦA MẬT ĐỘ RỪNG TRỒNG
ĐẾN CHẤT LƢỢNG GỖ KEO TAI TƢỢNG (ACACIA MANGIUM)
10 TUỔI TẠI HUYỆN ĐỒNG HỶ - TỈNH THÁI NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC NÔNG NGHIỆP

Thái Nguyên, 2010

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




2

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
--------------

PHẠM NGỌC LONG

NGHIÊN CỨU ẢNH HƢỞNG CỦA MẬT ĐỘ RỪNG TRỒNG
ĐẾN CHẤT LƢỢNG GỖ KEO TAI TƢỢNG (ACACIA MANGIUM)

10 TUỔI TẠI HUYỆN ĐỒNG HỶ - TỈNH THÁI NGUYÊN
Chuyên ngành: Lâm học
Mã số: 60.62.60

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC NÔNG NGHIỆP

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. NGUYỄN VĂN THÁI

Thái Nguyên, 2010

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




i

LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình thực hiện và hoàn thành luận văn, tôi xin bày tỏ lòng
biết ơn sâu sắc và kính trọng tới thầy giáo TS. Nguyễn Văn Thái – người đã
trực tiếp hướng dẫn tôi trong suốt quá trình làm luận văn
Tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy cô giáo khoa lâm nghiệp, các thầy
cô và cán bộ khoa Sau đại học – trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên đã
tạo điều kiện cho tôi thực hiện luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám đốc Trung tâm thí nghiệm khoa
Chế biến lâm sản, trường Đại học Lâm nghiệp Việt Nam. Đã tạo điệu kiện
giúp đỡ tôi trong quá trình thí nghiệm.
Tôi xin cảm ơn sự đóng góp ý kiến của các đồng nghiệp, cảm ơn bàn
bè, người thân đã tạo điều kiện, khích lệ, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học

tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn này.
Xin chân thành cảm ơn!
Tác giả

Phạm Ngọc Long

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




ii

MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ ..........................................................................................................1
Chƣơng 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ................................................3

1.1. Tổng quan về gỗ keo tai tượng ............................................................ 3
1.2. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu ......................................................... 6
1.2.1. Trên thế giới .................................................................................. 6
1.2.2. Ở Việt Nam ................................................................................... 8
1.3. Cơ sở lý thuyết phân tích kết quả nghiên cứu .................................... 11
1.3.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng gỗ ................................... 11
1.3.2. Cơ sở đánh giá chất lượng của gỗ ................................................ 17
Chƣơng 2: ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN – XÃ HỘI KHU VỰC NGHIÊN CỨU ........ 21

2.1. Đặc điểm điều kiện tự nhiên, xã hội huyện Đồng Hỷ ......................... 21
2.1.1. Điều kiện tự nhiên ....................................................................... 21
2.1.2. Điều kiện dân sinh – kinh tế xã hội của huyện ............................. 23
Chƣơng 3: ĐỐI TƢỢNG, MỤC TIÊU, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP

NGHIÊN CỨU ....................................................................................................... 26

3.1. Mục tiêu nghiên cứu .......................................................................... 26
3.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ...................................................... 26
3.2.1. Đối tượng nghiên cứu .................................................................. 26
3.2.2. Phạm vi nghiên cứu ..................................................................... 26
3.3. Nội dung nghiên cứu ......................................................................... 27
3.3.2. Xác định tính chất của gỗ Keo tai tượng 10 tuổi .......................... 27
3.3.3. Phân tích được mức độ ảnh hưởng của mật độ rừng trồng
đến tính chất gỗ ..................................................................................... 27
3.4. Phương pháp nghiên cứu ................................................................... 28
3.4.1. Phương pháp kế thừa số liệu ........................................................ 28
3.4.2. Phương pháp luận ........................................................................ 28
3.4.3. Phương pháp thực nghiệm ........................................................... 28
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




iii

3.4.4. Phương pháp tổng hợp kết quả và xử lý thống kê toán học .......... 33
Chƣơng 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN ..................................... 37

4.1. Sự ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến chất lượng gỗ .................... 37
4.1.1. Ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến tính hút nước tối đa
của gỗ .................................................................................................... 37
4.1.2. Ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến khối lượng thể tích gỗ ..... 39
4.1.3. Ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến tỷ lệ dãn nở gỗ ................ 41
4.1.4. Ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến độ bền kéo dọc thớ

gỗ .......................................................................................................... 44
4.1.5. Ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến độ bền ép (nén) dọc
thớ gỗ .................................................................................................... 46
4.1.6. Ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến độ bền uốn tĩnh gỗ........... 48
4.2. Đánh giá chất lượng gỗ keo tai tượng 10 tuổi ở 2 mật độ nghiên cứu 50
4.2.1. Đánh giá chất lượng gỗ dựa vào tính chất vật lý của gỗ ............... 51
4.2.3. Đánh giá chất lượng gỗ dựa vào tính chất cơ học của gỗ ............. 54
Chƣơng 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .............................................................. 57

5.1. Kết luận ............................................................................................. 57
5.2. Kết nghị ............................................................................................. 57
TÀI LIỆU THAM KHẢO ...................................................................................... 59
PHỤ BIỂU ..................................................................................................... 62

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




iv

DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, TỪ VIẾT TẮT
Ký hiệu
TN
KLTT
MĐ
TCVN

Ý nghĩa


Đơn vị

Thái Nguyên
Khối lượng thể tích

g/cm3

Mật độ

Cây/ha

Tiêu chuẩn Việt Nam

M

Khối lượng

h

Giờ

x

Trị số trung bình cộng

S

Độ lệch tiêu chuẩn

g


S%

Hệ số biến động

%

P%

Hệ số chính xác

%

kd

Độ bền kộo dọc thớ

MPa

nd

Độ bền nén dọc thớ

MPa

ut

Độ bền uốn tĩnh

MPa


MC

Độ ẩm

k

Khối lượng thể tích cơ bản

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

%
g/cm3




v

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 4.1. Kết quả kiểm tra sức hút nước tối đa của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi (%)......................................................................................38
Bảng 4.2. Kết quả kiểm tra khối lượng thể tích của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi (g/cm3)................................................................................40
Bảng 4.3. Kết quả kiểm tra tỷ lệ dãn nở của gỗ Keo tai tượng 10 tuổi (%)....42
Bảng 4.4. Kết quả kiểm tra độ bền kéo dọc thớ của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi (Mpa)..................................................................................44
Bảng 4.5. Kết quả kiểm tra độ bền ép dọc thớ của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi (Mpa)..................................................................................46

Bảng 4.6. Kết quả kiểm tra độ bền uốn tĩnh của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi (Mpa)..................................................................................48
Bảng 4.7. Tổng hợp kết quả kiểm tra chất lượng gỗ.......................................50
Bảng 4.8. So sánh độ hút nước tối đa của gỗ Keo tai tượng10 tuổi và
một số loại gỗ khác.........................................................................51
Bảng 4.9. So sánh khả năng dãn nở tiếp tuyến của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi và một số loại gỗ khác........................................................53
Bảng 4.10. Tiêu chuẩn so sánh độ bền nén dọc thớ gỗ Keo tai tượng
10 tuổi..............................................................................................54
Bảng 4.11 So sánh giới hạn bền khi nén dọc thớ của gỗ Keo tai tượng
10 tuổi và một số loại gỗ khác........................................................54
Bảng 4.12. Tiêu chuẩn so sánh độ bền uốn tĩnh gỗ Keo tai tượng
10 tuổi..............................................................................................55
Bảng 4.13. So sánh giới hạn bền uốn tĩnh của gỗ Keo tai tượng 10 tuổi và
một số loại gỗ khác........................................................................56

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




vi

DANH MỤC CÁC HÌNH

Hình 2.1. Một số thiết bị, dụng cụ sử dụng trong thí nghiệm của đề tài…….36
Hình 4.1. Mẫu kiểm tra tính hút nước tối đa, tỷ lệ dãn nở và
khối lượng thể tích..........................................................................37
Hình 4.2. Biểu đồ so sánh tính hút nước của gỗ ở 2 mật độ khác nhau...........39
Hình 4.3. Biểu đồ so sánh khối lượng thể tích của gỗ ở 2 mật độ ..................41

Hình 4.4. Biểu đồ so sánh tỷ lệ dãn nở của gỗ ở 2 mật độ khác nhau.............43
Hình 4.5. Mẫu thí nghiệm kiểm tra độ bền kéo dọc thớ gỗ.............................44
Hình 4.6. Biểu đồ so sánh độ bền kéo dọc thớ của gỗ ở 2 mật độ ...................45
Hình 4.7. Biểu đồ so sánh độ bền ép dọc thớ của gỗ ở 2 mật độ ....................47
Hình 4.8. Mẫu thí nghiệm kiểm tra độ bền uốn tĩnh gỗ..................................48
Hình 4.8. Biểu đồ so sánh độ bền uốn tĩnh của gỗ ở 2 mật độ .......................49

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




1

ĐẶT VẤN ĐỀ
Trong những năm gần đây việc sử dụng gỗ rừng trồng thay thế cho gỗ
tự nhiên ngày càng được quan tâm. Thực hiện Chỉ thị số 19/1999/CT-TTg của
Thủ tướng Chính phủ ngày 16 tháng 07 năm 1999 về việc thực hiện các biện
pháp đẩy mạnh tiêu thụ gỗ rừng trồng, Chỉ thị số 19/2004/CT-TTg của Thủ
tướng Chính phủ ngày 01 tháng 06 năm 2004 về một số giải pháp phát triển
ngành chế biến gỗ và xuất khẩu sản phẩm gỗ và Chỉ thị số 18/2007/CT-TTg
của thủ tướng chính phủ ngày 05 tháng 02 năm 2007 về chiến lược phát triển
Lâm Nghiệp Việt Nam giai đoạn 2006-2020 [1], [2], [3]; ngành chế biến gỗ
Việt Nam và các ngành kinh tế liên quan đã tích cực, chủ động tìm kiếm
nguyên liệu, sử dụng hợp lý nguyên liệu, cải tiến công nghệ, thiết bị… để đẩy
mạnh phát triển sản xuất và xuất khẩu đồ gỗ.
Ngày nay, đã có nhiều nghiên cứu đưa giống cây lâm nghiệp mới có
khả năng sinh trưởng nhanh đáp ứng được với tốc độ phát triển và sử dụng gỗ
của nước ta hiện nay như: cây keo, mỡ, bạch đàn….. Đã có nhiều đề tài
nghiên cứu về sinh trưởng và phát triển của cây này ảnh hưởng đến chất

lượng rừng và chất lượng gỗ như: ảnh hưởng của độ tuổi, ảnh hưởng của
lượng phân bón, ảnh hưởng của điều kiện sinh trưởng, ảnh hưởng của mật độ....
Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ trồng rừng đến chất lượng của gỗ
keo tai tượng, qua đó làm cơ sở đánh giá chất lượng của loại gỗ này, từ đó có
thể thay thế cho một số loại gỗ tự nhiên khác để làm nguyên liệu cho các sản
phẩm mà vẫn giữ được hình thức, chất lượng, đáp ứng nhu cầu của người tiêu
dùng, hạ giá thành sản phẩm... Bên cạnh đó, việc nghiên cứu cơ bản cấu tạo,
tính chất cơ, lý, hoá của gỗ keo tai tượng để làm cơ sở khoa học cho việc định
hướng sử dụng đối với loài cây này một cách tổng hợp, có hiệu quả. Từ đó có
thể mở rộng qui mô phát triển, gây trồng đối với cây gỗ keo tai tượng, nâng
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




2

cao vai trò của rừng trong việc cung cấp nguyên liệu cho ngành Chế biến lâm
sản và các ngành khác, … vừa là yêu cầu cấp bách khoa học, vừa là yêu cầu
của thực tiễn sản xuất.
Đã có nhiều đề tài nghiên cứu về cây keo tai tượng như nghiên cứu ảnh
hưởng của mật độ đến sinh trưởng của keo tai tượng, nghiên cứu sử dụng keo
tai tượng sản xuất các loại ván nhân tạo, nghiên cứu về đặc điểm sinh học,
nghiên cứu về cấu tạo, tính chất của gỗ keo tai tượng……
Cho tới nay chưa có đề tài đi sâu nghiên cứu cụ thể về ảnh hưởng
của mật độ rừng trồng keo tai tượng đến chất lượng gỗ (tính chất vật lý,
cơ học của gỗ). Do đó việc trồng và sử dụng gỗ keo tai tượng chưa đạt
hiệu quả cao trong lĩnh vực sản xuất chế biến: Đồ mộc, đồ gia dụng, ván
nhân tạo và trang trí nội thất... Để giúp cho các nhà lâm sinh có mật độ
trồng hợp lý và nhà gia công chế biến gỗ có hướng sử dụng, tận dụng đạt

hiệu quả cao nhất các sản phẩm từ gỗ keo tai tượng, tránh gây lãng phí gỗ
chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu ảnh hưởng của mật
độ rừng trồng đến chất lượng gỗ keo tai tượng (Acacia Mangium) 10
tuổi tại huyện Đồng Hỷ - tỉnh Thái Nguyên”

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên




data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....




data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....

data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....


data error !!! can't not
read....

data error !!! can't not
read....