i
L I CAM OAN

Tác gi Lu n v n xin cam đoan b n Lu n v n này là công trình nghiên c u
c a cá nhân tác gi . Các s li u k t qu nêu trong Lu n v n này là trung th c và
ch a t ng đ

c ai công b trong b t k công trình nghiên c u nào khác. Các ngu n

tài li u tham kh o đã đ

c th c hi n trích d n đúng quy đ nh.

Tác gi Lu n v n

Nguy n H u Ân


ii
L I CÁM

N

Trong su t quá trình h c t p c ng nh th c hi n đ tài này tôi đ

c gia đình, b n bè

và đ ng nghi p t n tình giúp đ v m t tinh th n c ng nh v t ch t. Bên c nh đó,
nhà tr

ng đã t o đi u ki n c ng nh quý th y cô đã t n tình d y b o h

ng d n.

Tôi xin chân thành cám n đ n :
- Ban giám hi u Tr

ng

- T t c quý Th y Cô Tr

i h c Th y l i.
ng

i h c Th y l i.

- T t c quý Th y Cô và các nhân viên C s 2 –
Và lòng bi t n sâu s c đ n: GV h

i h c Th y l i

ng d n TS Nguy n Duy Khang đã t n tình

giúp đ trong vi c ch n đ tài, tìm tài li u c ng nh quá trình th c hi n lu n v n.
Trong th i qian th c hi n đ tài b n thân tôi đã h t s c c g ng, n l c đ đ t
đ

c k t qu t t nh t. Tuy nhiên, v n còn nhi u sai sót kính mong s đóng góp ý

ki n c a quý Th y Cô và các b n. M t l n n a, xin g i đ n quý Th y Cô, b n bè và
đ ng nghi p l i c m n chân thành nh t.

Trân tr ng c m n!


iii
M CL C
DANH M C HÌNH ................................................................................................. vi
DANH M C B NG ..................................................................................................x
CÁC T

VI T T T ............................................................................................... xi
U ....................................................................................................................1

M

1. S c n thi t c a đ tài .........................................................................................1
2. M c tiêu và ph m vi nghiên c u c a đ tài ........................................................2
3. Ph

ng pháp nghiên c u ....................................................................................3

4. Các k t qu đ t đ

c ...........................................................................................4

5. N i dung c a đ tài .............................................................................................4
CH

NG 1: ..............................................................................................................6

T NG QUAN ............................................................................................................6

1.1. T NG QUAN CÁC NGHIÊN C U V

N

NH TUY N LU NG

TRÊN TH GI I VÀ VI T NAM ..........................................................................6
1.1.1. Trên th gi i ..................................................................................................6
1.1.2. T i Vi t Nam ..............................................................................................11
1.2. T NG QUAN V KHU V C NGHIÊN C U .............................................24
1.2.1. i u ki n t nhiên – kinh t xã h i KVNC ................................................24
1.2.2. Gi i thi u d án khu neo đ u tránh trú bão tàu cá t i C a L p ..................30
1.2.2. Các nghiên c u và gi i pháp n đ nh tuy n lu ng đã đ

c áp d ng t i b

bi n t nh BR-VT và KVNC ..................................................................................32
1.2.3. Nh ng t n t i và đ nh h
1.3. K T LU N CH
CH

ng nghiên c u c a đ tài: ..................................35

NG 1 .................................................................................35

NG 2: ............................................................................................................37

TH C TR NG DI N BI N HÌNH THÁI VÀ NGUYÊN NHÂN GÂY B I
L P TUY N LU NG C A L P .........................................................................37



iv
2.1. TH C TR NG DI N BI N HÌNH THÁI TUY N LU NG C A L P ..37
2.1.1. ánh giá th c tr ng b i l p KVNC ............................................................37
2.1.3. Qui lu t di n bi n hình thái khu v c c a L p.............................................41
2.1.4. Nh n xét v di n bi n hình thái KVNC ......................................................42
2.2. NGHIÊN C U XÁC

NH NGUYÊN NHÂN GÂY B I L P TUY N

LU NG C A L P .................................................................................................43
2.2.1. Ph

ng pháp xác đ nh nguyên nhân ...........................................................43

2.2.2. ánh giá nguyên nhân gây b i – xói cho d i b bi n t nh BR-VT ............43
2.2.3. Xác đ nh các nguyên nhân chính gây b i l p cho KVNC ..........................51
2.3. K T LU N CH

NG 2 .................................................................................56

XU T GI I PHÁP CÔNG TRÌNH
GI M SÓNG CHO KHU NEO
3.1. CÁC TIÊU CHÍ
3.2.

N

NH TUY N LU NG VÀ


U TRÁNH TRÚ BÃO C A L P ..............58

XU T GI I PHÁP ................................................58

XU T GI I PHÁP QUY HO CH TUY N CÔNG TRÌNH

N

NH

TUY N LU NG VÀ GI M SÓNG......................................................................59
3.2.1.

xu t các gi i pháp tuy n công trình ......................................................59

3.2.2. Phân tích l a ch n các thông s k thu t c b n cho các gi i pháp tuy n
công trình ..............................................................................................................61
3.2.3. ánh giá hi u qu c a các gi i pháp tuy n công trình b ng mô hình toán 66
3.2.4. K t lu n v gi i pháp quy ho ch tuy n công trình đ
3.3. NGHIÊN C U THI T K

c ch n ...................83

CHO GI I PHÁP CÔNG TRÌNH

C

CH N .......................................................................................................................84
3.3.1. L a ch n ph


ng án m t c t đê ..................................................................84

3.3.2. Tính toán, xác đ nh qui mô, kích th
3.3.3. Tính toán m c đ
3.3.4.

c c a công trình .............................85

n đ nh c a công trình ..................................................89

xu t gi i pháp thi công cho ph

ng án ch n ........................................98


v
3.4. K T LU N CH

NG 3 ...............................................................................101

K T LU N VÀ KI N NGH ..............................................................................102
TÀI LI U THAM KH O ....................................................................................104


vi
DANH M C HÌNH

Hình 1.1: Các kh i Xbloc đ

c dùng đ ch n, phá sóng, b o v b bi n


Hình 1.2: Kh i Tetrapot phá sóng
Ecopode, dùng đ phá sóng

c ng St Francis, Nam Phi (trái) và kh i

Garachico - Tây Ban Nha (ph i) ..................................... 8

Hình 1.3: Kè m hàn ch n sóng, làm n i trú n c a tàu bè
m hàn ch n sóng

Nigeria ...... 7

Krijal, Croatia (trái), kè

c ng Zapuntel - Molat, Croatia (ph i)............................................ 8

Hình 1.4: ê bi n Afsluitdijk và Delta
Hình 1.5: Mô ph ng đê ch n sóng đ

Hà Lan. (Ngu n VTV). ................................. 9
c xây d ng t i b bi n Wakayama (Ngu n:

Japantoday).................................................................................................................... 11
Hình 1.6: ê bi n huy n Hu nh L u t nh Ngh An.(Ngu n: Chi c c đê đi u và
PCLB t nh Ngh An). .................................................................................................... 12
Hình 1.7: ê ch n sóng Dung Qu t (Ngu n: thuvienxaydung.vn)............................... 14
Hình 1.8:

ê ch n sóng c ng Tiên Sa (trái) và quá trình đ a thùng chìm đ n v trí


(Ngu n T ng công ty xây d ng đ

ng th y Vi t Nam – VINAWACO) .................... 15

Hình 1.9: M t b ng b trí công trình đê h

ng dòng và ng n cát t i c a Lò (1994-

1997) [2][9][7]. ............................................................................................................. 16
Hình 1.10: M t b ng b trí công trình đê h

ng dòng và ng n cát t i c ng Phan

Thi t (1993-1996). ........................................................................................................ 16
Hình 1.11: ê ng n cát gi m sóng c a Cà Ná Ninh Thu n. ......................................... 17
Hình 1.12: ê ng n cát gi m sóng Phú H i – Phan Thi t. ........................................... 17
Hình 1. 13: ê mái nghiêng b ng đá. ........................................................................... 18
Hình 1. 14: ê mái nghiêng b ng t m bê tông lát. ....................................................... 18
Hình 1. 15: ê mái nghiêng b ng kh i k d . ............................................................... 18
Hình 1. 16: ê kh i x p Bê tông................................................................................... 20
Hình 1. 17: K t c u kh i r ng ....................................................................................... 20
Hình 1. 18: K t c u thùng chìm .................................................................................... 21


vii
Hình 1. 19: K t c u ki u chuông. .................................................................................. 21
Hình 1. 20: M t s

ê ch n sóng c u t o t


ng đ ng k t c u c c-c . ........................ 23

Hình 1.21: V trí đ a lý khu v c c a L p và c a L c An. ............................................ 24
Hình 1.22: Hoa sóng V ng Tàu n m 2009 ................................................................... 26
Hình 1.23: Phân b đ đ c ven bi n V ng Tàu tháng 02 (trái) và tháng 10 n m 2009
(ph i) xây d ng t phân tích nh v tinh MODIS (Ngu n: EOMAP) .......................... 28
Hình 1.24: Kè b Ph

c T nh. ...................................................................................... 34

Hình 1.25: ê c a sông khu v c H i

ng (Nhìn t c u c a L p). ............................. 34

Hình 2.1: nh v tinh khu v c C a L p, và kè Ph
Hình 2.2: Công trình b o v b kè Ph

c T nh ........................................ 38

c T nh ............................................................ 40

Hình 2.3: C nh b i b i khu v c c a L p, hình nhìn t c u Ph
Hình 2.4:B n đ bi n đ ng đ

c T nh ...................... 40

ng b , lòng d n khu v c c a L p ............................... 41

Hình 2.5: V trí c a L p qua theo các tài li u b n đ và nh vi n thám. ...................... 41

Hình 2.6. Hoa sóng quan tr c t i tr m B ch H ngoài kh i vùng bi n V ng Tàu
(Ngu n: Vietsopetro, 2000). ......................................................................................... 45
Hình 2.7: Bi n thiên m c n

c m t s tr m đo thu tri u, (c)- Tr m V ng Tàu ......... 48

Hình 2.8: S đ ph c h p nguyên nhân c a xói l , b i t b bi n (Gegar, 2007) ....... 51
Hình 2.9: Phân b s tiêu tán n ng l

ng sóng ven b (Ngu n: Stadelmann, 1981)... 52

Hình 2.10: Các nguyên nhân chính gây b i cho KVNC ............................................... 57

Hình 3.1: M t b ng b trí công trình theo ph

ng án 1 đ

c đ xu t .......................... 60

Hình 3.2: M t b ng b trí công trình theo ph

ng án 2 đ

c đ xu t .......................... 60

Hình 3.3: M t b ng b trí công trình theo ph

ng án 3 đ

c đ xu t .......................... 61


Hình 3.4: Chi u dài và h

ng c a tuy n đê theo ph

ng án 1 ..................................... 65

Hình 3.5: Chi u dài và h

ng c a tuy n đê theo ph

ng án 2 ..................................... 65


viii
Hình 3.6: Chi u dài và h

ng c a tuy n đê theo ph

ng án 3 ..................................... 66

Hình 3. 7: Các c n bão và áp th p nhi t đ i đ b vào phía nam Trung B (trong
ph m vi 300 km k t V ng Tàu) trong giai đo n 1906-2013 (trái) trong đó hai c n
bão DURIAN-2006 và PAKHAR có qu đ o g n khu v c đê bi n Gò Công-V ng
Tàu nh t (ph i) (Ngu n: ) ........................................................ 71
Hình 3. 8: Tr

ng gió trong bão PAKHAR c p 12 gi đ nh th i đi m chu n b đ

b vào đ t li n. .............................................................................................................. 72

Hình 3. 9: Các nhóm mô hình đ

c áp d ng trong đ tài ............................................. 73

Hình 3. 10: So sánh gi a m c n

c th c đo tr m Ph

c T nh). .................................. 74

Hình 3. 11: So sánh gi a m c n

c th c đo tr m Ph

c T nh..................................... 75

Hình 3. 12: So sánh m c n

c, v n t c tính toán và th c đo. ...................................... 75

Hình 3. 13: So sánh gi a chi u cao sóng có ngh a th c đo và tính toán v trí BRVT2
giai đo n 10/2009 (trái) và 2/2010 (ph i). .................................................................... 75
Hình 3.14: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i chân tri u theo PA 1 ....................... 76
Hình 3.15: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i tri u lên theo PA 1 .......................... 77
Hình 3.16: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i đ nh tri u theo PA 1........................ 77
Hình 3.17: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i chân tri u theo PA 2 ....................... 78
Hình 3.18: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i tri u lên theo PA 2 .......................... 78
Hình 3.19: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i đ nh tri u theo PA 2........................ 79
Hình 3.20: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i chân tri u theo PA 3 ....................... 79
Hình 3.21: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i tri u lên theo PA 3 .......................... 80

Hình 3.22: K t qu n ng đ tr m tích l l ng t i đ nh tri u theo PA 3........................ 80
Hình 3.23: K t qu b i xói sau 1 n m mô ph ng theo PA 1 ........................................ 81
Hình 3.24: K t qu b i xói sau 1 n m mô ph ng theo PA 2 ........................................ 81
Hình 3.25: K t qu b i xói sau 1 n m mô ph ng theo PA 3 ........................................ 82
Hình 3.26: M t b ng b chí ph

ng án ch n ................................................................ 84


ix
Hình 3.27: M t c t ngang đi n hình đê ng n cát n đ nh tuy n lu ng ......................... 84
Hình 3.28: T ng h p phân b chi u cao sóng có ngh a l n nh t theo ph

ng án cao

trình đê +2,5 m trong th i gian bão c p 12. .................................................................. 87
Hình 3.29: T ng h p phân b chi u cao sóng có ngh a l n nh t theo ph

ng án cao

trình đê +3,0 m trong th i gian bão c p 12 ................................................................... 87
Hình 3.30: T ng h p phân b chi u cao sóng có ngh a l n nh t theo ph

ng án cao

trình đê +3,5 m trong th i gian bão c p 12 ................................................................... 88
Hình 3.31: Thông s thi t k cho gi i pháp ch n: ........................................................ 89
Hình 3.32: K t qu tính toán m t tr

t khi m c n


c rút đ n chân đê ng m .............. 97

Hình 3.33: K t qu tính toán m t tr

t khi m c n

c đ t cao trình thi t k ................ 98


x
DANH M C B NG

B ng 1.1: T c đ gió trung bình tháng và n m t i V ng Tàu (m/s) [1][8][7] .............. 25
B ng 1.2:

cao sóng trung bình (m) t i ngoài kh i khu v c nghiên c u[1][8][7] .... 26

B ng 1.3: L

ng b c h i trung bình tháng và n m (mm) ............................................ 27

B ng 1.4: Các đ c tr ng m c n

c (cm) tr m V ng Tàu (1978 – 2008) theo h cao

đ Qu c gia. [1][8][7] ................................................................................................... 28

B ng 2.1: Chi u r ng c a L p qua các th i k [8][7]. .................................................. 43
B ng 2. 2: Xác su t xu t hi n sóng th c đo theo chi u cao sóng và h


ng sóng t i

tr m B ch H giai đo n 1986 - 1999 (Ngu n: Vietsovpetro, 2000). ............................ 46
B ng 2.3: Các đ c tr ng l u l

ng qua c a L p vào mùa m a, mùa khô, k tri u và

pha tri u khác nhau ....................................................................................................... 54

B ng 3. 1: V trí các tr m và th i gian quan tr c thu th p t các đ tài d án tr

cs

d ng cho phân tích hi u ch nh và ki m đ nh mô hình .................................................. 70
B ng 3.2: Các thông s sóng tính toán b ng mô hình MIKE21SW ............................. 86
B ng 3.3: B ng tính tr ng l

ng kh i ph (G) ............................................................. 90

B ng 3.4: B ng tính chi u dày kh i ph mái (dt) ......................................................... 91
B ng 3.5: B ng tính s l
B ng 3.6: B ng tính kh i l

ng kh i bê tông ph mái (tính cho 1m2) (N k ) .................... 91
ng bê tông ph mái (tính cho 1m2) (A) .......................... 92

B ng 3.7: B ng tính lún đê ............................................................................................ 93
B ng 3.8: B ng tính t ng tr ng l


ng đá và Tetrapod d

B ng 3.9: B ng tính t ng tr ng l

ng đá và Tetrapod trên MNTT (G 2 )...................... 97

i MNTT (G 1 ) .................... 96

B ng 3.10: B ng tính t ng các l c đ ng tác d ng lên đáy công trình (G) ................... 97


xi
CÁC T

VI T T T

-

TP

: Thành ph

-

KVNC

: Khu v c nghiên c u

-


VNC

: Vùng nghiên c u

-

VTV

: ài truy n hình Vi t Nam

-

KHCN

: Khoa h c công ngh

-

OHD

: S 0 Hòn d u

-

BR-VT

: Bà R a – V ng Tàu

-


TCN

: Tiêu chu n ngành

-

PA

: Ph

ng án


1
M

U

1. S c n thi t c a đ tài
D án Khu neo đ u tránh trú bão cho tàu cá t i C a L p (Ph
đ a bàn ph

ng 12 – TP V ng Tàu và xã Ph

c T nh) thu c

c T nh - huy n Long i n – t nh Bà

R a V ng Tàu theo quy ho ch là khu tránh trú bão c p vùng (k t h p c ng cá Tân
Ph


c, c ng cá Ph

c Hi p)

ng th i kh i thông t o lu ng l ch n đ nh cho tàu thuy n ra vào góp ph n
n đ nh đ i s ng dân c và phát tri n kinh t xã h i, phát tri n làng ngh cá lâu đ i
t i khu v c ph

ng 12- Tp. V ng Tàu và xã Ph

c T nh - huy n Long

i n – t nh

Bà R a V ng Tàu.
Vùng bi n và ven bi n n

c ta có v trí h t s c quan tr ng c v kinh t , chính

tr và an ninh – qu c phòng nên t lâu

ng và Nhà n

phát tri n kinh t bi n, vùng ven bi n và h i đ o. Chi n l

c ta đã r t quan tâm đ n
c bi n Vi t Nam ch rõ,

đ n n m 2020 kinh t bi n đóng góp kho ng 53-55% GDP, 55-60% kim ng ch xu t

kh u c a c n

c, gi i quy t t t các v n đ xã h i, c i thi n m t b

c đáng k đ i

s ng nhân dân vùng bi n và ven bi n. Trong nh ng n m qua, cùng v i vi c đ y
m nh quá trình đ i m i và m c a, các l nh v c kinh t bi n c ng đ
và đã thu đ

c t ng c

ng

c nh ng k t qu đáng khích l . Vi c khai thác ngu n l i bi n đã có

đóng góp quan tr ng cho s phát tri n c a đ t n

c, nh t là cho xu t kh u. M t

trong nh ng l nh v c quan tr ng nh t c a kinh t bi n là đánh b h i s n [1].
Bi n

ông đ

c xem là m t trong 10 trung tâm đa d ng sinh h c bi n (v i

h n 11.000 loài) và là m t trong 20 vùng bi n có ngu n l i h i s n cao nh t toàn
c u, đ


c xem là ng tr

ng l n c a qu c gia và hi n nay đang đ

qu . Trong nh ng n m qua, nh có ch tr

c khai thác hi u

ng đóng m i tàu đánh b t xa b , s n

l

ng khai thác c a đ i tàu đánh b t xa b đã t ng lên đáng k . N m 2000, t ng s n

l

ng khai thác xa b đ t 192.000 t n, đ n n m 2006 con s này t ng lên đ t

546.000 t n, và đ t 750.000 t n vào n m 2010, t ng 29,1% so v i n m 2000; đi u
này cho th y ngh đánh b t xa b

Vi t Nam v n còn ti m n ng phát tri n trong


2
th i gian t i. Ch trong th i gian 20 n m, s l
n

ng tàu thuy n khai thác h i s n


c ta có t ng, nh ng t c đ không cao so v i s n l

đ t ng s l

ng tàu đ t 2,9%/n m. Ng

ng và đ t 6,2%/n m và t c

c l i, t c đ t ng bình quân n m v công

su t tàu thuy n đ t 11,3%/n m và t ng cao h n g p b n l n so v i s l
1,8 l n v s n l
ph c t p, chi n l

ng. Trong b i c nh tranh ch p bi n
c t ng c

ng tàu, g p

ông đang di n bi n h t s c

ng phát tri n đ i tàu khai thác th y s n xa b không

ch có ý ngh a kinh t mà cón có ý ngh a quan tr ng trong vi c duy trì và kh ng
đ nh ch quy n bi n đ o qu c gia.

i cùng v i chi n l

c này là s c n thi t trong


vi c đ m b o an toàn cho tàu cá, trong đó có vi c đ m b o cho các tàu sau nh ng
chuy n bi n có n i neo đ u an toàn, thu n l i cho vi c di chuy n đi l i, đ c bi t là
n i tránh trú bão cho tàu cá khi mà hàng n m có hàng ch c c n bão đ b vào vùng
bi n n

c ta. ây c ng là c s đ Th t

ng Chính ph phê duy t "Quy ho ch khu

neo đ u tránh trú bão cho tàu cá đ n n m 2020, đ nh h

ng đ n n m 2030" theo

quy t đ nh s 1349/Q -TTg 09 tháng 08 n m 2011. Theo qui ho ch này thì khu neo
đ u tránh trú bão cho tàu cá t i sông C a L p (Ph

c T nh) có qui mô c p vùng, có

nhi m v đ m b o n i neo đ u cho 1200 tàu đánh cá 300CV, đ
cá Tân Ph
2020, đ nh h

c và Ph

c k t h p v i c ng

c Hi p. Theo Quy ho ch h th ng c ng cá, b n cá đ n n m

ng đ n n m 2030 thì c ng cá Tân Ph


c và Ph

c Hi p ph i có n ng

l c ti p nh n tàu cá l n nh t đ n 500CV.
T đó có th th y, vi c đ u t xây d ng Khu tránh trú bão cho tàu cá t i C a
L p là hoàn toàn c n thi t v i l nh v c kinh t bi n nói riêng và s phát tri n kinh
t , chính tr và an ninh-qu c phòng c a c n

c nói chung.

Vi c “Nghiên c u đ xu t gi i pháp công trình gi m sóng và n đ nh tuy n
lu ng vào ra khu neo đ u tàu cá tránh trú bão t i C a L p – T nh Bà R a-V ng
Tàu”nh m m c tiêu đánh giá các y u t sóng, gió tác đ ng lên khu neo đ u tàu
thuy n t đó đ a ra các bi n pháp công trình nh m phát huy t i đa m c đích s
d ng c a khu neo đ u tàu thuy n cho c ng cá C a L p là r t c n thi t và c p bách.
2. M c tiêu và ph m vi nghiên c u c a đ tài
M c tiêu nghiên c u c a đ tài:


3
- Xác đ nh nguyên nhân gây b i l p tuy n lu ng tàu thuy n khu v c C a L p,
xã Ph

c T nh, huy n Long i n, t nh Bà R a – V ng Tàu;
xu t gi i pháp công trình h p lý nh m phát huy t i đa hi u qu ng n cát,

-

n đ nh tuy n lu ng vào ra k t h p gi m sóng cho khu neo đ u tàu cá tránh trú bão

t i C a L p.
Ph m vi nghiên c u c a đ tài:

Hình 1: Ph m vi nghiên c u c a đ tài
Ph m vi nghiên c u c a đ tài là khu neo đ u tránh trú bão c a L p, thu c đ a
ph n xã Ph
3. Ph

c T nh, huy n Long i n, t nh Bà R a – V ng Tàu.

ng pháp nghiên c u

tài s d ng 4 ph

ng pháp nghiên c u chính:

- Ph

ng pháp đi u tra kh o sát th c t ;

- Ph

ng pháp t ng h p, phân tích và th ng kê.

- Ph

ng pháp mô hình toán:

ng d ng mô hình toán đ d báo hi u qu c a


công trình, c ng nh hi n tr ng b i l p, ch đ đ ng l c c a khu v c; các ph n
m m đ tính toán k t c u n đ nh;


4
- Ph

ng pháp k th a các k t qu nghiên c u đã có có liên quan đ n đ tài.

4. Các k t qu đ t đ
- ánh giá đ
xác đ nh đ

c

c th c tr ng và qui lu t bi n đ i hình thái khu v c C a L p,

c nguyên nhân gây b i l p tuy n lu ng;

- Gi i pháp công trình phù h p đ

n đ nh tuy n lu ng k t h p gi m sóng cho

khu neo đ u.
5. N i dung c a đ tài
Các n i dung chính c a đ tài bao g m:
- ánh giá th c tr ng và qui lu t bi n đ ng hình thái vùng c a sông ven bi n
khu v c C a L p t tài li u s n có và các nghiên c u tr

c.


- ánh giá các y u t tác đ ng lên quá trình v n chuy n bùn cát và bi n đ i
hình thái, t đó xác đ nh nguyên nhân gây b i l p tuy n lu ng C a L p.
xu t và tính toán thi t k s b gi i pháp k t h p ng n cát và gi m sóng

-

cho khu neo đ u tránh trú bão t i C a L p trên c s k t h p ph

ng pháp kinh

nghi m và mô hình toán.
K t c a c a đ tài bao g m:
tài k t c u g m ph n m đ u, 3 ch

ng và k t lu n - ki n ngh . N i dung

c a t ng ph n bao g m:
- Ph n m đ u gi i thi u v tính c p thi t c a đ tài, ph
n i dung nghiên c u và s n ph m đ t đ
- Ch

ng pháp nghiên c u,

c c a đ tài.

ng 1: T p trung vào vi c gi i thi u t ng quan v các nghiên c u có liên

quan đ đ tài và các gi i pháp ng n cát gi m sóng cho các khu neo đ u tránh trú
bão trên th

KVNC.

gi i và

Vi t Nam, trong đó có t nh Bà R a – V ng Tàu và

ng th i c ng gi i thi u t ng quan v khu neo đ u tránh trú bão c a L p

và các đi u ki n t nhiên, kinh t xã h i c a KVNC.
- Ch

ng 2:

T nh, Huy n Long

ánh giá đ

c hi n tr ng b i l p t i khu v c C a L p, Xã Ph

c

i n, t nh Bà R a – V ng Tàu theo các s li u đi u tra kh o sát,


5
theo th i k , theo các k t qu nghiên c u tr

c, nh vi n thám và mô hình toán...

T đó xác đ nh các nguyên nhân gây ra b i l p cho khu v c C a L p, Xã Ph


c

T nh, Huy n Long i n, t nh Bà R a – V ng Tàu.
- Ch

ng 3:

xu t đ xu t gi i pháp công trình gi m sóng và n đ nh tuy n

lu ng vào ra khu neo đ u tàu cá tránh trú bão t i C a L p – T nh Bà R a-V ng Tàu.
- K t lu n, ki n ngh : K t l i nh ng k t qu th c hi n c a đ tài, các t n t i và
đ xu t h

ng nghiên c u ti p theo.


6
CH

NG 1:
T NG QUAN

1.1. T NG QUAN CÁC NGHIÊN C U V

N

NH TUY N LU NG

TRÊN TH GI I VÀ VI T NAM

1.1.1. Trên th gi i
Vi c ch nh tr , n đ nh lòng d n và ch ng xói l , b i l p các c a sông ph c
v xã h i loài ng

i luôn là v n đ ph c t p và là thách th c to l n đ i v i các nhà

khoa h c trên th gi i (L

ng Ph

ng H u và nnk, 2001; Tr nh Vi t An, 2006).

Các nghiên c u trên th gi i v vi c đ a ra các gi i pháp KHCN nh m m c
đích ch nh tr , n đ nh lòng d n, ch ng xói l và b i l p các c a sông đã đ
tâm t lâu. 2500 n m tr

c Công Nguyên ng

c quan

i Ai C p c đ i đã xây d ng thành

công đê ch n sóng t i c a sông Nile đ đ m b o giao thông vào c ng bi n (Tr nh
Vi t An, 2006).

c bi t trong th k tr l i đây, vi c nghiên c u và đ ra các gi i

pháp KHCN nh m n đ nh lòng d n, ch ng xói l và b i l p các c a sông đ

cđ c


bi t quan tâm nghiên c u và đã mang l i nh ng thành công đáng k .
Qua vi c nghiên c u nhi u công trình b bi n, c a sông c ng đ
d ng: bi n pháp n đ nh lu ng tàu, ch ng b i l p c a sông th
th ng đê h

ng dòng, ng n cát, gi m sóng.

thì 31 c a sông đ
s 139 c a đ

ng đ

c s d ng h

M , trong 56 c a sông có lu ng tàu

c xây d ng đê ng n cát, gi m sóng.

Nh t, 72 c a sông trong

c xây d ng đê ng n cát, gi m sóng. Ngoài ra, có th k thêm nh ng

c a sông l n đi n hình nh sông Missisippi (M ), Sein (Pháp),
08 n

c xây

c châu Âu đ ra bi n


en), sông Tr

u Nai (ch y qua

ng Giang (Trung Qu c). Vi c n đ nh

lu ng tàu c a sông nh vào h th ng công trình đê ng n cát, gi m sóng (L
Ph

ng

ng H u, 2005).

Ch c n ng c a đê ng n cát, gi m sóng là:
-

a dòng ch y sông ti p t c theo đê, mang bùn cát đ y ra vùng bi n xa h n, đ

bar ch n c a không nh h
- Ng n ch n bùn cát d c b .

ng đ n lu ng, l ch.


7
- B o đ m gi

n đ nh c a sông và lu ng tàu.

Vi c nghiên c u đ có th đ a ra các gi i pháp ch nh tr các c a sông là v n

đ ph c t p và đòi h i nhi u th i gian và s li u thu th p (L
Tr nh Vi t An, L

ng Ph

ng Ph

ng H u,

ng H p, 2002). Sau 40 n m nghiên c u (1958-1997)

các nhà khoa h c Trung Qu c đã đ a ra gi i pháp KHCN ch nh tr c a sông Tr
Giang đáp ng đ
th c a Tr
ph

ng

c các m c tiêu “Trong đi u ki n duy trì n đ nh th sông t ng

ng Giang, ch n tuy n B c c a l ch Nam đ ti n hành ch nh tr ,

ng án t ng quát là l i d ng lúc tri u rút, ti n hành ch nh tr

m cn

c trung,

n đ nh nút phân l u. Gi i pháp công trình là b trí h th ng g m 2 đê h


ng dòng

v i kho ng cách r ng v i dãy m hàn r ng l

c thu h p dòng ch y và k t h p n o

vét b sung”).
Thành t u v công ngh xây d ng công trình ch ng s t l đê bi n trên th gi i
trong nh ng n m qua c ng ngày m t phát tri n. K thu t b o v đê bi n không
d ng l i

các gi i pháp b đ ng bao b c b bi n b ng các lo i v t li u t t h n có

kh n ng ch ng ch u tr
tông đ tr c ti p trong n

c tác đ ng c a sóng, gió, dòng ch y ven b , ph th m bê
c, không d ng l i

các công trình h

ng dòng b o v t i

ch v i h th ng m hàn b ng đá h c, kh i Xbloc, kh i Tetrapot hay đóng nhi u
hàng c c g , c c bê tông r i liên k t l i v i nhau.

Hình 1.1: Các kh i Xbloc đ

c dùng đ ch n, phá sóng, b o v b bi n


Nigeria


8

Hình 1.2: Kh i Tetrapot phá sóng
Ecopode, dùng đ phá sóng

c ng St Francis, Nam Phi (trái) và kh i

Garachico - Tây Ban Nha (ph i)

Ngày nay, xu th các gi i pháp khoa h c công ngh đ
thân thi n v i môi tr

c đ xu t ngày càng

ng h n: T o bãi, nuôi bãi gây b i, gi bãi b ng cách tr ng

cây ch n sóng, xây d ng các m hàn ng m gi m sóng, b trí các m hàn m m d ng
túi cát (geotube ho c geobag) đ t song song ho c t o m t góc h p lý v i đ
Nh ng công trình lo i này đem l i hi u qu r t l n

nhi u n

ng b .

c trên th gi i nh

Nga, Pháp, Trung Qu c [2][9].


Hình 1.3: Kè m hàn ch n sóng, làm n i trú n c a tàu bè
m hàn ch n sóng

Krijal, Croatia (trái), kè

c ng Zapuntel - Molat, Croatia (ph i)

Các nghiên c u v bi n

ông và vùng nghiên c u: Các chuy n đi u tra kh o

sát c a NAGA (1959-1961) và ch
Vi n Sinh h c Bi n

ng trình h p tác gi a vi n H i D

ông (1976-1986) là nh ng ch

trong đó có các y u t v v t lý bi n và môi tr

ng h c và

ng trình đi u tra t ng th ,

ng, sinh thái bi n. B s li u và các

báo cáo là t li u có tính n n t ng cho các nghiên c u bi n ông [2][9].



9
Các nghiên c u v gi i pháp ch ng xói l , b o v đê bi n: Các nghiên c u v
gi i pháp có th chia làm hai nhóm là nhóm gi i pháp c ng và nhóm gi i pháp
m m. Các gi i pháp này nói chung có hai ch c n ng chính là ki m soát sóng và
dòng ch y ven b . Nhóm các gi i pháp c ng bao g m: kè bi n, kè m hàn, đê ng m
phá sóng, kè m hàn k t h p đê ng m phá sóng, “m i đ t” nhân t o. Các gi i pháp
m m bao g m: t o bãi, tr ng r ng ng p m n và đ n cát.
Tình hình xây d ng đê bi n trên th gi i:
ê ch n sóng và các công trình ph tr t o thành m t h th ng công trình
b o vùng n i đ a, tránh nh ng tác h i c a thiên tai t bên ngoài. Chính vì t m quan
tr ng c a nó mà vi c nghiên c u và xây d ng đê ch n sóng trên th gi i, nh t là các
qu c gia ven bi n có m t l ch s phát tri n lâu đ i.Tuy nhiên, tùy thu c vào đi u
ki n t nhiên và trình đ công ngh c a mình, m i qu c gia có trình đ xây d ng đê
ch n sóng khác nhau.
Hà Lan: Vi c nghiên c u và công ngh xây d ng đê ch n sóng c a Hà Lan
thu c hàng đ u th gi i. H th ng đê bi n c a Hà Lan đ
ch n là m t trong 10 công trình v đ i nh t trên th gi i.
đê v đ i đó, ng

c các nhà ki n trúc b u
có đ

c nh ng tuy n

i dân Hà Lan đã trãi qua nhi u th h nghiên c u xây d ng nh m

gìn gi t ng mét đ t.

n nay h th ng đê bi n Hà Lan hi n đ i nh t trên th


gi i[2][9].

Hình 1.4: ê bi n Afsluitdijk và Delta

Hà Lan. (Ngu n VTV).


10
V i D án Delta, th c hi n t n m 1958 - 2002, ng
h th ng đê ch n sóng bi n và ng n l l t đ
H th ng này đ

i Hà Lan d ng lên m t

c đánh giá là hoàn h o nh t th gi i.

c thi t k v i đ v ng ch c đ đ ch u đ

c tr n bão l n v i m c

đ ch x y ra m t l n trong 1.000 n m. Kho ng 3.000 km đê bao bi n và 10.000 km
đê bao sông và kênh r ch đ

c nâng lên, c ng nh khép kín các c a sông[2][9].

Ngoài vi c thi t l p m t h th ng đi u khi n và b o d

ng, ng

i Hà Lan


còn ng d ng các h th ng giám sát t đ ng đ theo dõi tình tr ng c a đê đi u. H
cho l p đ t các c m bi n s i quang h c và đi n t trong đê đ xác đ nh nh ng thay
đ i trong thân đê, c ng nh giám sát áp su t hay m c n

c.

Nh t B n: Là qu c gia có b n m t giáp v i bi n, l i th

ng xuyên đ i m t

v i bão, đ ng đ t, sóng th n luôn đe d a đ n đ n nguy c phá ho i đê, nên h th ng
đê c ng r t đ c bi t. Nh t B n r t quan tâm đ n đê c a sông và đê bi n m c dù đ t
đai c a h cao h n m c n
theo c p công trình đ

c bi n. Qui đ nh thi t k đê

c giám sát r t ch t ch . ê

n

c này v i t ng lo i đê

Nh t B n c ng là công trình đa

m c tiêu, u tiên cho giao thông, vì th công trình đê r t ch nh th .
V n đ an toàn đê đ
t


nh h

c xét trong m t t ng th , trong đó n i b t lên hai nhân

ng chính đó là: b n thân k t c u hình h c - k t c u đê và đi u ki n làm

vi c c a đê - t

ng tác gi a t i tr ng v i công trình. Các n l c đ nâng cao n đ nh

đê đ u t p trung c i thi n hai y u t này.

n nay khoa h c k thu t đã đ t đ

c

nh ng ti n b đáng k trong l nh v c này.
M i đây Nh t B n đã cho xây d ng m t b c t

ng ch n sóng th n ngoài

kh i vùng bi n Wakayama. Không gi ng nh b t c đê ch n sóng khác,“đê” ch n
sóng này đ

c thi t k đ c bi t đ có th

th n trong t

ng lai.


ê ch n sóng này đ
và đ

ng phó nhanh chóng v i nh ng c n sóng

c thi t k là nh ng túi khí hình tr kh ng n i ti p nhau

c n i v i ng b m khí đ t chìm d

i bi n. Bình th

d

i đáy bi n. Khi có báo đ ng sóng th n, ng

t

ng” này đ

ng, túi khí này n m sâu

i ta s cho b m khí vào, “b c

c hình thành và n i lên r t nhanh chóng trong m t vài phút sau đó


11
và s phá v c n sóng. Khi đã hoàn t t nhi m v , các túi khí này đ
đ ng thu l i chìm xu ng d
c bi t, b c t

d

c x ra và t

i bi n.

ng ch n sóng này đ

c xây d ng cao 20m (trong đó 13m chìm

i đáy bi n làm chân n n, và cao 7m so v i m t n

c bi n) và tr i dài 234m d c

theo b bi n Wakayama. Theo nh các chuyên gia đánh giá, “đê” ch n sóng này là
m t gi i pháp thông minh[2][9].

Hình 1.5: Mô ph ng đê ch n sóng đ

c xây d ng t i b bi n Wakayama (Ngu n:

Japantoday)
1.1.2. T i Vi t Nam
Tình hình nghiên c u, áp d ng khoa h c công ngh :
G n đây ch

ng trình thu c đ tài "Ch

ng trình khoa h c công ngh ph c


v xây d ng đê bi n và công trình th y l i vùng c a sông ven bi n" (Giai đo i 1 t
Qu ng Ninh đ n Qu ng Nam), các ti n b k thu t m i trong thi t k và thi công đê
bi n trên th i gi i đã đ

c nghiên c u áp d ng trong đi u ki n c th

n

c ta.

ng th i vi c áp d ng hoa h c công ngh m i trong l nh v c v t li u xây d ng đ
t ng cao n đ nh đê c ng đ

c đ c p trong m t s đ tài đ đ a vào th c t .

Chúng ta đã xây d ng đ

c ngân hàng d li u v : Th y, h i v n, dòng ch y,

sóng, tri u, đ a ch t-đ a m o bi n, vùng c a sông, ven bi n và h i đ o; Nghiên c u
s thay đ i sóng, dòng ch y, m c n
đ i khí h u - n

c v i nh ng tr

ng h p c c đoan c a bi n

c bi n dâng ph c v cho nông nghi p và phát tri n nông thôn và

phòng tránh gi m nh thiên tai.



12
Các nghiên c u d báo đ
bi n, vùng c a sông và h i đ o d
h i và bi n đ i khí h u, m c n

c s bi n đ i ch t l

ng môi tr

ng bi n, ven

i tác đ ng c a ho t đ ng phát tri n kinh t - xã

c bi n dâng;

Các nghiên c u k t c u h p lý, công ngh thi t k , thi công, ki m tra, giám sát,
qu n lý v n hành các lo i, d ng công trình bi n, ven bi n h i đ o nh : công trình
ch ng xói l , n đ nh b bi n, h i đ o, c a sông, các công trình b o v môi tr

ng

và tôn t o khu b o t n thiên nhiên; công trình ng n sông vùng tri u; h th ng đê
bi n, đê c a sông; các khu tránh trú bão cho tàu thuy n.
Tình hình xây d ng đê ch n sóng

n

c ta:


Vùng ven bi n B c Trung b (T Thanh Hóa đ n Hà T nh):
Theo th ng kê chi u dài đê ch n sóng vùng ven bi n B c Trung b kho ng
406 km. M c dù đ

c quan tâm đ u t khôi ph c qua các ch

ng trình d án nh

PAM, OXFAM, EU, ADP nh ng nhìn chung qui mô v n còn th p và nh , khi có
bão th

ng b tràn và v đê. Hi n nay

ng và nhà n

c ta đang ch tr

ng đ y

m nh xây d ng nâng c p đê ch n sóng bi n cho vùng này[2][9][7].

Hình 1.6: ê bi n huy n Hu nh L u t nh Ngh An.(Ngu n: Chi c c đê đi u và
PCLB t nh Ngh An).
M t s t n t i chính c a đê vùng ven bi n B c Trung b :
Lõi đê ch y u b ng cát đ

c áo ngoài b ng l p đ t sét nh ng không đ dày,

không đ các ch tiêu c lý cho đ t đ p nên khi h h ng c c b s d n đ n h h ng

c đo n l n. Qua th c t th y r ng khi có bão, n

c tràn qua đê gây v nhi u đo n.


13
Các c ng d

i đê c ng r t dày đ c l i đ

c xây d ng t lâu nên c ng góp ph n gây

h h ng cho đê.
ai r ng ng p m n phía ngoài đê ch a đ

c quan tâm gi gìn làm cho sóng

đánh tr c di n vào đê gây h h i. N u có đai r ng ng p m n phía ngoài s gi m
đ

c chi u cao và n ng l

ng sóng giúp cho đê v ng ch c h n.

Vùng ven bi n Trung Trung b (T Qu ng Bình đ n Qu ng Nam):
V t li u đ p thân đê th

ng b ng đ t th t nh pha cát, có tuy n đê đ

cđ p


b ng đ t sét pha cát ho c b ng đ t cát. M t s tuy n đê n n sâu so v i c a sông và
ven đ m phá, v t li u đ p đê b ng đ t cát nh các tuy n đê huy n Qu ng X

ng,

T nh Gia (Thanh Hóa), Di n Châu (Ngh An), K Anh (Hà T nh), V nh H i, V nh
Trinh (Qu ng Tr )... [2][9][7]
Mái đê
nh h

vùng này đa s đ

c b o v b ng c , m t s đo n xung y u ch u

ng tr c ti p t sóng bi n đ

c b o v b ng kè đá ho c lát t m bê tông. M t

s đo n đê phía Tây đ m phá thu c t nh Th a Thiên - Hu thân đê đ
tông 3 m t. Tuy n đê bi n Nh t L t nh Qu ng Bình đ
m t. H u h t các tuy n đê c a sông đ
lo i cây nh sú, v t, đ

c lát t m bê

c lát b ng t m bê tông 2

c b o v b ng đai r ng ch n sóng b ng các


c.

M t s t n t i chính c a đê vùng ven bi n Trung Trung b [2][9][7]:
Chi u r ng m t đê còn nh , có đ n 272 km đê m t ch r ng t 1,5 đ n 2,0 m
nên ngoài vi c không k t h p giao thông đ

c mà còn gây khó kh n cho công tác

h đê. ê đ p b ng đ t không ch c ch n d b h h ng.
Vùng ven bi n Nam Trung b :
H th ng đê

vùng này th

đ m phá, các dãy núi và các đ i cát.
nh ng đo n đê do nhà n

ng ng n và b chia c t b i các c a sông r ch,
ê bi n

đây t m b và manh mún, ngo i tr

c đ u t thì kiên c , v ng ch c, m t s đo n đ

bê tông 3 m t kiên c .
M t s t n t i chính c a đê vùng ven bi n Nam Trung b [2][9][7]:

c lát mái



14
Ngoài nh ng tuy n đê đ

c đ u t kiên c , v n còn ph n l n đê còn t m b

không b o đ m yêu c u. M t đê, mái đê ch a đ

c c ng hóa nên d b s t l gây h

h ng. Cao trình đ nh đê nhi u ch còn th p không b o đ m nhi m v ng n sóng,
phòng l .
M t đê th

ng nh h n 4m nên không k t h p đ

c giao thông và gây khó

kh n trong công tác h đê.
ê ch n sóng cho nhà máy l c d u Dung Qu t t nh Qu ng Ngãi
Hi n nay t i nhà máy l c d u Dung Qu t t nh Qu ng Ngãi đang đ u t xây
d ng đê ch n sóng. Dung Qu t là v nh t nhiên, đ sâu l n, đ m b o cho tàu tr ng
t i n ng và không ph i

c a sông nên không b b i l p hàng n m, l i có m i núi Co

Co che ch n nên khá thu n l i cho vi c xây d ng c ng n

c sâu. Tuy nhiên, đ hình

thành m t c ng bi n t ng h p, quy mô, các đi u ki n t nhiên nói trên c n ph i

đ

c b sung.

ê ch n sóng s làm gi m sóng bi n xu ng còn 0,5 m, dù bão c p

10-12. Vì v y, các lo i tàu tr ng t i l n vào c ng đ u đ m b o an toàn trong m i
đi u ki n th i ti t.

Hình 1.7: ê ch n sóng Dung Qu t (Ngu n: thuvienxaydung.vn)
ê ch n sóng cho c ng Tiên Sa thành ph
C ng Tiên Sa thành ph
t n/n m, đón nh n đ

à N ng đ

c thi t k v i công su t 3 tri u

c tàu l n c 30.000 DWT.

d ng đê ch n sóng dài 250 m, cao 5,7 m.
ch n sóng d

à N ng:

c n i dài thêm.

ch n sóng cho c ng, ta đã xây

n nay đ an toàn cho tàu ra vào, đê


ê ch n sóng n i dài đ

c xây d ng theo công ngh