TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY ĐÔ
TRUNG TÂM ĐÀO TẠO CHUẨN ĐẦU RA VÀ PTNNL

BÀI THU HOẠCH CUỐI CHUYÊN ĐỀ:
KỸ NĂNG ỨNG XỬ GIAO TIẾP VÀ TẠO LẬP MỐI QUAN HỆ

CÁN BỘ HƯỚNG DẪN:

NGƯỜI THỰC HIỆN: LƯU THỊ Ý

DIỄN GIẢ - CHUYÊN GIA TÂM LÝ LỚP: NNA 8B
HUỲNH ANH BÌNH

HẠN NỘP: 29/7/2016

CẦN THƠ, THÁNG 7/2016
1


BÀI THU HOẠCH
Chuyên đề: Kỹ năng ứng xử giao tiếp và tạo lập mối quan hệ
Nội dung thu hoạch:
Câu 1: Những giá trị mang lại của lắng nghe trong giao tiếp ứng xử.
Trả lời:
Giao tiếp là một hoạt động cơ bản, một nhu cầu không thể thiếu của con
người. Để tồn tại và phát triển, hàng ngày, hàng giờ, con người luôn thực hiện
việc giao tiếp; mỗi con người đều phải giao tiếp với cộng đồng, với thế giới
xung quanh để hoàn thành chức trách của mình. Giao tiếp không chỉ đơn giản
là biết cách nói. Giao tiếp tốt đòi hỏi cả 2 kỹ năng: nói và lắng nghe. Nghe là
một phản xạ tự nhiên của con người nhưng lắng nghe lại là một kỹ năng.
Trong những khảo sát gần đây xoay quanh vấn đề giao tiếp cho thấy phần

đông mọi người thích nói hơn nghe, trong đó người thật sự biết nghe lại càng
ít. Và vấn đề ở đây là “thích nói không thích nghe”- một nhược điểm nhân
tính của con người. Con người vốn có bản chất tâm lý rất kỳ lạ, thích làm
người thông minh nhưng không thích làm bạn với người thông minh, họ thích
tiếp cận với những người biết quan tâm, gần gũi, thân thiết nhưng lại không
biết cách tạo ra chúng trong cuộc sống thường ngày từ những thứ đơn giản
nhất là biết lắng nghe người khác. Chính vì thế mà biết lắng nghe là điều rất
quan trọng trong giao tiếp cũng như là cuộc sống thường ngày.
Chúng ta có thể đều đã biết, lắng nghe là kĩ năng cơ bản và bí quyết giúp
thành công trong giao tiếp, chúng ta có kĩ năng lắng nghe sẽ đặt được mình
vào vị thế kẻ mạnh, trở thành người dễ gần, dễ mến.Vì lắng nghe, khác với
nghe ở chỗ, nghe là một quá trình thụ động, trong đó chúng ta đón nhận tất cả
các âm thanh đến tai mình còn lắng nghe là một quá trình chủ động; lắng nghe
bao gồm việc sử dụng các kiến thức và kinh nghiệm hiện có để hiểu thông tin
mới. Lắng nghe giúp ta thu thập được nhiều thông tin để hiểu và giải quyết
vấn đề; giúp ta hiểu người khác và ứng xử phù hơp. Biết lắng nghe các ý
tưởng sáng tạo sẽ nảy sinh nhiều hơn khi các cuộc giao tiếp cởi mở.Nhưng
đây là một kĩ năng khó và rất nhiều người chưa biết lắng nghe. Lí do mà
chúng ta khó tạo được cho mình kĩ năng lắng nghe có thể có rất nhiều lý do.
Có những nguyên nhân chủ quan thuộc về người nghe như: sự xao nhãng,
2


nghe qua loa, phân tán chú ý; cảm nhận tiêu cực về đề tài; chỉ nghĩ về mình;
cảm nhận tiêu cực về người nói. Cũng có thể nguyên nhân là do phía nguời
nói mức độ quan tâm thấp đối với người nghe. Hay nguyên nhân xuất phát từ
sự khác nhau về tốc độ truyền và nhận tin ( Trung bình nói 125 – 150 từ/phút;
đọc nhanh gấp 2-3 lần nói; người nghe xử lý thông tin nhanh gấp 2 -3 lần
người đọc; con người suy nghĩ nhanh hơn từ 10-20 lần họ nói).
Để có được kĩ năng lắng nghe, chúng ta phải: tập trung chú ý vào nguời nói;

tự gợi mở hiểu biết cho mình khi nghe; lắng nghe gắn với quan sát cách ứng
xử. Cần phải chú ý tới những thông điệp thông qua cách ứng xử của đối
phương, vì nó có thể thống nhất hoặc không thống nhất với lời nói của đối
phương.
Chúng ta cũng cần phải lưu ý rằng, sử dụng kĩ năng lắng nghe là nhằm
để thực hiện ba mục đích:
Thứ nhất là lắng nghe để thu thập thông tin. Để tìm kiếm dữ liệu hoặc các vấn
đề mà ta cần biết. Chúng ta cần phải chú ý đến các cử chỉ, điệu bộ, giọng nói
để chắt lọc thông tin chính xác, cần thiết đồng thời chủ động nghe và lái câu
chuyện theo mục đích của mình bằng một số phương pháp như : Đặt câu hỏi;
phương pháp gợi mở - phương pháp khống chế; phương pháp cân bằng phương pháp xoay chuyển,v.v.
Thứ hai là lắng nghe để giải quyết vấn đề. Người nghe phải có khả năng phân
tích, tổng hợp. Một số thủ thuật nhằm lắng nghe để giải quyết vấn đề là: ghi
nhanh những gợi ý để phản hồi, cố gắng đoán trước được ý nghĩ của họ, tổng
kết lại toàn bộ câu chuyện, sau đó phân tích và đưa ra thông tin phản hồi.
Thứ ba là lắng nghe để thấu cảm.Mọi người đều muốn người khác lắng nghe
mình. Việc thấu hiểu hoàn toàn rất khó nhưng vẫn có thể hiểu, chia sẻ được
với người khác. Lắng nghe để thấu cảm đòi hỏi khéo léo, tế nhị, có hiểu biết
và đặc biệt có sự tin tưởng. Vì vậy người nghe phải cố gắng không ngắt lời, tỏ
ra hiểu, thông cảm với nói, chờ thời điểm thích hợp mới trình bày ý kiến phản
hồi của mình. Muốn lắng nghe để thấu cảm người nghe phải dùng câu hỏi để
hiểu sâu hơn suy nghĩ của người khác.
Ngoài ra, lắng nghe là một biện pháp hữu hiệu để giải quyết xung đột, mâu
thuẫn; bằng sự chú tâm và chân thành khi lắng nghe bạn sẽ khiến đối phương
cảm thấy được tôn trọng và họ cũng sẽ cởi mở với bạn hơn rồi sau đó những
3


nút thắt của vấn đề sẽ được tháo gỡ một cách nhanh chóng. Những người biết
lắng nghe là những người biết tiếp nhận những thông tin mới, những ý kiến

mới, vì thế họ sống sáng suốt và thấu hiểu mọi việc xung quanh, thành quả mà
họ thu được sẽ là lòng tin của mọi người, khả năng nắm được thông tin, khả
năng cập nhật hóa thông tin và khả năng giải quyết được vấn đề.
Lắng nghe quan trọng như thế nào? Câu hỏi này có vẻ hơi lạ đối với bạn?
Ai mà chẳng biết lắng nghe! Lắng nghe là một trong những kỹ năng quan
trọng nhất mà mỗi người cần có. Khả năng lắng nghe của bạn có ảnh hưởng
rất lớn đến công việc và mối quan hệ với những người chung quanh. Chúng ta
thường lắng nghe vì những mục đích sau: thu thập thông tin, hiểu được điều
người khác muốn nói, giải trí và học hỏi. Với những mục đích trên, bạn nghĩ
khả năng lắng nghe của bạn đã tốt lắm rồi. Nhưng các cuộc nghiên cứu mới
đây cho biết người ta chỉ có thể nhớ khoảng 25% đến 50% những gì họ đã
nghe. Điều đó có nghĩa là khi chúng ta nói chuyện với sếp, đồng nghiệp,
khách hàng hay thậm chí với vợ chồng của chúng ta trong vòng 10 phút, thì họ
chỉ thật sự nghe được từ 1 đến 5 phút là tối đa. Ngược lại, điều đó cũng có
nghĩa là khi bạn nói chuyện với người khác, bạn cũng không nghe hết những
gì họ nói. Bạn chỉ có thể nắm bắt được khoảng 25-50% những điều quan trọng
đó. Rõ ràng lắng nghe là một kỹ năng mà nếu cố gắng trau dồi chúng ta sẽ thu
được những lợi ích to lớn. Bằng cách trở thành một người lắng nghe tốt, bạn
sẽ cải thiện được năng suất làm việc của mình, gây ảnh hưởng, thuyết phục và
thương lượng thành công với người khác. Hơn nữa, bạn cũng sẽ tránh được
những mâu thuẫn và hiểu nhầm đáng tiếc. Hãy ý thức tầm quan trọng của lắng
nghe, và bạn sẽ tạo được ấn tượng tốt và lâu dài với mọi người xung quanh.
Nếu bạn cảm thấy cực kì khó khăn để tập trung vào những gì người khác đang
nói, hãy cố nhẩm lại những gì họ nói – điều này sẽ củng cố thêm thông điệp
của họ và giúp bạn kiểm soát được ý nghĩ của mình. Trên thực tế, các cuộc
nghiên cứu chứng minh rằng người ta lắng nghe nội dung chỉ được 25% hoặc
ít hơn, hầu hết mọi người thích nói hơn là nghe. Chúng ta chưa học được cách
lắng nghe có hiệu quả vì thế khi một ai đó hỏi chúng ta về những điều vừa
nghe thì họ sẽ nhận được những câu trả lời lộn xộn, không đúng với nội dung
câu hỏi. Hoặc trong khi giao tiếp, nếu chúng ta cứ "thao thao bất tuyệt" sẽ gây

sự nhàm chám với người đối diện. Lắng nghe một cách hiệu quả là một cách
tốt nhất để cải thiện khả năng giao tiếp của mình và thăng tiến.
4


Mục đích của việc lắng nghe là nắm bắt được nội dung vấn đề, thu thập được
nhiều thông tin, đánh giá nội dung thông tin và tương tác qua lại trong quá
trình diễn đạt. Song song đó, lắng nghe sẽ tạo sự liên kết giữa người với
người, đó là liên kết về xúc cảm. Lúc này sự lắng nghe lại có thêm những mục
đích mới tích cực về cảm xúc hơn như: tạo ra mối quan hệ tốt đẹp với mọi
người, chia sẻ sự cảm thông với người khác và khám phá ra những tính cách
mới mẻ của một người đã quen. Ngoài ra, lắng nghe là một biện pháp hữu
hiệu để giải quyết xung đột, mâu thuẫn; bằng sự chú tâm và chân thành khi
lắng nghe bạn sẽ khiến đối phương cảm thấy được tôn trọng và họ cũng sẽ cởi
mở với bạn hơn rồi sau đó những nút thắt của vấn đề sẽ được tháo gỡ một
cách nhanh chóng. Những người biết lắng nghe là những người biết tiếp nhận
những thông tin mới, những ý kiến mới, vì thế họ sống sáng suốt và thấu hiểu
mọi việc xung quanh, thành quả mà họ thu được sẽ là lòng tin của mọi người,
khả năng nắm được thông tin, khả năng cập nhật hóa thông tin và khả năng
giải quyết được vấn đề.
Mọi cuộc giao tiếp thất bại đều xuất phát từ việc người đối thoại không có
kỹ năng lắng nghe. Lắng nghe không phải là một bản năng mà là một
nghệ thuật thấu hiểu người khác bởi lẽ "Con người mất 3 tuổi để học nói
nhưng phải mất cả cuộc đời để học lắng nghe". Trong cuộc sống bạn gặp
rất nhiều người, mỗi người có những cách lắng nghe. Mỗi kiểu nghe ảnh
hưởng đến chất lượng của cuộc đối thoại:
Nghe chỉ để nắm bắt sự việc:
Với cách nghe này, người nghe chỉ để tâm đến những sự kiện, sự việc, mà
không màng đến những cảm xúc đi kèm của người nói.
Ví dụ: Như người vợ đi họp phụ huynh về lo lắng, nói với chồng về việc học

tập của con cái có phần giảm sút. Người chồng không chú ý đến biểu cảm lo
lắng trên khuôn mặt vợ, để cùng đồng cảm chia sẻ trách nhiệm giáo dục, mà
chỉ phán một câu chắc nịch “được rồi, để anh cho nó một trận”.
Bài học rút ra là: Nếu không có kỹ năng lắng nghe, không thấu hiểu, đồng cảm
với người nói thì bạn sẽ có những kết luận, hành động sai lệch.
Nghe để phản bác:

5


Với cách nghe này, người nghe tập trung chú ý tìm tới điểm mà mình quan
tâm trong những gì người ta đang nói, và hình thành trong đầu câu phản bác
để chứng tỏ mình đúng. Vì thế, bỏ qua nhiều sự kiện trong câu chuyện; nhiều
tình tiết bộc lộ cảm xúc không được chú ý tới.
Điều quan trọng nhất để nâng cao kỹ năng lắng nghe là thấu hiểu thông điệp
của đối phương chứ không phải là phản bác ý kiến của họ. Bạn chỉ nghe để
bảo vệ ý kiến của mình và cố gắng loại trừ ý kiến của người nói thì bạn sẽ mãi
không thể tiến thêm một bậc được.
Nghe để giải quyết vấn đề:
Với cách nghe này, người nghe cố kiếm thông tin để giải quyết vấn đề mà
quên rằng có thể người nói đang thực sự cần một cái gì khác, chẳng hạn một
sự cảm thông, một sự nâng đỡ.
Đôi khi người nói chia sẻ với bạn không phải để mong muốn bạn tìm ra vấn
đề của họ mà cần một sự cảm thông. Bởi vậy để có kỹ năng lắng nghe tốt, bạn
cần phải nắm bắt cảm xúc người nói để đồng cảm và chia sẻ với họ.
Nghe kiểu “Motor Running”:
Với cách nghe này, người nghe, tai thì nghe, nhưng tâm trí và tay chân thì
đang làm việc khác, mặc cho người nói cứ nói. Vì thế, họ thực sự, chẳng thể
nghe được điều gì đó mà người nói đang cố gắng truyền đạt.
Đây là kiểu nghe phổ biến của không ít người. Họ vì quan tâm đến bản thân,

đến công việc của mình mà quên đi việc lắng nghe để thấu hiểu người nói.
Hãy nhập tâm vào cuộc giao tiếp và thấu hiểu người nói là điều quan trọng để
nâng cao kỹ năng lắng nghe của bạn.
Nghe để trấn an:
Với kiểu nghe này, người nghe thường nói: “Không sao đâu… Mọi sự sẽ ổn
thôi…”, nghĩa là người nghe tìm cách trấn an người nói mà quên rằng, lắng
nghe một cách chăm chú thường là cách tốt nhất giúp người nói giải tỏa những
cảm xúc khó chịu.
Đôi khi trong một cuộc giao tiếp, sự im lặng, kiệm lời của người nghe lại là
liều thuốc an thần rất tốt cho người chia sẻ. Hãy tùy hoàn cảnh, đối tượng để

6


lựa chọn cách lắng nghe tốt nhất. Đây cũng là bí quyết của những người có kỹ
năng lắng nghe chuyên nghiệp.
Nghe mà không kiên nhẫn nghe:
Với kiểu nghe này, người nghe tỏ vẻ mình rất bận rộn, bồn chồn, vì thế, họ
nghe mà hóa ra lại chẳng nghe. Hơn nữa, họ còn phơi bày phản ứng cho thấy
họ đang bị bó buộc ngồi nghe.
Ví dụ: Nghe nói chuyện, mà mắt nhìn ra chỗ này chỗ khác như trông ngóng ai,
nhìn đồng hồ, bấm điện thoại hay đứng dậy đi tới đi lui.
Bí quyết để thấu hiểu người khác chính là lắng nghe một cách kiên nhẫn
Nghe kiểu “mới nghe là tôi đã biết tỏng cả rồi ”:
Với kiểu nghe này, người nói vừa nói chưa dứt một câu, thì người nghe đã cho
rằng mình đã biết cả rồi. Vì thế, họ chẳng thể nghe trọn vẹn những điều đang
được truyền đạt, nên thường hiểu sai ý người nói.
Những người hấp tấp, vội vàng thường có kỹ năng lắng nghe không tốt. Đó
cũng chính là nguyên nhân dẫn đến họ thường hỏng việc.
Nghe kiểu chỉ bám vào lời nói mà bỏ qua ý:

Với kiểu nghe này, người nghe chỉ chú trọng sự mộc mạc của từ trong lời nói,
mà không để ý đến ngôn ngữ biểu cảm của cơ thể, hay những xúc cảm, những
ý nằm ẩn sâu trong các lời nói.
Trong giao tiếp, những cử chỉ phi ngôn ngữ đóng góp quan trọng vào sự thành
công của cuộc đối thoại. Tuy nhiên nếu thông điệp phát ra từ những cử chỉ đó
không được người nghe giải mã thì cuộc đối thoại dễ đi đến thất bại. Cũng
chính bởi vậy, ngoài việc lắng nghe, bạn nên chú ý đến những cử chỉ phi ngôn
ngữ để thấu hiểu được đối tác.

7


Kiểu nghe đem chuyện quá khứ đưa vào hiện tại:
Với cách nghe này, người nghe bi thảm hóa tình trạng hiện tại bằng những trải
nghiệm đau buồn, khó chịu trong quá khứ. Vì thế, họ suy diễn, tô vẽ những
thông điệp nghe được theo cách của mình.
Đừng đem chuyện quá khứ, đặc biệt là những điều không tốt đẹp để nói về
hiện tại. Những người sở hữu kỹ năng lắng nghe tốt sẽ luôn nói về hiện tại, nói
về những điều tích cực để động viên người nói.
Kiểu nghe tốt nhất: Không chỉ nghe bằng tai.
Kiểu nghe tốt nhất chính là khắc phục hạn chế của 9 kiểu nghe trên. Lắng
nghe với thái độ tôn trọng người nói, lắng nghe bằng mọi giác quan, cử chỉ,
nhạy bén và tham gia một cách tập trung vào câu chuyện của người nói.
Khi bạn phải giao tiếp nhiều hơn với xã hội, gặp gỡ trao đổi kế hoạch với đối
tác, đồng nghiệp thì kỹ năng lắng nghe tốt sẽ là yếu tố quan trọng để đàm phán
thành công. Kỹ năng lắng nghe tốt cũng giúp bạn thấu hiểu được những người
xung quanh, cảm thông, chia sẻ với người thân, bạn bè.
Biết cách lắng nghe sẽ tạo cho bạn những lợi ích gì?
Lắng nghe thật sự sẽ đem lại cho bạn những lợi ích sau:
•

•
•
•
•
•

Nắm rõ nội dung thông tin qua đó nhận ra trách nhiệm vai trò của mình
trong vấn đề đang thảo luận( đang được đề cặp đến).
Xây dựng mối quan hệ thân thiện với mọi người.
Thể hiện sự quan tâm, tôn trọng.
Đồng cảm với những khó khăn của người nói.
Hiểu và đưa ra những câu trả lời hoặc ý kiến tư vấn hợp lý.
Nhận ra những ẩn ý của người nói.

Theo nghiên cứu, tốc độ nói của một người khoảng 125 từ/phút trong khi tốc
độ tư duy của người nghe gấp 4 lần người đang nói cho nên khi người nói
đang mãi mê nói thì người nghe đã có đủ thời gian để mổ xẻ, phân tích, kiểm
tra ý kiến…có sự ứng phó thích hợp là chiếm ưu thế.
Tóm lại, giao tiếp không chỉ đơn giản là biết cách nói. Giao tiếp tốt đòi hỏi cả
2 kỹ năng: nói và lắng nghe. Lắng nghe và biết cách lắng nghe sẽ giúp bạn có
thêm lợi thế và giành thêm thiện cảm của đồng nghiệp, cấp trên, khách hàng…
Hơn nữa, biết lắng nghe - điều này có vẻ đơn giản nhưng không phải ai cũng
8


có thể làm được vì vậy mỗi người trong chúng ta phải rèn luyện cho mình
cách lắng nghe người khác, lắng nghe người khác cũng là một cách để nâng
cao giá trị của mình. Người ta thường nói “ Nói là bạc, im lặng là vàng”, theo
tôi nên đổi lại thành “ Nói là bạc, lắng nghe là vàng” thì hay hơn!


Câu 2: Chia sẻ những lỗi giao tiếp của bản thân và đề xuất cách khắc
phục. Từ đó đề xuất làm thế nào để ứng xử thông minh và chuyên nghiệp.
Trả lời:
Giao tiếp là một trong những hoạt động hàng này không thể thiếu với mỗi
người chúng ta. Dù là nơi công sở, trường học, gia đình hay nơi công cộng,
chúng ta luôn có nhu cầu được trao đổi và trò chuyện với những người khác.
Nhưng chắc hẳn có nhiều lúc bạn sẽ cảm thấy mình bị lạc lõng giữa các mối
quan hệ, bối rối khi bắt chuyện với người khác hay không biết thế nào để giao
tiếp hiệu quả. Điều gì đã làm bạn trở nên như vậy? Sau đây là những lỗi của
bản thân trong giao tiếp thường mắc phải và cách khắc phục:
Ngôn ngữ giao tiếp:
Rào cản tiếp theo hạn chế khả năng giao tiếp là ngôn ngữ. Vấn đề này được
nhắc đến trong ba trường hợp là: không biết nói gì, nói quá nhiều và sử dụng
từ ngữ không phù hợp với hoàn cảnh. Một số bạn rất ngại khi trò chuyện với
người khác, đặc biệt là với những người mới gặp lần đầu tại các buổi xã giao,
hội họp. Các bạn thường lâm vào tình trạng lúng túng, không biết phải nói gì.
Nên nhớ rằng, người hướng nội chưa hẳn đã giao tiếp dở và người hướng
ngoại không phải lúc nào cũng giỏi giao tiếp.
Điều đó còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Bạn hãy tự tin và chân thành lắng
nghe đối phương, thi thoảng góp ý và bày tỏ quan điểm của mình về chủ đề
đang nói, đừng chỉ im lặng sẽ làm đối phương hiểu lầm bạn không muốn trò
chuyện cùng họ. Ngược lại, có những bạn nói quá nhiều về mình mà không
quan tâm người kia có muốn nghe hay không. Vì vậy, việc quan sát đối
phương trong lúc trò chuyện là vô cùng cần thiết. Bên cạnh đó, tùy từng
trường hợp mà các bạn sử dụng ngôn từ thích hợp để giao tiếp. Ví dụ khi nói
chuyện với đối tác sẽ khác với khi bạn trò chuyện với bạn bè thân thiết. Và
điều quan trọng nên nhớ là cần “uốn lưỡi bảy lần trước khi nói”.
9



Thói quen ngại giao tiếp:
Nhiều bạn không thích giao tiếp với người khác, đặc biệt là khi đến những nơi
công cộng có đông người. Các bạn xa lạ và cảm giác không an toàn, thường
tìm những góc nhỏ để nép mình vào đó cho đến khi chương trình kết thúc. Lâu
dần, thành thói quen ngại nói, ngại giao tiếp. Điều đó không tốt chút nào vì
giao tiếp tốt là một trong những chìa khóa vàng giúp bạn đạt được thành công
trong công việc và cuộc sống. Vì vậy, khi có cơ hội tham gia những cuộc hội
họp, giao lưu, gặp gỡ nhiều người, các bạn hãy thay đổi thói quen này bằng
cách chủ động bắt chuyện với người khác. Để có được sự tự tin này, bạn hãy
tìm hiểu trước nội dung của chương trình, chuẩn bị trang phục phù hợp và
quan trọng trên hết là vượt lên chính mình, thay đổi thói quen để cải thiện kỹ
năng giao tiếp của bản thân.
Một người có kỹ năng giao tiếp tốt sẽ xây dựng và giữ gìn được các mối quan
hệ tốt đẹp xung quanh từ bạn bè, đồng nghiệp, đến gia đình, đối tác… Vì vậy,
đừng để những rào cản này hạn chế khả năng giao tiếp của bạn. Nên nhớ rằng,
kỹ năng giao tiếp có thể được rèn luyện, trau dồi từng ngày. Và nếu bạn quyết
tâm học hỏi, khắc phục sẽ cải thiện được rất nhiều. Chúc bạn thành công.
Tâm lí giao tiếp:
Trong giao tiếp, sẽ có lúc bạn không tránh khỏi những xung đột, bất đồng
quan điểm với người khác. Khi đó bạn sẽ tức giận, sẽ nói những lời khó nghe
và mối quan hệ mà nhiều năm bạn ra sức gìn giữ rất có thể bị phá hủy trong
giây lát. Vì vậy, một rào cản trong kỹ năng giao tiếp không thể không nhắc
đến đó chính là tâm lý. Để vượt qua rào cản này, bạn phải biết cách kiểm soát
được cảm xúc của chính mình. Nếu đang tức giận, hãy tìm một nơi yên tĩnh để
bình ổn lại cảm xúc, suy nghĩ thấu đáo, đừng nên vội vàng quát mắng, chỉ
trích người khác khi đang nóng giận. Vì lời đã nói ra sẽ không bao giờ lấy lại
được, đôi khi lời nói cũng có thể tổn thương người khác và chính bạn.
Giới hạn chính mình:
Khi trò chuyện với một người nào đó bạn vừa gặp mặt, hoặc khi một vài chủ
đề thông thường trở nên nhàm chán, một sự im lặng hoặc một tâm trạng khó

xử có thể xuất hiện. Hoặc bạn có thể trở nên lo lắng vì không biết chính xác lý
do tại sao. Leil Lowndes từng nói: “Đừng bao giờ rời khỏi nhà mà không đọc
báo”.
10


Nếu bạn đang cạn kiệt ý tưởng để nói, thì bạn luôn có thể chữa cháy bằng cách
nói về những tin tức hiện nay. Bạn cũng nên cập nhật các chủ đề đang phổ
biến. Nhận xét về hồ cá tại bữa tiệc, hay một bộ phục trang Halloween thú vị
của một cô gái hoặc danh sách các bài hát của chủ nhà. Bạn luôn luôn có thể
bắt đầu một cuộc trò chuyện mới về những thứ xung quang bạn. Giả sử như
bạn đã có các mối quan hệ thân thiết. Nếu bạn cảm thấy lo lắng hoặc ngại
ngùng khi gặp ai đó lần đầu tiên, hãy cố gắng giả định các mối quan hệ.
Có nghĩa là bạn có thể tưởng tượng ra cảm xúc của bạn khi gặp một người bạn
thân. Và giả vờ rằng người quen mới này là một trong những người bạn thân
đó của bạn. Nhưng đừng lạm dụng nó, tất nhiên là bạn không nên ôm hôn họ
ngay lập tức. Nhưng nếu bạn tưởng tượng như vậy, bạn sẽ đi vào một trạng
thái cảm xúc tích cực. Và bạn sẽ chào hỏi và bắt đầu nói chuyện với người
mới với một nụ cười, một thái độ thân thiện, thoải mái.Vì đó là cách bạn nói
chuyện với bạn bè. Nghe có vẻ điên rồ một chút, hay quá đơn giản. Nhưng nó
thực sự có tác dụng.
Luôn muốn thu hút sự chú ý:
Tôi rất hay thường mắc phải lỗi này. Mọi người tham gia vào cuộc trò chuyện
cần phải được tỏa sáng. Không gián đoạn ai đó khi họ đang kể chuyện hoặc
chia sẻ quan điểm của họ về những gì bạn đang thảo luận để chuyển hướng sự
chú ý trở lại chính mình. . Hãy tìm sự cân bằng giữa nghe và nói.
Chứng tỏ mình đúng:
Tránh tranh cãi và cố gắng là người đúng trong tất cả các chủ đề. Thường một
cuộc trò chuyện không thực sự là một cuộc thảo luận. Thay vào đó trò chuyện
là một cách duy trì tâm trạng tốt. Không ai ấn tượng nếu bạn “chiến thắng”

mỗi cuộc trò chuyện. Thay vào đó chỉ cần ngồi lại, thư giãn và duy trì những
cảm xúc tốt đẹp.
Nhàm chán:
Đừng ba hoa về chiếc xe mới của bạn trong 10 phút mà không để ý đến môi
trường xung quanh. Sẵn sàng ngưng một chủ đề nào đó khi bạn bắt đầu làm
mọi người chán nản. Hoặc khi mọi người bắt đầu nhàm chán và chủ đề không
còn thú vị để bàn luận. Một cách tốt để có những chủ đề thú vị để bàn luậnchỉ đơn giản là sống một cuộc sống thú vị. Và tập trung vào những điều tích
11


cực. Đừng than vãn về sếp hoặc công việc của bạn, mọi người không muốn
nghe điều đó. Thay vào đó, hãy nói về chuyến du lịch gần đây của bạn, một số
chuyện hài hước xảy ra trong khi bạn mua sắm quần áo, kế hoạch cho đêm
giao thừa hoặc một cái gì đó buồn cười hoặc thú vị.
Một cách khác để quan tâm người khác thật lòng. Như Dale Carnegie đã nói:
“Bạn có thể quen được nhiều bạn bè trong hai tháng bằng cách thực sự quan
tâm đến người khác hơn là trong hai năm cố gắng để người khác quan tâm đến
bạn. Nói cách khác, cách để kết bạn là hãy trở thành một người bạn”.
Biết một chút về nhiều thứ hoặc ít nhất là cởi mở để nói về chúng thay vì cố
gắng để lái cuộc trò chuyện trở lại chủ đề yêu thích của bạn. Nghĩa là: nói về
những cái gì đó giống như công việc, ban nhạc rock yêu thích, TV-show và
nhiều những thứ khác… “Khai thông” một chút và đừng cứ mãi đeo bám về
một chủ đề, việc này sẽ làm cho cuộc trò chuyện thoải mái và cởi mở hơn.
Bạn sẽ như một người có thể nói về nhiều vấn đề một cách dễ dàng. Khi bạn
đã có nhiều kinh nghiệm với những người khác, bạn sẽ thấy phẩm chất này rất
đáng giá trong một cuộc trò chuyện và làm cho bạn cảm thấy rằng bạn có thể
kết nối với mọi người dễ dàng hơn.
Không chịu trao đổi với người khác:
Hãy cởi mở nói lên những suy nghĩ và chia sẻ những cảm xúc của bạn. Nếu có
ai đó chia sẻ một kinh nghiệm, hãy cởi mở và chia sẻ lại những kinh nghiệm

của bạn. Đừng chỉ đứng đó gật đầu và trả lời ngắn ngủn. Một khi ai đó đang
“đầu tư” vào cuộc trò chuyện, họ muốn bạn cũng phải “đầu tư” như họ. Giống
như trong rất nhiều lĩnh vực khác của cuộc sống, bạn không thể luôn luôn chờ
đợi cho bên kia bắt đầu trước. Khi cần thiết, hãy chủ động và là người đầu tiên
khai mào và đầu tư vào cuộc trò chuyện. Có một cách là: thay thế một số câu
hỏi bằng những câu khẳng định. Điều này làm cho bạn ít thụ động hơn và cho
người khác thấy quan điểm của bạn.
Không đóng góp nhiều:
Bạn có cảm thấy rằng bạn không có nhiều ý kiến để đóng góp cho cuộc trò
chuyện. Nhưng dù sao cũng hãy cố gắng. Lắng nghe thực sự và quan tâm đến
những gì người khác đang nói. Đặt câu hỏi. Phát biểu những câu có liên quan.
Hãy mở rộng tầm mắt, phát triển kỹ năng quan sát để tìm ra những đồ vật thú
vị xung quanh và nói về chúng. Phát triển ngân hàng kiến thức cá nhân của
12


bạn bằng cách mở rộng quan điểm về những điều thú vị trên thế giới. Đọc báo
và bắt kịp với những chủ đề nóng hổi đang diễn ra.
Điều chỉnh ngôn ngữ cơ thể, cách nói chuyện và cố gắng giả định các mối
quan hệ để cải thiện kỹ năng giao tiếp. Nhưng hãy thư giãn. Bạn không cần
làm tất cả cùng một lúc. Nếu không bạn sẽ chỉ cảm thấy bối rối và choáng
ngợp. Thay vào đó, chọn ra ba điều quan trọng nhất mà bạn cảm thấy cần
được cải thiện. Thay đổi chúng mỗi ngày trong 3-4 tuần. Hãy lưu ý sự khác
biệt và tiếp tục. Chẳng bao lâu thì những thói quen mới của bạn sẽ bắt đầu
xuất hiện một cách tự nhiên khi bạn đang trò chuyện.
Hòa nhập với mọi người:
Mỗi con người chúng ta không thể sống khi bị tách rời khỏi cộng đồng, chính
vì lẽ đó năng lực giao tiếp giữa người và người chính là năng lực xây dựng
những cầu nối. Khi chúng ta giao tiếp với người khác, chúng ta phải là xây
dựng được cầu nối quan hệ tích cực để tạo ra một môi trường sống, học tập

hữu ích cho cả hai bên đó chính là mục tiêu quan trọng nhất.Trong cuộc sống,
muốn trở thành người giao tiếp tốt, chúng ta cần thực hiện thuần thục các quy
tắc, chuẩn mực xã hội. Các quy tắc, chuẩn mực giao tiếp, cách đối nhân xử thế
ở đời rất đa dạng phong phú; tuy nhiên, có một số nguyên tắc, chuẩn mực phổ
biến trong giao tiếp xã hội như: xử thế lịch sự, luôn quan tâm đến người khác,
ý thức bản thân luôn ở trong tư thế chuẩn bị sẵn sàng có thái độ trân trọng
chính mình, biết điều và tự tin, điều chỉnh phong cách giao tiếp phù hợp với
phong cách mà đối tác ưa thích nhất; xử lí mọi việc phải thấu tình đạt lí, luôn
giữ chữ tín trong trong cuộc sống, xây dựng niềm tin bằng cách thể hiện tính
nhất quán trong lời nói và việc làm, xây dựng những cầu nối cảm thông và
hợp tác, dựa trên sự tin cậy lẫn nhau và những mối quan tâm hay sở thích
giống nhau. Chúng ta cần biết đặt mình vào vị trí của đối tác giao tiếp để cư
xử cho đúng mực; điều gì mình không muốn hoặc không làm được thì cũng
không bắt người khác phải làm; dùng cách nói tế nhị, có lý, có tình, tránh
dùng cách nói vỗ mặt sỗ sàng; tránh chạm vào lòng tự ái của người khác,
khiến người ta phải buồn lòng đau khổ; tránh dùng cách nói mỉa mai cay độc;
lúc cần thiết biết dùng cách nói triết lý để giảm bớt nỗi bất hạnh của người
khác. Làm được những điều như vậy thì có nghĩa là chúng ta đã có kỹ năng
hòa nhập với mọi người.

13


Giao tiếp tốt là điều kiện tất yếu dẫn đến thành công vì vậy cần phải giao tiếp
hiệu quả và khéo léo. Dù bạn sử dụng công cụ giao tiếp nào như gặp mặt trực
tiếp, qua thư viết, thư điện tử, qua điện thoại, qua trò chuyện trực tuyến, qua
tương tác trong các trò chơi game,… mỗi phương thức giao tiếp đều có 2 mặt,
tùy vào điều kiện của bạn mà chọn cách ứng xử thông minh và chuyên nghiệp.
Ví dụ bạn không có thời gian, bạn là sếp thì cách giao tiếp qua mail, rèn luyện
kỹ năng giao tiếp hiệu quả trên điện thoại là lựa chọn thích hợp, nếu bạn là

người thích chơi game thì giao tiếp qua cuộc trò chuyện tương tác các nhân
vật, nếu bạn thích gặp mặt sẽ giải quyết được vấn đề nhanh hơn thì gặp mặt
trực tiếp. Công nghệ kỹ thuật làm cho cuộc sống trở nên thú vị, đầy đủ hơn.
Ứng xử thông minh không chỉ giúp hoàn thiện cá nhân, mà còn tốt cho xã hội,
cho công ty bạn. Giao tiếp tốt làm cho mối quan hệ của bạn ngày càng bền
vững và luôn mở rộng, đồng nghiệp yêu mến, thăng tiến cho công việc, khéo
léo và ứng xử thông minh trước những cám dỗ cuộc sống bên ngoài xã hội. Kỹ
năng giao tiếp hiệu quả có thể tự rèn luyện dần trong những trải nghiệm cuộc
sống, và để giao tiếp hiệu quả và khéo léo nhanh hơn bạn có thể đăng ký khóa
học giao tiếp ứng xử tại các trung tâm đào tạo kỹ năng mềm.
Dưới đây là những gợi ý để ứng xử thông minh và chuyên nghiệp giúp
bạn hoàn thiện kỹ năng giao tiếp ứng xử của mình trong cuộc sống, công
việc và xã hội một cách hiệu quả:
Trước hết, chúng ta phải chào hỏi người đối diện, giữ thái độ hòa nhã, vui vẻ.
Có như vậy thì chúng ta mới phá bỏ được sự ngượng ngùng, e ngại của 2 bên
trong thời gian đầu.
Và chúng ta cũng phải biết dùng 2 từ này thường xuyên. Ở các nước phát
triển, người dân của họ dùng rất thường xuyên trong cuộc sống hàng ngày,
nhưng ở Việt Nam chúng ta thì rất ít. Đó là 2 từ: “cám ơn” và “xin lỗi”. Nhiều
trường hợp đã chứng minh rằng, 2 từ đó đã giúp giải quyết ổn thỏa những bất
đồng hoặc tranh cãi. 2 từ đó tuy ngắn gọn nhưng có đầy quyền lực.
Và khi giao tiếp, nói chuyện với người khác, thì ánh mắt rất quan trọng.
Chúng ta phải hướng ánh mắt mình về người đối diện. Nếu là 1 nhóm người
thì hướng ánh mắt bao quát hết mọi người.

14


Khi đứng nói chuyện với người khác, thì chúng ta cũng giữ khoảng cách sao
cho hợp lý, không gần quá, mà cũng không xa quá. Thường thì khoảng cách 2

bước chân là tốt nhất.
Để Giao tiếp ứng xử và tạo lập quan hệ một cách hiệu quả, cần lưu ý:
Khi giao tiếp ứng xử, một điều rất quan trọng mà mọi người hay quên, đó là
tên của người đối diện mà mình đang giao tiếp. Việc quên tên của người ta sẽ
vô tình thể hiện rằng mình không quan tâm đến họ, có thể họ sẽ nghĩ rằng bạn
không tôn trọng họ, hoặc nhiều lúc họ còn nghĩ rằng bạn khinh thường họ. Vì
vậy, việc nhớ tên của người khác là rất quan trọng.
Đối với những người mới gặp, thì việc nhớ tên sẽ rất khó. Nhiều lúc họ mới
giới thiệu tên, rồi vài giây sau bạn sẽ bị quên, đó là chuyện thường xảy ra. Vì
vậy, đối với những tình huống như vậy, thì cách tốt nhất để nhớ tên của người
mới gặp, là bạn lặp lại tên của họ ít nhất 2 lần. Ví dụ như khi bạn bắt tay với
người mới quen, bạn nói: chào anh Trung, rất hân hạnh được gặp anh Trung.
Một vài lời khuyên về việc Giao tiếp ứng xử thông minh và chuyên
nghiệp:
Khi giao tiếp nói chuyện với người khác, thì chúng ta nên hạn chế khoanh tay
trước ngực. Việc khoanh tay trước ngực là 1 bản năng của con người khi
muốn bảo vệ mình trước một người nào đó. Vì không có vật gì để ngăn bạn
với người khác, nên bạn dùng tay mình để ngăn. Hậu quả thứ nhất là có thể
bạn sẽ làm người đối diện nghĩ rằng bạn còn giữ kẻ, bạn chưa thật sự mở lòng
mình và tin tưởng họ. Và có khi bạn vô tình thể hiện rằng bạn là cấp trên, bề
trên. Hậu quả thứ 2 là khi bạn khoanh tay, thì bạn chỉ tiếp thu được 20% thông
tin của người đối diện nói với mình. Đó thực sự là kết quả của 1 nghiên cứu.
Và việc khoanh chân khi ngồi cũng có tác dụng tiêu cực giống như khoanh
tay. Vì vậy, ngoại trừ những tình huống bất khả kháng, thì bạn hạn chế khoanh
tay, khoanh chân.
Ngoài ra, việc giao tiếp với người khác đôi lúc diễn ra trên bàn ăn, hoặc trong
một bữa ăn uống. Nếu bạn không để ý thì khi nhai và ăn uống, bạn tạo ra tiếng
động thiếu tế nhị, không được lịch sự. Những lúc như vậy, bạn lưu ý miệng
của mình, đừng để hở môi khi nhai, thì bạn sẽ không tạo ra tiếng động.


15


Câu 3: Bạn tâm đắc nhất điều gì sau môn học. Bạn sẽ vận dung thế nào
trong cuộc sống và công việc.
Trả lời: Sau 3 buổi giảng dạy của thầy Huỳnh Anh Bình – một diễn giả trẻ,
một chuyên gia tâm lý đã giúp cho em hiểu, học hỏi và thấy được tầm quan
trọng của “kỹ năng giao tiếp và tạo lập mối quan hệ” một kỹ năng sống quan
trọng nhất trong cuộc đời mỗi người từ học sinh – sinh viên, người đi làm, chủ
doanh nghiệp, bà nội trợ, đến ông bà, cha mẹ, mọi đối tượng cần có kỹ năng
giao tiếp khéo, ứng xử hiệu quả trong các tình huống của cuộc sống và xã hội.
Khi giao tiếp với khách hàng cần ăn nói khéo, và thuyết phục, khi nói chuyện
với người lớn tuổi cần ăn nói lễ phép, lịch sự, khi giao tiếp xây dựng mối quan
hệ với bạn bè, đồng nghiệp cần sự trung thực, thẳng thắn…Vì vậy, em thấy
tầm quan trọng của kỹ năng giao tiếp chính là chìa khóa thành công và hạnh
phúc. Ngoài ra, qua những buổi học với thầy em sẽ tập luyện nâng cao kỹ
năng giao tiếp ứng xử, cũng như hoàn toàn có khả năng tự tin trước bất cứ tình
huống nào trong cuộc sống cá nhân và công việc, biết cách mở đầu 1 câu
chuyện 1 cách ấn tượng cùng với việc tạo sức hút, sự thuyết phục thông qua
các bước nói chuyện, dẫn dắt người nghe. Rèn luyện kỹ năng nghe & biết cách
đặt câu hỏi có lợi khi giao tiếp, áp dụng tất cả những điều thầy đã dạy để áp
dụng vô thực tiễn cuộc sống và công việc để không phụ lòng những điều thầy
đã dạy, cũng như những tâm huyết thầy đã truyền đạt cho chúng em.
Cuối cùng, em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến thầy, diễn giả - chuyên gia
tâm lý Huỳnh Anh Bình.

16