SỞ GD – ĐT TỈNH THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG THPT TRẠI CAU
VẬT LÝ 9
Giáo viên: NGUYỄN ANH TÚ
KIỂM TRA BÀI CŨ
Viết công thức tính công suất hao phí
trên đường dây truyền tải điện?
Có mấy cách làm giảm công suất hao
phí trên đường dây truyền tải điện?
Cách tốt nhất để làm giảm công suất
hao phí là gì?
NHẮC LẠI KIẾN THỨC ĐÃ HỌC
1, Công thức tính công suất hao phí trên đường dây
truyền tải điện là :
R.P
Php = 2
U
2
2, Cách tốt nhất để làm giảm công suất hao phí là :
Tăng hiệu điện thế giữa hai đầu đường dây tải điện.
Để tăng hiệu điện thế ở hai đầu đường dây tải điện
Người ta dùng một loại máy để biến
đổi hiệu điện thế, loại máy đó có tên là
MÁY BIẾN THẾ vậy máy biến thế có cấu
tạo ra sao và hoạt động như thế nào ?
Để trả lời được câu hỏi trên chúng ta sẽ
đi tìm hiểu nội dung của bài học hôm nay
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
1. Cấu tạo
Cuộn dây
(500 vòng)
Lõi sắt pha silíc
Cuộn dây
(1000 vòng)
Quan sát hình vẽ và cho biết máy biến thế gồm các
bộ phận chính nào? Số vòng dây của hai cuộn giống
hay khác nhau?
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
1, Cấu tạo Gồm các bộ phận chính là:
- Hai cuộn dây dẫn có số vòng khác nhau, đặt cách
điện với nhau
- Một lõi sắt (hay thép) có pha silíc dùng chung cho cả
hai cuộn dây.
2, Nguyên tắc hoạt động
Cuộn
thứ cấp
Cuộn sơ cấp
Nếu đặt vào hai đầu cuộn dây thứ nhất một hiệu điện thế xoay
chiều thì bóng đèn mắc ở hai đầu cuộn dây thứ hai có sáng lên
không? Tại sao ?
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
1, Cấu tạo Gồm các bộ phận chính là:
- Hai cuộn dây dẫn có số vòng khác nhau, đặt cách điện với nhau
- Một lõi sắt (thép) có pha silíc dùng chung cho cả hai cuộn dây.
2, Nguyên tắc hoạt động
Khi đặt vào hai đầu cuộn dây thứ nhất (cuộn sơ cấp) một hiệu điện
thế xoay chiều thì số đường sức từ xuyên qua tiết diện cuộn dây thứ
Luôn phiên tăng, giảm
hai (cuộn thứ cấp) sẽ .......................................làm
cho trong cuộn
Dòng điện cảm ứng
dây thứ hai xuất hiện...........................................có
Luân
thay đổi
Dòng
điện xoay chiều
chiều phiên
...................................Đó
chính
là.........................
Có thể dùng dòng điện MỘT CHIỀU để chạy máy biến thế được
3. không?
Kết luận:Vì sao?( sgk )
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
II. TÁC DỤNG LÀM BIẾN ĐỔI HIỆU ĐIỆN THẾ CỦA MÁY
BIẾN THẾ
1, Quan sát
Kết quả
Lần
1
2
3
U1
(V)
3
3
9
n2
U2 Un1 1
U2
(vòng)
(V) (vòng)
≈ 1,5 400
≈ 6 200
≈ 3 600
n1
n2
200
400
200
+ Nhận xét
Hãy tính tỉ số U1 / U2 và n1 /n2 rồi so sánh hai tỉ số này?
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
II. TÁC DỤNG LÀM BIẾN ĐỔI HIỆU ĐIỆN THẾ CỦA MÁY
BIẾN THẾ
1, Quan sát ( Sgk )
Kết quả
Lần
1
2
3
U1
(V)
3
3
9
U2 U1
(V) U 2
≈ 1,5
2
≈ 6 0,5
≈3
n1
n2
3
n1
n2
(vòng) (vòng)
400
200
600
200
400
200
n1
n2
2
0,5
3
U1
U2
Từ hệ thức
choUbiết
hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn dây có mối quan hệ
Hãytrên,
tínhhãy
tỉ số
1 / U2 và n1 /n2 rồi so sánh hai tỉ số này?
+ Nhận xét
=
như thế nào với số vòng dây của mỗi cuộn?
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
II. TÁC DỤNG LÀM BIẾN ĐỔI HIỆU ĐIỆN THẾ CỦA MÁY
BIẾN THẾ
III.
1, Quan
LẮPsát
ĐẶT(MÁY
Sgk ) BIẾN THẾ Ở HAI ĐẦU ĐƯỜNG DÂY.
2, Kết luận
tỉ lệ thuận với số vòng
Hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn dây ........................
dây của mỗi cuôn:
Trong đó:
n1
U1
U1 : là hiệu điện thế đặt vào cuộn sơ cấp
U2
n
=
2
n1: là số vòng dây của cuộn sơ cấp
n2: là số vòng dây của cuộn thứ cấp
* Chú ý:
- Nếu n1 > n2
- Nếu n1 < n2
U2: Là hiệu điện thế lấy ra ở cuộn thứ cấp
=> U1
=> U1
> U2 =>
< U2 =>
Máy hạ thế
Máy tăng thế
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
I. CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA MÁY BIẾN THẾ
II. TÁC DỤNG LÀM BIẾN ĐỔI HIỆU ĐIỆN THẾ CỦA MÁY
BIẾN THẾ
III. LẮP ĐẶT MÁY BIẾN THẾ Ở HAI ĐẦU ĐƯỜNG DÂY.
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
III. LẮP ĐẶT MÁY BIẾN THẾ Ở HAI ĐẦU ĐƯỜNG DÂY
(Sgk)
Hãy quan sát hình vẽ sau
Vì sao
Hãylạicho
lắpbiết
máybiến
tăngthế
thếnào
ở đầu
là tăng
đường
thế dây?
, hạ thế?
Bài 37: MÁY BIẾN THẾ
III. LẮP ĐẶT MÁY BIẾN THẾ Ở HAI ĐẦU ĐƯỜNG DÂY
IV. VẬN DỤNG
C4. Một máy biến thế dùng trong nhà cần phải hạ hiệu điện
thế từ 220V xuống còn 6V và 3V. Cuộn sơ cấp có 4000 vòng.
Tính số vòng của các cuộn thứ cấp tương ứng.
Giải
Tóm tắt
- Số vòng dây (n2) của cuộn thứ cấp để hạ hiệu điện thế
U1 = 220V
xuống còn 6V
U2 = 6V
U1 n1
U 2 .n1 6.4000
Ta có:
U2’ = 3V
=
=
= 109 (vòng)
=> n2 =
U1
U 2 n2
220
n1 = 4000 vòng
- Số vòng dây (n’2) của cuộn thứ cấp để hạ hiệu điện
n2 = ?
thế xuống còn 3V
n’=?
2
U1
n1
U '2 .n1 3.4000
Ta có:
=
=> n’2 =
=
= 55 (vòng)
U '2 n'2
U1
220
CỦNG CỐ BÀI HỌC
- Một học sinh làm thí nghiệm với các máy biến thế
nhưng bỏ quên không ghi một số kết quả vào bảng.
Hãy điền các giá trị còn thiếu vào bảng sau
Máy
biến thế
U1 (V)
Máy 1
24
Máy 2
n1
(vòng)
n2
(vòng)
2000
1000
9
1500
500
500
U2 (V)
Máy 3
6
12
Máy 4
6
18
1200
KẾT QUẢ
Máy
biến thế
U2 (V)
n1
(vòng)
n2
(vòng)
U1 (V)
Máy 1
24
12
2000
1000
Máy 2
27
9
1500
500
Máy 3
6
12
500
1000
Máy 4
6
18
400
1200
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Hoàn chỉnh các câu hỏi trong SGK
- Làm các bài tập 37.1 đến 37.4 trong SBT
- Đọc nội dung bài 38: THỰC HÀNH
BÀI HỌC TỚI ĐÂY KẾT THÚC
CẢM ƠN CÁC THẦY CÔ VÀ CÁC EM ĐÃ
CHÚ Ý LẮNG NGHE
NHẮC LẠI KIẾN THỨC ĐÃ HỌC
3, Đặt một nam châm điện A có dòng điện XOAY CHIỀU chạy
qua trước một cuộn dây dẫn kín B như hình vẽ.
Sau khi đóng công tắc K thì hiện tượng gì xãy ra trong cuộn
dây B?
- Trong cuộn dây B sẽ xuất hiện dòng điện cảm ứng XOAY
CHIỀU.