Giáo viên: Lê Văn Thành
Chương IV
Bài 41
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Quan sát tranh về sinh sản vơ tính ở thực vật và
cho biết SINH SẢN VƠ TÍNH là gì?
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
I. KHÁI NIỆM
Là hình thức sinh sản khơng có sự kết hợp giữa
giao tử đực và giao tử cái, con sinh ra giống nhau
và giống với cây mẹ.
Em biết có những hình thức sinh sản vơ tính
nào? Cho ví dụ.
Có hai hình thức sinh sản vơ tính là sinh sản bào
tử và sinh sản sinh dưỡng.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
I. KHÁI NIỆM
II. CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VƠ TÍNH
1. Sinh sản bào tử:
Túi bào tử
Quan
sát tranh,
hai
em
cùng bàn
thảo luận
nêu tóm
tắt
các
bước của
q trình
sinh sản
của cây
dương xỉ
Mặt dưới lá
Cây trưởng thành
Bào tử
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Giai đoạn sinh sản vơ tính
Cây trưởng
thành (2n)
Túi bào
tử
Giảm
phân
Bào tử (n)
Ngun
phân
Cơ thể đơn bội
(nguyên ti) (n)
Thể bào
tử mới (2n)
Giai đoạn sinh sản hữu tính
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
I. KHÁI NIỆM
II. CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VƠ TÍNH
1. Sinh sản bào tử:
2. Sinh sản sinh dưỡng:
Quan sát các hình thức sinh sản sinh dưỡng. Các
nhóm thảo luận, nêu các kiểu sinh sản sinh dưỡng
mà em biết.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Cỏ gấu
Sinh sản sinh dưỡng ở cây dâu tây
Khoai tây
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Là khả năng tạo cơ thể mới từ các cơ quan sinh
dưỡng (rễ, thân, lá) của thực vật bậc cao trong tự
nhiên.
VD: thân bò (dâu tây, rau má)
thân rễ (cỏ gấu)
thân củ (khoai tây)
lá (thuốc bỏng)
rễ củ (khoai lang)
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
I. KHÁI NIỆM
II. CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VƠ TÍNH
III. PHƯƠNG PHÁP NHÂN GIỐNG VƠ TÍNH
Các nhóm thảo luận:
- Nhóm 1: Thế nào là giâm cành (hoặc lá, rễ)? Cho VD
- Nhóm 2: Hãy nêu phương pháp chiết cành. Tại sao ở
những cây ăn quả lâu năm người ta thường chiết cành?
- Nhóm 3: Ghép cành là gì? ghép khác chiết ở điểm nào?
- Nhóm 4: Tìm hiểu phần ni cấy mơ: Khái niệm, cơ sở
khoa học.
- Nhóm 5: Quy trình cơng nghệ nuôi cấy mô, ý nghĩa, thành
tựu của nuôi cấy mô.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Chiết cây
Giâm cây
Ghép cây
Nuôi cấy mô cà rốt
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
I. KHÁI NIỆM
II. CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VƠ TÍNH
III. PHƯƠNG PHÁP NHÂN GIỐNG VƠ TÍNH
1. Giâm:
Thế nào là giâm cành (hoặc lá, rễ)? Cho VD
- Tạo cây mới từ một đoạn
thân cành (mía, sắn…) hoặc
một đoạn rễ (rau diếp …)
hoặc một mảnh lá (thuốc
bỏng, thu hải đường…)
- Có thể dùng chất kích
thích giúp nhanh chóng ra rễ
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
1. Giâm:
2. Chiết:
Hãy nêu phương pháp chiết cành. Tại sao ở những
cây ăn quả lâu năm người ta thường chiết cành?
Để rút ngắn thời gian sinh trưởng, sớm thu hoạch
và biết trước đặc tính của quả.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
1. Giâm:
2. Chiết:
Một phương pháp chiết cành khác
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
1. Giâm: Quan sát cách ghép cành, ghép khác chiết ở
điểm nào?
2. Chiết:
3. Ghép:
Ghép
chữ T
Ghép
nối
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
1. Giâm:
2. Chiết:
3. Ghép:
- Dùng cành, chồi của cây này (cành ghép) ghép
lên thân hoặc gốc của cây khác (gốc ghép).
-- Cành ghép và gốc ghép có thể cùng lồi, cùng
giống hoặc có quan hệ họ hàng thì khả năng sống
mới cao.
-- Thường chọn cành ghép của cây cho năng suất
cao và gốc ghép là cây có khả năng chống chịu tốt.
-- Có nhiều kiểu ghép như: ghép áp, ghép nêm…
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
1. Giâm:
2. Chiết:
3. Ghép:
4. Nuôi cấy mô:
Nuôi cấy mô tế bào là gì?
a. Khái niệm ni cấy mơ tế bào: Tách riêng mô tế
bào khỏi cơ thể, nuôi cấy trong môi trường dinh
dưỡng thích hợp để phát triển thành cây mới.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
1. Giâm:
2. Chiết:
3. Ghép:
4. Ni cấy mơ:
- Vì sao mơ thực vật có thể ni cấy để tạo thành cây
mới?
b. Cơ sở khoa học: Tế bào là đơn vị cơ sở tạo nên
mô, cơ quan và cơ thể. Mỗi tế bào đều chứa hệ gen
quy định kiểu gen của lồi đó → tế bào có khả năng
tạo thành cơ thể mới nếu được ni cấy trong mơi
trường thích hợp.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Quan sát cách nuôi cấy mô ở cà rốt (1) và khoai tây
trong ống nghiệm (2), nêu quy trình cơng nghệ nhân giống
bằng nuôi cấy mô tế bào.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
c.Quy trình công nghệ nhân giống bằng nuôi cấy mô
tế bào.
Chọn vật liệu ni cấy
Khử trùng
Tạo chồi
Tạo rễ
(Thường dùng chất kích thích sinh trưởng)
Cấy cây vào mơi
trường thích ứng
Trồng cây trong
vườn ươm
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Phịng ni cấy mô
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
d. Ý nghĩa:
- Tạo nhanh giống mới ở quy mô công nghiệp kể cả
các lồi cây khó nhân giống bằng phương pháp
thơng thường.
- Củng cố các đặc tính di truyền của các giống cây
quý (cây nội địa và cây nhập nội).
- Tạo giống sạch bệnh, hiệu quả kinh tế cao.
e. Thành tựu:
- Áp dụng hiệu quả trên nhiều đối tượng giống cây
trồng.
Bài 41: Sinh sản vơ tính ở thực vật
Câu 1: Sinh sản vơ tính ở thực vật là hình
thức sinh sản:
A. bằng rễ, thân, lá.
B. bằng bào tử.
C. khơng có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao
tử cái.
D. có sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái.