Bài giảng sinh học 9 thao giảng thoái hóa do tự thụ phấn và giao phối gần (19)
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (2.65 MB, 29 trang )
TIẾT 37:
BÀI 34 :
THOÁI HÓA DO TỰ THỤ PHẤN
VÀ DO GIAO PHỐI GẦN
I. Hiện tượng thoái hóa giống:
1. Hiện tượng thoái hóa do tự thụ phấn ở cây
giao phấn:
Thế nào là tự thụ phấn ?
Thế nào là giao phấn ?
Sơ đồ cấu tạo của hoa
Hoa lưỡng tính
Hoa đơn tính
. ..
....... ........ ..
.....................
.. .......
. ...
.......
.
..
........
..... ... ....
...........
.
...... . ........
..
..
.
.
. . .
..
.
..:.
Tự ..:
thụ
phấn
..
.
.....
.......
..
Giao
phấn
Tự thụ phấn
bắt buộc
Quan sát hình 34.1 hãy cho biết
hiện tượng thoái hóa ở cây giao
phấn biểu hiện như thế nào?
Hình 34.1. Hiện tượng thoái hóa do tự thụ phấn bắt buộc ở ngô
Dạng ban đầu: cây điển hình ở quần thể giao phấn.
Từ 1-7: cây tự thụ phấn sau 1-7 thế hệ
2,93m
2,46m
Tự thụ
phấn qua
30 thế hệ
Tự thụ phấn
qua 15 thế hệ
Ns: 47,6 tạ/ha
2,34 m
Ns: 24,1 tạ/ha
Ns: 15,2 tạ/ha
Bắp ngô ban đầu
Bắp ngô bị thoái hóa
1. Hiện tượng thoái hóa do giao
2.
tự thụphối
phấn
gần
ởở
cây
động
giaovật:
phấn:
a.Giao phối gần (giao phối cận huyết):
Là sự giao phối
giữa
con
cái sinh
Thế
nào
là giao
phốira từ một cặp bố mẹ
hoặc
bố thụ
mẹ phấn
với con
Câygiữa
ngô tự
saucái.
nhiều thế hệ chiều cao cây
gần?
và năng suất giảm, bắp dị dạng, hạt ít, nhiều cây bị
chết.
b.Thoái hóa do giao phối gần:
Quan sát hình 34.2 hãy cho biết
hiện tượng thoái hóa ở động vật
biểu hiện như thế nào?
b.Thoái hóa do giao phối gần:
Qua
biểu
hiện
hóa
KháiVì
niệm
thoái
hóa
: thoái
saocác
trong
luật
hôn
nhân
giaở
thực
và động
vật, cho
hãy những
cho biết
đình vật
người
ta không
thoái
hóa
là
gì? thống
Thế
hệ
con
cháu
sinh
trưởng,
triển
yếu,sinh
sản
người
có
quan
hệ
huyết
Thoái hóa là hiện tượng con cháuphát
có sức
sống
kém dần,
thai,
dịnhau?
tật bẩm
sinh,
chết non.
lấy
bộcgiảm,
lộ tínhquái
trạng
xấu,
năng
suất
giảm.
II. Nguyên nhân của hiện tượng thoái hóa:
Thế nào là thể đồng hợp ?
BÀIdịTẬP
Thế nào là thể
hợp ?
Một quần thể P ban đầu xét một tính
trạng có kiểu gen Aa, cho tự thụ phấn
bắt buộc thì ở thế hệ F1, F2 có tỉ lệ kiểu
gen như thế nào ?
* Thể đồng hợp là thể chứa cặp gen gồm hai gen
tương ứng giống nhau.(AA, aa, AABB)
* Thể dị hợp là thể chứa cặp gen gồm hai gen
tương ứng khác nhau (Aa, AaBb)
Khi tửù phoỏi baột buoọc :
P:
Aa
Giaotửỷ P
1A
2
,
Aa
1A
2
1a
2
1
2
1
AA , Aa , aa
4
4
4
F1:
F2 :
1a
2
x
1
AA ,
4
1 2 6
AA= + = =37,5%
4 16 16
21
2
1
Aa , aa ,
AA ,
44
4
4
4
Aa =
= 25%
16
1
aa
4
1 2
6
aa = + =
= 37,5%
4 16 16
Đời đầu
Đời sau
Tỉ lệ %
Aa
aa
50
50
aa
25
75
aa
12, 5
87, 5
AA
F2
AA
F3
AA
F4
AA
aa
6, 25
93, 75
F5
AA
aa
3, 125
96, 875
AA
aa
AA
aa
...
...
...
F1
...
Đồng hợp tử 0
...
Dị hợp tử 100
Fn
Aa
Aa
Aa
Sự biến đổi thể đồng hợp và thể dị hợp
F1
F2
F3
Fn
Tỉ lệ %
Aa
Đời đầu
Đời sau
AA
AA
AA
AA
Aa
Aa
AA
Aa
aa
AA
Aa
aa
AA
aa
aa
aa
aa
aa
Dị hợp tử 100
Đồng hợp tử 0
50=(1/2)1
50
25=(1/2)2
75
12,5=(1/2)3
87,5
(½)n
1- (½)n
Thảo luận nhóm trong thời gian 3 phút
trả lời 2 câu hỏi trong SGK?
F1
F2
F3
Fn
Tỉ lệ %
Aa
Đời đầu
Đời sau
AA
AA
AA
AA
Aa
Aa
AA
Aa
aa
AA
Aa
aa
AA
aa
aa
aa
aa
aa
Dị hợp tử 100
Đồng hợp tử 0
50=(1/2)1
50
25=(1/2)2
75
12,5=(1/2)3
87,5
(½)n
1- (½)n
Qua
các
thế
hệthế
thụ
hoặc
giao
phối
cận
Tự thụ
phấn
ởtự
cây
giao
vàhoặc
giao
phối
gần
QuaTại
cácsao
hệ
tựphấn
thụphấn
phấn
tự
thụ
phấn
ở cây
giaogiao
phấnphối
và ở động
huyết,
lệ
thể
đồng
hợp
tăng
dần,
tỉvì
lệ
thể
dị
hợpcặp gen
vật cận
lạitỉgiao
gây
ra
hiện
tượng
thoái
hóa
tạo
các
huyết,
tỉ lệ
thể
hợp
và
thể
dị
hợp
phối
gần
ở đồng
động
vật
lại
gây
rara
hiện
giảm
dần.
lặn đồng
hợpthoái
gây
biếnhại.
đổi như thế nào?
tượng
hóa?
II. Nguyên nhân của hiện tượng thoái hóa:
nguyên
nhân
cơ bản
Do tự thụVậy
phấn
bắt buộc
ở cây
giaonào
phấn hoặc giao phối
Tuygần
nhiên
có một
số
loài
động
vật, thực
vậthóa
vẫnvìcótạo
thểratựcác
đãvật
gây
ra ra
hiện
tượng
thoái
ở động
gây
hiện
tượng
thoái
thụgen
phấn
giao hợp
phốigây
gần.hại.
Vì sao như vậy ?
hoá
giống?
lặnvàđồng
III. Vai trò của phương pháp tự thụ phấn bắt
buộc và giao phối cận huyết trong chọn giống:
Vì chúng mang những cặp gen đồng hợp không gây hại
nên không dẫn đến hiện tượng thoái hóa, do vậy vẫn có
Thế
nào
làtính
dòng
thuầnmuốn.
chủng
Củng
cố
đặc
mong
Tại
sao
tự
thụ
phấn
bắt
buộc
thể tự thụ phấn và giao phối gần. và giao
huyết
trongcóchọn
ra hợp.
-phối
Tạocận
dòng
thuần
kiểugiống
gen gây
đồng
hiện tượng thoái hóa nhưng những
- phương
Phát hiện
gen
loạingười
bỏ ratakhỏi
pháp
nàyxấu
vẫnđể
được
sử quần thể.
dụng trong chọn giống ?
- Chuẩn bị lai khác dòng để tạo ưu thế lai.
Tại sao
tựTại
thụsao
phấn
buộc
và
Thế
nào
là hiện
tượng
hóa
?
tựbắt
thụ
phấnthoái
ở giao
cây
giao
phối gần phấn
gây ravàhiện
thoáiở hóa
giaotượng
phối gần
động vật
nhưng những
phương
này
vẫnhóa ?
lại gây
ra hiệnpháp
tượng
thoái
được người ta sử dụng trong chọn
giống?
+ Củng
đặc ở
tính
mong
Tự thụcốphấn
cây
giao muốn
phấn và giao phối gần ở động vật
+ Tạo
dòng
thuầntượng
có cặp
genhóa
đồng
lại gây
ra hiện
thoái
vì hợp
tạo ra các cặp gen lặn
Thoái hóa là hiện tượng con cháu có sức sống kém dần,
đồng
hợp gen
gây xấu
hại. để loại ra khỏi quần thể
+ Phát
hiện
bộc lộ tính trạng xấu, năng suất giảm.
+ Chuẩn bị lai khác dòng tạo ưu thế lai
?
Trong chọn giống người ta dùng phương pháp tự
thụ phấn và giao phối gần nhằm mục đích gì?
A. Tạo dòng thuần
B. Tạo cơ thể lai
C. Tăng sức sống cho thế hệ sau.
D.Tạo ưu thế lai
