Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ

PHẠM THÙY LINH

ỨNG DỤNG MÔ HÌNH RIA TRONG VIỆC
PHÁT TRIỂN HỆ THỐNG QUẢN LÝ TÁC
NGHIỆP VĂN PHÕNG

- 1-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan về toàn bộ nội dung của luận văn, những điều được trình bày hoặc
là của cá nhân hoặc là được tổng hợp từ nhiều nguồn tài liệu. Tất cả các tài liệu tham khảo
đều có xuất xứ rõ ràng và được trích dẫn hợp pháp.
Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm và chịu mọi hình thức kỷ luật theo quy định cho
lời cam đoan của mình.
Hà Nội, ngày tháng năm 2007

Phạm Thùy Linh

- 2-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

LỜI CẢM ƠN
Trước tiên, em xin được bày tỏ sự trân trọng và lòng biết ơn đối với thầy giáo
PGS.TS Nguyễn Văn Vỵ, giảng viên bộ môn Công Nghệ Phần Mềm – Khoa Công Nghệ
Thông Tin – Trường Đại học Công Nghệ - ĐHQGHN. Trong toàn bộ quá trình học tập và
làm luận văn tốt nghiệp, thầy đã dành rất nhiều thời gian quí báu để tận tình chỉ bảo,
hướng dẫn, định hướng cho em trong việc nghiên cứu và thực hiện hoàn thành luận văn.
Em xin được cảm ơn các GS, TS, các thầy cô trong trường đại học Công Nghệ ĐHQGHN đã tận tình giảng dạy, giúp đỡ em trong quá trình học tập, thực hành, làm bài
tập, đọc và nhận xét luận văn của em, giúp em hiểu thấu đáo hơn lĩnh vực mà em đang
nghiên cứu, những vấn đề còn tồn tại cần nghiên cứu thêm và hoàn thiện trong việc học
tập, nghiên cứu và thực hiện luận văn này.
Xin cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp và nhất là các thành viên trong gia đình đã tạo mọi
điều kiện tốt nhất, động viên, cổ vũ tôi trong suốt quá trình học tập và làm luận văn tốt
nghiệp.
Hà nội, ngày tháng năm 2007

Phạm Thùy Linh

- 3-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

TÓM TẮT KẾT QUẢ
Luận văn này bao gồm những kết quả sau:
-

Nghiên cứu và trình bày mô hình Rich Internet Application, những công nghệ
và sản phẩm liên quan.

-


Nghiên cứu, triển khai xây dựng phần mềm theo mô hình Rich Internet
Application, áp dụng công nghệ Ajax.

-

Phân tích thiết kế theo phương pháp hướng đối tượng phần mềm “Quản lý tác
nghiệp văn phòng”, sử dụng ngôn ngữ UML 2.0.

-

Áp dụng mô hình RIA phát triển hệ thống “Quản lý tác nghiệp văn phòng”.

- 4-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

MỤC LỤC
CHƢƠNG 1 MÔ HÌNH RICH INTERNET APPLICATION .................................... 10
1.1. Giới thiệu mô hình ................................................................................................... 10
1.2. Đặc điểm ................................................................................................................... 13
1.3. Lợi ích của các ứng dụng RIA.................................... Error! Bookmark not defined.
1.4. Những mặt hạn chế ..................................................... Error! Bookmark not defined.
1.5. Những thách thức đặt ra cần giải quyết .................... Error! Bookmark not defined.
1.6. Hiện trạng phát triển .................................................. Error! Bookmark not defined.
1.7. Những ƣu việt đƣợc ghi nhận ..................................... Error! Bookmark not defined.
1.8. Các phƣơng pháp và công nghệ sử dụng trong mô hình RIA .... Error! Bookmark
not defined.
1.8.1. JavaScript ............................................................. Error! Bookmark not defined.

1.8.2. Adobe Flash ......................................................... Error! Bookmark not defined.
1.8.3. Windows presentation foundation(WPF) and silverlight ...Error! Bookmark not
defined.
1.8.4. ActiveX Controls ................................................. Error! Bookmark not defined.
1.8.5. JavaFX.................................................................. Error! Bookmark not defined.
1.8.6. Các kỹ thuật khác ................................................. Error! Bookmark not defined.
1.9. Một số sản phẩm và công nghệ đáng chú ý ............... Error! Bookmark not defined.
1.9.1. Adobe Flex .......................................................... Error! Bookmark not defined.
1.9.2. Ajax ...................................................................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 2 PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG QUẢN LÝ TÁC NGHIỆP VĂN
PHÕNG.............................................................. ERROR! BOOKMARK NOT DEFINED.
2.1. Mục tiêu ........................................................................ Error! Bookmark not defined.
2.2. Phạm vi ......................................................................... Error! Bookmark not defined.
2.3. Hiện trạng .................................................................... Error! Bookmark not defined.
2.3.1. Giới thiệu.............................................................. Error! Bookmark not defined.
2.3.2. Mô hình tổ chức của NHNo&PTNTVN .............. Error! Bookmark not defined.
- 5-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

2.3.3. Công tác điều hành và quản lý công việc ............ Error! Bookmark not defined.
2.3.4. Yêu cầu................................................................. Error! Bookmark not defined.
2.4. Mô hình nghiệp vụ....................................................... Error! Bookmark not defined.
2.4.1. Biểu đồ hoạt động nghiệp vụ ............................... Error! Bookmark not defined.
2.4.2. Tổng hợp các chức năng hệ thống ....................... Error! Bookmark not defined.
2.4.3. Từ điển thuật ngữ lĩnh vực nghiệp vụ .................. Error! Bookmark not defined.
2.4.4. Các tác nhân nghiệp vụ ........................................ Error! Bookmark not defined.
2.4.5. Mô hình miền lĩnh vực ......................................... Error! Bookmark not defined.
2.4.6. Mô hình ca sử dụng mức cao ............................... Error! Bookmark not defined.

2.4.7. Mô hình ca sử dụng chi tiết .................................. Error! Bookmark not defined.
2.5. Phân tích hệ thống ....................................................... Error! Bookmark not defined.
2.5.1. Gói ca sử dụng Quản lý công văn ........................ Error! Bookmark not defined.
2.5.2. Gói ca sử dụng Quản lý công việc ....................... Error! Bookmark not defined.
2.5.3. Gói ca sử dụng Quản lý thông báo ....................... Error! Bookmark not defined.
2.5.4. Gói ca sử dụng Quản trị ....................................... Error! Bookmark not defined.
2.5.5. Biểu đồ mô hình phân tích gộp của hệ thống....... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3 ỨNG DỤNG MÔ HÌNH RIA TRONG VIỆC TRIỂN KHAI HỆ
THỐNG QUẢN LÝ TÁC NGHIỆP VĂN PHÕNG ......... ERROR! BOOKMARK NOT
DEFINED.
3.1. Giải pháp ...................................................................... Error! Bookmark not defined.
3.1.1. Mô hình kiến trúc phần cứng ............................... Error! Bookmark not defined.
3.1.2. Lựa chọn công nghệ xây dựng phần mềm ứng dụng ..........Error! Bookmark not
defined.
3.1.3. Mô hình triển khai phần mềm .............................. Error! Bookmark not defined.
3.1.4. Sử dụng Rico LiveGrid để biểu diễn dữ liệu trên máy khách... Error! Bookmark
not defined.
3.1.5. Vấn đề về an toàn bảo mật ................................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Thiết kế giao diện ........................................................ Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Phân hệ Quản lý công văn.................................... Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Phân hệ Quản lý công việc ................................... Error! Bookmark not defined.
3.2.3. Phân hệ Quản lý thông báo .................................. Error! Bookmark not defined.
- 6-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

3.2.4. Phân hệ Quản trị hệ thống .................................... Error! Bookmark not defined.

- 7-



Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

BẢNG CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Từ viết tắt

Nội dung

Ajax

Asynchronous JavaScript and XML

B2B

Business-to-business

DOM

Document Object Model

HTML

HyperText Markup Language

HTTP

HyperText Transfer Protocol

IDE


Integrated Development Environment

IE

Internet Explorer

IP

Internet protocol

NHNo&PTNTVN

Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam.

OEM

original equipment manufacturer

REST

Representational State Transfer

RIA

Rich Internet Application.

SLM

Service-Level-Management


SOAP

Simple Object Access Protocol

SVG

Scalable Vector Graphics

TCP

Transmission Control Protocol

WPF

Windows presentation foundation

XHTML

Extensible HyperText Markup Language

- 8-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

MỞ ĐẦU
Ngày nay, khi Internet trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống
của mỗi người, cũng như đối với hoạt động của các doanh nghiệp, tổ chức, thì yêu
cầu đáp ứng các yêu cầu khắt khe của người dùng đã đặt ra cho những nhà nghiên

cứu công nghệ, nhà phát triển sản phẩm dịch vụ trên Internet nhiều thách thức.
Đặc biệt là khoảng cách về khả năng tương tác với người dùng giữa các ứng dụng
trên Internet và các ứng dụng trên nền desktop. Người dùng càng ngày càng khó
chấp nhận chuyển đổi thói quen khi sử dụng các ứng dụng desktop truyền thống,
sang sử dụng các ứng dụng web xây dựng theo mô hình Client-Server truyền
thống.
Với cách này, hoạt động tương tác xảy ra rất chậm chạp do với mô hình
client-server trên các mạng LAN. Các nhà cung cấp dịch vụ trên Internet cũng chủ
động lôi cuốn người dùng bằng cách thu hẹp sự khác biệt này. Do đó, một mô hình
phát triển ứng dụng trên môi trường Internet đã ra đời nhằm đáp ứng kỳ vọng của
cộng đồng khi tương tác trên Web như trên máy desktop. Đó chính là mô hình
phát triển Rich Internet Application (RIA) kèm theo các công nghệ liên quan.
Sự ra đời của mô hình RIA đã mở ra một hướng mới, hứa hẹn tạo ra một
cuộc cách mạng sâu rộng trên Internet. Các ứng dụng được xây dựng theo mô hình
RIA đã và đang thâm nhập vào mọi lĩnh vực của cuộc sống và nhận được những
kết quả đáng khích lệ. Mặc dù vẫn còn nhiều ý kiến khác nhau và còn có nhiều
vấn đề cần khắc phục và tiếp phát triển nhưng áp dụng mô hình RIA vẫn là một
lựa chọn hấp dẫn cho các nhà phát triển, nhà nghiên cứu và ứng dụng.
Là một ngân hàng lớn hàng đầu Việt Nam, trong cuộc đổi mới, mở cửa hội
nhập với thế giới của đất nước, Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn
Việt Nam luôn lấy Công nghệ thông tin là một hướng đầu tư chính tạo ra sức
mạnh cạnh tranh và nhân tố thúc đẩy phát triển. Do nhu cầu cấp thiết phát triển các
hệ thống ứng dụng lớn của Ngân hàng và với những ưu điểm nổi trội cùng sự tiến
bộ về mặt công nghệ không thể phủ nhận, tôi đã chọn chọn đề tài “Ứng dụng mô
hình Rich Internet Application trong việc xây dựng hệ thống Quản lý tác nghiệp
văn phòng” làm đề tài luân văn tốt nghiệp cao học. Luận văn gồm Phần mở đầu và
ba chương:

- 9-



Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

Chƣơng 1 – Giới thiệu mô hình Rich Internet Application
Chƣơng 2 – Phân tích và thiết kế hệ thống Quản lý tác nghiệp văn
phòng theo phƣơng pháp hƣớng đối tƣợng.
Chƣơng 3 – Ứng dụng mô hình Rich Internet Applocation triển khai
phần mềm Quản lý tác nghiệp văn phòng.
Và cuối cùng là đánh giá những nội dung đã đạt được, các nội dung cần
tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện.

- 10-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

CHƯƠNG 1
MÔ HÌNH RICH INTERNET APPLICATION
1.1. Giới thiệu mô hình
Các ứng dụng web ban đầu ra đời với ý tưởng giúp các nhà nghiên cứu
khoa học chia sẻ tài liệu dưới dạng các trang thông tin tĩnh được liên kết với nhau
và được lưu theo chuẩn HTML. Kể từ đó, các trang web nhanh chóng được mở
rộng ra để thể hiện các thông tin theo định dạng văn bản phức tạp cũng như dạng
hình ảnh. Đính kèm theo các trang web là các ứng dụng nhúng cho phép nghe và
xem các thông tin dưới dạng âm thanh, phim ảnh. Các nhà phát triển web bổ sung
thêm các đoạn mã script chạy trên phía máy khách bên cạnh các chức năng cơ bản
của trình duyệt là tạo ra các trang HTML. Các mã script này tạo ra thêm các hiệu
ứng thể hiện giao diện trang web trong quá trình tương tác với người sử dụng như
tạo ra các thanh trượt (slider) để cuộn các trang dữ liệu trên màn hình hiển thị, tạo
ra các menu có khả năng ẩn hoặc mở rộng theo các chiều ngang hoặc dọc… Thậm

chí, các đoạn mã này có thể thực hiện việc xử lý dữ liệu như kiểm soát tính đúng
đắn của dữ liệu do người dùng trang HTML nhập vào.
Bên cạnh việc tăng cường hiệu quả tương tác của người dùng trên từng
trang web, những khả năng này của script không phá vỡ mô hình của các ứng
dụng web truyền thống ban đầu và phần ứng dụng về mặt lôgic vẫn chạy trên máy
chủ để thực hiện các xử lý sau khi người dùng gửi yêu cầu tới nó bằng cách chọn
đường liên kết (link) hoặc nút lệnh trên giao diện. Cơ chế này được gọi là cơ chế
đồng bộ, có nghĩa là, người dùng sau khi gửi yêu cầu đi phải đợi máy chủ xử lý và
tải lại trang kết quả xử lý. Quá trình này cứ lặp đi lặp lại một cách chậm chạp mỗi
khi có yêu cầu mới gây cảm giác khó chịu, bất tiện cho người sử dụng.
Ngày nay, các nhà phát triển web đã tìm ra một mô hình phát triển mới, đó
là mô hình Rich Internet Application (RIA). Mô hình RIA là một sự kết hợp giữa
ứng dụng web truyền thống với mô hình ứng dụng destop thể hiện ở ý tưởng là
đưa một số xử lý trước đây vẫn được thực hiện trên máy chủ trong mô hình truyền
thống về thực hiện trên máy khách, giữ lại các xử lý khác trên máy dịch vụ.

- 11-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3
Thuật ngữ “Rich Internet Applications” được hãng Macromedia chính thức
công bố vào năm 2002. Trước đó, nhiều triển khai theo nội dung này đã được thử
nghiệm và có rất nhiều tên gọi khác nhau đã được sử dụng:
-

Remote Scriptting, được Microsoft đưa ra năm 1998.

-

X Internet, được tổ chức nghiên cứu Forrester đưa ra năm 2000.


-

Rich (Web) Clients.

-

Rich Web Application.
Những sản phẩm công nghệ triển khai theo mô hình này điển hình như bộ

sản phẩm Flash của hãng Abode, java applets, và một tập hợp các công nghệ được
gọi bằng thuật ngữ Ajax – “là một loạt các công nghệ, mà mỗi công nghệ tự bản
thân chúng có những ảnh hưởng nhất định, cùng liên kết trong một cách thức phát
triển triển ứng dụng web mới mẻ mạnh mẽ”. Sau đây là sơ đồ mối quan hệ giữa
Flash, Ajax, và java applets.

Hình 1.1: Quan hệ giữa Flash, Ajax, Java applet/hoặc các công nghệ java khác.
Sơ đồ tương tác giữa các đối tượng trong môi trường hoạt động theo mô hình RIA
được mô tả cụ thể ở Hình 1.2.
Mô hình không chỉ ra một cách cụ thể những rằng buộc người dùng phức
tạp mà chỉ xác định các hành vi tự động, dựa trên kinh nghiệm, trực quan. Chúng
đơn thuần biểu diễn một vài kết quả hành vi có liên quan tới nội dung của sự
tương tác giữa người sử dụng và ứng dụng RIA.
Ở bậc cao nhất, mô hình minh họa 3 nội dung chính (các phần được tô màu
và đóng khung trên hình vẽ), mỗi phần có những ảnh hưởng nhất định tới hiệu suất
của ứng dụng:

- 12-



Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3
-

Thiết kế của ứng dụng và môi trường sử dụng hay nội dung (hàng trên cùng
trong vùng đóng khung 1)

1
2

3
Hình 1.2: Mô hình tương tác giữa các đối tượng trong mô hình RIA.
-

Mong muốn và hành vi của người sử dụng (phần dưới bên trái, trong phần
đóng khung 2)

-

Hành vi khi sử dụng của ứng dụng (phân dưới bên phải, trong phần đóng
khung 3)

Đó là mô hình mô tả từng bước thông qua những gì xảy ra trong suốt quá
trình tương tác giữa người sử dụng và ứng dụng dựa trên trình duyệt. Phần mũi tên
đen đậm thể hiện luồng hoạt động của một ứng dụng Web truyền thống bắt đầu từ
yêu cầu của người sử dụng (click), thông qua giao thức HTTP gửi yêu cầu tới máy
chủ, sau khi nhận yêu cầu, xử lý, máy chủ sẽ trả lại kết quả về cho máy trạm tại bộ
nhớ tạm thời của trình duyệt (browse cache), khi dữ liệu đã trả về đủ tại bộ nhớ
tạm, người sử dụng có thể nhận được dữ liệu thông qua các khung nhìn trên trang
web. Kinh nghiệm người sử dụng của thời gian phản hồi dữ liệu từ máy chủ chính
là khoảng thời gian cần cho tổng thể quá trình từ khi người dùng click vào một

đường liên kết trên trình duyệt đến khi nhận được kết quả trả về từ máy chủ trên
trang web. Việc tải thậm chí chỉ một trang web đơn cũng bao gồm một loạt các
chuyến đi từ máy trạm tới máy chủ (một trang Web thường bao gồm một tập các

- 13-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3
phần tử như các file .css, các đoạn mã script, các ảnh nén, …) mà mỗi phần tử đó
thường được tải một cách độc lập, riêng rẽ bởi trình duyệt. Như vậy, với một ứng
dụng web thông thường có thể nhận thấy rằng, tiến trình máy trạm yêu cầu, máy
chủ xử lý và gửi lại cứ lặp đi lặp lại mỗi khi người sử dụng click vào một đường
link trên trình duyệt

1.2. Đặc điểm
Các ứng dụng Web truyền thống tập trung mọi hoạt động xung quanh kiến
trúc

cli

- 14-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

KẾT LUẬN
Những kết quả đạt đƣợc
Mô hình RIA là một hướng phát triển công nghệ mới trong những năm tới,
hứa hẹn một cuộc cách mạng mới trên Internet. Các ứng dụng dụng xây dựng theo
mô hình RIA ngày càng quen thuộc và đi vào cuộc sống như G-Mail, Yahoo-mail

beta, Live Search của Microsoft,… Thậm chí, các hãng lớn đã có kế hoạch và
đang bước vào cuộc đua vô cùng quyết liệt để đưa các ứng dụng văn phòng từ việc
hoạt động trên các máy tính để bàn, sang hoạt động trên Internet.
Kèm theo những bước tiến đó là các công nghệ, các thuật ngữ mới ra đời như
web 2.0, ajax, … đưa công nghệ thông tin ngày càng đáp ứng gần hơn nhu cầu
khai thác và sử dụng Internet nói chung.
Trong phạm vi của luận văn này, các công nghệ và công cụ phổ biến, hỗ trợ
phát triển ứng dụng theo mô hình RIA đã được nghiên cứu và đánh giá. Bước đầu
đã được áp dụng triển khai xây dựng thành công phần mềm OMS, đã được triển
khai tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam. Những phản
hồi tích cực từ phía lãnh đạo ngân hàng và của người dùng là một nguồn động
viên to lớn, làm cơ sở để ra đời các phiên bản tiếp theo cũng như các sản phẩm
mới dựa trên các công nghệ mới cho phép phát triển các ứng dụng theo mô hình
RIA.

Hạn chế và hƣớng phát triển
Là một hướng phát triển mới nên mô hình phát triển ứng dụng RIA và các
công nghệ liên quan không tránh khỏi những vấn đề tồn tại cần giải quyết, cũng
như những nhìn nhận và đánh giá khác nhau. Trong thời gian ngắn trước mắt. các
ứng dụng xây dựng theo mô hình RIA không thể thay thế được hoàn toàn các ứng
dụng truyền thống. Bên cạnh đó, các công nghệ mới sẽ tiếp tục phát triển và hoàn
thiện đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ giữa các hãng phát triển công nghệ, đưa ra các
mô hình chuẩn và nhận được sự hỗ trợ của nhiều nền tảng công nghệ khác nhau.
Do đó, những ứng dụng phát triển theo mô hình RIA cần tiếp tục được bảo
trì, nâng cấp, thử nghiệm trong môi trường thực tế. Đặc biệt, cần phải tiếp tục
hoàn thiện và thử nghiệm các vấn đề liên quan đến:
-

Bảo mật của tầng trung gian chạy trên máy khách.
- 15-



Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3
-

Quản lý và chia sẻ tài nguyên với các ứng dụng trên máy khách.

-

Khả năng chịu tải của hệ thống.

-

Đơn giản hóa quá trình phát triển ứng dụng theo mô hình RIA.

-

Sự hỗ trợ của các nền tảng công nghệ khác nhau.

Ngoài những vấn đề chung trên ra, phần mềm OMS cần tiếp tục các công
việc sau :
-

Tiếp thu phản hổi góp ý của người dùng.

-

Nghiên cứu áp dụng chữ ký số vào trong quy trình xét duyệt công văn.

-


Xây dựng một workflow – engine .

-

Bổ sung các tính năng mới theo yêu cầu của người dùng.

- 16-


Phạm Thùy Linh – Lớp K10T3

TÀI LIỆU THAM KHẢO
Danh sách tài liệu tiếng Việt
1. Nguyễn Văn Vỵ (2002), Phân tích thiết kế các hệ thống thông tin hiện đại,
hướng cấu trúc – hướng đối tượng, NXB Thống Kê, Hà Nội.
2. Đặng Văn Đức (2002), Phân tích thiết kế hướng đối tượng bằng UML,
NXB Giáo Dục, Hà Nội

Danh sách tài liệu tiếng anh
3. Chris Loosley (2006): Design, Measurement,and Management Challenges,
Keynote Systems.
4. Dave Crane, Eric Pascarello, Darren James (2006), Ajax in Action,
Manning Publication Co.
5. Adobe Flex- Technical white paper
6.
7.
8.
9.
10.

11.
12.
13.
14. .
15.
16.

- 17-