ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
================

BÙI THỊ HỒNG HẠNH

TỰ ĐÁNH GIÁ CỦA HỌC SINH TRƢỜNG
GIÁO DƢỠNG SỐ 2 NINH BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ TÂM LÝ HỌC

Hà Nội – 2014


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
================

BÙI THỊ HỒNG HẠNH

TỰ ĐÁNH GIÁ CỦA HỌC SINH TRƢỜNG
GIÁO DƢỠNG SỐ 2 NINH BÌNH

Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Tâm lý học
Mã số: 60 31 80

Người hướng dẫn khoa học: PGS, TS. TRƢƠNG THỊ KHÁNH HÀ

Hà Nội - 2014

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan những kết quả đạt được trong nghiên cứu này hoàn
toàn mới, không có sự sao chép của các nghiên cứu khác. Các kết quả
nghiên cứu khoa học trên chưa từng công bố hay sử dụng trong bất kể hình
thức nào.
Lời cam đoan trên là đúng sự thật và Tôi xin chịu hoàn toàn trách
nhiệm với lời nói của mình.
Học viên
Bùi Thị Hồng Hạnh


LỜI CẢM ƠN
Sau một thời gian làm việc tích cực và nghiêm túc, luận văn “: “Tự
đánh giá của học sinh trường giáo dưỡng số 2 Ninh Bình” đã được hoàn
thành. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS. TS. Trương Thị Khánh
Hà – người đã nhiệt tình, tâm huyết truyền lại cho tôi những mạch tri thức
khoa học đồng thời hướng dẫn từng nội dung, phương pháp nghiên cứu để
luận văn được hoàn thiện.
Tôi cũng xin cảm ơn thầy cô giáo khoa Tâm lý học Trường Đại học
khoa học xã hội và Nhân văn – ĐHQGHN đã ân cần dạy dỗ và truyền đạt
những tri thức quí báu trong suốt những năm qua, để tôi có thể hoàn thành
tốt khóa học của mình.
Tôi xin chân thành cảm ơn và biết ơn sâu sắc tới thầy cô giáo, học
sinh Trường giáo dưỡng số 2 Ninh Bình đã tạo điều kiện, giúp đỡ tôi trong
suốt quá trình nghiên cứu thực tế tại trường. Sự tâm huyết, nhiệt tình của
các thầy cô và học sinh đã giúp tôi hoàn thành được luận văn của mình.
Cuối cùng cảm ơn các em sinh viên D38, D39 – Học viên Cảnh sát
nhân dân yêu quí đã giúp tôi có những tri thức và thông tin để bổ sung
hoàn thiện luận văn của mình.
Mặc dù cố gắng hết sức nhưng vì thời gian có hạn, trình độ, năng lực của

bản thân còn nhiều hạn chế nên đề tài không tránh khỏi còn nhiều thiếu sót. Rất
mong nhận được những lời góp ý của các thầy cô giáo khoa Tâm lý học để được
rút kinh nghiệm cho những lần nghiên cứu sau đạt kết quả tốt hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày

tháng

Học viên

năm 2014


DANH MỤC VIẾT TẮT
TĐG

Tự đánh giá.

HSTGD

Học sinh trường giáo dưỡng.

ĐTB

Điểm trung bình.


DANH MỤC BẢNG
Bảng 3. 1: Điểm trung bình TĐG của học sinh TGD theo thang đo E.T.E.S
..................................................................... Error! Bookmark not defined.

Bảng 3.2: Tự đánh giá của học sinh về gia đình ........ Error! Bookmark not
defined.
Bảng 3.3 : Tự đánh giá về giao tiếp xã hội của HSTGD Error! Bookmark
not defined.
Bảng 3.4. Tự đánh giá về thể chất của HSTGD ......... Error! Bookmark not
defined.
Bảng 3.5. TĐG về học đường của HSTGD Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.6. Trình độ học vấn của học sinh TGD ......... Error! Bookmark not
defined.
Bảng 3.7. TĐG về cảm xúc của HSTGD .... Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.8. Tự đánh giá về tương lai của học sinh TGD ... Error! Bookmark
not defined.
Bảng 3.9. So sánh các mặt TĐG của HSTGD theo nhóm tuổi ............ Error!
Bookmark not defined.
Bảng 3.10. So sánh các mặt TĐG theo trình độ học vấn . Error! Bookmark
not defined.
Bảng3.11 So sánh giữa thang đo E.T.E.S và thang đo Rosenberg theo
độ tuổi .................................................. Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.12 So sánh giữa thang đo E.T.E.S và thang đo Rosenberg theo trình độ
học vấn ............................................................... Error! Bookmark not defined.


DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3 .1: Điểm trung bình TĐG của HSTGD theo thang E.T.E.S Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.2: Mối tương quan giữa các mặt TĐG của học sinh ........... Error!
Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.3. Biểu đồ so sánh cái tôi gia đình của học sinh theo nhóm tuổi
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.4. Biểu đồ so sánh cái tôi xã hội của học sinh theo nhóm tuổi

..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.5. Biểu đồ so sánh cái tôi thể chất của học sinh theo độ tuổi
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.6. Biểu đồ so sánh cái tôi học dường của học sinh theo độ tuổi
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.7. Biểu đồ so sánh cái tôi cảm xúc của học sinh theo độ tuổi
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3. 8. Biểu đồ so sánh cái tôi tương lai của học sinh theo độ tuổi
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.9. Biểu đồ so sánh cái tôi gia đình của học sinh theo trình độ
học vấn ................................................. Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.10 Biểu đồ so sánh cái tôi xã hội của học sinh theo trình độ học vấn
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.11 Biểu đồ so sánh cái tôi thể chất của học sinh theo trình độ học vấn
..................................................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.12 Biểu đồ so sánh cái tôi học đường của học sinh theo trình độ
học vấn ........................................................ Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3. 13 Biểu đồ so sánh cái tôi xúc cảm của học sinh theo trình độ học vấn
..................................................................... Error! Bookmark not defined.


Biểu đồ 3.14 Biểu đồ so sánh cái tôi tương lai của học sinh theo trình
độ học vấn .................................................. Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.15: Sự tương quan giữa đánh giá chung của thang E.T.E.S với
thang Rosenberg .......................................... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3. 16 Biểu đồ so sánh tự đánh giá chung của học sinh theo thang
E.T.E.S và thang Rosenberg theo độ tuổi ... Error! Bookmark not defined.
Biểu đồ 3.17 Biểu đồ so sánh tự đánh giá chung của học sinh theo thang
E.T.E.S và thang Rosenberg theo trình độ học vấn ... Error! Bookmark not
defined.



MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ...................................................................................................... 3
1. Lý do chọn đề tài ....................................................................................... 3
2. Mục đích nghiên cứu ............................... Error! Bookmark not defined.
3. Đối tượng nghiên cứu.............................. Error! Bookmark not defined.
4. Khách thể nghiên cứu .............................. Error! Bookmark not defined.
5. Giả thuyết nghiên cứu ............................. Error! Bookmark not defined.
6. Nhiệm vụ nghiên cứu .............................. Error! Bookmark not defined.
7. Phạm vi nghiên cứu ................................. Error! Bookmark not defined.
8. Phương pháp nghiên cứu ......................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TĐG CỦA HỌC SINH TRƢỜNG
GIÁO DƢỠNG SỐ 2 NINH BÌNH .......... Error! Bookmark not defined.
1.1. Tổng quan một số nghiên cứu về tự đánh giá và tự đánh giá của
học sinh trƣờng giáo dƣỡng .................. Error! Bookmark not defined.
1.1.1. Một số nghiên cứu ở nước ngoài Error! Bookmark not defined.
1.1.2. Một số nghiên cứu trong nước ... Error! Bookmark not defined.
1.2.Các khái niệm cơ bản ...................... Error! Bookmark not defined.
1.2.1. Khái niệm tự đánh giá ................ Error! Bookmark not defined.
1.2.2. Tự đánh giá bản thân học sinh trường giáo dưỡng số 2 Ninh Bình.
.............................................................. Error! Bookmark not defined.
1.2.3. Các mặt biểu hiện của tự đánh giá của học sinh trường giáo dưỡng
.............................................................. Error! Bookmark not defined.
1.3. Những yếu tố ảnh hƣởng đến TĐG của học sinh TGD ........ Error!
Bookmark not defined.
1.3.1. Quan hệ với cha mẹ .................... Error! Bookmark not defined.
1.3.2 Giao tiếp với thầy cô giáo .......... Error! Bookmark not defined.
1.3.3. Giao tiếp với bạn bè ................... Error! Bookmark not defined.
1.3.4 Trình độ học vấn ........................ Error! Bookmark not defined.

1


1.3.5 Độ tuổi ......................................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 2. TỔ CHỨC VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU... Error!
Bookmark not defined.
2.1. Tổ chức nghiên cứu ........................ Error! Bookmark not defined.
2.1.1. Tổ chức nghiên cứu về mặt lý thuyết ......... Error! Bookmark not
defined.
2.1.2. Tổ chức nghiên cứu mặt thực tiễn ............. Error! Bookmark not
defined.
2.1.3: Các bước nghiên cứu ................. Error! Bookmark not defined.
2.2. Mẫu nghiên cứu .............................. Error! Bookmark not defined.
2.2.1. Vài nét về địa bàn nghiên cứu .... Error! Bookmark not defined.
2.2.2. Vài nét về khách thể nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
2.3. Các phƣơng pháp nghiên cứu ........ Error! Bookmark not defined.
2.3.1. Phương pháp nghiên cứu tài liệuError! Bookmark not defined.
2.3.2. Phương pháp phỏng vấn sâu ...... Error! Bookmark not defined.
2.3.3. Phương pháp xử lí số liệu bằng thống kê toán học............. Error!
Bookmark not defined.
2.3.4. Phương pháp thang đo ............... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined.
3.1. Thực trạng chung về mức độ tự đánh giá của học sinh Trƣờng
giáo dƣỡng số 2 Ninh Bình .................... Error! Bookmark not defined.
3.1.1. Tự đánh giá chung của HSTGD số 2 Ninh Bình. ................ Error!
Bookmark not defined.
3.1.2 Tự đánh giá của học sinh TGD về các mặt cụ thể. .............. Error!
Bookmark not defined.
3.1.3. Mối tương quan giữa các mặt TĐG của học sinh TGD theo
thang đo E.T.E.S ................................... Error! Bookmark not defined.


2


3.1.4 So sánh các mặt TĐG của học sinh trường giáo dưỡng theo độ
tuổi và trình độ học vấn........................ Error! Bookmark not defined.
3.2. So sánh giữa kết quả thang đo E.T.E.S và thang đo Rosenberg
.................................................................. Error! Bookmark not defined.
3. 2. 1 Tương quan giữa thang đo E.T.E.S và thang đo Rosenberg
.............................................................. Error! Bookmark not defined.
3. 2.1 So sánh giữa thang đo E.T.E.S và thang đo Rosenberg theo độ tuổi
......................................................................... Error! Bookmark not defined.
3.2.2 So sánh giữa thang đo E.T.E.S và thang đo Rosenberg theo trình
độ học vấn ............................................ Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .................. Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................... 4
PHỤ LỤC ................................................... Error! Bookmark not defined.

3


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đường lối đổi mới đất nước bắt đầu từ Đại hội VI mà đặc biệt là từ
Đại hội VII Đảng ta đã nhận thức ngày càng đầy đủ vai trò động lực của sự
phát triển kinh tế - xã hội là con người. Chính con người với sức lực và trí
tuệ của mình là nhân tố quyết định hiệu quả của việc khai thác nguồn lực tự
nhiên và các nguồn lực khác. Từ đó đến nay, Đảng ta luôn coi trọng con
người là động lực của sự nghiệp xây dựng xã hội mới, đồng thời là mục
tiêu của Chủ nghĩa xã hội.

Bên cạnh giáo dục gia đình và nhà trường, quá trình tự giáo dục và
tự rèn luyện bản thân của mỗi con người là điều cốt yếu nhất để trở thành
người có ích cho xã hội. Đó là việc mỗi cá nhân tiếp nhận những tri thức từ
gia đình và xã hội, đồng thời biến nó thành những quan điểm, lập trường
của bản thân tác động trở lại xã hội. Khi đã là một người trưởng thành họ
phải biết tự phân tích, tự đánh giá vấn đề và xử lý các vấn đề trong cuộc
sống theo hướng tích cực. Tâm lý học Hoạt động cho rằng, việc cá nhân tự
đối chiếu bản thân với chuẩn mực xã hội giúp cho họ nhận ra giá trị của
bản thân, từ đó cá nhân có những ứng xử phù hợp với những chuẩn mực
đó, chính là năng lực tự đánh giá bản thân.
Những năm gần đây tình hình người chưa thành niên vi phạm pháp
luật có xu hướng tăng, tính chất của các hành vi vi phạm ngày càng nguy
hiểm và diễn biến phức tạp. Đã có không ít người chưa thành niên tham gia
vào các băng, nhóm tội phạm có tổ chức, có sử dụng bạo lực với tính chất
côn đồ, hung hãn, thực hiện các hành vi giết người, cướp tài sản, chống
người thi hành công vụ, đâm thuê, chém mướn … gây hậu quả nghiêm
trọng và nhức nhối cho xã hội. Từ năm 2002 đến nay, trung bình mỗi năm
xảy ra hơn 10.000 vụ phạm pháp hình sự do người chưa thành niên thực
hiện (chiếm hơn 20% tổng số vụ phạm pháp hình sự các loại) với gần
4


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Nguyễn Ngọc Bích, Tâm lý học nhân cách, NXB ĐHQGHN, 2000.
2. Văn Thi ̣Kim Cúc , Những tổ n thương tâm lý của thiế u niên do bố me ̣ ly
hôn. NXB Khoa ho ̣c xã hô ̣i, Hà Nội, 2003.
3. Văn Thị Kim Cúc , Mối tương quan giữa biểu tượng về gia đình và sự đánh
giá bản thân ở trẻ 10 – 15 tuổi, Tâm lý học, số 2, 2/2004, tr 25-31
4.Văn Thị Kim Cúc , Tìm hiểu sự đánh giá bản thân ở trẻ 10 – 15 tuổi,
Tâm lý học, số 7, 7/2003, tr 19-23 của sinh viên Cao đẳng Sư phạm Hà

Nội, Luận án Tiến sĩ tâm lý, 2003.
5. Vũ Dũng Từ điển Tâm lý học, NXB Từ điển Bách Khoa, 2008.
6. Trương Thị Khánh Hà, Tâm lý học phát triển, NXB ĐHQGHN, 2013.
7. Phạm Minh Hạc, Tuyển tập Tâm lý học, NXB Giáo dục, 2002.
8. Lê Văn Hồng, Lê Ngọc Lan, Tâm lý học lứa tuổi và Tâm lý học sư
phạm,NXB Giáo dục, 2001.
9. Đào Lan Hương, Nghiên cứu sự tự đánh giá thái độ học tập môn toán
của sinh viên Cao đẳng Sư phạm Hà Nội. Luận án Tiến sĩ Tâm lý học,
1999.
10. Đỗ Ngọc Khanh, Nghiên cứu tự đánh giá của học sinh Trung học cơ sở
ở Hà Nội, Luận án Tiến sĩ Tâm lý học, 2005.
11. Lê Ngọc Lan “ Cơ sở tâm lý của giáo dục và tự giáo dục” . Bài giảng
dành cho sinh viên cao học.
12. Trương Quang Lâm, Nghiên cứu tự đánh giá của học sinh Trường
Trung học phổ thông Tô Hiệu, huyện Thường Tín, Hà Nội, Luận văn
Thạc sĩ Tâm lý học, 2012.
13. Luật xử lí vi phạm hành chính, 2013.
14. Vũ Thị Nho, Tâm lý học phát triển, NXBĐHQGHN.

5


15. Vũ Thị Nho, Một số đặc điểm tự đánh giá của học sinh cuối bậc tiểu
học, Đề tài cấp Bộ, 1997.
16. Đặng Thanh Nga, Trương Quang Vinh, Người chưa thành niên phạm
tội- Đặc điểm Tâm lý và chính sách xử lý, NXB Tư pháp, 2011.
17. Nghị định số 81/2013/NĐ-CP ngày 19/7/2013.
18. Nguyễn Thị Oanh (1998), Gia đình Việt Nam thời mở cửa, NXB Trẻ.
19. Hoàng Phê, Từ điển Tiế ng Viê ̣t, NXB Đà Nẵng,1998
20. Lê Đức Phúc (1999), Báo cáo kết quả nghiên cứu đề tài: “Sự phát triển

ý thức bản ngã”, Trong khuôn khổ dự án điều tra, khảo sát về trẻ em
tiểu học 1997-1999 do Vụ Tiểu học, Bộ GD&ĐT thực hiện
21. Đỗ Thị Hạnh Phúc ( 2001), Quan hệ của thiếu niên với bạn học, Luận
án tiến sỹ Tâm lý học.
22. Lê Thi ̣Quý và Đă ̣ng Vũ Cảnh Linh , Bạo lực gia đình một sự sai lê ̣ch
giá trị. NXB Khoa ho ̣c xã hô ̣i, Hà Nội, 2007.
23. Lã Thu Thủy (2001), Quan niệm của Sinh viên về khái niệm “Cái Tôi”
trong bối cảnh tính cá nhân và tính cộng đồng, Tâm lý học, số 6,
9/2001.
Tiếng Anh
24. Boivin, M. Virato, E & Gacgnon, C. (1992), “ A reassessment of the
self – perception profile for children”. In Internation Journal of
Behavioral Deverloment, 15, tr. 275 – 290.
25. Brown & Mankowski, (1993), “ Self – esteem, mood, and self –
evaluation: changes in mood and the way you see you”. Journal of
Personality and social psychology, 64, tr. 412 – 430.
26. Coopersmith, S. 1967. The antecedents of Self- esteem, W. H. Freeman
and company USA.
27. Harter, S. (1986), Manual for the self – perception profile for children,
Denver, CO: University of Denver.
6


28. Hoge, D.D, Smit, E.K; Hanson, S.L. (1990), “ School experiences
predicting changes in self – esteem of sixth – and seventh – grade
students”. Journal of Educational Psychology, 82, Tr. 117- 127.
29. Pervin, L, A, (1989), Personality Theory and Reseach, 5- th ed .,
Willey publications company, NY.
30. Purkey, W. ( 1988), “ An overview of self – concept theory for
counselors” ERIC Clearinghouse on Counseling and Personnel

Services, Ann Arbor, Mich( An ERIC/ CAPS Digest: ED304630).
31. Sigelman, C.K. & Shaffer, D.R. ( 1991), “ Life – span Human
development”.
32. Steinberg, L. (1993), Adolescence, USA.
33. Tesser, A.,& Campbell, J. (1980), “ Self- definition: The impact of the
relative performance and similarity of others”. Social Psychology
Quarterly, 43, tr. 341 – 347.
Tiếng Nga
34. Петровский, А.В и Ярошевский (1990), Психология словарь,
Москва.
35.

Рубинский,

Л.И

Соловиьева,

А.Е

(1982)

психология

самовспитания, Москва.
36. Словарь Русского языка (1984), Академия наук СССР институт
Руского яхзыка, Т4, Изд Руский язык.
Tiếng Đức
37. Franz S. (1979), Untersuchung zur Befahigung von Schulrn der Klassen 5,7,9 ihr
Lern- und Kollektivverhalten selbst adaquat einzuschatzzen. Dissertation B. PH.

Potssdam

7