CÁCH VIẾT MỞ BÀI MỘT BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VÀ TUYỂN
TẬP NHỮNG MỞ BÀI THAM KHẢO
18.Trong vô số những nạn nhân của xã hội phong kiến có một tầng lớp
mà hết thảy các nhà văn nhân đạo đều đau sót trân trọng và tập chung
viết về họ đó là người phụ nữ. trong số những tác phẩm viết về đề tài
này nổi bật nhất phảI kể đến truyện Kiều của Nguyễn Du ở cuối thế kỉ
18 đầu thế kỉ 19. Nhân vật Thuý Kiều là điển hình cho những người phụ
nữ tài sắc vẹn toàn, đức hạnh thanh cao nhưng lại bị cuộc đời vùi dập,
xô đẩy vào những đau thương bất hạnh. Ta sẽ thấy rõ điều đó qua các
đoạn trích: “Chị em Thuý Kiều”, “Mã giám Sinh mua Kiều”, “Kiều ở
lầu Ngưng Bích”.
19. Là cây bút chuyên về truyện ngắn ,trong chiến tranh Lê Minh Khuê
viết về cuộc sống chiến đấu của tuổi trẻ ở tuyến đường Trường Sơn .
“Những ngôi sao xa xôi” là tác phẩm đầu tay của bà ,được viết năm
1971 giữa lúc cuộc kháng chiến chống Mỹ của dân tộc đang diễn ra rất
ác liệt.Truyện giúp ta hiểu hơn về cuộc sống của những cô gái thanh
niên xung phong trên một cao điểm ở tuyến đường Trường Sơn .
20.Gấp lại truyện ngắn “Lặng lẽ Sa pa ”của Nguyễn Thành Long lòng ta
cứ xao xuyến vấn vương trước vẻ đẹp của những con người ,trước
những tình cảm chân thành, nồng hậu trong một cuộc sống đầy tin yêu


.Dù được miêu tả ít hay nhiều nhân vật nào của “Lặng lẽ Sa pa” cũng
hiện lên với nét cao quí đáng khâm phục .Trong đó anh thanh niên làm
công tác khí tượng kiêm vật lý địa cầu đã để lại cho chúng ta nhiều ấn
tượng khó phai mờ .
21.Kim Lân là nhà văn có vốn sống vô cùng phong phú và sâu sắc về
nông thôn Việt Nam.Các sáng tác của ông đều xoay quanh cảnh ngộ và
sinh hoạt của người nông dân . Văn bản “Làng” đươc sáng tác vào thời
kỳ đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp ,với nhân vật chính là
ông Hai ,một lão nông hiền lành ,yêu làng ,yêu nước và gắn bó với

kháng chiến .
22. Khoảnh khắc giao mùa có lẽ là khoảnh khắc đẹp đẽ nhất của tự
nhiên,nó gieo vào lòng người những rung động nhẹ nhàng khiến ta như
giao hoà, đồng điệu .Khi chúng ta chưa hết ngỡ ngàng bởi một Xuân
Diệu “tựa cửa nhìn xa nghĩ ngợi gì ” thì đã gặp một Hữu Thỉnh tinh tế
,sâu sắc đến vô cùng qua một thoáng “Sang Thu” .
23. Cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu n¬ước của dân tộc ta là một bản
anh hùng ca bất diệt.Trong những tháng năm sục sôi khí thế “Xẻ dọc
Trường Sơn đi cứu nước ”ấy nhân dân Miền Bắc đã không tiếc sức
người,sức của chi viện cho Miền Nam ruột thịt. Trong những đoàn quân
điệp trùng nối nhau ra trận có chàng trai trẻ Phạm Tiến Duật .Anh được


tôi luyện và trưởng thành trong chiến tranh và trở thành nhà thơ chiến sỹ
.Thơ anh không cuốn hút người đọc bằng ngôn từ mượt mà,âm điệu du
dương mà nó khiến người đọc say bằng chính sự tự nhiên,sống động,gân
guốc,độc đáo và đậm chất lính tráng.“Bài thơ về tiểu đôi xe không kính”
là một thi phẩm tiêu biểu cho hồn thơ đó .
24.Trong văn học Việt Nam đã có không ít tác phẩm mang tên gọi
truyền kỳ hoặc có tính chất truyền kỳ song được tôn vinh là “ thiên cổ kỳ
bút” thì cho đến nay chỉ có một “Truyền kỳ mạn lục” của Nguyễn Dữ
.“Chuyện người con gái Nam Xương” được rút trong tập những câu
chuyện kỳ lạ đó . Nhân vật chính của tác phẩm là Vũ Nương đã để lại
trong lòng người đọc niềm cảm thương sâu sắc.
25. Huy Cận là một trong những nhà thơ tiêu biểu của phong trào Thơ
Mới .Sau cách mạng ông nhanh chóng hoà nhập vào công cuộc kháng
chiến vĩ đại và trường kì của dân tộc.Hoà bình lập lại,từng trang thơ Huy
Cận ấm áp hơi thở của cuộc sống đang lên.Bài thơ “Đoàn thuyền đánh
cá”được sáng tác ở Hòn Gai năm 1958 nhân một chuyến đi thực tế dài
ngày . Bài thơ thực sư là một bài ca ca ngợi cuộc sống của những con

người lao động mới .
26. Không biết tự bao giờ trăng đã trở thành nàng thơ,thành người bạn
tri âm tri kỉ của biết bao tâm hồn thi sĩ .Với ánh sáng huyền diệu,với chu


kì tròn khuyết lạ lùng, trăng đã gợi cho các thi nhân cổ kim nhiều thi tứ
.Trong miền thơ mênh mang ấy, “ánh trăng ”của Nguyễn Duy như một
lời tâm sự chân thành ,đã neo lại trong tâm hồn người đọc những tâm
trạng riêng,những suy ngẫm riêng giàu trăn trở .
27. Tình cảm gia đình, tình yêu đối với quê hương xứ sở là những tình
cảm nguyên sơ nhưng cũng thiêng liêng nhất của con người Việt Nam.
Lòng yêu thương con cái, ước mong thế hệ sau nối tiếp xứng đáng
truyền thống của tổ tiên, dân tộc, quê hương là sự thể hiện cụ thể của
tình cảm cao đẹp đó. Nhiều nhà thơ đã giãi bày những sắc thái tình cảm
ấy lên trang giấy. Chúng ta bắt gặp trong bài thơ “nói với con” của tác
giả Y Phương một cách diễn đạt mộc mạc, chân chất của người miền núi
những lời tâm tình thiết tha, những lời dặn dò ân cần, chia sẻ của người
cha đối với con lòng tự hào về con người và quê hương yêu dấu của
mình.

28.
Cũng như mùa xuân, mùa thu luôn là đề tài gợi nhiều cảm xúc cho các
thi nhân. Mỗi người lại có cách nhìn cách miêu tả rất riêng, mang đậm
dấu ấn cá nhân của mình. Có nhà thơ, mùa thu là dáng liễu buồn, là màu
áo mờ phai, là tiếng đạp lá vàng cuả con nai ngơ ngác. Hữu Thỉnh cũng
góp vào tuyển tập thơ mủa thu của dân tộc 1 cái nhìn mới mẻ. Ông là


nhà thơ viết nhiều, viết hay về những con người, cuôc sống ở nông thôn,
về mùa thu. Những vẩn thơ thu của ông mang cảm xúc bâng khuâng

vương vấn trước đất trời trong trẻo đang chuyển biến nhẹ nhàng. Điều
này thể hiện rõ qua bài "Sang thu" đc ông sáng tác cuối năm 1977.

29. Bước ra khỏi chiến tranh, mỗi người lính có một ngã rẽ riêng để trở
về với cuộc đời thường nhật. Trong vô vàn cái bãng lặng lẽ trở về ấy, ta
bắt gặp như vô tình cái bãng hình nhà văn Nguyễn Minh Châu. Trở về
lặng lẽ, tiếp tục tìm tòi lặng lẽ, ngòi bút Nguyễn Minh Châu vẫn chứa
đựng những khám phá mới mẻ, sâu sắc, vẫn mang cái nhìn từng trải
chắc chắn của con người đã tôi luyện qua lò lửa chiến tranh. Chính bằng
ngòi bút ấy, nhà văn đã dựng lên một “Bến quê” mang ý nghĩa triết lí,
mang đầy trải nghiệm về một đời người. Có lẽ sẽ chẳng ai gấp lại trang
sách “Bến quê” mà không cảm thấy một nỗi buồn bồi hồi, xúc động trào
dâng. Có chút gì đó se sẽ buồn, có chút gì đó se sẽ xót xa, ân hận nhưng
những cảm nhận sâu sắc về vẻ đẹp bình dị, gần gũi của quê hương thì
vẫn còn lắng đọng mãi mãi trong sâu thẳm tâm hồn mỗi người đọc
chúng ta.
30. Chủ tịch Hồ Chí Minh - vị cha già kính yêu của dân tộc Việt Nam –
đã cống hiến trọn đời mình vì sự nghiệp giải phóng đất nước. Người ra
đi năm 1969, để lại biết bao nỗi thương nhớ và xót xa cho Tổ quốc. Có


nhiều nhà thơ đã viết bài thơ tưởng nhớ về Bác, và “Viếng lăng Bác”
của Viễn Phương là một trong những bài thơ xuất sắc nhất. Chúng ta hãy
cùng đến với bài thơ để cảm nhận được cảm xúc ấy.
31. Đã là người Việt nam, ai lớn lên mà chẳng mang theo, dù ít, dù
nhiều hơi ấm của những lời ru, những lời yêu thương êm đềm khi xưa
mẹ hát. Đã mang trong mình dòng máu Việt, ai mà chẳng có một góc
tuổi thơ trong sang, hồn nhiên, chập chờn theo đôi cánh cò trắng ở nơi
sâu thẳm hoài niệm, tâm hồn. Chế Lan Viên cũng vậy, ông cũng là
người Việt Nam, dòng máu chảy trong huyết quản ông cũng mang tên

Lạc Hồng, có lẽ vì thế, trong thơ ông, dù là suy ngẫm, dù là triết lí, ta
vẫn gặp lời ru ầu ơ của mẹ, ta vẫn thấy kỉ niệm tuổi thơ nồng cháy, ta
vẫn nghe trong gió thong thả nhịp vỗ cánh cò. Và “Con cò” là bài thơ
tiêu biểu cho một hồn thơ như thế, một bài thơ mà chất triết lí, suy tưởng
đã hoà làm một với những lời ca đẹp đẽ nhất ca ngợi tình mẹ, ca ngợi ý
nghĩa của những lời hát ru với cuộc đời mỗi con người.
33. "Tre xanh, xanh tự bao giờ,
Chuyện ngày xưa đã có bờ tre xanh.
Thân gầy guộc, lá mong manh
Mà sao nên lũy nên thành tre ơi"
("Tre Việt Nam" -Nguyễn Duy)


Tên tuổi của Nguyễn Duy gắn liền với bài thơ "Tre Việt Nam". Với một
giọng thơ mộc mạc chân tình, chất thơ sâu lắng, lời thơ như thủ thỉ, tâm
tình, những tác phẩm của Nguyễn Duy đã để lại trong lòng người đọc
những ấn tượng sâu sắc, đẹp đẽ. Bài thơ "Ánh trăng" là một trong những
bài thơ hay của Nguyễn Duy được viết trong những năm đầu sau giải
phóng. Cũng từ chất thơ ấy, giọng thơ ấy, nhà thơ đã đưa vào bài thơ
những trải nghiệm, những triết lý của một cuộc đời chiến đấu, gắn bó
với quê hương, cuộc sống. Qua đó, nhà thơ muốn gửi gắm đến mọi
người một bài học về lòng ân nghĩa, thủy chung.
34. Con cò là hình ảnh quen thuộc với làng quê Việt Nam tự bao đời.
Chính vì thế mà từ lúc nào không biết, hình ảnh cò đã đi vào ca dao, dân
ca Việt Nam một cách bình thường nhưng lại mang ý nghĩa sâu sắc biểu
trưng cho hình tượng người phụ nữ Việt Nam chịu thương chịu khó. Và
cũng có khi hình ảnh cò được mượn để ví cho thân phận người phụ nữ
thấp bé trước xã hội phong kiến lúc bấy giờ. Cảm nhận từ tình mẹ thiêng
liêng, cảm nhận vẻ đẹp sâu sắc của hình ảnh cò, tác giả Chế Lan Viên đã
mượn chất liệu là những bài ca dao, dân ca Việt Nam để dệt nên bài thơ

"Con cò" ca ngợi tình mẫu tử thiêng liêng và nỗi nhọc nhằn nuôi con
khôn lớn của người phụ nữ, người mẹ. Bài thơ đã nhanh chóng được
mọi người biết đến và trở thành một trong những tác phẩm tiêu biểu viết
về tình mẹ.


35. Nguyễn Thành Long là một trong những cây bút văn xuôi đáng chú
ý trong những năm 60 – 70, chỉ chuyên viết về truyện ngắn và kí. “Lặng
lẽ Sa Pa” là một truyện ngắn nhẹ nhàng có cốt truyện đơn giản nhưng
thật thú vị và ẩn chứa bên trong nhiều ý vị sâu sắc. Tác phẩm như một
bài thơ về vẻ đẹp trong cách sống và suy nghĩ của những con người lao
động bình thường mà cao cả, những con người đầy quan tâm, đầy trách
nhiệm đối với đất nước mà tiêu biểu là anh thanh niên làm công tác quan
trắc khí tượng. Nhân vật anh thanh niên chỉ hiện ra trong chốc lát nhưng
vẫn là điểm sáng nổi bật nhất của bức tranh về phẩm chất và tâm hồn tốt
đẹp của con người mới trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở
miền Bắc mà tác giả tập trung thể hiện.

36.
Cách 1
- Chính Hữu là nhà thơ quân đội trưởng thành trong cuộc kháng chiến
chống Pháp.
- Phần lớn thơ ông hướng về đề tài người lính với lời thơ đặc sắc, cảm
xúc dồn nén, ngôn ngữ hàm súc, cô đọng giàu hình ảnh
- Bài thơ “Đồng chí” là một trong những bài thơ viết về người lính hay
của ông. Bài thơ đã diễn tả thật sâu sắc tình đồng chí gắn bó thiêng liêng


của anh bộ đội thời kháng chiến.
Cách 2:

Trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc vĩ đại, hình ảnh người lính mãi
mãi là hình ảnh cao quý nhất, đẹp đẽ nhất. Hình tượng người lính đã đi
vào lòng người và văn chương với tư thế, tình cảm và phẩm chất cao
đẹp. Một trong những tác phẩm ra đời sớm nhất, tiêu biểu và thành công
nhất viết về tình cảm của những người lính Cụ Hồ là “Đồng chí” của
Chính Hữu. Bằng những rung động mới mẻ và sâu lắng, bằng chính sự
trải nghiệm của người trong cuộc, qua bài thơ “Đồng chí”, Chính Hữu
đã diễn tả thật sâu sắc tình đồng chí gắn bó thiêng liêng của anh bộ đội
thời kháng chiến.

37.- Huy Cận là nhà thơ nổi tiếng trong phong trào Thơ mới. Sau CM
thơ Huy Cận tràn đầy niềm vui, niềm tin yêu cuộc sống mới.
-Thiên nhiên vũ trụ là nguồn cảm hứng dồi dào trong thơ Huy Cận và nó
mang những nét đẹp riêng.
- Một trong những bài thơ được nhiều người yêu thích nhất là bài “ Đoàn
thuyền đánh cá” được viết năm 1958 tại vùng biển Quảng Ninh. Với bút
pháp lãng mạn kết hợp hiện thực và nhiều hình ảnh kì vĩ, tráng lệ ,bài
thơ đã ca ngợi thiên nhiên vũ trụ và con người lao động trong cuộc sống


mới ở miền Bắc thời kỳ xây dụng chủ nghĩa xã hội.
38. Bài thơ “Đồng chí” ra đời vào đầu năm 1948, sau chiến dịch Việt
Bắc của quân và dân ta đánh thắng cuộc tiến công quy mô lớn của thực
dân Pháp cuối năm 1947 lên khu căn cứ địa Việt Bắc. Nhà thơ Chính
Hữu lúc đó là chính trị viên đại đội thuộc trung đoàn Thủ đô, cùng đơn
vị của mình tham gia chiến đấu suốt chiến dịch. Đầu năm 1948 Chính
Hữu viết bài thơ này. Bài thơ là kết quả của những trãi nghiệm thực va
những cảm xúc sâu xa của tác giả với đồng đội trong chiến dịch Việt
Bắc. Bài thơ nói về tình đồng đội, đồng chí thắm thiết, sâu nặng của
những người lính cách mạng mà phần lớn họ xuất thân từ nông dân.

Đồng thời bài thơ cũng thể hện lên hình ảnh chân thực, giản dị mà cao
đẹp của anh bộ đội trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống thực
dân Pháp còn rất khó khăn thiếu thốn.

I/ Cách vi ết ph ần m ở bài:
1. Mục đích :
Mục đích của phần mở bài là nhằm giới thiệu vấn đề mà mình sẽ vi ết, s ẽ trao
đổi, bàn bạc trong bài. Vì thế, khi viết Mở bài thực chất là trả lời câu hỏi : Anh (chị )
định viết, định bàn bạc vấn đề gì ? Các cách mở bài dễ viết nhất :
a. Mở bài trực tiếp : Tức là trả lời thẳng vào việc đó.
Ví dụ : Phân tích bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu.
Mở bài trực tiếp : Nói đến Chính Hữu không thể khong nói đến bài th ơ “ Đồng
chí”.Bài thơ như một điểm sáng trong tập “Đầu súng trăng treo”- tập th ơ vi ết v ề đề tài
người lính của ông.
b. Mở bài gián tiếp: Tức là dẫn ra một ý khác có liên quan gần gũi, sau đó,
nêu vấn đề sẽ bàn trong bài. Để bài viết có không khí t ự nhiên và có ch ất v ăn, ng ười ta
thường mở bài theo kiểu gián tiếp. Có nhiều cách m ở bài gián ti ếp này nh ưng t ựu
trung có 4 cách cơ bản:
Cách 1: Diễn dịch (suy diễn )
Cách 2: Quy nạp
Cách 3: Tương liên (tương đồng )
Cách 4: Tương phản (đối lập )
Dù viết mở bài gián tiếp theo cách nào thì trong đó cũng cần làm rõ 3 v ấn đề:
* Nêu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm, xuất x ứ.
* Nêu vấn đề (dựa vào gợi ý ở đề bài )
* Nêu cảm nhận của mình về vấn đề.
2. Một số vấn đề cần tránh :
- Tránh dẫn dắt vòng vo quá xa mãi mới gắn được vào vi ệc nêu v ấn đề.
- Tránh ý dẫn dắt không liên quan gì đến vấn đề sẽ nêu.
- Tránh nêu vấn đề quá dài dòng, chi tiết, có gì nói hết luôn r ồi thân bài l ại lặp

lại những điều đã nói ở phần Mở bài.
3. Một mở bài hay cần phải :
- Ngắn gọn: Dẫn dắt thường vài ba câu, nêu vấn đề một vài câu và giới hạn v ấn
đề một câu.
- Đầy đủ: (đủ 3 vấn đề )
- Độc đáo : gây được sự chú ý của người đọc.
- Tự nhiên :Giản dị, tự nhiên, tránh vụng về gượng ép tránh gây cho ng ười đọc
khó chịu bởi sự giả tạo.


II. M ột s ố M ở bài tham kh ảo :
Đề :Cảm nhận về bức tranh xuân trong đoạn trích “Cảnh ngày xuân”.
Thời gian vẫn trôi đi và bốn mùa luôn luân chuyển. Con ng ười chỉ xu ất hi ện
một lần trong đời và cũng chỉ một lần ra đi mãi mãi vào cõi vĩnh h ằng. Nh ưng nh ững
gì là thơ, là văn, là nghệ thuật đích thực…thì vẫn còn mãi mãi với thời gian. Truyện
Kiều của Nguyễn Du là một tác phẩm nghệ thuật như thế, đặc biệt là đoạn th ơ vi ết v ề
Cảnh ngày xuân – một mùa xuân mới mẻ, tinh khôi và giàu sức s ống.
->

Từ

đây

trở

về

sau,

những


đoạn

gạch

chân

là

những

đoạn

mang tính

chất

khái quát mà bạn có thể học thuộc sử dụng để dẫn nhập cho bất kì tác phẩm
nàocó giá trị cao về nội dungvà nghệ thuật
Đề : Cảm nhận về người lính lái xe trong “Bài th ơ về tiểu đội xe không
kính”
Có những tác phẩm đọc xong, gấp sách lại là ta quên ngay, cho đến lúc xem l ại
ta mới chợt nhớ là mình đã đọc rồi. Nhưng cũng có nh ững cuốn sách như dòng sông
chảy qua tâm hồn ta để lại những ấn tượng chạm khắc trong tâm khảm. “Bài thơ về
tiểu đội xe không kính” là một tác phẩm như thế. Nhà thơ Phạm Tiến Du ật đã xây
dựng một tượng đài bằng thơ về người chiến sĩ hồn nhiên, ngang tàng và ng ạo nghễ
thời đại chống Mĩ.
Đề : Phân tích khổ thơ đầu của bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” của Huy
Cận.
Chàng Huy Cận khi xưa hay sầu lắm

Nỗi nhớ thương không biết đã tan chưa?
(Mai sau)
Trước cách mạng tháng Tám, thơ Huy Cận thường u sầu ảo não. Nhưng t ừ khi
cách mạng tháng Tám thành công đã tiếp thêm cho thơ ông một lu ồng sinh khí m ới,
những trang thơ dạt dào niềm vui khi viết về cuộc sống m ới, con ng ười m ới. Bài th ơ
“Đoàn thuyền đánh cá” là một tác phẩm mang cảm xúc như thế. Nó đã ghi lại hành
trình đẹp đẽ của đoàn thuyền: ra khơi lúc hoàng hôn, đánh cá lúc tr ăng lên và tr ở v ề
lúc bình minh. Nhưng có lẽ khung cảnh đẹp đẽ và hùng vĩ nhất là lúc đoàn thuy ền ra
khơi được thể hiện rõ trong khổ thơ đầu.
-> Cách sử dụng một đoạn thơ tiêu biểu trong sự nghiệp của
tinh thần của tác giả, hoặc tương đồng hoặc đối lập với

tác giả, thể hiện
phong cách của

bài thơ cần phântích cũnglà một mở bài sángtạo và "ghi điểm"
Đề : Phân tích nhân vật Chí Phèo trong tác phẩm cùng tên của Nam Cao.
Khi “Tắt đèn” của Ngô Tất Tố và “Bước đường cùng” của Nguyễn Công Hoan
ra đời, tôi chắc ít ai nghĩ rằng, thân phận ng ười nông dân d ưới ách đế qu ốc phong ki ến
lại có thể có một nỗi khổ nào hơn những nỗi khổ của chị Dậu, anh Pha. Nh ưng khi Chí
Phèo bước ra từ những trang sách của Nam cao, thì ng ười ta mới nhận ra rằng đây là
hiện thân đầy đủ những gì gọi là khốn khổ, tủi nhục nhất của ng ười dân cùng ở m ột
nước thuộc địa. Hình ảnh Chí Phèo qua tác phẩm cùng tên của Nam Cao đã kh ắc h ọa
một cách đầy ám ảnh hình tượng đó
-> Cáchdẫn nhập từ cáchhìnhtượng có liên quan
Đề: Cảm nhận về "Lặng lẽ Sa Pa"
Nguyễn Thành Long là một cây bút chuyên về truyện ngắn. Ông đã


rất thành công ở các tác phẩm khai thác đề tài về những con ng ười lao động m ới trong

công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội. Một trong nh ững tác ph ẩm tiêu bi ểu c ủa ông là
truyện ngắn "Lặng lẽ Sa Pa". Tác phẩm không chỉ vẽ ra một bức tranh thiên nhiên đẹp
và thơ mộng mà còn là lời ca ngợi những con người đang ngày đêm miệt mài lao động
cống hiến cho Tổ quốc.
-> Cáchmở bài giántiếp: Khái quát sự nghiệp sángtác của tác giả đến
tác phẩm cụ thể.
Đề: Cảm nhận về nhân vật Vũ Nương trong t/p “Chuyện người con gái Nam Xương”
Được xây dựng theo một cốt truyện dân gian "Chuyện ng ười con gái Nam
Xương" của Nguyễn Dữ có thể coi là một tác ph ẩm hay nh ất trong cuốn "Truy ền k ỳ
mạn lục". Nhân vật chính của tác phẩm là Vũ Thị Thiết (Vũ Nương) - một ng ười con
gái quê ở Nam Xương đẹp người đẹp nết. Không chỉ có vậy, khi nhắc đến nhân v ật
này người đọc không thể quên được nỗi oan khổ vô bờ mà nàng ph ải ch ịu vì ng ười
chồng đa nghi thô bạo.
-> Đây là cáchmở bài giántiếp: Dẫn dắt vấn đề kèmtheosự đánhgiá của
người viết.
Đề: Cảm nhận về bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy
Nguyễn Duy thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thành trong cuộc kháng chiến
chống Mĩ cứu nước. Nguyễn Duy nổi tiếng với các bài thơ như : “Tre Việt Nam”,
“Hơi ấm ổ rơm”, ... Hiện nay, Nguyễn Duy vẫn tiếp tục sáng tác, ông viết đều nh ững
bài thơ tài hoa, đậm chất suy tư. “Ánh trăng” (1978) là một trong nh ững bài th ơ c ủa
Nguyễn Duy được nhiều người ưa thích bởi tình cảm chân thành, sâu s ắc, t ứ th ơ b ất
ngờ, mới lạ.
-> Cấu trúc gạch chân có thể được sử dụng chung cho các nhà thơ,
tiêu biểu trong1 giai đoạn nàođó
Đề: Cảm nhận về nhân vật cô bé Thu
Có một nhà văn đã nói rằng : "Không có câu chuyện cổ tích nào đẹp b ằng
chính cuộc sống viết ra". Cuộc chiến tranhchống Mĩ của dân tộc ta với biết bao câu
chuyện đã trở thànhhuyền thoại được các nhà văn ghi lại như những câu chuyện cổ
tích hiện đại. Trong số ấy phải kể đến "Chiếc lược ngà" của Nguyễn Quang Sáng.
Nhân vật cô bé Thu tám tuổi có một tình yêu cha đằm thắm, kì lạ, tiêu bi ểu cho nh ững

điều kì diệu mà những con người Việt Nam đã viết nên.
-> Phần gạch châncó thể áp dụng chonhững tác phẩm có giá trị nhânvăn cao,
thể hiện tình yêu thương như Hai đứa trẻ chẳng hạn. Phần gạch chânkèm
in nghiêngcó thể sử dụng khi tác phẩm ra đời trongcác hoàncảnh lịch sử đặc biệt.
Đề: Phân tích nhân vật anh thanh niên
“Trong cái im lặng của Sa Pa [...], Sa Pa mà chỉ nghe tên, người ta chỉ nghĩ
đến chuyện nghỉ ngơi, có những người làm việc và lo nghĩ như vậy cho đất n ước”. Có
những người làm việc và lo nghĩ cho đất nước, đó là những con người lao động thầm
lặng, hi sinh hạnh phúc cá nhân, tìm hạnh phúc trong lao động. Nhân vật anh thanh
niên trong truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” (Nguyễn Thành Long) là một bức chân dung
kí hoạ đẹp đẽ về con người này.
-> Đây cũnglà một mô típ khá quenthuộc nhưng hiệu quả có thể được áp dụng,
dùngcấu trúc đặc tả chomột nhómngười để dẫn vào nhânvật cần phântích
là tiêu biểu chonhómngười ấy.

nhà văn


Đề: Cảm nhận về Ánh trăng
Cuộc kháng chiến đã qua đi, người lính trong chiến tranh gi ờ đây đã v ề v ới
cuộc sống hàng ngày. Tưởng như sự bận rộn hôm nay sẽ khiến ng ười ta quên lãng quá
khứ. Nhưng có một lúc nào đó trong đời th ường những kỉ niệm chi ến tranh lại nh ư
những thước phim quay chậm hiện về. Nguyễn Duy gửi tới bạn đọc thi phẩm “Ánh
trăng” cũng chính là gửi tới bạn đọc thông điệp : Không nên sống vô tình, phải biết
thủy chung nghĩa tình cùng quá khứ.
-> gạch chânlà cấu trúc để nói về ý nghĩatác phẩm một cáchhay hơn
Đề: Nghệ thuật trong bài thơ Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ
Nhà thơ Nguyễn Duy đã viết :
Ta đi trọn kiếp con người
Vẫn chưa đi hết những lời mẹ ru

Lời ru của mẹ chính là nguồn năng lượng tinh thần để giúp mỗi chúng ta
trưởng thành nên người. Bởi thế cảm xúc về lời ru của mẹ đã đi vào nghệ thu ật và th ơ
ca. Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm cũng xuất phát từ truyền thống này nh ưng có s ự sáng
tạo rất mới với Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ.
-> Dùng 1 bài thơ có ý nghĩa tương đương hoặc có chi tiết gợi về chủ đề của
vấn đề phân tích cũng là một cách mở bài được đánh giá cao. Các bạn có thể
soạn ra trước để có thể áp dụng cáchnày 1 cáchkịp thời.
I/ Cách viết phần mở bài:
1. Mục đích :
Mục đích của phần mở bài là nhằm giới thiệu vấn đề mà mình sẽ viết, sẽ
trao đổi, bàn bạc trong bài. Vì thế, khi viết Mở bài thưc chất là trả lời
câu hỏi : Anh (chị ) định viết, định bàn bạc vấn đề gì ? Các cách mở bài
dễ viết nhất :
a. Mở bài trực tiếp : Tức là trả lời thẳng vào việc đó.
Ví dụ : Phân tích bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu.
Mở bài trực tiếp : Nói đến Chính Hữu không thể khong nói đến bài thơ
“Đồng chí”.Bài thơ như một điểm sáng trong tập “Đầu súng trăng treo”tập thơ viết về đề tài người lính của ông.
b. Mở bài gián tiếp: Tức là dẫn ra một ý khác có liên quan gần gũi, sau
đó, nêu vấn đề sẽ bàn trong bài. Để bài viết có không khí tự nhiên và có
chất văn, người ta thường mở bài theo kiểu gián tiếp. Có nhiều cách mở
bài gián tiếp này nhưng tựu trung có 4 cách cơ bản:
Cách 1: Diễn dịch (suy diễn )
Cách 2: Quy nạp
Cách 3: Tương liên (tương đồng )


Cách 4: Tương phản (đối lập )
Dù viết mở bài gián tiếp theo cách nào thì trong đó cũng cần làm rõ 3
vấn đề:
* Nêu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm, xuất xứ.

* Nêu vấn đề (dựa vào gợi ý ở đề bài )
* Nêu cảm nhận của mình về vấn đề.
3. Một số vấn đề cần tránh :
- Tránh dẫn dắt vòng vo quá xa mãi mới gắn được vào việc nêu vấn đề.
- Tránh ý dẫn dắt không liên quan gì đến vấn đề sẽ nêu.
- Tránh nêu vấn đề quá dài dòng, chi tiết, có gì nói hết luôn rồi thân bài
lại lặp lại những điều đã nói ở phần Mở bài.
4. Một mở bài hay cần phải :
- Ngắn gọn: Dẫn dắt thường vài ba câu, nêu vấn đề một vài câu và giới
hạn vấn đề một câu.
- Đầy đủ: (đủ 3 vấn đề )
- Độc đáo : gây được sự chú ý của người đọc.
- Tự nhiên :Giản dị, tự nhiên, tránh vụng vềgượng ép tránh gây cho
người đọc khó chịu bởi sự giả tạo.
II. Một số Mở bài tham khảo :


Đề :Cảm nhận về bức tranh xuân trong đoạn trích “Cảnh ngày
xuân”.
Thời gian vẫn trôi đi và bốn mùa luôn luân chuyển. Con người chỉ xuất
hiện một lần trong đời và cũng chỉ một lần ra đi mãi mãi vào cõi vĩnh
hằng. Nhưng những gì là thơ, là văn, là nghệ thuật đích thực…thì vẫn
còn mãi mãi với thời gian. Truyện Kiều của Nguyễn Du là một tác phẩm
nghệ thuật như thế, đặc biệt là đoạn thơ viết về Cảnh ngày xuân – một
mùa xuân mới mẻ, tinh khôi và giàu sức sống.
Đề : Cảm nhận về người lính lái xe trong “Bài thơ về tiểu đội xe
không kính”
Có những tác phẩm đọc xong, gấp sách lại là ta quên ngay, cho đến lúc
xem lại ta mới chợt nhớ là mình đã đọc rồi. Nhưng cũng có những cuốn
sách như dòng sông chảy qua tâm hồn ta để lại những ấn tượng chạm

khắc trong tâm khảm.“Bài thơ về tiểu đội xe không kính” là một tác
phẩm như thế. Nhà thơ Phạm Tiến Duật đã xây dựng một tượng đài
bằng thơ về người chiến sĩ hồn nhiên, ngang tàng và ngạo nghễ thời đại
chống Mĩ.
Đề : Phân tích khổ thơ đầu của bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” của
Huy Cận.
Chàng Huy Cận khi xưa hay sầu lắm
Nỗi nhớ thương không biết đã tan chưa?
(Mai sau)
Trước cách mạng tháng Tám, thơ Huy Cận thường u sầu ảo não. Nhưng


từ khi cách mạng tháng Tám thành công đã tiếp thêm cho thơ ông một
luồng sinh khí mới, những trang thơ dạt dào niềm vui khi viết về cuộc
sống mới, con người mới. Bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” là một tác
phẩm mang cảm xúc như thế. Nó đã ghi lại hành trình đẹp đẽ của đoàn
thuyền: ra khơi lúc hoàng hôn, đánh cá lúc trăng lên và trở về lúc bình
minh. Nhưng có lẽ khung cảnh đẹp đẽ và hùng vĩ nhất là lúc đoàn
thuyền ra khơi được thể hiện rõ trong khổ thơ đầu.
Đề : Phân tích nhân vật Chí Phèo trong bài thơ cùng tên của Nam
Cao.
Khi “Tắt đèn” của Ngô Tất Tố và “Bước đường cùng” của Nguyễn Công
Hoan ra đời, tôi chắc ít ai nghĩ rằng, thân phận người nông dân dưới ách
đế quốc phong kiến lại có thể có một nỗi khổ nào hơn những nỗi khổ của
chị Dậu, anh Pha. Nhưng khi Chí Phèo bước ra từ những trang sách của
Nam cao, thì người ta mới nhận ra rằng đây là hiện thân đầy đủ những gì
gọi là khốn khổ, tủi nhục nhất của người dân cùng ở một nước thuộc địa.
Bài tập : Cảm nhận về nhân vật Vũ Nương trong t/p “Chuyện người
con gái Nam Xương”
Mở bài 1: Thuý Kiều là nhân vật chính trong tác phẩm "Truyện Kiều"

của Nguyễn Du. Người đọc có thể cảm nhận được một phần số phận của
nhân vật qua các đoạn trích học trong sách giáo khoa Ngữ văn lớp 9. Đó
là các đoạn trích "Chị em Thuý Kiều"; "Mã Giám Sinh mua Kiều" và
"Kiều ở lầu Ngưng Bích".
Mở bài 2: Nguyễn Thành Long là một cây bút chuyên về truyện ngắn.
Ông đã rất thành công ở các tác phẩm khai thác đề tài về những con
người lao động mới trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội. Một


trong những tác phẩm tiêu biểu của ông là truyện ngắn "Lặng lẽ Sa Pa".
Tác phẩm không chỉ vẽ ra một bức tranh thiên nhiên đẹp và thơ mộng
mà còn là lời ca ngợi những con người đang ngày đêm miệt mài lao
động cống hiến cho Tổ quốc.
=> Đây là cách mở bài gián tiếp: Khái quát sự nghiệp sáng tác của tác
giả đến tác phẩm cụ thể.
Mở bài 3:
Được xây dựng theo một cốt truyện dân gian "Chuyện người con gái
Nam Xương" của Nguyễn Dữ có thể coi là một tác phẩm hay nhất trong
cuốn "Truyền kỳ mạn lục". Nhân vật chính của tác phẩm là Vũ Thị Thiết
(Vũ Nương) - một người con gái quê ở Nam Xương đẹp người đẹp nết.
Không chỉ có vậy, khi nhắc đến nhân vật này người đọc không thể quên
được nỗi oan khổ vô bờ mà nàng phải chịu vì người chồng đa nghi thô
bạo.
=> Đây là cách mở bài gián tiếp: Dẫn dắt vấn đề kèm theo sự đánh giá
của người viết.
4.Nguyễn Duy thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thành trong cuộc kháng
chiến chống Mĩ cứu nước. Nguyễn Duy nổi tiếng với các bài thơ như :
“Tre Việt Nam”, “Hơi ấm ổ rơm”, ... Hiện nay, Nguyễn Duy vẫn tiếp tục
sáng tác, ông viết đều những bài thơ tài hoa, đậm chất suy tư. “Ánh
trăng” (1978) là một trong những bài thơ của Nguyễn Duy được nhiều

người ưa thích bởi tình cảm chân thành, sâu sắc, tứ thơ bất ngờ, mới lạ :
5, Có một nhà văn đã nói rằng : "Không có câu chuyện cổ tích nào đẹp
bằng chính cuộc sống viết ra". Cuộc chiến tranh chống Mĩ của dân tộc ta


với biết bao câu chuyện đã trở thành huyền thoại được các nhà văn ghi
lại như những câu chuyện cổ tích hiện đại. Trong số ấy phải kể đến
"Chiếc lược ngà" của Nguyễn Quang Sáng. Nhân vật cô bé Thu tám tuổi
có một tình yêu cha đằm thắm, kì lạ, tiêu biểu cho những điều kì diệu
mà những con người Việt Nam đã viết nên.
6.“Trong cái im lặng của Sa Pa [...], Sa Pa mà chỉ nghe tên, người ta chỉ
nghĩ đến chuyện nghỉ ngơi, có những người làm việc và lo nghĩ như vậy
cho đất nước”. Có những người làm việc và lo nghĩ cho đất nước, đó là
những con người lao động thầm lặng, hi sinh hạnh phúc cá nhân, tìm
hạnh phúc trong lao động. Nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn
“Lặng lẽ Sa Pa” (Nguyễn Thành Long) là một bức chân dung kí hoạ đẹp
đẽ về con người này.
7.Cuộc kháng chiến đã qua đi, người lính trong chiến tranh giờ đây đã
về với cuộc sống hàng ngày. Tưởng như sự bận rộn hôm nay sẽ khiến
người ta quên lãng quá khứ. Nhưng có một lúc nào đó trong đời thường
những kỉ niệm chiến tranh lại như những thước phim quay chậm hiện về.
Nguyễn Duy gửi tới bạn đọc thi phẩm “Ánh trăng” cũng chính là gửi tới
bạn đọc thông điệp : Không nên sống vô tình, phải biết thủy chung nghĩa
tình cùng quá khứ.
8.Nhà thơ Nguyễn Duy đã viết :
Ta đi trọn kiếp con người
Vẫn chưa đi hết những lời mẹ ru
Lời ru của mẹ chính là nguồn năng lượng tinh thần để giúp mỗi chúng ta
trưởng thành nên người. Bởi thế cảm xúc về lời ru của mẹ đã đi vào
nghệ thuật và thơ ca. Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm cũng xuất phát từ



truyền thống này nhưng có sự sáng tạo rất mới với Khúc hát ru những
em bé lớn trên lưng mẹ.
9.Đọc “Bếp lửa” của Bằng Việt tôi đã mường tượng ra một chàng trai trẻ
trong cái giá lạnh của mùa đông Ki-ép ở đất nước U-crai-na xa xôi
đương cặm cụi sưởi ấm những nguồn thương qua từng chữ, từng câu mà
được thắp lên ngọn lửa đượm đà của một thời thơ ấu đẹp đẽ sống bên
người bà yêu dấu...Đến nay đã hơn bốn thập kỉ kể từ khi bài thơ ra đời,
ta thực khó rõ đã có bao nhiêu trái tim rung cảm mỗi khi đến với “Bếp
lửa”. Chỉ biết đằng sau mạch cảm xúc dạt dào của hoài niệm kia sẽ là gì
nếu không phải một tình lan tỏa với cái nóng, cái nồng đượm của “Bếp
lửa quê nhà”, với sự ấm áp, ấp iu của “ngọn lửa tình người”.
10. Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận là một "bài thơ cuộc đời". Bài thơ
được sáng tác năm 1958 nhân một chuyến đi thực tế ở vùng mỏ Hòn
Gai, Cẩm Phả. Thông qua một đêm đánh cá của đoàn thuyền lớn trên
biển, tác giả ca ngợi kiểu lao động mới mẻ của người lao động tràn đầy
lạc quan tin tưởng, làm chủ thiên nhiên, biển cả bao la. Qua bài thơ ta
cảm nhận được không khí lao động khẩn trương, hăng say, nhộn nhịp
của miền Bắc thời kì xây dựng CNXH.
11. Phạm Tiến Duật là một trong những nhà thơ tiêu biểu của thế hệ nhà
thơ trẻ những năm kháng chiến chống Mĩ. Bản thân là anh bộ đội
Trường Sơn, tác giả cảm thông và hiểu rõ tâm tình người lính, nhất là
người chiến sĩ vận tải dọc Trường Sơn chở vũ khí, quân trang từ hậu
phương lớn ra tiền tuyến lớn. Cùng với thế hệ thanh niên hăng hái "Xẻ
dọc trường sơn đi cứu nước / Mà lòng phơi phới dậy tương lai" Phạm
Tiến Duật mang niềm vui hăm hở của tuổi trẻ ra chiến trường. Nhà thơ
đã tạo cho mình một giọng điệu thơ rất lính : khỏe khoắn, tự nhiên, tràn
đầy sức sống, tinh nghịch tươi vui mà giàu suy tưởng. Bài thơ về tiểu đội



xe không kính là tác phẩm tiêu biểu nhất của giọng thơ ấy, của hồn thơ
ấy.
12. Phạm Tiến Duật là một trong những gương mặt xuất sắc của thơ ca
Việt Nam thời chống Mĩ cứu nước. Ông được gọi là "Viên ngọc Trường
Sơn của thơ ca" bởi thi sĩ đã mang cả hào khí thời đại cùng dãy Trường
Sơn vào thơ. Đặc biệt mảng thơ về người lính lái xe của ông đã để lại ấn
tượng thật thú vị, đó là "Vết xe lăn" nóng bỏng trong những bài thơ
Trường Sơn thời chống Mĩ. Trong số những vần thơ thông minh, dí dỏm
về người lính lái xe Trường Sơn của Phạm Tiến Duật, phải kể đến Bài
thơ về tiểu đội xe không kính.
13.Mùa xuân luôn là nguồn cảm hứng vô tận của các thi nhân. Nguyễn
Bính đã từng đánh thức người nhà quê trong mỗichúng ta bằng “Mùa
xuân xanh”,Hàn Mạc Tử thì bâng khuâng xao xuyến nơi đất khách quê
người với “Mùa xuân chín” .Còn ‘‘Mùa xuân xuân nho nhỏ’’củaThanh
Hải lại là tâm nguyện sau cùngcủa ông về tình yêu cuộc sống,về khát
vọng được cống hiến sức lực của mình cho đất nước khi ông sắp lâm
chung.
14. Nếu là con chim chiếc lá
Thì chim phải hót, lá phải xanh
Lẽ nào vay mà không có trả
Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình
Một nhà thơ đã từng viết như vậy song chỉ đến khi đọc truyện ngắn
“Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long, tiếp xúc với các nhân vật
trong tác phẩm đặc biệt là anh thanh niên ta mới thấy thấm thía hơn ý
nghĩa của những vần thơ trên. Anh thanh niên trong tác phẩm là người


có những phẩm chất đáng quí: cởi mở, hiếu khách, yêu công việc, khiêm
tốn và có phong cách thật đẹp.

15. Nguyễn Thành Long là một cây bút có tên tuổi về truyện ngắn được
nhiều bạn đọc ưa thích. Các tác phẩm của ông thường phản ánh các cuộc
sống sôi động đang diễn ra hàng ngày, hàng giờ trên đất nước. Truyện
ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” là truyện ngắn như vậy. Truyện đã khắc hoạ được
chân dung của người lao động mới, đó là anh thanh niên với những
phẩm chất đáng quí: cởi mở, hiếu khách, yêu công việc, khiêm tốn và có
phong cách thật đẹp.
16.Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của nhân dân ta đã góp thêm
những trang vàng vào lịch sử dân tộc. Đã có rất nhiều văn nghệ sẽ đã có
được cảm hứng sáng tác từ đề tài này. Chính vì vậy đây cũng là giai
đoạn văn học có nhiều thành công góp phần làm rạng rỡ nền văn học
nước nhà. "Những ngôi sao xa xôi" của nữ tác giả Lê Minh Khuê là một
trong những đóng góp như vậy. Nhân vật chính của tác phẩm là Phương
Định - một cô gái đã để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng người đọc.
17.Chúng ta đã từng biết đến hình ảnh những chiến sĩ lái xe Trường Sơn
qua tác phẩm "Bài thơ về tiểu đội xe không kính" của Phạm Tiến Duật.
Họ là những chiến sĩ trẻ trung sôi nổi can trường mang trong mình khát
vọng thống nhất non sông. Và một lần nữa chúng ta lại được gặp hình
ảnh những con người gan dạ trẻ trung trên tuyến đường Trường Sơn qua
tác phẩm "Những ngôi sao xa xôi" của Lê Minh Khuê. Đó là ba cô gái
nhỏ nhắn xinh xắn trong một tổ trinh sát mặt đường. Nhân vật chính
trong tác phẩm và cũng là người kể chuyện là Phương Định - một cô gái
Hà Nội. Nhân vật đã để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng đông đảo bạn
đọc.
Đề 1. So sánh bài thơ “Tây Tiến” của Quang Dũng và “Đồng Chí” của
Chính Hữu.
Đề 2. Hình ảnh Tổ quốc qua đoạn trích “Đất Nước” (Trích trường ca “Mặt
đường khát vọng”) của Nguyễn Khoa Điềm.
II. Gợi ý:
1. Viết phần mở bài: GV tổ chức cho HS phân tích đề, tập viết, nhận xét và

định hướng kiến thức.
Đề 1:


Hiện thức cuộc sống tác động vào nhà thơ cùng một lúc. Viết về cùng một
đề tài là chuyện không có gì là. Song cùng viết về một vấn đề mà mỗi nhà
thơ lại có xúc cảm và cách thể hiện khác nhau. Điều đó là đương nhiên. Bên
cạnh sự xúc cảm, tư tưởng, nhận thức của người cầm bút còn là vấn đề
phong cách, bút pháp, sở trường riêng của mỗi người. Để thấy rõ điều đó,
chúng ta tìm hiểu bài thơ “Tây Tiến” của Quang Dũng và “Đồng Chí” của
Chính Hữu.

Đề 2:
Viết về quê hương đất nước, các nhà thơ đều có cảm nhận chung. Đó là lòng
yêu quê hương, con người và căm thù giặc. Hình ảnh trong thơ đều thấm tư
tưởng tình cảm chân thật và đều bắt nguồn từ cuộc sống. Ngôn ngữ thơ,
giọng điệu thơ và xúc cảm riêng thì không ai giống ai. Điều đó được thể hiện
rõ qua đoạn trích “Đất Nước” (trích trường ca “Mặt đường khát vọng”) của
Nguyễn Khoa Điềm.
2. Viết phần kết bài: GV tổ chức cho HS phân tích đề, tập viết, nhận xét và
định hướng kiến thức.
Đề 1:
Người lính thật đáng yêu, đáng kính trọng. Đến với bài thơ “Tây Tiến” của
Quang Dũng, “Đồng Chí” của Chính Hữu, ta càng thấm thía cuộc sống chiến


đấu gian khổ, đầy thử thách hi sinh của anh bộ đội cụ Hồ thời đánh giặc.
Vượt lên tất cả hiện thực ấy là ý chí, nghị lực, đời sống tình cảm mang
những vẻ đẹp của người lính. Người lính năm xưa ai còn ai mất. Nhưng
những vần thơ này mãi mãi khắc sâu trong lòng người đọc. Đây là những đài

kỉ niệm bằng thơ, đáng trọng như những giá gương phủ nhiều điều. Mỗi lần
chúng ta soi mình vào đó để thấy mình, sửa mình và sống cho hết mình. Có
lúc ta tự hỏi, thế hệ trẻ hôm nay và mai sau liệu còn ghi nhớ về chiến công
của người lính.

Đề 2:
Độc đoạn trích “Đất Nước” (trích trường ca “Mặt đường khát vọng” của
Nguyễn Khoa Điềm mới thấy hết được tầm vóc của Tổ quốc, nhân dân
mình. Đất nước gắn liền với những địa danh, gắn với lịch sử những ngày cả
dân tộc chấp nhận cuộc đụng đầu lịch sử quyết liệt với Pháp Mĩ. Đất nước
trong lòng mỗi chúng ta. Còn có niềm tự hào nào hơn được làm con người
đất nước cho dù cuộc sống hiện tại còn nhiều khó khăn. Ở đâu đó trên đất
Nước, bữa cơm chưa thật no, ngủ đêm chưa thật sự ngon giấc, mái trường
dành cho trẻ thơ còn mưa nắng lọt qua vì còn bao nỗi lo riêng cho mỗi gia
đình rơi vào cảnh bất hạnh…Chúng ta tin sẽ vượt qua. Vì chúng ta là con
người Việt Nam.


III.Bài tập về nhà:
Viết phần mở bài và kết bài cho đề sau: Chất thơ trong truyện ngắn “Vợ
chồng A Phủ” của Tô Hoài ?