Trờng THCS thiệu giang
đề thi học sinh giỏi lớp 8

01

môn sinh học

(Thời gian làm bài 150 phút)
Họ và tên HS:................................................................................
Câu 1: 3,5 điểm
a, Tại sao nói tế bào vừa là đơn vị cấu trúc, vừa là đơn vị chức năng của cơ
thể?
b, Giải thích nguyên nhân sinh ra hiện tợng chuột rút ở các cầu thủ bóng
đá?
Câu 2: 3,0 điểm
a, Trình bày đặc điểm cấu tạo của tim?
b, Miễn dịch là gì? có mấy loại miễn dịch? phân biệt các loại miễn dịch đó?
cho VD?
Câu 3: 3,0 điểm
a, Những đặc điểm cấu tạo nào của các cơ quan trong đờng dẫn khí có tác
dụng làm ấm, làm ẩm không khí đi vào phổi và những đặc điểm tham ra bảo
vệ phổi tránh khỏi các tác nhân có hại?
b, Dung tích phổi khi hít vào thở ra bình thờng và gắng sức có thể phụ
thuộc vào những yếu tố nào?
Câu 4: 3,5 điểm
a, Loại thức ăn G và L đợc tiêu hoá trong dạ dày nh thế nào?
b, S bin i húa hc rut non c thc hin i vi nhng loi cht
no trong thc n? Biu hin nh th no?
Câu 5: 3,25 điểm
a, Lập bảng so sáng đồng hoá và dị hoá? Nêu mối quan hệ giữa đồng hoá
và dị hoá?

b, Vì sao da luôn mềm mại, khi bị ớt không bị thấm nớc?
Câu 6: 3,75 điểm
a, Khi cỏc cu thn b viờm v suy thoỏi cú th dn n nhng hu qu
nghiờm trng nh th no v sc khe?
b, Nờu cu to v chc nng ca tr nóo?
đáp án và hớng dẫn chấm
Câu
1

Nội dung
a, - Tế bào là đơn vị cơ bản cấu tạo nên cơ thể. Tế bào làm
thành mô, mô tạo thành cơ quan, cơ quan làm thành hệ thống
cơ quan, hệ cơ quan cấu tạo thành cơ thể. Tế bào đếu cấu tạo
gồm màng, tế bào chất và nhân, trong tế bào có nhiều bào

01
Điểm
3,5
1,0


2

3

quan.
- Tế bào là đơn vị chức năng; Trao đơi chất với môi trờng tạo
điều kiện cho quá trình đồng hoá và dị hoá xẩy ra trong tể
bào,giúp cơ thể sinh trởng phát triển sinh sản và di truyền. tế
bào là cầu nối vật chất giữa các thế hệ thông qua các cấu trúc

di truyền.
b, - Hiện tợng chuột rút là hiện tợng bắp cơ bị co cứng,
không hoạt động đợc.
- Nguyên nhân: Do các cầu thủ bóng đá vận động nhiều, ra mồ
hôi dẫn đến mất nớc, mất muối, thiếu oxi, tế bào hô hấp trong
điều kiện thiếu oxi, axit lác tích tăng tích tụ lại làm ảnh hởng
đến sự co, duỗi của cơ.
a, * Cấu tạo ngoài
- Vị trí nằm trong lồng ngực gia 2 lá phổi hơi chếch về
phía trái có hình chóp
- Màng tim : bao bọc bên ngoài tim (mô liên kết), mặt
trong tiết dịch giúp tim co bóp dễ dàng.
- Động mạch vành và tĩnh mạch vành làm nhiệm vụ dẫn
máu nuôi tim.
* Cấu tạo trong
- Tim có 4 ngăn
- Thành cơ tâm thất dày hơn cơ tâm nhĩ.
Cơ tâm thất trái dày hơn cơ tâm thất phải.
- Giữa tâm nhĩ và tâm thất có van nhĩ thất. Giữa tâm thất
và động mạch có van thất động (van tổ chim) giúp máu lu
thông theo một chiều.
b, - Miễn dịch là khả năng cơ thể không bị mắc 1 bệnh nào đó
mặc dù sống ở môi trờng có vi khuẩn, virut gây bệnh.
- Có 2 loại miễn dịch : Miễn dịch tự nhiên
Miễn dịch nhân tạo
+ Miễn dịch tự nhiên : Tự cơ thể có khả năng không mắc 1 số
bệnh (miễn dịch bẩm sinh) hoặc sau 1 lần mắc bệnh ấy (miễn
dịch tập nhiễm).VD. Bệnh sởi...
+ Miễn dịch nhân tạo : do con ngời tạo ra cho cơ thể bằng tiêm
chủng phòng bệnh hoặc tiêm huyết thanh.Vd. Ho gà,uốn ván...


1,0

0,5
1,0

3.0
0,25
0,25
0,25

0,25
0,25
0,25
0,5

0,5

0,25

0,25

3.0
a, Lm m ko khớ l do cỏc lp niờm mc tit cht nhy lút bờn 0,25
trong ng dn khớ
0,25
Lm m ko khớ l do cú mng mao mch dy c , cng
mỏu v m núng di lp niờm mc, c bit mi v
ph qun.
0,5



Tham gia bảo vệ phổi thì có:
+ Lông mũi giữ lại các hạt bụi lớn, chất nhày do lớp niêm
mạc tiết ra giữ lại các hạt bụi nhỏ, lớp lông rung chuyển
động liên tục quét chúng ra khỏi khí quản
+ Nắp thanh quản ( sụn thanh nhiệt) giúp đậy kín đường hô
hấp cho thức ăn khỏi lọt vào khi nuốt
+ Các tế bào limpho ở các hạch amidan, VA có tác dụng
tiết kháng thể để vô hiệun hóa các tác nhân gây bệnh
b, Dung tích phổi khi hít vào, thở ra ình thường và gắng sức có
thể phụ thuộc vào các yếu tố:
Sự luyện tập
Tầm vóc
Giới tính
Tình trạng sức khỏe, bệnh tật
-

4

5

a, - Thức ăn lipit không được tiêu hóa trong dạ dày, vì dịch vị
không có các men tiêu hóa lipit
Thức ăn gluxit tiếp tục được tiêu hóa ở khoang miệng
một phần nhỏ ở giai đoạn đầu ( không lâu), khi dịch vị
chưa HCL làm pH thấp (2-3) chưa trộn đều với thức ăn.
Enzim amilaza đã được trộn đều với thức ăn từ khoang
miệng tiếp tục phân giải một phần tinh bột thành đường
mantozo.

b, - Sự biến đổi hóa học ở ruột non được thực hiện đối với:
tinh bột và đường đôi, lipit, protein
Tinh bột và đường đôi được enzim amilaza phân giải
thành đường mantozo, đường mantozo tiep tục được
enzim mantaza phân giải thành đường glucozo ( đường
đơn)
Protein được enzim pepsin và trypsin phân cắt thành
peptit, peptit tiếp tục được enzim chymotrysin phân giải
thành axit amin
Lipit được các muối mật trong dịch mật tách chúng
thành các giọt lipit nhỏ, từ các giọt lipit nhỏ, chúng được
enzim lipaza phân giải thành aixt béo và glixerin.
a,

0,5
0,5

0,25
0,25
0,25
0,25

3,5
0,5
1,0

0,5
0,5

0,5

0,5

3,25
1,25


Đồng hóa

6

Dị hóa

1,0

Xảy ra trong tế bào
Xảy ra trong tế bào
tổng hợp các chất
phân giải các chất
tích lũy năng lượng
giải phóng năng lượng
Mối quan hệ giữa đồng hóa và dị hóa:
Các chất được tổng hợp ở đồng hóa là nguyên liệu cho
dị hóa. Do đó, năng lượng được tổng hợp ở đồng hóa sẽ
1,0
được giải phóng trong quá trình dị hóa để cung cấp trở
lại cho hoạt động tổng hợp của đồng hóa. 2 quá trình
này tuy trái ngược nhau, mâu thuẫn nhau nhưng thống
nhất với nhau. Nếu không có đồng hóa thì sẽ không có
nguyên liệu cho dị hóa và ngược lại, nếu không có dị
hóa thì sẽ không có năng lượng cho hoạt động đồng hóa.

b, Vì da được cấu tạo từ các sợi mô liên kết bện chặt với nhau
và trên da có nhiều tuyến nhờn tiết chất nhờn lên bề mặt da.
3,75
1,0
a, Khi các cầu thận bị viêm và suy thoái có thể dẫn đến
những hậu quả nghiêm trọng đến sức khỏe đó là: Quá trình
lọc máu bị ngừng trệ-> Các chất cặn bã và chất đọc bị tích
tụ trong máu -> Biểu hiện sớm nhất là cơ thể bị phù, tiếp
theo là suy thận toàn bộ dẫn đến hôn mê và chết.
0,25
b, N êu cấu tạo và chức năng của trụ não:
0,5
Trụ não gồm chất trắng ( ngoài) và chất xám (trong)
0,5
Chất trắng là các đường liên lạc dọc, nối tủy sống với
các phần trên của não và bao quanh chất xám
Chất xám ở trụ não tập trung thành các nhân xám. Đó là 0,5
trung khu, nơi xuất phát các dây thần kinh não
1,0
Có 12 đôi dây thần kinh não, gồm 3 loại:dây cảm giác,
dây vận động, dây pha.
Chức năng
điều khiển, điều hòa các hoạt động của nội quan
Chất trắng làm nhiệm vụ dẫn truyền, bao gồm các
đường dẫn truyền lên và các đường dẫn truyền xuông

Trêng THCS thiÖu giang
®Ò thi häc sinh giái líp 8



m«n sinh häc

(Thêi gian lµm bµi 150 phót)
Hä vµ tªn HS:................................................................................
C©u 1: ®iĨm
a, Ph¶n x¹ lµ g×? LÊy VD vỊ ph¶n x¹? vµ ph©n tÝch ®êng ®i cđa mét cung
ph¶n x¹ ®ã?
b, Sù kh¸c nhau gi÷a x¬ng tay vµ x¬ng ch©n cã ý nghÜa g× ®èi víi mäi ho¹t
®éng sèng cđa con ngêi?
C©u 2: ®iĨm
a, Mơi trường trong của cơ thể gồm có những thành phần nào? Chúng có
quan hệ với nhau như thế nào?
b, Mơ tả đường đi của máu trong vòng tuần hồn nhỏ và trong vòng tuần
hồn lớn:
C©u 3: ®iĨm
a, So s¸nh hƯ h« hÊp cđa ngêi víi hƯ h« hÊp cđa thá?
b, H·y ®Ị ra c¸c biƯn ph¸p b¶o vƯ hƯ h« hÊp tr¸nh c¸c t¸c nh©n cã h¹i? nªu
t¸c dơng cđa c¸c biƯn ph¸p ®ã?
C©u 4: ®iĨm
a, Nªu c¸c ho¹t ®éng tiªu ho¸ chđ u ë d¹ dµy?
b, ThiÕt kÕ vµ nªu kÕt qu¶ thÝ nghiƯm vỊ t×m hiĨu thµnh phÇn cđa níc bät?
C©u 5: ®iĨm
a,Sự chuyển hóa vật chất và năng lượng ở tế bào gồm những q trình nào?
b,Năng lượng giải phóng ở tế bào được sử dụng vào những hoạt động gì?
C©u 6: ®iĨm
a,Tr×nh bµy c¸c bé phËn cđa hƯ thÇn kinh vµ thµnh phÇn cÊu t¹o cđa chóng díi h×nh thøc s¬ ®å?
b,T¹i sao kh«ng nªn ®äc s¸ch ë n¬i thiÕu ¸nh s¸ng, trªn tµu xe bÞ sèc nhiỊu?
c, N¬ron cã thĨ ph©n chia ®Ĩ t¹o nªn n¬ron míi, thay thÕ c¸c n¬ron cò ®ỵc
kh«ng? T¹i sao?
®¸p ¸n vµ híng dÉn chÊm

C©u
1

Néi dung

02

§iĨm
3,75
a,- Phản xạ là phản ứng của cơ thể trả lới kích thích của môi trường 0,5
trong hay môi trường ngoài thông qua hệ thần kinh.
- Ví dụ: Tay chạm phải ca nước nóng, giật tay lại.
0,5
Phân tích đường đi của xung thần kinh trong phản xạ trên: Khi 1,0
tay chạm vật nóng, trên bề mặt da tay sẽ xuất hiện luồng xung thần
kinh theo nơron hướng tâm về trung ương thần kinh (tủy sống), tại


trung ương thần kinh xảy ra quá trình xử lí thông tin (nơron trung
gian), xung thần kinh trả lời kích thích sẽ theo nơron li tâm đến cơ
quan phản ứng (cơ cánh tay) để phản ứng lại kích thích: giật tay lại.
b, 1. * Do tư thế đứng thẳng và lao động mà xương tay và xương
chân có sự phân hóa:
0,25
- Đai vai: gồm 2 xương đòn và xương bả. Các khớp cổ tay và bàn
tay linh hoạt, ngón cái đối diện các ngón khác.
0,5
- Đai hông: tạo nên khung chậu vững chắc. Xương cổ chân có
xương gót phát triển về phía sau làm cho diện tích bàn chân đế lớn, 1,0
đảm bảo cân bằng vững chắc cho tư thế đứng thẳng. Xương bàn

chân hình vòm làm cho bàn chân có diện tích tiếp xúc với mặt đất
nhỏ hơn, giúp đi lại dễ dàng hơn.
2

a,
Mơi trường trong gồm những thành phần: máu, nước mơ, bạch huyết.
Quan hệ của chúng:
+ Một số thành phần của máu thảm thấu qua thành mạch máu tạo ra
nước mơ
+ Nước mơ thảm thấu qua thành mạch bạch huyết tạo ra bạch huyết
+ Bạch huyết lưu chuyển trong mạch bạch huyết rồi lại đổ về tĩnh
mạch máu và hòa vào máu.
b,
- Vòng tuần hồn nhỏ: bắt đầu từ tâm thất phải qua động mạch phổi,
rồi vào mao mạch phổi, qua tĩnh mạch phổi rồi trở về tâm nhĩ trái.
Vòng tuần hồn lớn: bắt đầu từ tâm thất trái qua động mạch chủ,
rồi tới các mao mạch phần trên cơ thể và các mao mạch phần
dưới cơ thể, từ mao mạch phần trên cơ thể qua tĩnh mạch chủ
trên rồi về tâm nhĩ phải, từ mao mạch phần dưới cơ thể qua tĩnh
mạch chủ dưới rồi cũng trở về tâm nhĩ phải

3,25
1,0
0,25
0,25
0,25
0,5
1,0



3

b,

4

a, Giống nhau:
Đều có đường dẫn khí và 2 lá phổi
Đều nằm trong khoang ngực và ngăn cách với khoang bụng bởi
cơ hoành
Trong đường dẫn khí đều có: Mũi, Họng, Thanh quản, Khí quản,
Phế quản
Bao bọc 2 lá phổi có 2 lớp màng. Lớp ngoài dính với lồng ngực,
lớp trong dính với phổi. Chính giữa là chất dịch.
Mỗi lá phổi đều được cấu tạo bởi các phế nang, tập hợp thành
từng cụm, bao mỗi túi phổi là mạng mao mạch dày đặc
Khác nhau:
Đường dẫn khí ở người có thanh quản phát triển hơn về chức
năng phát âm
Biện pháp
Trồng nhiều cây xanh 2
bên đường phố, nơi công
sở, trường học, bệnh
viên, nơi ở
Nên đeo khẩu trang khi
dọn vệ sinh và ở những
nơi có bụi
Đảm bảo nơi ở, nơi làm
việc đủ nắng, gió, tránh
ẩm thấp

Thường xuyên dọn vệ
sinh
Không khạc nổ bừa bãi
Hạn chế sử dụng các
thiết bị có thải ra các khí
độc hại
Không hút thuốc là và
vận động mọi người ko
nên hút thuốc

4,75
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,5

0,5

Tác dụng
Điều hòa thành phần ko khí theo hướng
có lợi cho hô hấp

0,5
0,5

Hạn chế ô nhiễm ko khí từ bụi

0,5


Hạn chế ô nhiễm ko khí từ các vi sinh
vật gây bệnh

0,5
0,5

Hạn chế ô nhiễm kho khí từ các chất khí
độc( NOX, SOX, CO, nicotin….)

a, Ở dạ dày có những hoạt động tiêu hóa:
- Tiết dịch vị
- Biến đổi lí học của thức ăn

1,0


1,0
- Bin i húa hc ca thc n
- y thc n t d dy xung rut non.
b, Chọn 4 ống nghiệm đều chứa 5 ml hồ tinh bột loãng, lần lợt thêm
vào các ống :
- ống 1: Thêm 5 ml nớc cất
- ống 2: Thêm 5 ml nớc bọt loãng
- ống 3: Thêm 5 ml nớc bọt loãng và vài giọt HCl
- ống 4: Thêm 5 ml nớc bọt đun sôi
Tất cả các ống đều đặt trong nớc ấm 37oC trong thời gian từ 15- 30
phút.
1.Hồ tinh bột trong các ống nghiệm có biến đổi không ? Tại sao?02
2. Từ đó hãy xác định nhiệt độ và môi trờng thích hợp cho sự hoạt động

của enzim nớc bọt?
kết quả thí ngiệm
1. Chỉ có ống (2) hồ tinh bột bị biến đổi vì ống (2) có enzim amilaza
trong nớc bọt biến đổi tinh bột thành đờng mantôzơ (0,5 đ)
- ở ống 1: Nớc cất không có enzim biến đổi nớc bọt (0,5 đ)
- ở ống 3: Enzim nớc bọt không hoạt động ở môi trờng axit nên tinh
bột không bị biến đổi (0,5 đ)
- ở ống 4: Enzim nớc bọt bị mất hoạt tính khi đun sôi nên tinh bột
không bị biến đổi (0,5 đ).
2. ở nhiệt độ thích hợp cho hoạt động của enzim nớc bọt là 37oC ( nhiệt
độ cơ thể ngời) (0,5 đ)
- Môi trờng thích hợp cho enzim nớc bọt hoạt động là môi trờng trung
tính hoặc hơi kiềm ( tốt nhất là pH = 7,2) ( 0,5 đ).
5

6

a,S chuyn húa vt cht v nng lng t bo gm nhng quỏ trỡnh
Cú 2 quỏ trỡnh mõu thun, i nghch nhau, nhng cú quan h
mt thit ú l: ng húa v d húa
ng húa l quỏ trỡnh tng hp cỏc nguyờn liu cú sn trong t
bo thnh nhng cht c trng ca t bo, tớch ly nng lng
trong cỏc liờn kt húa hc
D húa l quỏ trỡnh phõn gii cỏc cht c tớch ly trong quỏ
trỡnh ng húa, b góy cỏc liờn kt húa hc gii phúng nng
lng, cung cp cho mi hot ng sng ca t bo. S d húa
to ra cỏc sn phm phõn hy v khớ CO2
b,Nng lng gii phúng t bo c s dng vo nhng hot ng
Sinh cụng tng hp cht mi, sinh nhit bự vo phn nhit ó
mt.

a,
Bộ não


Hệ thần kinh

Bộ phận trung ơng
Bộ phận ngoại biên

Tuỷ sống
Dây thần kinh
Hạch thần kinh

HT
LT
Pha

b, - Khi đọc sách ở nơi thiếu ánh sáng ta luôn phải đa sách tới gần mắt
mới nhìn rõ, vì lúc đó mắt phải điều tiết, thể thuỷ tinh phải phồng lên
để đa ảnh tới màng lới. Nếu cứ đọc sách trong tình trạng thiếu ánh sáng
lâu dần sẽ làm cho thể thuỷ tinh luôn phồng mất khả năng dãn. ta sẽ
mắc tật cận thị.
- khi đi trên ôtô mà đọc sách, ô tô luôn bị sóc làm cho khoảng cách
giữa mắt và sách(tiêu cự)thay đổi liên tục, mắt phải điều tiết liên tục
nên rễ làm mỏi mắt gây hại cho mắt...
c, Nơron hay tế bào thần kinh không thể phân chia để tạo ra tế bào thần
kinh mới đợc vì khi sinh ra các nơron đã không có trung thể(Trung thể
tham ra vào quá trình phân bào).
- Nếu giả sử nơron mới luôn luôn đợc sinh ra để thay thế các nơron cũ
thì các kĩ năng lao động đẫ đợc rèn luyện đợc, các kiến thức tích luỹ đợc trong quá trình học tập, những ký ức đợc lu giữ trong các mạng lới

các nơron sẽ bị phá vỡ. thế hoá ra chúng ta đã uổng công tất cả.

Trờng THCS thiệu giang
đề thi học sinh giỏi lớp 8

03

môn sinh học

(Thời gian làm bài 150 phút)

Câu 1: điểm
a, Hãy chứng minh tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể?
b, Có mấy loại khớp? nêu roừ vai troứ cuỷa của từng loại khớp?
Câu 2: điểm
a, Máu có đặc điểm cấu tạo và chức năng gì?
b, Trình bày cơ chế đông máu và ý nghĩa của sự đông máu?
Câu 3: điểm
a, Vì sao nói khi luyện tập TDTT đúng cách, đều đặn từ bé có thể có đợc
dung tích sống lí tởng?
b, Có những tình huống chủ yếu nào cần đợc hô hấp nhân tạo? So sánh các
tình hớng đó?
Câu 4: điểm
Sự biến đổi lí học ở dạ dày đợc diễn ra ntn?


Câu 5: điểm
a, Hãy nêu sự khác biệt giữa đồng hoá và tiêu hoá, giữa dị hoá và bài tiết?
b, Trình bài quá trình tạo thành nớc tiểu ở các đơn vị chức năng của thận?
Câu 6: điểm

a, Trình bày đặc điểm cấu tạo của tai phù hợp với chức năng thu nhận sóng
âm?
đáp án và hớng dẫn chấm

03

Câu
Nội dung
Điểm
1
03
a,Chng minh T bo l n v chc nng ca c th:
- Chc nng ca t bo l thc hin trao i cht v nng
lng cung cp nng lng cho mi hot ng sng ca
c th. Ngoi ra, s phn chia t bo giỳp c th ln lờn
ti giai on trng thnh cú th tham gia vo quỏ trỡnh
sinh sn ca c th. Nh vy, mi hot ng sng ca
c th u liờn quan n hot ng sng ca t bo nờn
t bo cũn l n v chc nng ca c th.
b, - Có 3 loại khớp xơng:
+ Khớp động: 2 đầu xơng có sụn, giữa là dịch khớp (hoạt dịch),
ngoài có dây chằng giúp cơ thể có khả năng cử động linh hoạt.
+ Khớp bán động: giữa 2 đầu xơng có đệm sụn giúp cử động
hạn chế.
+ Khớp bất động: 2 đầu xơng khớp với nhau bởi mép răng ca
hoặc xếp lợp lên nhau, không cử động đợc.
Nờu rừ vai trũ ca tng loi khp:
Khp bt ng giỳp xng to thnh hp, thnh khi
bo v ni quan ( hp s bo v nóo) hoc nõng
( xng chu)

Khp bỏn ng giỳp xng to thnh khoang bo v
( khoang ngc). ngoi ra cũn cú vai trũ quan trng i
vi vic giỳp c th mm do trong dỏng i thng v lao
ng phc tp.
Khp ng m bo s hot ng linh hot ca tay,
chõn
2
3
4
5
6


Trờng THCS thiệu giang
đề thi học sinh giỏi lớp 8
môn sinh học

(Thời gian làm bài 150 phút)

Câu 1: điểm
a, Nêu đặc điểm cấu tạo và chức năng của tế bào? Tế bào có những hoạt
động sống nào trong các hoạt động đó hoạt động nào là quan trọng nhất?
b, Phân tích những đặc điểm của con ngời thích nghi với t thế đứng thẳng và
đi bằng 2 chân?
Câu 2: điểm
a, Nêu đặc điểm và chức năng của hệ tuần hoàn?
b, Vì sao tim hoạt động cả đời không mệt mỏi
Câu 3: điểm
a, Trình bài cơ chế sự trao đổi khí ở phổi và ở tế bào?
b,So sánh 2 phơng pháp hô hấp nhân tạo?

Câu 4: điểm
Trình bày đặc điểm cấu tạo chủ yếu của dạ dày? Vì sao prôtêin trong thức ăn
bị dịch dạ dày phân huỷ nhng prôtêin của lớp dạ dày của niêm mạc dạ dày lại
đợc bảo vệ và không bị phân huỷ?
Câu 5: điểm
a, đề phòng cảm nóng cảm lạnh, trong lao động và sinh hoạt hàng ngày em
phải chú ý những điểm gì?
b, Nêu những chức năng của da. Phân tích các đặc điểm cấu tạo của da phù
hoẹp với chức năng thu nhận cảm giác?
Câu 6: điểm
a,Nêu đặc điểm cấu tạo phù hợp với chức năng của tuỷ sống?
b, Tại sao nói dây thần kinh tuỷ là dây pha?
đáp án và hớng dẫn chấm
Câu

Nội dung

04
Điểm


04

1

Cu to ca t bo:
Cỏc b phn Cỏc bo quan
Mng sinh
cht
Cht t bo

Li ni cht
Riboxom
Ti th

Chc nng
Giỳp t bo thc hin trao i cht
Thc hin cỏc hot ng sng ca t bo
Tng hp v vn chuyn cỏc cht
Ni tng hp protein
Tham gia hot ng hụ hp gii phúng
nng lng

B mỏy Gụngi
Trung th

2
3
4
5
6

Thu nhn, hon thin, phõn phi sn phm
Tham gia quỏ trỡnh phõn chia t bo
iu khin mi hot ng sng ca t
Nhõn
bo
L cu trỳc quy nh s hỡnh thnh
protein, cú vai trũ quyt nh trong di
Nhim sc th truyn
Nhõn con

Tng hp ARN riboxom (rARN)
- Hoạt động của tế bào gồm: trao đổi chất, lớn lên, phân chia, cảm ứng.
và sinh sản

Trờng THCS thiệu giang
đề thi học sinh giỏi lớp 8
môn sinh học

(Thời gian làm bài 150 phút)

Câu 1: điểm
a, Mô là gì có mấy loại mô? Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo và chức năng của
mô thần kinh?


05

b, Vì sao phải tập thể dục giữa giờ nhất là ở tuổi thành thiếu niên?
Câu 2: điểm
a, Sự vận chuyển trong hệ mạch theo một chiều là do đâu?
b, Nêu các biện pháp phòng tránh các tác nhân có hại cho hệ tim mạch?
Câu 3: điểm
a, So sánh sự hô hấp ở ngời và thỏ?
b, Các cơ xơng ở lồng ngực đã phối hợp hoạt động với nhau ntn để làm tăng
thể tích lồng ngực khi hít vào và làm giảm thể tích lồng ngực khi thở ra?
Câu 4: điểm
Hãy phân tích và chứng minh răng có sự phân coong chức phận và thống
nhất gia ống tiêu hoá và tuyến tiêu hoá của hệ cơ quan tiêu hoá.
Câu 5: điểm
a, Thế nào là bữa ăn hợp lí có chất lợng? Cần làm gì để nâng cao chất lợng

bữa ăn trong gia đình?
b, Hệ bài tiết nớc tiểu có cấu tạo ntn?
Câu 6: điểm
a, So sánh đặc điểm cấu tạo của trụ não, não trung gian và tiểu nào?
b,
đáp án và hớng dẫn chấm
Câu
1
2
3
4
5
6

Nội dung

05
Điểm

Cõu 2( 2.0 im )
So sỏnh s khỏc nhau gia Cung phn x v Vũng phn x?
Cõu 3( 2.0 im )
Li thc n l gỡ? Hóy nờu s ca 3 chui thc n (mi chui thc
n cú 5 mt xớch) v phi hp 3 chui thc n ú thnh 1 li thc n.
Cõu 4: ( 2.0 im )
Ti sao trong cựng mt loi nhng ng vt cú kớch thc cng nh thỡ
tim p cng nhanh?
Cõu 5: ( 2.0 im )
a. Huyt ỏp l gỡ? Vỡ sao cng xa tim huyt ỏp trong h mch cng nh?
b. mt ngi cú huyt ỏp l 120 / 80, em hiu iu ú nh th no?

Cõu 6: ( 2.0 im )
Hóy sp xp cỏc hin tng sau vo cỏc mi quan h sinh thỏi cho phự
hp :


1. Chim sâu ăn; 2. Dây tơ hồng bám trên bụi cây; 3. Vi khuẩn cố định
đạm trong nốt sần của rễ cây họ đậu; 4. Giun kí sinh trong ruột của
động vật và người; 5. Sâu bọ sống nhờ trong tổ kiến, tổ mối; 6. Nhạn
bể và Cò làm tổ tập đoàn; 7. Hiện tượng liền rễ ở các cây Thông; 8.
Địa y; 9. Loài cây Cọ mọc quần tụ thành từng nhóm; 10. Cáo ăn thỏ
Câu 7: ( 3.0 điểm )
a. Vì sao tự thụ phấn bắt buộc ở cây giao phấn và giao phối cận huyết ở
động vật qua nhiều thế hệ sẽ dẫn tới thoái hóa giống ? Cho ví dụ ?
b. Kiểu gen ban đầu của giống như thế nào thì tự thụ phấn hoặc giao
phối cận huyết sẽ không gây thoái hóa giống ?
Câu 2: ( 2.0 điểm)
Cung phản xạ
Vòng phản xạ
điểm
- Mang tính chất đơn giản hơn,
- Mang tính chất phức tạp hơn.
thường chỉ được hình thành bởi 3 Do sự kết hợp của nhiều cung
1,0
nơron: hướng tâm, trung gian. Li phản xa. Nên số nơron hướng
tâm.
tâm, trung gian và ly tâm tham
gia nhiều hơn.
- Xảy ra nhanh, mang tính chất bản năng nhưng không có luồng
thông báo ngược.
1,0

- Xảy ra chậm hơn, nhưng có luồng thông báo ngược, thường có
các hoạt động phối hợp của các cơ và kết quả thường chính xác
hơn.
HS trình bày được 2 ý so sánh chi 1,0 điểm, nêu 1 ý chỉ cho 0,25
điểm
Câu 3. ( 2.0 điểm )
- Khái niệm lưới thức ăn
- 3 chuỗi thức ăn.
- Lưới thức ăn
Câu 4. ( 2.0 điểm )
Trong cúng một loài những động vật có kích thước càng nhỏ thì
tim đập càng nhanh vì:
- Cường độ trao đổi chất mạnh, nhu cầu đòi hỏi nhiều ô xi.
- Cường độ trao đổi chất mạnh vì diện tích tiếp xúc của bề mặt cơ
thể với môi trường lớn so với khối lượng cơ thể, nên có sự mất nhiệt
nhiều.
Câu 5. ( 2.0 điểm )

0,5
0,75
0,75

1,0
1,0


a. Huyết áp là áp lực của máu tác động lên thành mạch, tính tương đương mmHg / cm2
- Càng xa tim huyết áp trong hệ mạch lại càng nhỏ vì năng lượng do tâm
thất co đẩy máu lên thành mạch càng giảm
b. Huyết áp là 120 / 80 là cách nói tắt được hiểu:

+ Huyết áp tối đa là 120 mmHg/cm2 ( lúc tâm thất co )
+ Huyết áp tối thiểu là 80 mmHg/cm2 ( lúc tâm thất giãn )
Đó là người có huyết áp bình thường.

Câu 6. ( 2.0 điểm )
* Quan hệ cùng loài: 7, 9
* Quan hệ khác loài: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 10
+ Cộng sinh: 3, 8.
+ Hội sinh : 5.
+ Hợp tác : 6.
+ Kí sinh - vật chủ : 2, 4.
+ Vật ăn thịt và con mồi : 1, 10.
HS nêu 2 hoặc 3 mối quan hệ
cho 0,5 điểm
Câu 7. ( 3.0 điểm )
a. Tự thụ phấn bắt buộc ở cây giao phấn và giao phối cận
huyết ở động vật qua nhiều thế hệ sẽ dẫn tới thoái hóa giống:
- Tự thụ phấn bắt buộc và giao phối cận huyết qua nhiều thế hệ thì
con cháu có sức sống kém dần, năng suất giảm, bộc lộ những tính
trạng xấu, xuất hiện quái thai ...
- Vì: các cặp gen dị hợp đi vào trạng thái đồng hợp, trong đó có
gen lặn ( thường có hại ) được biểu hiện. Qua các thế hệ, tỉ lệ đồng
hợp tăng dần, tỉ lệ dị hợp giảm dần.
Mỗi ý
đúng cho 0,5 điểm.
- Ví dụ: ......
b. Nếu kiểu gen ban đầu là đồng hợp về các gen trội có lợi thì tự
thụ phấn hoặc giao phối cân huyết qua nhiều thế hệ sẽ không dẫn
tới thoái hóa giống.


0,5
0,5
1,0

1,0

1,0
1,0

Câu 1: ( 1,0 điểm)
Đặc điểm cấu tạo nào của tế bào cơ phù hợp với chức năng co cơ?
Câu 2 : (2,5 điểm)

0,5
0,5
1,0


a. Nêu sự khác biệt về cấu tạo giữa các loại máu .Giải thích sự khác
nhau đó .
b. Vì sao cần bổ sung thức ăn giàu chất sắt cho các bà mẹ khi mang
thai ?
Câu 3 : ( 1,5 điểm)
a.Tại sao nói dây thần kinh tuỷ là dây pha ?
b. Tiếng nói và chữ viết có vai trò gì trong đời sống của con người ?