dân t ộc ta l ớn lên trên d ải đất hình ch ữS bên b ờThái Bình D ươ
n g sóng gió. Ng ườ
i Vi ệt Nam đã t ừ
ng
ch ịu không bi ết bao tai tr ời ách n ướ
c : Gi ặc giã, bão l ụt, ho ảho ạn, m ất mùa, đó i kém… C ứm ỗi l ần v ượ
t
qua m ọi khó kh ăn, nhân dân ta l ại nh ắc nh ởnhau cách s ống:
LÁ LÀNH ĐÙ M LÁ RÁCH
Ta c ần tìm hi ểu ý ngh ĩa và giá tr ị c ủa câu t ục ng ữnày nh ưth ếnào đẻ hi ểu cho đú ng l ờ
i nh ắn g ở
i c ủa
cha ông để l ại?
lá lành là gì?là một chiếc lá còn nguyên vẹn với hình ảnh ẩn dụ là những con nhười cso hoàn
cảnh toót đẹp trong cuộc sống .ngược lại lá rách là những chiếc lá không nuyên vẹn,bị tổn hại
rtrong xã hộ với cách ẩn dụ khéo léo là nững người ấm no hạnh phúc ,đầy đủ
Câu tục ngữ gợi lên một bài học về đạo lý làm người, về quan hệ giữa con ng ười với nhau. Ng ười ta ở
đời, có người, có lúc gặp phải khó khăn, thiếu thốn, hoạn nạn.Lúc ấy, nếu chỉ một mình t ự xoay x ở l ấy thì
thật khó mà vượt qua. Trong hoàn cảnh đó, sự giúp đỡ của người khác là rất quan tr ọng. S ự đùm b ọc
lẫn nhau, tương thân tương ái, giúp đỡ nhau trong cơn hoạn nạn là một cách sống c ần thi ết đày nhân ái.
Lá lành đùm laá rách là gì? Xét v ề giá trị c ủa câu t ục ng ữ, ta th ấy có m ột giá tr ị thi ết th ực. Nói”lá lành
đùm lá rách” là nói đén thái đọ nh ường c ơm x ẻ áo gi ữa nh ưng ng ười v ốn cùng chung c ảnh ng ộ, trong
cùng một cộng đòng, trên cung một đát nước. Tuy co lành có rách nh ưng c ũng là lá. Đay là chia s ẻ, là
thông cảm. Khi mọi người bị hoạn nạn, thì những người không b ị hoạn nạn cùng nhau giúp đỡ, đó là lá
lành đùm lá rách. S ự giúp đỡ c ủa t ừng ng ười có th ể không nhi ều, nh ưng nhi ều ng ươigf h ợp l ại thì s ự
giúp đỡ trở nên r ất có ý nghĩa, có th ể giúp cho ng ười ho ạn n ạn v ượt qua khó kh ăn. Khi m ột ph ương, m ột
vùng gập hoạn nạn, thì nhưng vùng bên c ạnh cùng h ợp l ại, m ỗi ng ười m ột ít, m ỗi ph ường m ột ít, m ỗi nhà
một ít, kết quả thành ra r ất to l ớn.
Tại sao nói lá lành đùm lá rách?Lá lành đùm lá rách là cách s ống và đạo lí đã có t ự ngàn x ưa c ủa nhân
dân Vi ệt Nam. Có l ẽ chính vì th ế mà nhân dân Vi ệt Nam đã v ượt lên bao khó kh ăn có lúc t ưởng ch ừng
không v ượt nổi để mãi mãi t ồn t ại v ững vàng. Ng ười ta nói: mi ếng khi đói b ằng gói khi no. Trong khi g ặp
hoạn nạn, người bị ít khó kh ăn còn chia s ẻ c ả v ới ng ười nhi ều khó kh ăn h ơn. Giá tr ị nhân đạo sâu s ắc
của câu tục ngữ chính là ở đó.
Xua va fnay nh ững con ng ười son s ắc vi ệt nam mang trong mình dòng máu l ạc h ồn ăn sâu nét dùm b ọc
laã nhau :Trải qua h ơn ba m ươi n ăm chi ến tranh, r ồi trong g ần hai m ươi n ăm xây d ựng kinh t ế, truy ền
thống lá lành đùm lá rách đã được nhân dân ta phát huy m ột cách m ạnh m ẽ. Ch ỉ nói riêng m ấy n ăm g ần
đây, trên đất n ước ta đã bao l ần thiên nhiên gây ra tai ho ạ ghê g ớm. Nh ững tr ận bão tàn phá mi ền
Trung, r ồi lũ lụt ở đồng bằng Nam B ộ…, ;làm cho ru ộng đòng b ị tàn phá, lúa, hoa màu b ị m ất s ạch, bao
nhiêu nhà c ửa, b ệnh vi ện, tr ường h ọc… bị phá hu ỷ. Nh ững khi mi ền Trung, mi ền Nam g ặp ho ạn n ạn,
khó khăn, cả nước quan tâm theo dõi, kịp th ời chia bu ồn và c ứu tr ợ. Nh ờ s ự giupos đỡ k ịp th ời c ủa c ả
nước, trong đó có thành ph ố H ồ Chí Minh, d ần d ần các vùng này đã tr ở l ại cu ộc s ống bình th ường.
Những tin t ức về trận lũ v ừa đực loan báo, nh ững l ời kêu g ọi đã được phát đi thì nh ững hành đọng
hưởng ứng đã đáp lại ngay. Cos người góp vào quỹ cứu trợ hàng triệu đồng, cũng có b ạn nhỏ mang đén
một hai nghìn bạc vốn dành dụm từ món tiền ăn sáng của mình để góp ph ần nhỏ bé…
Trong xã hội lá lành đùm lá rách cso rất nhiều tầng ý nghĩa mang Một khía cạnh nào đónh ất là khi xã h ội
đang ngày càng phát triển ,vương lên một tần cao m ới , hành đọng lá lành đùm lá rách không ph ải ch ỉ có
ý nghĩa giúp đỡ người khác, mà còn chính là tự giúp đỡ mình. Thường khi gói bánh, lá lành n ằm bên
ngoài, lá rách nằm bên trong để gói. Gói như vậy thì chiếc bánh m ới kín m ới c ứng. Giúp ng ười khác, chia
sẻ với người làng khác, tỉnh khác… vượt lên khó khăn, đứng vững, chính là góp phần cho đất n ước
đứng vững lên. Cuối cùng, cái kết quả tốt đẹp ấy, mỗi người đều được hưởng. Bởi vậy, lá lành đùm lá
rách không còn là phương châm cho những hành động nhất thời, đặc biệt, mà trở nên m ột cách s ống t ốt
đẹp trong cuộc sống chúng ta. Hằng ngày, vẫn có người lặng lẽ quyên góp ti ền bạc, qu ần áo, cho m ột
trại phong, , trại nuôi dưỡng người già neo đơn, trại trẻ mồ côi, gia đình khó khăn, ng ười tàn t ật… Nhân
những dịp lễ tết, những người trong phường lại chạnh nhớ để chia sẻ với nh ững bà con nghèo còn thi ếu
thốn.
Lá lành đùm lá rách, câu nói ngày xưa chỉ mang một nghĩa hẹp, nh ằm kêu gọi s ự đùm b ọc l ẫn nhau
trong một nhà, một họ hay rộng lắm là một làng. Càng ngày, cùng v ới s ự phát tri ển c ủa đời s ống, s ự hi ểu
biết của con người, ý nghĩa của câu nói càng mang một nội dung nhân đạo sâu s ắc và r ộng rãi. Đây là
một câu nói của tình thương đầy tính nhân đạo. Trong một xã hội, không có m ột s ức m ạnh nào l ớn h ơn
sức mạnh của tình thương. Tình thương càng ngày càng phát triển thành tình c ảm chung c ủa m ọi ng ười,
thành nếp sống phổ biến của xã hội thì tội ác cũng sẽ thu h ẹp lại, xã hội s ẽ ổn định hơn, t ốt đẹp h ơn. Cái
thiện sẽ đẩy lùi cái ác.
Riêng bản thân em, câu tục ngữ lá lành đùm lá rách cũng g ợi cho em nhi ều suy ngh ĩ. Trong tr ường,
trong lớp em, có không ít bạn hoàn cảnh rất khó kh ăn. Nhiều bạn đi h ọc v ới chi ếc áo vá, v ới cái b ụng đói,
ngoài giờ học còn phải vất vả phụ cha mẹ kiếm sống hoặc tự nuôi mình. N ếu em b ỏ đi m ột món mua
sắm, tiêu xài chưa cần thiết, em cũng có thể giúp cho bạn mình b ớt chút khó khăn. Nhi ều ng ười làm
được như vậy chắc chắn sẽ có ỹ nghĩa lớn.
Lá lành đùm lá rách thát là một cách nói đày sáng tạo và sâu s ắc c ủa ng ười x ưa. T ục ng ữ không ch ỉ là
văn chương mà còn là triết lí. Sống là phải quan tâm đến người khác, phải chia s ẻ khó khăn cùng ng ười
khác. Đạo lí sống ấy thật là tốt đẹp mà ngày nay ta cần nuôi dưỡng, phát huy.