H C VI N CHÍNH TR QU C GIA H
CHÍ MINH
PH M NG C TU N
UT
TR C TI P N
C NGOÀI
VÙNG KINH T TR NG I M MI N TRUNG
Chuyên nganh : Kinh t chính tr
Ma sô
: 62 31 01 01
TÓM T T LU N ÁN TI N S KINH T
HÀ N I - 2015
CÔNG TRÌNH
C HOÀN THÀNH
T I H C VI N CHÍNH TR QU C GIA H CHÍ MINH
Ng
ih
ng d n khoa h c: 1. TS
Thanh Ph
ng
2. TS Mai V n B o
Ph n bi n 1:
..
..
Ph n bi n 2:
..
..
Ph n bi n 3:
..
..
Lu n án
c b o v t i h i ng ch m lu n án c p H c vi n, h p
t i H c vi n Chính tr qu c gia H Chí Minh
Vào h i . . . . . gi . . . ., ngày . . . . . tháng . . . . . . n m 2015
Có th tìm hi u lu n án t i Th vi n Qu c gia và Th vi n H c vi n
Chính tr qu c gia H Chí Minh
1
M
U
1. Tính c p thi t c a
tài
Vùng kinh t tr ng i m mi n Trung (VKTT MT) có vai trò l n
trong chi n l c phát tri n kinh t - xã h i (KT-XH) c a khu v c mi n
Trung, Tây Nguyên c ng nh c n c. ó là v trí chi n l c h t s c quan
tr ng c a c n c, là c a ngõ ra bi n c a Tây Nguyên và các n c ti u
vùng sông Mêkông trên tuy n hành lang kinh t ông - Tây, v i h th ng
giao thông a d ng. c bi t, ây là vùng giàu ti m n ng phát tri n kinh t
bi n, kinh t du l ch, v i các di s n v n hóa th gi i và bãi bi n dài, p.
Vùng c ng s h u n 4/13 khu kinh t tr ng i m c n c,
c Chính
ph cho áp d ng c ch , chính sách v t tr i nh m phát huy vai trò tr
c t trong vi c y m nh thu hút u t , c bi t là v n u t tr c ti p
n c ngoài (FDI). Trong nh ng n m qua, s gia t ng các d án FDI các
a ph ng trong VKTT MT ã th c s t o nên cú hích y nhanh t c
t ng tr ng kinh t c a vùng; góp ph n tích c c trong chuy n d ch c c u
kinh t ; nâng cao n ng l c s n xu t, thúc y xu t kh u; i m i công
ngh ; t o ra nhi u vi c làm và t ng thêm thu nh p cho ng i lao ng;
khai thông th tr ng, c i thi n cán cân thanh toán qu c t ; óng góp tích
c c vào ngân sách Nhà n c; làm cho i s ng c a ng i dân ngày càng
kh i s c.
Tuy nhiên, bên c nh nh ng óng góp tích c c, ho t ng FDI
VKTT MT c ng ã gây ra nh ng tác ng tiêu c c, nh h ng không
nh
n s phát tri n KT-XH c a vùng, ó là: hành vi chuy n giá, tr n
thu gây thi t h i cho ngân sách các a ph ng có bi u hi n ngày càng
t ng; s c nh tranh không bình ng gây ra áp l c l n cho các doanh
nghi p a ph ng; nhi u máy móc, thi t b l c h u
c chuy n giao vào
vùng; vi c làm t o ra ch a t ng x ng v i nhu c u ng i lao ng; i
s ng v t ch t và tinh th n c a ng i lao ng ch a
c quan tâm m t
cách th a áng; tranh ch p lao ng và ình công trong các doanh nghi p
FDI có xu h ng gia t ng, nh h ng n an ninh tr t t trong vùng; hi n
t ng vi ph m pháp lu t b o v môi tr ng trong các doanh nghi p FDI
còn ph bi n, nh h ng x u n môi tr ng và s c kh e c a ng i dân...
2
T t c tác ng tiêu c c này ang ti m n nguy c , thách th c l n i v i
s phát tri n KT-XH VKTT MT.
th c hi n m c tiêu phát tri n KT-XH n n m 2020, c n ánh giá
m t cách y
v ho t ng FDI VKTT MT trong th i gian qua, rút
ra nh ng bài h c kinh nghi m, ng th i a ra ph ng h ng và
xu t
h th ng gi i pháp kh thi
y m nh FDI là v n mang tính c p bách.
Vì th , v i t cách là nghiên c u sinh chuyên ngành Kinh t chính tr , tôi
ch n v n :
u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng i m
mi n Trung làm tài lu n án ti n s c a mình.
2. M c ích và nhi m v nghiên c u c a lu n án
2.1. M c ích nghiên c u
M c ích nghiên c u c a lu n án là làm sáng t nh ng v n lý lu n
và th c ti n v FDI VKTT . Trên c s phân tích, ánh giá úng n
th c tr ng FDI VKTT MT, lu n án
xu t nh ng ph ng h ng và
gi i pháp ch y u nh m y m nh FDI VKTT MT trong th i gian t i.
2.2. Nhi m v nghiên c u
th c hi n m c ích trên, lu n án có nh ng nhi m v ch y u sau
ây:
Th nh t, h th ng hóa c s lý lu n v FDI VKTT cho vi c
phân tích và ánh giá th c tr ng FDI VKTT MT.
Th hai, nghiên c u kinh nghi m c a m t s qu c gia và VKTT
phía Nam v FDI, t ó rút ra nh ng bài h c kinh nghi m b ích cho
VKTT MT.
Th ba, phân tích, ánh giá th c tr ng FDI VKTT MT. Trên c s
ó, lu n án a ra ph ng h ng và
xu t nh ng gi i pháp ch y u
nh m y m nh FDI VKTT MT trong th i gian t i.
3.
i t ng và ph m vi nghiên c u
3.1. i t ng nghiên c u c a lu n án
i t ng nghiên c u c a lu n án là u t tr c ti p n c ngoài
VKTT MT.
3.2. Ph m vi nghiên c u c a lu n án
- V n i dung: Lu n án nghiên c u tác ng c a FDI n phát tri n
KT-XH VKTT MT. Trên c s ánh giá tác ng tích c c và tiêu c c c a
3
FDI n VKTT MT, lu n án xu t các gi i pháp nh m y m nh FDI
VKTT MT.
- V không gian: Nghiên c u trên a bàn 5 t nh, thành ph
VKTT MT g m: Th a Thiên Hu , à N ng, Qu ng Nam, Qu ng Ngãi,
Bình nh.
- V th i gian: Lu n án nghiên c u FDI VKTT MT ch y u trong
giai o n t n m 2005 n n m 2013. D ki n gi i pháp n 2020.
4. Ph ng pháp nghiên c u
- Lu n án s d ng ph ng pháp tr u t ng hoá khoa h c, duy v t
bi n ch ng, duy v t l ch s . Bên c nh ó, lu n án s d ng các ph ng
pháp c th : ph ng pháp phân tích - t ng h p, ph ng pháp thu th p và
x lý thông tin.
ng th i có s k th a c a các k t qu nghiên c u liên
quan n lu n án.
c bi t, lu n án ti n hành kh o sát các DN FDI thông qua 300
phi u h i (300 m u) làm rõ thêm nh ng v n c n phân tích.
5. óng góp khoa h c c a lu n án
- Xây d ng khái ni m, c i m và làm rõ yêu c u i v i FDI
VKTT .
- Phân tích tác ng c a FDI n phát tri n KT-XH VKTT . Làm
rõ các nhân t nh h ng n FDI VKTT .
- Nnghiên c u kinh nghi m v
y m nh FDI m t s n c và
VKTT phía Nam, úc rút m t s bài h c b ích cho VKTT MT.
- ánh giá th c tr ng FDI VKTT MT giai o n 2005-2013, ch ra
các h n ch và nguyên nhân c a các h n ch .
xu t ph ng h ng và m t s gi i pháp ch y u nh m y
m nh FDI VKTT MT trong th i gian t i.
6. K t c u c a lu n án
Ngoài ph n ph n m
u, k t lu n, tài li u tham kh o và ph l c, k t
c u lu n án g m 4 ch ng, 11 ti t.
Ch ng 1
T NG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN C U LIÊN QUAN
N
TÀI
4
M c tiêu c a ch ng 1 là nghiên c u các công trình liên quan n tài
nh m xác nh nh ng v n
lý lu n và th c ti n v
u t tr c ti p n c
ngoài, t ó ch ra nh ng v n c n ti p t c
c nghiên c u.
m b o tính k th a và kh ng nh nh ng óng góp c a lu n án,
lu n án chia các công trình nghiên c u liên quan thành 2 nhóm v n :
1.1. NH NG CÔNG TRÌNH NGHIÊN C U LIÊN QUAN
N
U T TR C TI P N
C NGOÀI
1.1.1. M t s công trình khoa h c n c ngoài
Cho n nay ã có nhi u công trình nghiên c u c a các tác gi n c
ngoài v v n
FDI và tác ng c a FDI n m t s l nh v c kinh t - xã
h i c a các n c ti p nh n FDI.
1.1.2. M t s công trình khoa h c trong n c
Trong nh ng n m qua, v n
FDI ã thu hút
c s quan tâm c a
nhi u nhà khoa h c, nhà qu n lý trong n c ta nên ã xu t hi n nhi u công
trình khoa h c nghiên c u v FDI mang giá tr cao c v m t lý lu n c ng
nh th c ti n.
1.2. ÁNH GIÁ CHUNG VÀ NH NG V N
T RA C N
TI P T C NGHIÊN C U
1.2.1. ánh giá chung v k t qu c a các công trình ã nghiên c u
1.2.1.1. Các công trình n c ngoài
Các tác gi n c ngoài u nghiên c u n FDI m t ho c m t s
qu c gia c th . V i m c ích phân tích c ch tác ng c a FDI i v i
các n c nh n u t . H xác nh r ng, các tác ng lan t a c a FDI
thông qua hai kênh chính là: Trong ngành (tác ng lan t a theo chi u
ngang) và gi a các ngành (tác ng lan t a theo chi u d c). H ã kh ng
nh, t ng tr ng và phát tri n kinh t , rút ng n kho ng cách i v i các
n c phát tri n trong b i c nh toàn c u hóa thì các n c ph i ti p nh n
FDI và coi ó là ngu n l c c b n c a t n c.
1.2.1.2. Các công trình trong n c
Các công trình khoa h c trong n c u ã t p trung nghiên c u n
nhi u góc , khía c nh khác nhau c a FDI nh
c p nv n
thu hút
và s d ng FDI Vi t Nam hay m t s
a ph ng, m t s vùng Vi t
Nam và tác ng c a FDI n s phát tri n KT-XH...
5
1.2.2. Nh ng v n
còn tr ng c n ti p t c nghiên c u
Trên c s k th a và ti p thu k t qu nghiên c u c a các nhà khoa
h c i tr c, vi c b sung vào kho ng tr ng các v n
nghiên c u còn
b ng
hoàn thi n thêm nh ng v n
lý lu n và th c ti n v
ut
tr c ti p n c ngoài
c lu n án xác nh là h ng phát tri n nghiên
c u ti p theo, ó là:
- C n thi t ph i làm sáng t các v n v FDI VKTT : khái ni m,
c i m v FDI VKTT và yêu c u i v i FDI VKTT .
- FDI là m t ngu n l c quan tr ng t bên ngoài, nên tác ng c a
FDI i v i s phát tri n KT-XH VKTT c n ph i
c nhìn nh n,
nghiên c u m t cách th u áo.
- Các nhân t nh h ng n FDI VKTT v n ang là v n
khá
m i c n có s nghiên c u th u áo. Trong ó, t p trung làm rõ nh ng
thu n l i và h n ch c a t ng nhân t
làm c s cho vi c ho ch nh
chính sách cho vùng trong vi c c i thi n môi tr ng u t , phát tri n
m nh khu v c FDI.
a ra kinh nghi m v
y m nh FDI c a m t s n c và VKTT
phía Nam có th rút ra bài h c có giá tr tham kh o cho VKTT MT.
- C n phân tích, ánh giá th c tr ng FDI VKTT MT, c bi t c n
làm rõ FDI là m t trong nh ng nhân t tác ng tr c ti p n s phát tri n
KT-XH VKTT MT. ánh giá chung v k t qu
t
c và m t h n ch ,
tìm nguyên nhân c a nh ng h n ch ó trong ho t ng FDI
làm c n c
cho vi c ho ch nh chi n l c nh m y m nh FDI VKTT MT là r t
c n thi t.
xu t nh ng nh h ng và gi i pháp ch y u nh m y m nh
FDI VKTT MT trong th i gian t i là h t s c c n thi t và ch a
c
nhi u ng i nghiên c u.
6
Ch ng 2
C S LÝ LU N VÀ TH C TI N V
U T TR C TI P
N
C NGOÀI VÙNG KINH T TR NG I M
M c tiêu c a ch ng 2 là nh m h th ng hoá nh ng v n
lý lu n và
th c ti n v
u t tr c ti p n c ngoài VKTT .
t
c m c tiêu
này, ch ng 2 c p t i nh ng v n sau:
2.1. KHÁI NI M,
C I M VÀ YÊU C U
I V I
U
T TR C TI P N
C NGOÀI VÙNG KINH T TR NG I M
2.1.1. Khái ni m, hình th c u t tr c ti p n c ngoài vùng
kinh t tr ng i m
2.1.1.1. Khái ni m u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng
i m
* Khái ni m u t tr c ti p n c ngoài
T nh ng khái ni m, cách phân bi t và cách hi u v FDI nêu trên,
ph m vi lu n án này có th hi u m t cách khái quát v FDI nh sau:
u
t tr c ti p n c ngoài là vi c nhà u t n c ngoài a v n b ng ti n
hay tài s n khác vào n c nh n u t
tr c ti p qu n lý, i u hành
ho t ng s n xu t, kinh doanh nh m m c tiêu l i nhu n.
* Khái ni m u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng i m
FDI VKTT là ho t ng u t c a nhà TNN vào VKTT c a
n c khác, áp ng yêu c u c a quy ho ch, nh h ng phát tri n vùng ó
và có tác ng tích c c n s phát tri n c a không ch
i v i VKTT ,
mà còn tác ng lan t a n các vùng khác trong c hi n t i và t ng lai.
2.1.1.2. Hình th c u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng
i m
Th nh t, phân lo i t góc nhìn c a nhà u t , FDI có th
c phân
ra thành hai lo i c b n: FDI theo chi u ngang và u FDI theo chi u d c.
Th hai, phân lo i u t t góc nhìn c a n c nh n u t , FDI có
th
c phân ra thành ba lo i c b n: FDI thay th nh p kh u, FDI h ng
v xu t kh u và u t theo tho thu n c a chính ph .
Th ba, phân theo lo i hình t ch c u t , FDI có th
c phân
thành: DN 100% v n n c ngoài, DN liên doanh, Hình th c h p ng h p
tác kinh doanh (BCC), Hình th c h p ng BOT, BTO, BT, u t thông
7
qua công ty m và con, Hình th c chi nhánh công ty n c ngoài.
2.1.2.
c i m và yêu c u i v i u t tr c ti p n c ngoài
vùng kinh t tr ng i m
2.1.2.1.
c i m u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng
i m
* c i m c a u t tr c ti p n c ngoài
Th nh t, FDI g n li n v i vi c di chuy n ti n và tài s n gi a các
qu c gia
Th hai, FDI
c th c hi n d i nhi u hình th c
Th ba, quy n qu n lý DN ph thu c vào m c
góp v n c a ch
ut
Th t , FDI ch y u là ho t ng u t t nhân v i m c tiêu là l i
nhu n
Th n m, FDI ch y u do các TNCs th c hi n
Th sáu, FDI là u t t n c ngoài vào trong n c và t trong
n c ra n c ngoài.
* c i m c a u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng i m
FDI VKTT không ch mang y
nh ng c i m c a FDI
thông th ng nêu trên mà còn có m t s
c i m riêng sau:
Th nh t, FDI VKTT mang tính ch quan c a n c ti p nh n u
t nói chung và VKTT nói riêng.
Th hai, FDI VKTT bao hàm m c tiêu khai thác, s d ng có hi u
qu các ngu n l c (tài nguyên thiên nhiên, v n, lao ng và KH-CN)
VKTT .
Th ba, FDI VKTT luôn h ng t i s phát tri n mang tính b n
v ng.
Th t , FDI VKTT h ng n vi c chú tr ng ch t l ng h n s
l ng d án FDI.
Th n m, FDI VKTT
m b o vi c xem xét và ánh giá các d
án FDI không ch d ng l i giai o n c p phép mà còn giai o n sau
c p phép.
Th sáu, FDI VKTT luôn th hi n s tác ng qua l i, h tr l n
nhau gi a nhà TNN và VKTT .
8
2.1.2.2. Yêu c u i v i u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t
tr ng i m
M t là, FDI VKTT c n thi t d a vào s phát tri n b n v ng v
kinh t , xã h i và môi tr ng.
Hai là, FDI VKTT ph i có tác ng lan t a n các vùng kinh t
khác.
Ba là, FDI VKTT ph i phát huy
c ti m n ng, l i th c a b n
thân VKTT .
B n là, FDI VKTT ph i m b o s hài hòa v l i ích theo
h ng cùng có l i gi a nhà TNN và VKTT .
N m là, FDI VKTT không ph i là ho t ng t thân mà c n ph i
có nh h ng d n d t c a Nhà n c; ý th c ch p hành pháp lu t c a các
DN FDI; s tham gia tích c c c a c ng ng dân c và các t ch c xã h i.
2.2. TÁC
NG C A
U T TR C TI P N
C NGOÀI
N PHÁT TRI N KINH T - XÃ H I
VÙNG KINH T
TR NG I M
2.2.1. Tác ng tích c c
2.2.1.1. FDI thúc y t ng tr ng kinh t , b sung ngu n v n phát
tri n KT-XH
2.2.1.2. FDI thúc
y chuy n d ch c c u kinh t theo h
ng CNH,
H H
2.2.1.3. FDI góp ph n phát tri n công ngh , k thu t, ph ng th c
qu n lý tiên ti n
2.2.1.4. FDI góp ph n gi i quy t vi c làm, nâng cao ch t l ng
ngu n nhân l c
2.2.1.5. FDI góp ph n t ng thu ngân sách Nhà n
c và cân
i v mô
2.2.1.6. FDI thúc y nâng cao n ng l c s n xu t công nghi p và
xu t kh u, m r ng th tr ng trong n c và qu c t
2.2.2. Tác ng tiêu c c
2.2.1.1. M t cân i trong u t và d l thu c vào kinh t n c
khác
2.2.1.2. L i d ng bi n pháp chuy n giá
tr n thu gây thi t h i
cho ngân sách, doanh nghi p và ng i tiêu dùng
9
2.2.1.3. Tác ng tiêu c c n m t s v n xã h i
2.2.1.4. Nguy c tr thành bãi th i công ngh
2.2.1.5. Tác ng n môi tr ng sinh thái
2.3. CÁC NHÂN T
NH H
NG
N
U T TR C TI P
N
C NGOÀI VÙNG KINH T TR NG I M
2.3.1. C ch , chính sách c a Nhà n c v thu hút, qu n lý u
t tr c ti p n c ngoài
2.3.2. i u ki n t nhiên vùng kinh t tr ng i m
2.3.3. Ngu n nhân l c vùng kinh t tr ng i m
2.3.4. K t c u h t ng vùng kinh t tr ng i m
2.3.5. Trình
phát tri n Khoa h c - Công ngh vùng kinh t
tr ng i m
2.4. KINH NGHI M V
Y M NH
U T TR C TI P
N
C NGOÀI VÀ BÀI H C CHO VÙNG KINH T TR NG I M
MI N TRUNG
2.4.1. Kinh nghi m c a Trung Qu c
M t là, m r ng a bàn thu hút FDI.
Hai là, xây d ng h th ng pháp lu t ng b , m b o quy n l i cho
các nhà u t .
Ba là, ban hành các chính sách u ãi thu tích c c.
2.4.2. Kinh nghi m c a Thái Lan
M t là, th ng xuyên c i thi n môi tr ng pháp lý cho các ho t
ng u t .
Hai là, luôn quan tâm n vi c gi m thu , u ãi tài chính ti n t .
Ba là, t p trung ngu n l c
u t xây d ng c s h t ng.
B n là, th c hi n chính sách khuy n khích u ãi v thu nh p kh u
i v i các d án FDI u t vào l nh v c nông nghi p.
N m là, phát tri n m nh l nh v c công nghi p.
2.4.3. Kinh nghi m c a vùng kinh t tr ng i m phía Nam
M t là, t ng t l gi i ngân và nghiêm túc trong h u ki m v i d án
FDI.
Hai là, nói không v i b nh thành tích.
Ba là, phát tri n ngành công nghi p h tr .
10
B n là, nhân l c là chìa khóa n nh tâm lý nhà TNN.
N m là, t o ch t xúc tác t ch t l ng h t ng.
Sáu là, chú tr ng thu hút các d án FDI có ch t l ng.
2.4.4. Bài h c kinh nghi m i v i VKTT MT
Trên c s kinh nghi m c a m t s qu c gia châu Á và VKTT phía
Nam v
y m nh FDI, có th rút ra nh ng bài h c
VKTT MT tham
kh o nh sau:
Th nh t, c i thi n môi tr ng pháp lý thu n l i cho ho t ng u t .
Th hai, ban hành chính sách u ãi thu tích c c i v i các nhà
TNN.
Th ba, công khai các quy ho ch và k ho ch phát tri n kinh t .
Th t , phát tri n k t c u h t ng hi n i.
Th n m, phát tri n công nghi p h tr .
Th sáu, nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c.
Th b y, y m nh xúc ti n u t
thu hút FDI.
Ch ng 3
TH C TR NG
U T TR C TI P N
C NGOÀI VÙNG
KINH T TR NG I M MI N TRUNG
M c tiêu c a ch ng 3 là phân tích, ánh giá th c tr ng FDI
VKTT MT. Qua ó ch ra nh ng k t qu , h n ch và nguyên nhân h n
ch nh m lu n ch ng tính c n thi t và tìm ra các gi i pháp y m nh FDI
VKTT MT. Ch ng 3 t p trung gi i quy t các n i dung sau:
3.1. THU N L I VÀ KHÓ KH N
IV I
U T TR C
TI P N
C NGOÀI
VÙNG KINH T TR NG I M MI N
TRUNG
3.1.1. Khái quát s hình thành và phát tri n vùng kinh t tr ng
i m mi n Trung
Ngày 13 tháng 8 n m 2004, Th t ng Chính ph ban hành Quy t
nh s 148/2004/Q -TTg v Ph ng h ng ch y u phát tri n KT-XH
VKTT MT n n m 2010 và t m nhìn n n m 2020 th c hi n i v i 5
t nh, thành ph : à N ng, Th a Thiên - Hu , Qu ng Nam, Qu ng Ngãi và
Bình nh. Ngày 13/10/2014, Th t ng Chính ph ra Quy t nh s
11
1874/2014/Q -TTg v phê duy t Quy ho ch t ng th phát tri n KT-XH
VKTT MT n n m 2020, nh h ng n n m 2030. Vùng
c thành
l p nh m phát huy ti m n ng, v trí a lý và các l i th so sánh, t ng b c
tr thành vùng phát tri n n ng ng c a c n c.
3.1.2. Thu n l i và khó kh n i v i u t tr c ti p n c ngoài
vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
3.1.2.1.Thu n l i
- V trí a lý thu n l i ã t o i u ki n cho VKTT MT m r ng giao
l u kinh t , t o l c h p d n thu hút v n FDI.
- VKTT MT có ngu n khoáng s n khá phong phú và a d ng. ây
là i u ki n thu n l i các nhà TNN xây d ng các DN khai thác và ch
bi n.
- Bi n VKTT MT là vùng bi n p nh t c a Vi t Nam. Vùng có
nhi u di s n v n hóa, di tích l ch s cách m ng và c nh quan thiên nhiên
t i p.
- Ngành du l ch c a vùng ã t
c nh ng thành t u quan tr ng và
ang tr thành ngành ch l c, có kh n ng c nh tranh khá.
- Kinh t c a vùng ngày càng
c c i thi n, t 2005 - 2013, toàn
vùng có t c
t ng tr ng trung bình là 13,2%, ây là t l khá cao và n
nh.
- C c u kinh t vùng ang chuy n d ch tích c c, phát tri n
c các
ngành công nghi p ch l c nh l c hóa d u, n ng l ng, l p ráp ô tô...
- VKTT MT hình thành nhi u KKT. ây là i u ki n thúc y công
nghi p h tr và là cú hích cho vi c bùng n các d án FDI.
- Thu nh p bình quân u ng i c a vùng có s c i thi n áng k .
- Nhân dân trong vùng có truy n th ng cách m ng, c n cù, hi u h c.
Ngu n lao ng vùng d i dào, m t b ph n có trình tay ngh cao.
i h c à N ng và Hu ang tr thành c s ào t o a ngành,
trung tâm nghiên c u khoa h c ph c v cho s phát tri n KT-XH c a
VKTT MT.
3.1.2.2. Khó kh n
- a hình và khí h u t ng i kh c nghi t làm không ít nhà TNN
ph i b n kho n, e ng i.
12
th
h n.
- S c mua v n còn th p, th tr ng nh h p, nên các nhà TNN
ng có tâm lý thích u t
VKTT B c b và VKTT phía Nam
- Ngu n ngân sách c a các a ph ng trong vùng còn r t h n h p,
có a ph ng hàng n m ngân sách Trung ng còn ph i h tr thêm.
- K t c u h t ng xã h i vùng h u nh còn l c h u.
- Ph n l n lao ng c a các a ph ng tham gia d án FDI ho c là
ch a qua ào t o, ho c là ã
c ào t o nh ng không
các k n ng
c n thi t
3.2. TH C TR NG
U T TR C TI P N
C NGOÀI
VÙNG KINH T TR NG I M MI N TRUNG GIAI O N 20052013
3.2.1. Tình hình ho t ng c a khu v c u t tr c ti p n c
ngoài vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
3.2.1.1. Quy mô khu v c u t tr c ti p n c ngoài
* V s d án FDI, tính n ngày 31/12/2013, toàn vùng có 535 d
án v i s v n u t
ng ký là 16,4 t USD, chi m 65,9% v s d án và
71,2% v t ng v n ng kí c a c khu v c mi n Trung - Tây Nguyên.
* V s l ng doanh nghi p FDI, các DN FDI vùng t ng u qua
các n m, n u n m 2005 có 73 DN ho t ng, n n m 2010 có 148 DN,
thì n n m 2013, có 239 DN
* V quy mô v n c a các DN FDI, s DN FDI VKTT MT n m
2013 là 239 DN. N u phân theo quy mô v n thì s DN FDI có v n t 1
n d i 10 t
ng là có s l ng l n nh t v i 65 DN, chi m 27,2% s
DN. Ít DN ho t ng nh t là DN v i quy mô v n t 200 n d i 500 t
ng có 10 DN, chi m 4,2%.
* V quy mô lao ng c a các DN FDI, trong 239 DN FDI ang ho t
ng VKTT MT thì chi m s l ng nhi u nh t n u xét theo quy mô lao
ng là DN t 50 n 199 lao ng, có t i 75 DN, chi m 31,4% trong t ng s
DN. Chi m s l ng ít nh t là s DN 300 n 499, có 11 DN, chi m 4,6%.
* Quy mô v doanh thu, n u n m 2005, doanh thu các DN FDI là
4.463,8 t
ng; n m 2010 là 19.160,3 t
ng (t ng 329,2% so v i
2005) thì n 2013 t ng lên 40.535,8 t
ng (t ng 808,1% so v i 2005).
13
3.2.1.2. C c u FDI
* V c c u v n FDI, N m 2013 hi n có 187 DN 100%, chi m
78,2% s DN; 52 DN liên doanh chi m 21,8%, không có h p ng h p tác
kinh doanh.
* V c c u ngành u t , n h t n m 2013, các d án FDI thu c
ngành công nghi p - xây d ng có 254 d án v i v n u t
ng ký là
6969,06 tri u USD, chi m 47,48% s d án; d ch v - du l ch có 263 d án
v iv n ut
ng ký là 9378,32 tri u USD, chi m 49,16% s d án;
nông lâm - th y s n là 18 d án v i v n u t là 120 tri u USD, chi m
3,36% s d án.
* V c c u i tác u t , Giai o n 2005 - 2013, a s
i tác ch
y u v n n t các n c Châu Á, nh Singapore, Nh t B n, Hàn Qu c,
ài Loan, Trung Qu c ..., m t s
n t Châu Âu, Châu Úc, Châu M .
3.2.1.3. Trình
công ngh
Hi n nay, các DN FDI ang ho t ng VKTT MT thì trình
công ngh c ng m i ch d ng l i m c trung bình ho c tiên ti n. M t s
DN v n ang s d ng công ngh
m c th p nh m t s DN d t may, dày
da, s n xu t
ch i, vàng mã, èn c y c a ài Loan, H ng Kông
3.2.1.4. Ngu n nhân l c
S l ng lao ng làm vi c trong các DN FDI VKTT MT ngày
m t t ng thêm, n m sau cao h n n m tr c. N u nh n m 2005 là 28.995
lao ng; n m 2010 là 65.161; n m 2011 là 75.444; thì n n m 2013 con
s này là 94.264 lao ng. Bên c nh s l ng lao ng hàng n m t ng
thêm thì ch t l ng lao ng làm vi c trong các DN FDI c ng
cc i
thi n áng k .
3.2.1.5. Hi u qu ho t ng c a khu v c u t tr c ti p n c
ngoài
n h t n m 2013, doanh thu c a các DN FDI t 40.535 t
ng,
t ng 12,1% so v i cùng k n m 2012. Kim ng ch xu t kh u c a các DN
FDI ngày càng t ng. N u n m 2005 là 214,6 tri u USD, n n m 2010 là
483,7 tri u USD thì n n m 2013 là 671,4 tri u USD. Lu k
n nay, s
lao ng có vi c làm trong các DN FDI là 94.264 ng i, t ng 11,5% so
v i cùng k n m 2012. Ho t ng SX-KD c a các DN FDI nh ng n m
14
qua ã không ng ng phát tri n, c c u kinh t , c c u ngành và n i b
ngành
c thay i c n b n.
3.2.2. Th c tr ng tác ng c a u t tr c ti p n c i v i phát
tri n kinh t - xã h i vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
3.2.2.1. Tác ng tích c c
FDI ã có nh ng óng góp tích c c vào vi c th c hi n các m c tiêu
phát tri n KT-XH VKTT MT. i u này
c th hi n:
M t là, FDI góp ph n t ng v n u t và thúc y t ng tr ng kinh t
áp ng yêu c u t ng tr ng và phát tri n thì vi c t ng ngu n v n
u t là m t nhu c u c p bách. Trong th i gian qua, v n FDI gi m t vai
trò quan tr ng i v i s phát tri n c a VKTT MT. T n m 2005 n
nay, v n FDI u t vào VKTT MT t ng lên u n, n u n m 2005 là
2.286 t
ng, n n m 2010 là 5.701 t
ng thì n n m 2013 ã là
6.442 t
ng.
Hai là, FDI góp ph n chuy n d ch c c u kinh t
C c u thu hút v n FDI vào VKTT MT theo chi u h ng ngày
càng phù h p v i quy ho ch t ng th phát tri n KT-XH c a vùng.
n
n m 2013, ngành công nghi p - xây d ng có 254 d án và chi m 42,32%
t ng s v n u t , trong khi ngành d ch v - du l ch có 263 d án, chi m
t i 56,95% t ng v n u t . Nông lâm - th y s n có 18 d án, ch chi m
0,73%.
Ba là, FDI góp ph n nâng cao n ng l c s n xu t công nghi p, thúc
y xu t kh u.
FDI ã th c s tr thành y u t có vai trò tích c c trong thúc y
ngành công nghi p c a vùng phát tri n. N m 2005, khu v c FDI óng góp
h n 4.470 t
ng vào t ng giá tr s n xu t công nghi p c a vùng, chi m
7,8%; n m 2010, t ng lên là 18.651 t
ng, chi m 11,4%; n n m 2013
t
c 305.307 t
ng, chi m 11,3%. Các DN FDI ã có nhi u óng
góp vào giá tr xu t kh u c a toàn vùng. N u n m 2005, kim ng ch xu t
kh u c a các DN FDI là 214,6 tri u USD, n n m 2010 là 483,7 tri u
USD, thì n n m 2013 là 671,7 tri u USD.
B n là, FDI góp ph n nâng cao trình
công ngh c a VKTT MT
15
Thông qua FDI, VKTT MT ã thu hút nhi u công ngh m i, tiên
ti n, s n xu t ra các s n ph m m i mà tr c ây n c ta ch a có.
Ch ng h n: V s n xu t các linh ki n i n t có Công ty Toàn C u, Công
ty Vi t Hoa, công ty Vi t H ng, công ty TTTI. V l nh v c l p ráp ô tô, xe
máy, máy nông c có JRD-Vi t Nam, Daeryang Vi t Nam, Jangdong,
công ty LD Tanda.
N m là, FDI ã góp ph n t o vi c làm và thu nh p cho ng i lao ng
Qua các n m ho t ng, các DN FDI ã góp ph n t o ra vi c làm
ngày càng t ng cho ng i lao ng. L y k
n n m 2005, các DN FDI ã
gi i quy t vi c làm cho 28.995 lao ng, n n m 2010 là 65.161 lao ng
thì n n m 2013 ã t ng lên 94.264 lao ng. Thu nh p c a ng i lao
ng trong các DN FDI t ng u qua các n m. N u n m 2005, thu nh p
c a ng i lao ng m i t 482,8 t
ng, chi m 12,2% t ng thu nh p;
n m 2010 là 2.008,6 t
ng, chi m 12,3%; thì n n m 2013 ã t ng lên
n 4.665,1 t
ng, chi m 16,1%.
Sáu là, FDI óng góp ngu n thu cho ngân sách
óng góp c a các DN FDI vào thu ngân sách nhà n c trên a bàn
vùng ngày càng t ng. N u n m 2005, óng góp c a các DN FDI vào ngân
sách Nhà n c là 762,5 t
ng, chi m t l 4,76%; n n m 2010 là
2.177,5 t
ng, chi m t l 4,14%; thì n n m 2013 ã t 2.959,6 t
ng v i t l 3,53%.
3.2.2.2. Tác ng tiêu c c
Bên c nh nh ng tác ng tích c c, FDI c ng ã gây ra m t s tác
ng tiêu c c i v i s phát tri n KT-XH VKTT MT.
M t là, v n chuy n giá và h ch toán l c a m t s doanh nghi p FDI
VKTT MT, bên c nh các DN FDI ch p hành t t chính sách, pháp
lu t và óng góp không nh vào s phát tri n KT-XH c a vùng, còn có
nhi u DN c tình th c hi n hành vi chuy n giá. ó là tình tr ng nâng giá
hàng hóa, nguyên v t li u u vào cao, h giá xu t kh u xu ng th p
t
ó báo l ho c gi m l i nhu n trên s sách nh m tr n n p thu c a m t s
DN FDI t i VKTT MT.
Hai là, FDI t o s c nh tranh không bình ng v i m t s DN trong
n c
16
Nh ng DN FDI có u th v v n, trình
công ngh và qu n lý s n
xu t ã gây s c ép c nh tranh i v i ho t ng SX-KD c a nh ng DN
trong n c. Nhi u tr ng h p, hàng hóa và d ch v c a nó l n át, d n n
DN trong n c m t d n th tr ng, d lâm vào tình tr ng phá s n.
Ba là, m t s d án FDI trong l nh v cs n xu t ã gây ô nhi m môi
tr ng
Ho t ng FDI ch y u
c ti n hành trong l nh v c s n xu t công
nghi p. Ch t th i trong l nh v c này có nhi u thành ph n c h i, n u
không
c x lý và ki m soát ch t ch s gây ô nhi m môi tr ng và chi
phí xã h i hi n t i c ng nh trong t ng lai s vô cùng l n, làm gi m kh
n ng t t i m c tiêu phát tri n b n v ng.
B n là, FDI t o nên m t s v n XH ph c t p, c bi t là v n lao
ng
Trong VKTT MT thì v n còn nhi u DN FDI, nh t là các DN s
d ng nhi u lao ng vi ph m các quy nh c a pháp lu t v h p ng lao
ng, m t s ch DN FDI ã i x b t công, xúc ph m nhân ph m i
v i ng i lao ng, làm phát sinh nh ng mâu thu n, hành ng ph n
kháng c a công nhân nh xô xát, ình công, lãn công, nh h ng x u n
s n xu t và quan h gi a nhà u t và t p th lao ng trong DN.
3.2.3. Tình hình th c hi n các bi n pháp thu hút và qu n lý u
t tr c ti p n
c ngoài c a vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
3.2.3.1. M t s bi n pháp c b n
M t là, xây d ng quy ho ch, k ho ch.
Hai là, c i thi n môi tr
Ba là, khuy n khích
ng
ut .
ut .
B n là, c i ti n th t c hành chính.
N m là, xúc ti n
Sáu là,
ut .
i m i qu n lý nhà n
c.
3.2.3.2. Thành công và h n ch c a các bi n pháp
17
3.3. ÁNH GIÁ CHUNG V
U T TR C TI P N
C
NGOÀI VÙNG KINH T TR NG I M MI N TRUNG
3.3.1. Nh ng k t qu
t
c
Th nh t, FDI ã b sung ngu n v n quan tr ng cho u t phát
tri n, áp ng nhu c u thúc y t ng tr ng kinh t .
Th hai, FDI góp ph n chuy n d ch c c u kinh t .
Th ba, FDI góp ph n nâng cao n ng l c s n xu t công nghi p, thúc
y xu t kh u.
Th t , FDI góp ph n nâng cao trình
công ngh c a VKTT MT.
Th n m, FDI ã góp ph n t o vi c làm và thu nh p cho ng i lao
ng.
Th sáu, FDI ã óng góp ngu n thu cho ngân sách các a ph ng
VKTT MT.
Th b y, các DN FDI giúp ng i lao ng trong VKTT MT ti p thu
kinh nghi m qu n lí, i u hành.
Th tám, FDI ã m r ng quy mô th tr ng trong n c, thúc y s
hình thành và phát tri n c a nhi u ngành, l nh v c d ch v c ng nh s n
ph m m i.
3.3.2. H n ch và nguyên nhân
3.3.2.1. H n ch
Có th kh ng nh, ho t ng c a khu v c FDI VKTT MT ã t
c nh ng k t qu nh t nh, óng góp áng k vào s phát tri n KT-XH
nh ng c ng ang b c l nh ng h n ch :
Th nh t, óng góp c a FDI vào t ng tr ng kinh t
VKTT MT
còn ch a t ng x ng v i ti m n ng, l i th c a vùng.
Th hai, c c u u t theo ngành c a khu v c FDI còn m t cân
i, ch a phù h p ch tr ng khuy n khích và u ãi phát tri n ngành,
l nh v c.
Th ba, m t s DN FDI VKTT MT ã c tình th c hi n hành vi
chuy n giá, tr n thu .
Th t , FDI ã t o ra s c nh tranh không bình ng i v i các DN
a ph ng cùng s n xu t m t m t hàng.
18
Th n m, công ngh s d ng trong các DN FDI VKTT MT còn
m c trung bình và th p, cá bi t có tr ng h p còn s d ng công ngh
l c h u. S DN FDI có hàm l ng công ngh cao, công ngh ngu n
Vùng còn ít.
Th sáu, vi c làm t o ra c a khu v c FDI VKTT MT còn ch a
t ng x ng và thi u tính n nh.
Th b y, tranh ch p lao ng và ình công trong các DN FDI
vùng có xu h ng gia t ng.
Th tám, công tác b o v môi tr ng ch a
c các DN FDI
VKTT MT quan tâm m t cách th a áng.
3.3.2.2. Nguyên nhân
Hi u qu ho t ng c a khu v c FDI VKTT MT n nay v n
còn h n ch là do m t s nguyên nhân sau:
M t là, h th ng pháp lu t, chính sách liên quan n FDI ch a ng
b và thi u nh t quán.
Hai là, công tác quy ho ch c a VKTT MT còn nhi u h n ch , ch a
th t s hi u qu .
Ba là, công tác qu n lý Nhà n c v FDI còn b t c p.
B n là, ch t l ng ngu n nhân l c c a VKTT MT còn th p, ch a
áp ng
c nhu c u c a các DN FDI, c bi t là các DN FDI mu n s
d ng công ngh cao.
N m là, h t ng c s thi u ng b và ch a áp ng nhu c u c a
các d án u t
nhi u l nh v c khác nhau.
Sáu là, s phát tri n c a các ngành công nghi p h tr cho các DN
FDI t i VKTT MT còn h n ch .
Ch ng 4
PH
NG H
NG VÀ GI I PHÁP CH Y U NH M
Y M NH
U T TR C TI P N
C NGOÀI VÙNG KINH T TR NG
I M MI N TRUNG
M c tiêu c a ch ng 4 là trên c s nh ng h n ch và nguyên nhân
h n ch mà lu n án nêu ra, d a vào d báo nh ng thay i trong th i gian
t i nh h ng n FDI VKTT MT. Lu n án ã nêu ra các ph ng
19
h
ng, xu t các gi i pháp ch y u nh m y m nh FDI VKTT MT.
4.1. PH
NG H
NG V
U T TR C TI P N
C
NGOÀI VÙNG KINH T TR NG I M MI N TRUNG
4.1.1. D báo nh ng thay i trong th i gian t i nh h ng n
u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
4.1.1.1. Nh ng thay i trên th gi i
4.1.1.2. Nh ng thay i trong n c
4.1.1.3. Nh ng thay i vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
4.1.2. Ph ng h ng v
u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh
t tr ng i m mi n Trung n n m 2020
4.1.2.1. M c tiêu phát tri n kinh t - xã h i vùng kinh t tr ng
i m mi n Trung n n m 2020
4.1.2.2. Ph ng h ng v
u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh
t tr ng i m mi n Trung
M t là, c n i m i t duy v thu hút và s d ng v n FDI vào
VKTT MT theo h ng t o thu n l i t i a và t do hóa h n n a i v i
dòng v n này ch không ph i a ra các h n ch , các i u ki n d qu n lý
h n.
Hai là, t ng c ng thu hút các d án FDI có quy mô l n, công ngh
ngu n, công ngh hi n i, thân thi n v i môi tr ng.
Ba là, i u ch nh c c u và nâng cao hi u qu
u t FDI, khuy n
khích u t vào các ngành s n xu t các s n ph m có giá tr gia t ng cao,
các ngành công nghi p h tr , s d ng công ngh s ch.
B n là, các a ph ng trong VKTT MT c n ph i h p xây d ng
chi n l c thu hút và s d ng có hi u qu dòng v n FDI, l ng ghép chi n
l c này vào chi n l c phát tri n KT-XH c a vùng và c a c n c.
N m là, cùng v i vi c thu hút dòng v n FDI t các n c truy n
th ng, c n nh h ng thu hút v n FDI t nh ng n c có công ngh
ngu n nh M , châu Âu và Nh t B n vào VKTT MT.
Sáu là, các DN trong vùng c n t n d ng nh ng l i ích lan t a t vi c
thu hút u t c a các TNCs và các t p oàn kinh t l n, b ng cách xây
d ng chi n l c phát tri n
t ng b c tham gia vào chu i giá tr toàn
c u.
20
B y là, h ng dòng v n FDI trong vùng vào các ngành công nghi p,
d ch v , th ng m i.
Tám là, ph i k t h p m t cách ch t ch và nh p nhàng h n gi a các
c quan xúc ti n u t , xúc ti n th ng m i và xúc ti n du l ch c a Chính
ph v i các t ch c c a a ph ng trong vùng.
4.2. NH NG GI I PHÁP C B N NH M
Y M NH
U
T TR C TI P N
C NGOÀI VÙNG KINH T TR NG I M
MI N TRUNG
N N M 2020
4.2.1. Nhóm gi i pháp t phía Nhà n c trung ng
4.2.1.1. Hoàn thi n h th ng pháp lu t và chính sách u t tr c
ti p n
c ngoài
* Hoàn thi n h th ng pháp lu t liên quan
tr c ti p n
n ho t
ng
ut
c ngoài
- Ti n hành rà soát, b sung, hoàn thi n h th ng pháp lu t v FDI
nó th t s h p d n, thông thoáng, rõ ràng, n nh và mang tính c nh
tranh.
- Ti p t c c i cách h th ng pháp lu t v thu cho phù h p v i tình
hình KT-XH c a t n c và cam k t qu c t .
- a d ng hóa các hình th c TNN
khai thác thêm các kênh thu
hút u t m i.
* i m i, hoàn thi n chính sách v
u t tr c ti p n c ngoài
- y m nh c i cách th t c hành chính trong các nghi p v liên quan
n vi c thu hút v n FDI.
- Ti p t c phân c p m nh v qu n lý nhà n c i v i ho t ng FDI
c ng nh vi c c p gi y phép u t .
- Ti p t c th c hi n l trình gi m chi phí u t .
- Chính sách t ai ph i t o thu n l i h n cho các DN FDI.
- C i ti n m nh m , linh ho t h n công c thu , tín d ng, c ch
xu t, nh p kh u, th t c h i quan.
- Chính sách u ãi u t ph i b o m tính h th ng, g n u ãi
theo ngành, l nh v c u tiên v i theo vùng lãnh th
thúc y s phân
công lao ng gi a các a ph ng.
21
4.2.1.2. C i cách hành chính trong l nh v c u t tr c ti p n c
ngoài
4.2.2. Nhóm gi i pháp t phía chính quy n a ph ng trong
vùng kinh t tr ng i m mi n Trung
4.2.2.1. C ng c và phát tri n k t c u h t ng kinh t - xã h i
Th nh t, t ng c ng tuyên truy n v t m quan tr ng c a k t c u h
t ng.
Th hai, có chính sách u t phát tri n c s h t ng.
Th ba, kh n tr ng xây d ng quy ho ch và b sung quy ho ch.
Th t , tri n khai nhanh ch tr ng v xây d ng các công trình tr ng
i m.
Th n m, có c ch t o v n u t
phát tri n k t c u h t ng.
Th sáu, nâng cao vai trò QLKT NN trong phát tri n k t c u h t ng.
4.2.2.2. ào t o ngu n nhân l c ch t l ng cao
- Thúc y vi c liên k t gi a các a ph ng
phát tri n ngu n
nhân l c.
- M nhi u khoá nh m ào t o, b i d ng lao ng trong các DN
FDI.
- Xác nh nhu c u lao ng có k ho ch ào t o cho phù h p.
- L a ch n cán b có ki n th c, ph m ch t a i ào t o n c
ngoài.
- Thành l p m t s trung tâm ào t o ki n th c ho t ng FDI.
- Th ng xuyên ho c có nh k ki m tra ánh giá công tác ào t o.
4.2.2.3. Phát tri n các lo i hình d ch v và công nghi p h tr
* a d ng hoá và nâng cao ch t l ng các lo i hình d ch v
M t là, y m nh vi c xây d ng và hoàn thi n quy ho ch phát tri n
các ngành ngh d ch v .
Hai là, m c a th tr ng d ch v phù h p v i nh ng cam k t ã
tho thu n và xoá b tình tr ng c quy n c a các DN Nhà n c trong l nh
v c này.
Ba là, t o i u ki n thu n l i cho các DN trong vi c ng d ng các
ti n b khoa h c t o ra nh ng d ch v m i.
22
B n là, khuy n khích các DN trong vùng h p tác, liên doanh v i các
nhà TNN phát tri n th tr ng d ch v .
N m là, làm t t công tác ki m tra, ki m soát i v i các DN d ch v .
* Phát tri n các doanh nghi p h tr
M t là, các a ph ng c n y m nh vi c xây d ng và hoàn thi n
quy ho ch phát tri n ngành công nghi p.
Hai là, c n ph i có s
u t thích áng nh m phát tri n m t s
ngành công nghi p óng vai trò then ch t trong vi c hình thành công
nghi p h tr .
Ba là, c n rà soát l i các c s s n xu t các ngành h tr t i các DN.
B n là, khuy n khích t nhân u t vào các ngành công nghi p h
tr .
4.2.2.4. X lý t t các m i quan h l i ích kinh t : chính quy n a
ph ng, doanh nghi p u t tr c ti p n c ngoài, ng i lao ng
trong doanh nghi p u t tr c ti p n c ngoài
V phía chính quy n, khi tri n khai d án FDI trên a bàn
VKTT MT u ph i tính n l i ích c a các ch th tham gia vào các d
án ó.
V phía doanh nghi p quan tâm t i nhu c u chính áng c a ng i
lao ng. Ch p hành nghiêm nh ng quy nh c a chính sách, pháp lu t
Vi t Nam.
V phía ng i lao ng, ph i nâng cao trình
chuyên môn c a
mình.
4.2.2.5. Nâng cao hi u qu qu n lý nhà n
nghi p u t tr c ti p n c ngoài
c
i v i các doanh
M t là, th c hi n t t công tác quy ho ch và l p d án u t
Hai là, ph i h p ng b gi a các ngành, các c p
t om tb c
chuy n m i trong công tác trong công tác qu n lý các DN FDI
Ba là, làm t t công tác ào t o, b i d ng và tuy n ch n i ng cán
b qu n lý trong các d án FDI
B n là, t ng c ng công tác qu n lý i v i các d án ã
cc p
gi y phép và i v i các DN FDI ã i vào ho t ng
23
K T LU N
Qua nghiên c u v FDI VKTT MT, lu n án tìm ra và b sung
c
nh ng v n lý lu n và th c ti n sau:
1. Lu n án ã a ra khái ni m v FDI VKTT trên c s ti p thu
khái ni m v FDI c ng nh k th a khái ni m và c i m c a VKTT .
u t tr c ti p n c ngoài vùng kinh t tr ng i m là ho t ng u t
c a nhà u t n c ngoài vào vùng kinh t tr ng i m c a n c khác,
áp ng yêu c u v quy ho ch, nh h ng phát tri n c a vùng ó và có
tác ng tích c c không ch
i v i s phát tri n vùng kinh t tr ng i m,
mà còn tác ng lan t a n các vùng khác. Cách ti p c n khái ni m FDI
VKTT c a lu n án là phù h p, ph n ánh
c y
nh ng n i dung
c b n c a FDI VKTT .
2. Lu n án ã rút ra c i m c a FDI VKTT : 1) FDI VKTT
mang tính ch quan c a n c ti p nh n u t nói chung và VKTT nói
riêng; 2) FDI VKTT bao hàm m c tiêu khai thác, s d ng có hi u qu
các ngu n l c VKTT ; 3) FDI VKTT luôn h ng t i s phát tri n
mang tính b n v ng; 4) FDI VKTT h ng n vi c chú tr ng ch t
l ng h n s l ng d án FDI; 5) FDI VKTT
m b o vi c xem xét và
ánh giá các d án FDI không ch d ng l i giai o n c p phép mà còn
giai o n sau c p phép; 6) FDI VKTT luôn th hi n s tác ng qua
l i, h tr l n nhau gi a nhà TNN và VKTT .
3. Lu n án làm rõ tác
ng c a FDI n s phát tri n KT-XH
VKTT trên c hai m t là tích c c và tiêu c c. Lu n án còn ch ra các
nhân t c b n nh h ng n FDI VKTT . Trong ó, t p trung làm rõ
nh ng thu n l i và h n ch c a t ng nhân t
làm c s cho vi c ho ch
nh chính sách cho vùng trong vi c c i thi n môi tr ng thu hút FDI.
4. Trên c s nghiên c u kinh nghi m y m nh FDI c a m t s qu c
gia châu Á và VKTT phía Nam Vi t Nam, lu n án ã rút ra 7 bài h c có
th v n d ng vào VKTT MT: 1) C i thi n môi tr ng pháp lý thu n l i
cho ho t ng u t ; 2) Ban hành chính sách u ãi thu tích c c i v i
các nhà TNN; 3) Công khai các quy ho ch và k ho ch phát tri n kinh
t ; 4) Phát tri n k t c u h t ng hi n i; 5) Phát tri n công nghi p h tr ;