NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC
HỌC VIỆN NGÂN HÀNG
......................

Bài thảo luận
Ngân hàng trung ương

Chủ đề:
Nghiệp vụ thị trưởng mở của Ngân hàng nhân dân
Trung Quốc

1


Mục lục
4.5.3. Hoạt động nghiệp vụ thị trường mở.......................................................................12
4.6 Diễn biến kinh tế và hoạt động của OMO năm 2014 tới nay.....................................13
4.6.1. Kinh tế Trung Quốc năm 2014...............................................................................13
4.6.2. Chính sách tiền tệ...................................................................................................14
4.6.3. Hoạt động nghiệp vụ thị trường mở.......................................................................14

Mở đầu
Trong nền kinh tế thị trường, giá cả phản ánh quan hệ cung cầu thị trường,
Nhà nước không thể và không nên can thiệp trực tiếp bằng mệnh lệnh hành chính để
hình thành mức giá. Nhưng, điều tiết giá có hướng đích lại là cần thiết, nhằm tạo
môi trường và điều kiện phù hợp cho các chủ thể kinh tế phát triển hài hoà và hiệu
quả.
Lãi suất cho vay của các ngân hàng thực chất là một loại giá, giá của việc sử
dụng vốn. Để khuyến khích các doanh nghiệp vay vốn phục vụ hoạt động sản xuất
kinh doanh, lãi suất cho vay nên được xác định ở mức vừa phải. Giảm lãi suất cho
vay là giải pháp cơ bản và cần thiết để tạo dựng một thị trường tiền tệ lành mạnh,

thúc đẩy dư nợ và tạo đà tăng trưởng kinh tế bền vững. Đây chính là điều quan ngại
lớn hiện nay của toàn ngành ngân hàng với nỗ lực góp phần đạt mục tiêu tăng
trưởng kinh tế trong bối cảnh nền kinh tế thế giới có nhiều biến động không thuận
lợi.
Nghiệp vụ thị trường mở (NVTTM) là một trong những công cụ của chính
sách tiền tệ quan trọng được Ngân hàng Trung ương (NHTW) các quốc gia sử
dụng. Thông qua hoạt động mua bán giấy tờ có giá, NHTW tác động trực tiếp đến
nguồn vốn khả dụng của các tổ chức tín dụng, từ đó điều tiết lượng tiền tệ cung ứng
và tác động gián tiếp đến lãi suất thị trường. Với nghiệp vụ này, khi các tổ chức tín
dụng thiếu vốn, NHTW sẽ đưa tiền ra để mua các giấy tờ có giá (tín phiếu ngân
hàng, tín phiếu kho bạc,…) do các tổ chức tín dụng nắm giữ. Ngược lại, khi các tổ
chức tín dụng thừa vốn, NHTW bán ra các giấy tờ có giá để rút tiền về. NVTTM là
thị trường tiền tệ thứ cấp, nhằm bảo đảm hỗ trợ khả năng thanh toán cho các tổ chức
tín dụng và điều tiết thị trường tiền tệ, phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế.
Không phải là một nước đi đầu trong việc áp dụng công cụ nghiệp vụ thị
trường mở nhưng sau 17 năm chính thức áp dụng nghiệp vụ thị trường mở trong
việc điều hành chính sách tiền tệ thì Ngân hàng trung ương Trung Quốc đã được
những thành tựu đáng kể. Nghiệp vụ thị trường mở đã và đang trở thành công cụ
đắc lực trong điều hành chính sách tiền tệ của Trung Quốc.
II. Giới thiệu khái quát về Trung Quốc và Ngân hàng trung ương Trung
Quốc
2


1. Giới thiệu chung:
Từ khi thành lập vào năm 1949 cho đến cuối năm 1978, nước Cộng hòa Nhân
dân Trung Hoa có một kinh tế kế hoạch tập trung theo kiểu Liên Xô. Sau khi Mao
Trạch Đông từ trần vào năm 1976 và Cách Mạng văn hóa kết thúc, Đặng Tiểu Bình
và tập thể lãnh đạo mới của Trung Quốc bắt đầu cải cách kinh tế và chuyển đổi theo
hướng kinh tế hỗn hợp định hướng thị trường hơn dưới sự lãnh đạo độc đảng. Tập

thể hóa nông nghiệp bị tiệt trừ và đất ruộng được tư hữu hóa, trong khi đó ngoại
thương trở thành một trọng tâm mới quan trọng, dẫn đến việc thiết lập các đặc khu
kinh tế. Những doanh nghiệp quốc doạnh không hiệu quả bị tái cơ cấu và những
doanh nghiệp thua lỗ phải đóng cửa hoàn toàn, dẫn đến tình trạng thất nghiệp lớn.
Trung Quốc hiện nay có đặc điểm chủ yếu là một nền kinh tế thị trường dựa
trên quyền sở hữu tài sản tư nhân, và là một trong các ví dụ hàng đầu về chủ nghĩa
tư bản nhà nước. Nhà nước vẫn chi phối trong những lĩnh vực "trụ cột" chiến lược
như sản xuất năng lượng và công nghiệp nặng, song doanh nghiệp tư nhân mở rộng
mạnh mẽ, với khoảng 30 triệu doanh nghiệp tư nhân vào năm 2008.
Kể từ khi bắt đầu tự do hóa kinh tế vào năm 1978, Trung Quốc nằm trong số
các nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất trên thế giới, dựa ở mức độ lớn vào tăng
trưởng do đầu tư và xuất khẩu. Tính đến năm 2013, kinh tế Trung Quốc lớn thứ hai
thế giới xét theo GDP danh nghĩa, tổng giá trị khoảng 9.325,3 tỉ USD theo Quỹ
Tiền tệ Quốc tế. Nếu xét về GDP theo sức mua tương đương, Trung Quốc đạt
13.395 tỷ USD vào năm 2013, cũng xếp thứ hai sau Hoa Kỳ, dự trữ ngoại hối của
Trung Quốc đạt khoảng 4000 tỷ USD vào cuối năm 2014, là nguồn dự trữ ngoại hối
lớn nhất thế giới.
2. Ngân hàng Trung Ương Trung Quốc: PBOC hay PBC
Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa (Tiếng Anh là People’s Bank of China –
Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa) là ngân hàng Trung Ương của Cộng hòa Nhân
dân Trung Hoa với quyền hạn điều hành chính sách tiền tệ. Mục đích hoạt động của
ngân hàng trung ương là ổn định giá trị của tiền tệ, ổn định cung tiền, kiểm soát lãi
suất, cứu các ngân hàng thương mại có nguy cơ đổ vỡ.
PBOC bắt đầu các chức năng ngân hàng trung ương năm 1979 cùng với chính
sách cải cách kinh tế. Vai trò Ngân hàng Trung ương của nó được đẩy mạnh năm
1989 khi đất nước này chuyển đổi sâu sắc hơn sang nền kinh tế hướng xuất khẩu.
Tới năm 2000, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã là một ngân hàng trung ương
về mọi mặt, với cơ cấu và hoạt động có tham khảo Ngân hàng Trương ương Châu
Âu vốn là mô hình ngân hàng trung ương mới nhất, chi phối ngân hàng trung ương
của các quốc gia thành viên mà vẫn để quyền quản lý kinh tế quốc gia cho các ngân

hàng đó. BPOC thực hiện các chức năng của mình: phát hành tiền tệ, ngân hàng của
các ngân hàng và ngân hàng của chính phủ.
III. Lịch sử nghiệp vụ thị trưởng mở của Trung Quốc
Việc thiếu vắng một thị trường liên ngân hàng thống nhất, cũng như tự do hoá
lãi suất đã cản trở việc thực hiện nghiệp vụ thị trường mở hiệu quả. Giai đoạn từ
3


năm 1993 đến năm 1997 hoạt động nghiệp vụ thị trường mở được thực hiện tuy
nhiên với quy mô rất thấp. Do đó, PBOC đã quyết định đình chỉ nghiệp vụ thị
trường mở trong năm 1997.
Ngày 26 tháng 5 năm 1998 các PBOC chính thức sử dụng lại nghiệp vụ thị
trường mở. Trong tình hình mới với một nền tảng thể chế tốt hơn, các nghiệp vụ thị
trường mở đã đạt được thành công ngay lập tức. Cũng từ năm 1998, TTTP liên
ngân hàng phát triển nhanh chóng, không những cho phép các TCTD tăng cường
quản lý vốn khả dụng mà còn tạo ra các điều kiện cần thiết cho ngân hàng trung
ương thực hiện kiểm soát tiền tệ gián tiếp thông qua nghiệp vụ thị trường mở. Có
thể nói, nghiệp vụ thị trường mở trở thành một kênh quan trọng trong việc
điều chỉnh tiền cơ sở. Đến năm 1999, lượng tiền cơ sở tăng lên thông qua nghiệp vụ
thị trường mở đã chiếm tới 52% trong tổng nguồn tiền cơ sở tăng thêm. Nói cách
khác, nghiệp vụ thị trường mở đã trở thành công cụ chủ chốt của PBOC trong việc
điều hành CSTT phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế trong thời kỳ mới thể
hiện bước tiến xa hơn trong việc kiểm soát tiền tệ gián tiếp.
IV. Hoạt động nghiệp vụ thị trưởng mở của TQ
4.1 Cơ sở pháp lý về nghiệp vụ thị trường mở của PBOC
PBOC đã ban hành hệ thống văn bản pháp lý làm cơ sở cho sự phát triển của
OMO:
 Luật Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa, nước Cộng hòa Nhân dân Trung
Hoa
 Pháp luật của nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và Ngân hàng Nhân dân

Trung Hoa
 Các quy định về kinh doanh nghiệp vụ thị trường mở
 Các quy đinh hành chính về phát hành trái phiếu tài chính được chấp thuận
ngày 22/ 04/ 2005 và có hiệu lực ngày 01/ 06/ 2005
4.2. Nghiệp vụ thị trường mở của Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa
Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa thực thi chính sách tiền tệ thông qua nghiệp
vụ thị trường mở, từ đó tác động tới mức dự trữ của hệ thống ngân hàng.
Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa thực hiện nghiệp vụ thị trường mở vào thứ ba
và thứ năm hàng tuần với hoạt động chính là bán tín phiếu ngân hàng trung ương và
repo tới 49 đại lý thứ cấp.
Lịch trình phát hành như sau:
* Thứ 3: tín phiếu 1 năm và repo 7-ngày, 14-ngày, 21-ngày, 28-ngày/ repo dự trữ
* Thứ 5: tín phiếu 3 tháng và tín phiếu 3 năm, cùng với đó là repo 7-ngày, 14-ngày,
28-ngày, 91-ngày và repo182-ngày.
Theo các quy định về kinh doanh nghiệp vụ thị trường mở của Ngân hàng
Nhân dân Trung Quốc Hàng hóa được giao dịch là:
- Tín phiếu kho bạc và Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc.
- Chứng chỉ tiền gửi.
4


- Thương phiếu.
- Trái phiếu chính phủ.
- Trái phiếu chính quyền địa phương
Ngoài ra, Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa giới thiệu cả Chính sách Thanh
khoản trong Ngắn hạn (SLO) vào tháng 1/2013 nhằm bổ sung vào công cụ của
nghiệp vụ thị trường mở trước đó.
Các hoạt động của PBOC trên thị trường mở bao gồm giao dịch mua lại , kinh
doanh tại chỗ và phân phối các tin phiếu ngân hàng trung ương .
Các giao dịch mua lại được chia thành "repo" và " repo đảo ngược". PBOC

mua lại từ các đại lý chính bán chứng khoán và chứng khoán thỏa thuận mua lại
trong tương lai của một ngày cụ thể giao dịch, các ngân hàng trung ương mua lại rút
thanh khoản từ các hoạt động thị trường, mua lại, so với các ngân hàng trung ương
do thị trường hoạt động thanh khoản, người mua lại đảo ngược của Ngân hàng
Trung Quốc để mua chứng khoán cho các đại lý chính và ngày cụ thể thoả thuận
trong tương lai sẽ được bán cho một đại lý giao dịch chứng khoán, ngân hàng trung
ương thanh khoản repo đảo ngược thị trường để điều hành hoạt động, ngược lại
repo là do từ tính thanh khoản thị trường của các hoạt động của Ngân hàng.
Giao dịch giao ngay được chia thành " mua vào " và " bán ra," ngân hàng
trung ương mua trái phiếu trực tiếp từ thị trường thứ cấp, một lần và đặt đồng tiền
cơ bản, sau này giữ cho các ngân hàng trung ương bán trái phiếu trực tiếp, cơ sở
tiền tệ rút khỏi lưu thông cùng một lúc.
4.3. Nghiệp vụ thị trường mở của PBOC giai đoạn 2012-2015
PBOC điều chỉnh tính thanh khoản trên thị trường bằng cách sử dụng các công
cụ hợp đồng mua lại, áp dụng 2 lần mỗi tuần nhằm thúc đẩy mạnh hoặc giảm bớt
tính thanh khoản dựa trên nhu cầu của các ngân hàng lớn. Thông thường PBOC đẩy
mạnh thanh khoản trong những ngày nghỉ và cuối quý, hoặc là khi lãi suất đi chệch
mục tiêu của họ. Tuy nhiên, một thị trường mở đặt nặng tính nguyên tắc sẽ phản
ứng chậm trước những thay đổi bất thường trong thanh khoản, và PBOC không thể
điều chỉnh chính xác mức độ thanh khoản khi cần thiết – đó là hai thất bại hiện hữu
trong suốt cuộc khủng hoảng tiền tệ tại Trung Quốc trong tháng 6/2013.
Theo dữ liệu ngày 30 tháng 12 năm 2014 của J.P Morgan của Citibank, hoạt
động trên thị trường mở của PBOC như sau:

5


(Đơn vị: tỉ CNY)
Cùng với đà tăng trưởng của Trung Quốc, PBOC thường xuyên sử dụng
NVTTM để bơm tiền vào nền kinh tế song giảm dần từ năm 2010 cho tới 2014 về

cả mức độ và số lượng. Theo đó, năm 2012, PBOC bơm ròng nhiều nhất vào tháng
2, nhưng ngay sau đó, vào tháng 3, PBOC lại hút về một lượng lớn. Điều này cho
thấy có thể PBOC đã dự đoán sai nhu cầu của nền kinh tế vào tháng 2 và đã khắc
phục nó vào tháng 3. Đây thể hiện một trong những ưu điểm của NVTTM. Trong
nửa năm tiếp theo, PBOC liên tục bơm tiền, chỉ tháng 12 là sử dụng nghiệp vụ để
hút tiền về.
Nửa đầu năm 2013, PBOC hút tiền 3 tháng kể từ tháng 2, sau đó lại liên lục
bơm ra 4 tháng tiếp theo. Lại nói 4 tháng sau đó, PBOC thực hiện bơm và hút tiền
nhờ NVTTM với khối lượng ít hơn trước. Nhưng ngay sau đó là hai tháng với khối
lượng giao dịch rất lớn và có chiều ngược nhau.
Tháng 2/2014, PBOC bơm ra khoảng 450 tỉ nhân dân tệ. Và tháng 3, PBOC
hút về hơn 800 tỉ nhân dân tệ- lớn nhất suốt từ 2010. Và tháng 4, PBOC tiếp tục hút
về tới tháng 5 hầu như không có giao dịch.
Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa giới thiệu cả Chính sách Thanh khoản trong
Ngắn hạn (SLO) vào tháng 1/2013 nhằm bổ sung vào công cụ của nghiệp vụ thị
trường mở trước đó và cho biết thêm trong tương lai sẽ vận dụng linh hoạt SLO để
điều tiết tính thanh khoản của thị trường dựa trên cơ sở xem xét tình trạng thiết hụt,
dư thừa thanh khoản trên thị trường.
Theo dữ liệu ngày 30 tháng 12 năm 2014 của Bloomberg của Citibank, hoạt
động NVTTM thông qua hoạt động thanh khoản ngắn hạn SLO của PBOC như sau:

6


(Đơn vị: tỷ CNY)
SLF (the standing lending facility) được giới thiệu gần đây bởi PBOC để giúp
giảm biến động lãi suất và đảm bảo khả năng thanh khoản. Ngược lại với SLO, kế
hoạch áp dụng cho tất cả các ngân hàng ở Trung Quốc và có thể được khởi xướng
bởi ngân hàng của chính họ. Mặc dù lãi suất cho vay cao hơn chi phí tài trợ tiêu
biểu, SLF ít nhất sẽ đặt ra một lý thuyết về lãi suất trên thị trường repo.

Theo dữ liệu ngày 30 tháng 12 năm 2014 của Bloomberg của Citibank, hoạt
động NVTTM thông qua hoạt động thanh khoản ngắn hạn SFL của PBOC như sau:

(Đơn vị: tỷ CNY)
Như vậy, PBOC cũng thường xuyên sử dụng công cụ SLF trên thị trường mở
với khối lượng lớn kể từ tháng 6/2013.
4.4. Diễn biến hoạt động của OMO năm 2012
4.4.1. Kinh tế Trung Quốc năm 2012
7


Kinh tế Trung Quốc bước vào năm 2012 với nhiều lo lắng suy giảm tăng
trưởng do của chính sách thắt chặt tiền tệ và tài khóa năm 2011 bắt đầu phát huy tác
dụng, cũng như những diễn biến khó lường của tình hình kinh tế bên ngoài. Sự suy
giảm trên thực tế đã vượt ngoài dự báo.
Ngay đầu năm 2012, tăng trưởng GDP theo quý của Trung Quốc đã để mất
mốc 9%, tiếp đó để mất mốc 8% vào quý II. Kinh tế Trung Quốc kết thúc năm 2012
với mức tăng trưởng GDP 7,8% - mức thấp nhất trong vòng 13 năm qua. Để thực
hiện duy trì tốc độ tăng trưởng đạt 7,5% một số chính sách tài khóa và tiền tệ nhằm
kích thích tăng trưởng kinh tế đã được ban hành từ tháng 5/2012. Trong đó, ngày
8/6/2012, PBOC đã phải hạ lãi suất tiền gửi đồng CNY loại kì hạn 1 năm lần đầu
tiên sau 3 năm rưỡi. Tuy nhiên, do độ trễ của chính sách, tăng trưởng GDP quý III
của Trung Quốc chỉ đạt 7,4% (tổng giá trị GDP đạt 35.348 tỉ CNY). Trong đó, nông
nghiệp tăng trưởng 4,2%, công nghiệp và xây dựng tăng trưởng 8,1%, dịch vụ tăng
trưởng 7,9%. Do yếu tố chu kì và mùa vụ và các chính sách cho phép đầu tư tăng
trưởng trở lại ở mức độ hợp lí, GDP Trung Quốc quý IV đã phục hồi về mức 7,9%,
tăng trưởng GDP cả năm là 7,8% (tổng giá trị GDP cả năm đạt 51.932,2 tỉ CNY,
tương đương 8223,151 tỉ CNY.
Một điểm sáng của tình hình kinh tế vĩ mô Trung Quốc năm 2012 là lạm phát
được kiểm soát hiệu quả, CPI cuối năm ở mức 2,5% - thấp hơn nhiều so với mục

tiêu 4% đề ra.
4.4.2 Chính sách tiền tệ
Chính sách tiền tệ của Trung Quốc năm 2012 là ưu tiên sự ổn định và lành
mạnh của hệ thống tài chính. Tăng trưởng tổng phương tiện thanh toán (M2) cả năm
đạt 13,8% (thấp hơn mục tiêu 14%), với tổng mức M2 cuối năm đạt 97.420 tỉ CNY,
đây là năm thứ tư liên tiếp tổng mức tăng thêm M2 của Trung Quốc chiếm 50%
tổng mức tăng thêm M2 của thế giới, trong khi cung M2 của Trung Quốc năm vừa
qua chiếm khoảng 1/3 cung M2 của thế giới.
Nửa đầu năm 2012, tăng trưởng tín dụng bằng đồng CNY đạt 59.640 tỉ CNY,
tăng 16%. Tính chung cả năm 2012, dự nợ tín dụng bằng đồng CNY của khối ngân
hàng đạt 62.990 tỉ, dư nợ tín dụng bằng đồng USD đạt 685 tỉ.
Từ quý III, chính sách tiền tệ đã chuyển từ thắt chặt sang nới lỏng.
4.4.3. Hoạt động nghiệp vụ thị trường mở
Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc bơm ròng tổng cộng 1229 tỉ nhân dân tệ cho
tới tháng 12 tính trong năm 2012. Để kích thích nền kinh tế suy giảm lớn hơn dự
báo trong quý I và II/2012, PBOC đã phải liên tiếp 2 lần hạ tỉ lệ dự trữ bắt buộc và
2 lần giảm lãi suất, bơm thêm gần 800 tỉ nhân dân tệ vào hệ thống ngân hàng.
Nghiệp vụ thị trưởng mở của PBOC năm 2012:

8


Hối
phiếu
đến
hạn

Hợp
đồng
mua lại

đáo hạn

Hối
Hợp
phiếu
đồng
đã
bán lại
phát
đáo hạn
hành

Hợp
Hợp đồng
Bơm
đồng
mua lại
ròng
bán lại
đã phát
hoặc hút
đáo hạn
hành
ròng

Quý I
195
197
352
-398

-352
-6
Quý II
284
640
190
-436
-175
503
Quý III 47
262
2293
-1768
834
Quý IV 229
2743
-3074
-102
Tổng
755
1099
5578
-834
-5369
1229
(đơn vị: tỉ CNY)
Công cụ nghiệp vụ thị trường mở trở thành “ vũ khí mới” cho chính sách nới
lỏng tiền tệ của Trung Quốc trong nửa cuối năm 2012. Do dư địa để giảm lãi suất
tiền gửi không còn nhiều nên chính sách tiền tệ Trung Quốc 6 tháng cuối năm- sau
2 lần liên tiếp giảm lãi suất – đã chủ yếu chuyển sang sử dụng công cụ nghiệp vụ thị

trường mở. Kể từ năm 2012, PBOC không phát hành trái phiếu của PBOC, thay vào
đó, sử dụng nghiệp vụ thị trường mở để điều tiết lượng tiền. Từ quý 2 năm 2011,
trong khi sử dụng công cụ này, PBOC cũng chỉ thực hiện ngiệp vụ mua lại repo chứ
không thực hiện bán repo.
Theo hãng Reuters, ngày 16 tháng 1, PBOC bơm ròng 353 tỉ CNY. Ngày
29/10/2012, PBOC thực hiện mua lại repo trong ngày lớn nhất năm 568 tỉ CNY,
hợp đồng đến hạn mua lại là 199 tỉ CNY, hối phiếu đến hạn là 10 tỉ CNY như vậy,
riêng ngày này, PBOC bơm ròng lớn nhất năm là 379 tỉ CNY vào thị trường. Trong
khi đó, PBOC hút ròng 351 tỉ CNY vào ngày 30 tháng 1.
Điểm khác biệt rõ nét về chính sách tiền tệ qua công cụ nghiệp vụ thị trường
mở là nửa đầu năm 2012, PBOC chủ yếu thực hiện bán repo, còn 6 tháng cuối năm
lại liên tục mua lại repo.

9


Tổng cộng 6 tháng cuối năm 2012, thông qua nghiệp vụ thị trường mở, PBOC
đã bơm ròng 940 tỉ CNY qua đó giảm bớt áp lực điều chỉnh lãi suất vốn không còn
nhiều dư địa. Tính từ 5/7/2012, chỉ có tháng 12 là tháng hút tiền ròng (với mức hút
ròng 127 tỉ CNY) các tháng còn lại đều bơm ròng trong đó cao nhất là tháng 9 với
406 tỉ CNY.
Bên cạnh đó, để bổ sung cho nghiệp vụ thị trường mở và tăng dần mức độ tự
do hóa lãi suất, PBOC đã sử dụng thêm công cụ SLOs. Điều này có thể sẽ khắc
phục được nhược điểm mức độ sâu sắc của thị trường tài chính tiền tệ Trung Quốc
cong hạn chế (lượng trái phiếu chính phủ mà các ngân hàng nắm giữ chưa nhiều, độ
phủ thấp).
Các ngân hàng thương mại nước này cần một lượng tiền lớn, vừa để đáp ứng
yêu cầu dự trữ bắt buộc, vừa dự phòng nhu cầu của người dân trong kỳ nghỉ quốc
khánh. Vì vậy, đầu tháng 10, Ngân hàng trung ương Trung Quốc (PBOC) đã bơm
gần 365 tỷ NDT (57,92 tỷ USD) ra thị trường tiền tệ, mức kỷ lục tính theo tuần. Các

nhà điều tiết ở đây phải vật lộn với việc tăng thanh khoản mà không kéo theo lạm
phát, khi dòng vốn ngoại vào Trung Quốc bắt đầu chậm lại.
Các nhà điều tiết ở Trung Quốc đang phải tăng thanh khoản cho thị trường.
Tuy nhiên, họ cũng lo ngại các biện pháp dài hạn như giảm dự trữ bắt buộc và tỷ lệ
khoản vay trên tiền gửi tại các nhà băng sẽ gây ra lạm phát, đầu tư mất cân đối và
bong bóng tài sản. Việc này đã từng xảy ra khi Bắc Kinh áp dụng các biện pháp
kích thích để đối phó với khủng hoảng tài chính vừa qua.
10


Trong năm, PBOC không hề bơm tiền thông qua khoản mục hối phiếu đã phát
hành và hối phiếu đến hạn luôn được sử dụng từ đầu năm tới cuối năm trong mọi
tuần.
4.5 Diễn biến kinh tế và hoạt động của OMO năm 2013
4.5.1. Kinh tế Trung Quốc năm 2013
GDP Trung Quốc năm 2013 là 9 nghìn tỷ USD. Cả năm 2013, GDP Trung
Quốc tăng trưởng 7,7%, bằng với mức tăng đạt được trong năm 2012.
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Trung Quốc về cơ bản ổn định và biến động không
lớn, phần lớn mức tăng CPI các tháng so với cùng kỳ năm trước nằm trong khoảng
2.5-2.8%. Năm 2013, nhịp độ tăng trưởng GDP của Trung Quốc giảm, tỷ giá hối
đoái tiếp tục đi xuống, thu nhập bình quân đầu người giảm, lượng cung của thị
trường lớn hơn cầu, tốc độ tăng trưởng đầu tư cố định chậm lại, xuất khẩu giảm.
Bên cạnh đó, kinh tế Trung Quốc bước vào cải cách sâu, nhiều ngành tiến hành điều
chỉnh kết cấu, nhịp độ tăng trưởng GDP chậm lại.
Tháng 6-2013, người dân Trung Quốc hoang mang khi tin đồn Trung Quốc
thiếu hụt tiền mặt nổi lên. Nguy cơ bong bóng tín dụng vỡ tại Trung Quốc đã được
cảnh báo liên tục trong mấy tháng liền. Tháng 4-2013, lần đầu tiên trong 14 năm, đã
hạ mức đánh giá đồng nhân dân tệ từ A+ xuống AA-. Mô hình tăng trưởng dựa trên
tín dụng rõ ràng đang đổ vỡ. Điều đó có thể làm tiền đề cho một cuộc khủng hoảng
dư thừa tín dụng quá mức và khiến Trung Quốc rơi vào giảm phát.

4.5.2 Chính sách tiền tệ
Vào tháng 6 và tháng 12/2013, tình trạng khan hiếm vốn tín dụng đã bị đẩy lên
mức căng thẳng ở Trung Quốc, cho thấy những khó khăn của nước này trong việc
đưa hoạt động tín dụng về tầm kiểm soát.
PBOC yêu cầu các ngân hàng cùng khai dữ liệu các tài sản không được đưa
vào bảng cân đối kế toán và các nghĩa vụ nợ liên ngân hàng. Đây là một phần trong
nỗ lực của PBOC nhằm thắt chặt giám sát nền tài chính ngầm và ngăn chặn nguy cơ
xảy ra những làn sóng vỡ nợ vì vay vốn “chợ đen”.
Từ đầu tháng 6, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã bắt đầu cắt giảm
nguồn cung tiền trên thị trường liên ngân hàng. Đây là nơi các nhà băng cho vay lẫn
nhau và thậm chí cho vay cả các tổ chức tín dụng đen. Việc này đã đẩy lãi suất vay
qua đêm lên kỷ lục 25%, trước khi giảm xuống 6,64% vào 24/6. Lãi suất này thông
thường chỉ vào khoảng 2% - 3%.
Tiền mặt trên thị trường hiện rất dồi dào, các dữ liệu cho thấy nguồn cung tiền
M2 đã tăng 15,8% trong tháng 5 so với cùng kỳ. Vì vậy, PBOC vẫn kiên quyết
không bơm thêm tiền vào thị trường, khủng hoảng thanh khoản và lãi suất liên ngân
hàng tăng vọt là do tình trạng đầu cơ và tín dụng đen tràn lan. Điều này càng khẳng
định nghi ngờ của giới đầu tư rằng hoạt động thắt chặt tín dụng của PBOC là nhằm
vào hoạt động cho vay không chính thức đã bùng nổ nhiều năm qua.

11


4.5.3. Hoạt động nghiệp vụ thị trường mở
PBOC bơm ròng một lượng tiền là 113.8 tỉ nhân dân tệ (tương đương 18.8 tỉ
đôla) vào thị trường trong cả năm 2013, bao gồm một vài đợt phát hành tín phiếu
ngân hàng trung ương. Trong đó, PBOC thu hồi ròng 29 tỉ nhân dân tệ (4.79 tỉ đôla)
từ hệ thống ngân hàng trong cuối năm 2013.
Hợp
Hợp

Hối
Hợp
Hợp
Hối
đồng
đồng
phiếu
đồng
đồng
Bơm
phiếu
mua lại bán lại đã phát mua lại bán lại hoặc hút
đến hạn
đáo hạn đáo hạn hành
đã phát đáo hạn ròng
hành
Quý I

45

Quý II

493

666

Quý III

652


24

Quý IV

33

1254

-253
-114

-1732

-512

-686
533

525

-510.8

-335

355.2

425

-21.4


-525

-88.4

Tổng
1178
735
2204
-646.2 -765
-2592
113.8
(Đơn vị: tỉ CNY)- tổng hợp từ số liệu của hãng Reuters
Trước đây, PBOC hay sử dụng công cụ Repo (hợp đồng mua lại) để làm dịu
tính thanh khoản của thị trường. PBOC nhiều lần ngừng sử dụng Repo. Thực tế này
cho thấy chính sách tiền tệ của Trung Quốc nghiêng về thắt chặt trong ổn định.
So với nửa cuối năm 2012, hoạt động thị trường mở của Trung Quốc đã
chuyển từ trạng thái chủ yếu mua sang chủ yếu bán repo. Nửa năm đầu 2013, lượng
repo bán ròng đạt hơn 173 tỉ CNY. Việc PBOC chuyển từ bơm ròng sang hút ròng
tiền tệ nhằm phục vụ thắt chặt tín dụng, kiểm soát rủi ro, buộc các ngân hàng
thương mại đối diện với áp lực lớn hơn từ điều chỉnh kết cấu.
Lãi suất huy động và cho vay được PBOC duy trì không đổi trong nửa đầu
năm 2013 nhưng đến tháng 6, lãi suất qua đêm liên ngân hàng đã đột ngột tăng lên
mức cao lịch sử, đánh dấu hơn một tuần các ngân hàng Trung Quốc xuất hiện tình
trạng thiếu hụt thanh khoản. Bắt đầu của đợt thiếu hụt thanh khoản này từ ngày 20/6
khi lãi suất repo 7 ngày tăng lên mức cao nhất 12%.
Mặc dù áp lực trung hòa nửa đầu năm không căng thẳng do cán cân thương
mại thặng dư 27 tỉ USD, vốn FDI giải ngân 14 tỉ USD, nhưng lượng ngoại tệ rút
ròng trong tháng 6 vẫn ở mức cao 41 tỉ CNY, xuất hiện tháng rút ròng đầu tiên từ
đầu năm.
Do lượng lớn ngoại tệ bị rút khỏi thị trường trong hai tháng 5 và 6 khiến dự

trữ ngoại tệ của Trung Quốc có khả năng giảm, đồng thời thặng dư thương mại
cũng giảm nhiều so với cùng kì năm trước.
12


Tối 19/12, chưa đầy 24 tiếng sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) cắt
giảm chính sách nới lỏng định lượng (QE), Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc
(PBOC) đã phải bơm tiền vào thị trường, nhưng là qua kênh SLO kỳ hạn 7 ngày
chứ không phải kênh Repo như thường lệ và cho biết thêm trong tương lai sẽ vận
dụng linh hoạt SLO để điều tiết tính thanh khoản của thị trường dựa trên cơ sở xem
xét tình trạng thiết hụt, dư thừa thanh khoản trên thị trường. PBOC nhiều lần ngừng
sử dụng Repo cũng là không muốn thị trường coi đó như tín hiệu “nới lỏng”. Hành
động của PBOC cũng phù hợp với nhận định của thị trường rằng trong ngắn hạn và
trung hạn không có chuyện Trung Quốc “nới lỏng tiền tệ”. Đồng thời, do Trung
Quốc tiếp tục thặng dư về ngoại tệ, cho nên, trong tương lai gần, công cụ Repo có
thể sẽ tiếp tục “ở ẩn” trên thị trường mở.
Vào tháng Giêng năm 2013, dựa trên các khuôn khổ hiện chính sách tiền tệ và
kinh nghiệm quốc tế, tạo ra của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc một sự bổ sung
cần thiết để "công cụ điều chỉnh thanh khoản ngắn hạn- SLO". Sự kịp thời của công
cụ này không chỉ giúp các ngân hàng trung ương để điều tiết có hiệu quả các nguồn
cung của thị trường vốn ngắn hạn, những biến động mạnh trong nhu cầu và nguồn
cung cấp của quỹ do các yếu tố tạm thời của thị trường, thúc đẩy các hoạt động
thông suốt của thị trường tài chính, mà còn giúp ổn định kỳ vọng thị trường và
phòng chống hiệu quả rủi ro tài chính.
Để khởi động SLO, PBOC đã bơm ra thị trường 200 tỉ nhân dân tệ nhưng lãi
suất liên ngân hàng ở Trung Quốc vẫn không giảm xuống. Tính đến hôm 20/12, lãi
suất liên ngân hàng Thượng Hải (Shibor) đã tăng 4 ngày liên tục tương đương với
mức hồi tháng 6 khi Trung Quốc xuất hiện tình trạng khan tiền.
4.6 Diễn biến kinh tế và hoạt động của OMO năm 2014 tới nay
4.6.1. Kinh tế Trung Quốc năm 2014

Theo số liệu do Tổng cục Thống kê Trung Quốc công bố (20/1/2015), nền
kinh tế lớn thứ nhì thế giới tăng trưởng 7,4% trong năm 2014, thấp hơn mục tiêu mà
Bắc Kinh đề ra, đồng thời là mức tăng chậm nhất trong 24 năm.
Tổng cục Thống kê Trung Quốc nói rằng, nền kinh tế nước này đang đối mặt
với khó khăn, nhưng Bắc Kinh sẽ nỗ lực để duy trì tốc độ tăng trưởng “trong một
khoảng phù hợp”.
Trong năm 2014, Trung Quốc đã thực hiện một số cải cách thị trường mang
tính nhỏ lẻ cộng thêm một số biện pháp kích thích tăng trưởng quy mô khiêm tốn.
Tuy nhiên, sự giảm tốc của thị trường bất động sản, tình trạng dư thừa công
suất trong lĩnh vực công nghiệp, đầu tư suy giảm, và hoạt động xuất khẩu chững lại
vẫn tiếp tục là những thách thức đối với các nhà hoạch định chính sách của Trung
Quốc.
Mặc dù vậy, nếu xét về mục tiêu của Bắc Kinh là chấp nhận tăng trưởng chậm
lại để thực thi các cải cách về cơ cấu nền kinh tế, thì năm 2014 có thể xem là một
13


năm thành công. Tỷ lệ thất nghiệp ở Trung Quốc duy trì ở mức thấp, trong khi bất
ổn xã hội được kiềm chế.
4.6.2. Chính sách tiền tệ
Sau nhiều tháng thực hiện các hành động kích cầu “nhẹ nhàng” để duy trì đà
tăng trưởng ổn định của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, các nhà chức trách Trung
Quốc đã quay lại sử dụng một trong những biện pháp mạnh nhất là cắt giảm lãi suất
- động thái mà giới phân tích cho rằng phản ánh sự thay đổi rõ ràng hơn trong chính
sách tiền tệ của quốc gia này.
Lần đầu tiên trong hơn hai năm qua, Ngân hàng trung ương Trung Quốc
(PBOC) đã cắt giảm lãi suất cho vay chuẩn từ 6% xuống còn 5,6% và lãi suất tiền
gửi kỳ hạn 1 năm từ 3% xuống 2,75%. Động thái này được coi là khá bất ngờ và
giúp các thị trường chứng khoán châu Âu và châu Á tăng điểm, nhưng các nhà phân
tích cho rằng nó chưa đủ để chặn lại đà tăng trưởng chậm của kinh tế Trung Quốc.

Trước đó, Chính phủ Trung Quốc đã sử dụng cái gọi là "các biện pháp mục
tiêu", bao gồm giảm bớt yêu cầu về tỷ lệ dự trữ tối thiểu và hai đợt bơm vốn vào hệ
thống ngân hàng trong nước để tái cấp tín dụng lên tới 769,5 tỷ NDT (126 tỷ USD).
Động thái hạ lãi suất nói trên diễn ra trong bối cảnh nguy cơ thiểu phát gia
tăng khi chỉ số giá tiêu dùng trong nước vẫn ở mức thấp nhất trong 5 năm qua là
1,6% trong tháng 10/2014, và sự đón nhận chưa tích cực của thị trường hồi đầu
tháng 11 này đối với việc Trung Quốc công bố cơ chế cho phép các nhà đầu tư nước
ngoài tiếp cận thị trường chứng khoán Trung Quốc một cách dễ dàng hơn.
Các chuyên gia phân tích cho rằng Trung Quốc sẽ phải tiếp tục nới lỏng chính sách
tiền tệ để duy trì nền kinh tế trên lộ trình tăng trưởng, thông qua những đợt cắt giảm
lãi suất tiếp theo và giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc của các ngân hàng.
4.6.3. Hoạt động nghiệp vụ thị trường mở
Trong năm này, ngân hàng nhân dân Trung Hoa bơm ròng 124 tỉ nhân dân tệ
vào hệ thống.
Thống đốc PBOC Chu Tiểu Xuyên cho biết, ngân hàng trung ương đang rất nỗ
lực để đạt được mục tiêu của tăng trưởng của chính phủ mà không cần đến những
biện pháp nới lỏng quy mô lớn gây ra những rủi ro về nợ và lạm phát. Thay vào đó,
PBOC hướng tới sử dụng những công cụ phi chuẩn như, hoạt động cho vay lại, cắt
giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc của một số ngân hàng và biện pháp điều chỉnh tín dụng
trong lĩnh vực nhà đất và doanh nghiệp nhỏ của Thủ tướng Lý Khắc Cường.
Theo thông báo được đưa ra 7/11, PBOC khẳng định đã bơm 769,5 tỷ nhân
dân tệ (tương đương 126 tỷ USD) vào hệ thống ngân hàng trong 2 tháng qua thông
qua công cụ cho vay trung hạn. PBOC bơm vào thị trường 500 tỷ nhân dân tệ trong
tháng 9 và 269,5 tỷ nhân dân tệ trong tháng 10, thông qua các công cụ có kỳ hạn 3
tháng và lãi suất 3,5%.
Thông báo của PBOC cũng cho biết Trung Quốc sẽ tiếp tục triển khai chính
sách tiền tệ “thận trọng” và sử dụng nhiều công cụ khác nhau để điều chỉnh thanh
14



khoản. PBOC đã giữ nguyên tỷ lệ dự trữ bắt buộc áp dụng với các NHTW lớn nhất
cũng như giữ nguyên lãi suất cơ bản trong suốt 2 năm nay. Tuyên bố được đưa ra
sau khi Tân Hoa xã Trung Quốc dẫn lời Chủ tịch Ngân hàng Xây dựng Trung Quốc
rằng ngân hàng trung ương đã cấp khoản vay trị giá 500 tỷ nhân dân tệ (81,4 tỷ
USD) cho 5 ngân hàng lớn nhất nước này.
Tháng 2 năm 2014, Ngân hàng Nhân dân thực hiện các công cụ điều chỉnh
thanh khoản đấu thầu lãi suất ngắn hạn (SLO) hoạt động. Chi tiết như sau:
Ngày
hoạt Hướng
điều Thời gian
Khối lượng Tỷ lệ thành công
động
chỉnh
giao dịch
bình quân gia
quyền
27/2

Dòng chảy trở
lại

5
ngày

100 tỷ CNY

3.40%

- 25 Tháng 8 năm 2014, tại Bắc Kinh, Thống đốc Ngân hàng Nhân dân Trung
Quốc Chu Tiểu Xuyên và Cabral (Ajith Nivard Cabraal) Thống đốc Ngân hàng

Trung ương Sri Lanka đã ký một thỏa thuận đầu tư đại lý: Ngân hàng Nhân dân
Trung Quốc thỏa thuận đầu tư cơ quan đầu tư trên thị trường trái phiếu liên ngân
hàng Sri Lanka. Thỏa thuận này sẽ giúp mở rộng hợp tác tài chính song phương.
- Tháng 11 năm 2014, Ngân hàng Nhân dân thực hiện các công cụ điều chỉnh
thanh khoản đấu thầu lãi suất ngắn hạn (SLO) hoạt động. Chi tiết như sau:
Công cụ điều chỉnh thanh khoản ngắn hạn (SLO)
Ngày
hoạt Hướng điều Thời gian
Khối lượng Tỷ lệ thành công
động
hành
giao dịch
bình quân gia
quyền
20/11

Đặt
thanh 6 ngày
khoản

71 tỷ CNY

3. 15%

21/11

Đặt
thanh 1-6 ngày
khoản


65 tỷ CNY

2. 84%

28/11

Đặt
thanh 6 ngày
khoản

30 tỷ CNY

3. 28%

- Tháng 12 năm 2014, Ngân hàng Nhân dân thực hiện các công cụ điều chỉnh
thanh khoản đấu thầu lãi suất ngắn hạn (SLO) hoạt động. Chi tiết như sau:
Công cụ điều chỉnh thanh khoản ngắn hạn (SLO)
Ngày
Hướng
Thời
Khối
Tỷ
lệ
hoạt động
điều hành
gian
lượng
thành công
16/12
Đặt

6 ngày
60
tỷ
3.66%
thanh khoản
CNY
17/12
2-7
255 tỷ
3.50%
15


ngày
18/12

CNY
5-6

ngày
19/12

90

tỷ

3.81%

20


tỷ

4.10%

110

tỷ

3.86%

100

tỷ

4.14%

100

tỷ

4.16%

CNY
5 ngày
CNY

22/12

4 ngày
CNY


23/12

3-6
ngày

31/12

CNY
1 ngày

CNY
Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc bán được tổng cộng 184 tỷ nhân dân tệ ($
29500000000) thỏa thuận mua lại ngày 13 tháng 5 trong khi 228 tỷ nhân dân tệ của
các hợp đồng repo và tín phiếu. Các thỏa thuận đã được bán ra mỗi tuần kể từ đầu
tháng Ba và có giá 4 phần trăm. Thống đốc Chu Tiểu Xuyên cho biết các cơ quan
tiền tệ có thể áp dụng một chính sách lãi suất mới có thể được sử dụng để ảnh
hưởng đến chi phí đi vay
PBOC đã giúp giải quyết vấn đề tiền mặt trong tháng trước khi nghỉ Tết
Nguyên đán bằng cách cung cấp vốn để cho vay nhỏ hơn ở một số vùng trên cơ sở
thử nghiệm khi giá thị trường tiền tệ đạt ngưỡng nhất định. Quỹ cho vay thường
được sử dụng để cung cấp tiền khi lãi suất repo bảy ngày vượt quá 7 phần trăm lãi
suất qua đêm đã vi phạm 5 phần trăm.
Trước khi di chuyển, giao dịch repo bảy ngày được ghi nhận là 10 phần trăm
vào ngày 20 và một giao dịch qua đêm lấy 9 phần trăm. Đó là những mức cao nhất
của năm.
Ngày 27 tháng 11 Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc tự chế không thoát nguồn
vốn từ thị trường tiền tệ ngày lần đầu tiên nó được tổ chức ra từ các hoạt động thị
trường mở trong bốn tháng và báo hiệu ý định của mình để giữ cho chi phí vay thấp,
Kết quả là, ngân hàng trung ương của đại lục sẽ bơm 35 tỷ nhân dân tệ (44,2

tỷ đô la Hồng Kông) trên cơ sở thuần vào thị trường tiền tệ liên ngân hàng trong
tuần này sau khi bơm ròng 10 tỷ nhân dân tệ vào tuần trước.
PBOC cắt năng suất trên thỏa thuận mua lại trái phiếu 14 ngày đối với lần thứ
tư trong năm nay lên 3,2 phần trăm, từ 3,4 phần trăm, theo sau là một bất ngờ cắt
giảm lãi suất cho vay để hỗ trợ nền kinh tế
Bình quân gia quyền của các repo 14 ngày là ở 3,8148 phần trăm, giảm từ
3,9541 phần trăm Điểm chuẩn bảy ngày repo trung bình giảm xuống còn 3,2804
phần trăm từ 3,32 phần trăm.
Ngân hàng PBOC dựa trên thị trường liên ngân hàng để giữ đủ tiền mặt để
chạy các máy rút tiền tự động, cho vay và trả nợ các nhà đầu tư trong các sản phẩm
quản lý tài sản, nhưng người trong cuộc nói rằng họ đã bị lạm dụng thị trường tại
16


thời điểm, vay tiền mặt nhanh chóng trong thời gian ngắn lận cân bằng của họ tờ để
đáp ứng yêu cầu quy định.
PBOC đã ngày càng phụ thuộc vào việc gửi tín hiệu kín đáo thông qua số
lượng phát hành, kỳ hạn và lãi suất chính thức để khuyến khích các ngân hàng phải
chấp nhận rủi ro cho điều kiện kinh tế nhiều hơn hoặc ít hơn, và di chuyển của nó
đã được theo dõi các dấu hiệu của sự thay đổi trong chính sách tiền tệ.
Ngày 1 tháng 12, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc bị đình chỉ hoạt động thị
trường mở hôm thứ ba cho phiên thứ hai liên tiếp để giúp các ngân hàng để đáp ứng
nhu cầu thanh khoản. Việc đình chỉ khiến một số người thất vọng họ đã mong đợi
sử dụng đầu tiên của hợp đồng mua lại đảo ngược kể từ tháng tích cực bơm vốn
ngắn hạn vào thị trường.
Thanh khoản liên ngân hàng vẫn thắt chặt mặc dù quỹ đăng ký chào bán ban
đầu được sắp đóng băng và chảy trở lại vào hệ thống ngân hàng. thanh toán tiền gửi
dự trữ thường xuyên vào thứ sáu này, cũng như một bán trái phiếu chuyển đổi trong
tuần, đang gia tăng nhu cầu về tiền mặt.
Repo bảy ngày mở tại 3,35% sáng nay, thấp hơn mức trung bình của 3,3974%

hôm thứ Hai nhưng cao hơn so với giá mở cửa hôm thứ hai của 3,29%. Giá mở cửa,
mà thương nhân tin rằng đang được lặng lẽ hướng dẫn của Ngân hàng Phát triển
Trung Quốc, đã được leo liên tục trong tháng mười một, cho thấy rằng ngay cả các
ngân hàng nhà nước lớn nhất đang phải đối mặt với khó khăn thanh khoản.
4.7. Nghiệp vụ thị trường mở đầu năm 2015
4.7.1 Kinh tế Trung Quốc đầu năm 2015
Tại Hội nghị Đại biểu Nhân dân toàn quốc vừa qua, Thủ tướng Lý Khắc
Cường đã thừa nhận, áp lực đi xuống của kinh tế đại lục và giảm phát đang ngày
nới rộng. Trung Quốc vừa hạ mức mục tiêu tăng trưởng năm 2015 xuống còn 7%.
Mặc dù 7% là mức thấp nhất trong hơn 2 thập kỷ. Tuy nhiên, các số liệu kinh tế vừa
được công bố trong tuần trước cho thấy thậm chí Trung Quốc phải nỗ lực rất lớn
mới có thể đạt được mục tiêu này.
PBOC gần đây khá thận trọng khi thực hiện nới lỏng chính sách tiền tệ. Chính
sách tài khóa thay đổi khiến chính quyền địa phương khó chi tiêu hơn. Tuy nhiên,
lạm phát ở dưới mức thấp nhất 5 năm và chỉ số giá sản xuất giảm sâu là những dấu
hiệu cho thấy kinh tế Trung Quốc đang hoạt động dưới mức tiềm năng. Vì thế có
thể hi vọng rằng khi chu kỳ điều chỉnh qua đi và nếu Trung Quốc có những chính
sách hợp lý, triển vọng của nền kinh tế sẽ được cải thiện.
Như vậy, việc làm và sản xuất dư thừa là 2 vấn đề nan giải đối với kinh tế
Trung Quốc.
Bộ trưởng Bộ Nguồn Nhân lực và Bảo hiểm Xã hội Trung Quốc, Doãn Úy
Dân trong cuộc họp báo ngày 10/3 tuyên bố, 2 tháng đầu năm 2015, tốc độ tăng mới
việc làm khu vực thành thị và nông thôn của Trung Quốc đã giảm rõ rệt, áp lực đi
xuống của nền kinh tế gia tăng cũng như quá trình điều chỉnh kết cấu ngành nghề
cũng khiến cho việc tạo thêm việc làm mới trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.
17


Những dấu hiệu này này đã gia tăng “biến số” cho mục tiêu tạo 10 triệu cơ hội việc
làm trong năm nay của Trung Quốc.

4.7.2 Chính sách tiền tệ
Trong 4 tháng gần đây, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã 2 lần giảm lãi
suất, điều chỉnh giảm lãi suất cơ bản cho vay và gửi tiền.
Phát biểu tại Diễn đàn Phát triển Trung Quốc diễn ra ở Bắc Kinh từ 21-23/3,
ông Chu Tiểu Xuyên cho biết tiến trình tái cơ cấu của Trung Quốc có thể bị ảnh
hưởng nếu áp dụng một chính sách tiền tệ quá lỏng. Vì vậy, PBOC sẽ vẫn duy trì
chính sách thận trọng bất chấp việc ngân hàng trung ương này gần đây đã cắt giảm
lãi suất và tỷ lệ dự trữ bắt buộc.
Bên cạnh đó, ông Chu Tiểu Xuyên cho biết PBOC sẽ cố gắng thực hiện mục
tiêu biến đồng nhân dân tệ trở thành đồng tiền có khả năng chuyển đổi bằng việc cải
cách hệ thống cấp phép cho người dân Trung Quốc để họ đầu tư vào thị trường tài
chính ở nước ngoài một cách thuận tiện và linh hoạt hơn.
Chính phủ nước này cũng sẽ thực hiện thí điểm các chính sách mới nhằm tạo
điều kiện cho các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào thị trường tài chính Trung
Quốc.
Người đứng đầu PBOC cũng khẳng định Trung Quốc có đủ khả năng kiểm
soát luồng vốn chảy ra khỏi nước này trong ngắn hạn trong bối cảnh có những quan
ngại về tình trạng kinh tế trì trệ kéo dài và những đồn đoán xoay quanh việc Cục Dự
trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất trong năm nay. Tuy nhiên, theo ông Chu Tiểu
Xuyên, những tác động của dòng vốn chảy khỏi Trung Quốc là "tương đối nhỏ" khi
so sánh với kho dự trữ ngoại tệ khổng lồ của nước này.
4.7.3 Hoạt động nghiệp vụ thị trường mở
Tổng hợp hoạt động thị trường mở theo tuần của hãng Reuters:
Hợp
Hợp
Hối
Hợp
Hợp
Hối
đồng

đồng
phiếu đã đồng
đồng
Bơm
Tuần
phiếu
mua lại bán lại phát
mua lại bán lại hoặc hút
bắt đầu đến hạn
đáo hạn đáo hạn hành
đã phát đáo hạn ròng
hành
23/3
45
35
10
16/3
35
60
-25
9/3
60
113
-53
2/3
75
220
-145
25/2
38

180
-142
16/2
9/2
240
35
205
2/2
120
30
90
26/1
105
50
55
19/1
50
50
12/1
5/1
18


Tổng
(Đơn vị: tỉ CNY)

45

Cụ thể ngày 22/1, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) tiến hành bơm
thêm 50 tỷ nhân dân tệ (8 tỷ USD) vào hệ thống ngân hàng thông qua nghiệp vụ

mua kỳ hạn (reverse repo) trong 7 ngày với lãi suất giảm xuống 3,85% trên thị
trường mở.
Lần cuối cùng PBOC sử dụng công cụ tài chính ngắn hạn này là vào tháng
1/2014 và đây cũng là lần đầu tiên PBOC tiến hành bơm tiền kể từ giữa tháng
12/2014.
Với đợt bơm tiền này, chính phủ Trung Quốc hy vọng các ngân hàng sẽ có đủ
tiền mặt để đáp ứng nhu cầu của người dân trong dịp Tết Nguyên Đán - thời điểm
người dân tăng cường rút tiền mặt để mua quà biếu và ăn uống. Động thái này cũng
nhằm ổn định các thị trường sau phiên giảm mạnh nhất 6 năm của thị trường chứng
khoán trong ngày 19/1.
Trong tháng 1/ 2015, Ngân hàng Nhân dân đã mở gói thầu để đánh giá hoạt
động repo ngược. Chi tiết như sau:
Ngày hoạt Hướng điều Thời gian
Khối lượng
Tỷ lệ thành
động
chỉnh
công
19/1

Đặt
thanh 1 ngày
khoản

20 tỷ CNY

2.63%

21/1


Đặt
thanh 2-6 ngày
khoản

160 tỷ CNY

3.66%

- Trong tháng 3/2015, Ngân hàng Nhân dân đã mở gói thầu để đánh giá hoạt
động repo ngược. Chi tiết như sau:
Điều kiện hoạt động mua lại đảo ngược
Ngày hoạt
Thời gian
Khối lượng
Tỷ lệ thành
động
công
17/3
7 ngày
20 tỷ CNY
3.65%
19/3
7 ngày
15 tỷ CNY
3.65%
24/3
7 ngày
20 tỷ CNY
3.55%
26/3

7 ngày
25 tỷ CNY
3,55%
V. Kết luận
Nghiệp vụ thị trường mở là công cụ gián tiếp linh hoạt và hữu hiệu trong thực
thi chính sách tiền tệ. Nó có ý nghĩa hết sức quan trọng được sử dụng chủ yếu trong
điều tiết lượng tiền cung ứng và lãi suất thị trường. Sau gần 17 năm kể từ ngày 26
tháng 5 năm 1998 PBOC chính thức sử dụng lại nghiệp vụ thị trường mở, trong
tình hình mới với một nền tảng thể chế tốt hơn, các nghiệp vụ thị trường mở đã đạt
19


được thành công ngay lập tức, TTTP liên ngân hàng phát triển nhanh chóng không
những cho phép các TCTD tăng cường quản lý vốn khả dụng mà còn tạo ra các điều
kiện cần thiết cho ngân hàng trung ương thực hiện kiểm soát tiền tệ gián tiếp thông
qua nghiệp vụ thị trường mở. Có thể nói, nghiệp vụ thị trường mở trở thành một
kênh quan trọng trong việc điều chỉnh tiền cơ sở. Nói cách khác, nghiệp vụ thị
trường mở đã trở thành công cụ chủ chốt của PBOC trong việc điều hành CSTT phù
hợp với sự phát triển của nền kinh tế trong thời kỳ mới thể hiện bước tiến xa hơn
trong việc kiểm soát tiền tệ gián tiếp.

20