Chủ đề: Các quy định của Luật đầu tư 2014 ngày càng mang tính hấp dẫn nhà đầu tư.
Lời mở đầu
Luật đầu tư năm 2014 đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
khóa XIII, kỳ họp thứ 8 thông qua ngày 26/11/2014 thay thế Luật Đầu tư năm 2005. So với
Luật Đầu tư năm 2005, Luật Đầu tư năm 2014 một mặt kế thừa những nguyên tắc tiến bộ,
những quy định có tính phù hợp của Luật Đầu tư năm 2005, mặt khác đã sửa đổi căn bản và
bổ sung nhiều quy định mới thông thoáng hơn, có tinh thần mở hơn, phạm vi điều chỉnh rõ
ràng hơn, có những nội dung sửa đổi quan trọng theo tinh thần Hiến pháp năm 2013 là người
dân được làm tất cả những gì mà pháp luật không cấm thay vì chỉ được làm những gì mà
pháp luật cho phép trước đây. Rõ ràng không gian cho các nhà đầu tư, cả nhà đầu tư trong
nước và nhà đầu tư nước ngoài đã mở rộng hơn rất nhiều so với trước đây.
Luật Đầu tư năm 2014 đã khẳng định rõ hơn quyết tâm của Nhà nước Việt Nam trong
việc thu hút đầu tư như hạn chế dần sự tồn tại của các luật “khung”, luật “ống” trước đây, bổ
sung sửa đổi nhiều quy định có thể áp dụng ngay mà không cần phải chờ hướng dẫn thực
hiện bằng các văn bản dưới luật. Các nhà đầu tư sẽ có môi trường đầu tư hấp dẫn hơn, thông
thoáng hơn, công khai minh bạch hơn và nhất là bình đẳng hơn, giảm bớt cơ chế “ xin-cho”.
Môi trường đầu tư mới đó không chỉ giúp nâng cao khả năng thu hút vốn đầu tư vào nước ta
mà còn giúp đẩy mạnh đầu tư của Việt Nam ra nước ngoài dựa trên năng lực cạnh tranh của
quốc gia nói chung, của từng doanh nghiệp và nhà đầu tư nói riêng.
Các quy định của Luật Đầu tư năm 2014 đã góp phần tạo lập môi trường pháp lý phù
hợp, tạo sự thông thoáng, bình đẳng trong môi trường kinh doanh của các doanh nghiệp – nhà
đầu tư, hướng tới gia tăng thu hút đầu tư trong nước và nước ngoài, góp phần tạo bước phát
triển mạnh mẽ và bền vừng cho nền kinh tế Việt Nam. Do đó nhóm đã tìm hiểu và chọn chủ
đề: “Các quy định của Luật đầu tư 2014 ngày càng mang tính hấp dẫn nhà đầu tư”
1
Nội dung
I. Giới thiệu khái quát về luật đầu tư 2014
1.1. Sơ lược quá trình xây dựng và phát triển của Luật Đầu tư ở Việt Nam
Hoạt động đầu tư là một phần không thể thiếu trong nền kinh tế thị trường nhằm huy
động nguồn lực trong và ngoài nước để làm động lực phát triển nền kinh tế. Đầu tư thực chất
là hoạt động huy động vốn mà chủ yếu là huy đọng vốn từ bên ngoài đầu tư vào Việt Nam

(còn vốn đầu tư trong nước chiếm tỷ lệ nhỏ không đáng kể).
Luật Đầu tư là bộ luật quy định về hoạt động đầu tư nhằm mục đích kinh doanh; quyền
và nghĩa vụ của nhà đầu tư; đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư; khuyến khích
và ưu đãi đầu tư; quản lý nhà nước về đầu tư tại Việt Nam và đầu tư từ Việt Nam ra nước
ngoài.
Các mốc chính trong quá trình xây dựng, phát triển và sự ra đời của Luật Đầu tư 2014
- trước đổi mới, vào cuối những năm 70, đầu những năm 80 của thế kỷ trước, đất nước
ta đứng trước mâu thuẫn lớn giữa tiềm năng và yêu cầu phát triển với thực trạng khủng hoảng
kinh tế xã hội kéo dài, đời sống nhân dân gặp nhiều khó khăn, các ngành sản xuất trì trệ.
Chính sách các chính phủ lúc đó cấm kinh doanh, chủ yếu theo cơ chế kế hoạch hóa tập
trung, doanh nghiệp nhà nước và hợp tác xã độc quyền kinh doanh theo kiểu bao cấp.
- Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng họp tại Hà Nội từ ngày 15-18/12/1986.
Đây được coi là “mốc son” đáng nhớ nhất, “bước ngoặt của sự đổi mới” đối với nền kinh tế
Việt nam lúc bấy giờ. Đại hội đã đề ra đường lối mới, trong đó quan trọng nhất là đổi mới
trong tư duy mà trước hêt là tư duy trong kinh tế, chủ trương nền kinh tế vận hành theo cơ
chế thị trường với các doanh nghiệp thuộc nhiều thành phần kinh tế, nhiều hình thức sở hữu
khác nhau tham gia kinh doanh. Nhờ đó kinh tế sống động, đạt tốc độ tăng trưởng cao, đời
sống nhân dân từng bước được cải thiện. (Nghị định 115/CP ngày 18/7/1977 của chính phủ
ban hành quy định Điều lệ về đầu tư nước ngoài tại Việt Nam).
- Năm 1987 tức khoảng sau một năm, Luật đầu tư đầu tiên của nước ta ra đời, khi đó
dòng vốn đầu tư chủ yếu là từ Úc, Singapore… vào nước ta. Thực tế Luật Đầu tư còn quá
mới, nước ta chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc soạn thảo và thi hành luật này do vậy đã
mời chuyên gia Ấn Độ về tư vấn và sửa đổi luật lần đầu vào vào năm 1987 (Luật Đầu tư
2
nước ngoài ngày 29/12/1987), sau đó Luật này được sửa đổi và bổ sung nhiều lần nữa vào
năm 1990, 1992.
- Khi sự đầu tư vào Việt Nam nhiều hơn thêm vào đó là các chính sách của nhà nước
đối với hoạt đọng đầu tư có nhiều đổi mới, khi đó Nhà nước ban hành Luật đầu tư nước ngoài
ngày 12/11/1996, thay cho Luật Đầu tư 1987. Ngày 20/5/1998, Quốc hội thông qua Luật
Khuyến khích đầu tư trong nước.

- Vào những năm 2005 – 2007, khi nước ta chuẩn bị gia nhập WTO,trước yêu cầu thực
tế và sức ép của thế giới ngày 29/11/2005, Quốc hội đã thông qua Luật Đầu tư. Có hiệu lực
từ ngày 1/7/2006 đề cập đến vấn đề đầu tư ở Việt Nam và chủ yếu nhắm đén các nhà đầu tư
nước ngoài.
- Đến ngày 26-11-2014, Luật Đầu tư năm 2014 (LĐT 2014) được Quốc hội thông qua
và thay thế Luật Đầu tư năm 2005 (LĐT 2005). So với LĐT 2005, LĐT 2014 có tinh thần mở
hơn, phạm vi điều chỉnh rõ ràng hơn. Dù vậy, đâu đó vẫn còn một sự lưỡng lự giữa mong
muốn thu hút đầu tư nước ngoài và bảo hộ đầu tư trong nước, giữa quyền quản lý của Nhà
nước và quyền tự do đầu tư của nhà đầu tư.
1.2. Sơ lược về nội dung Luật Đầu tư 2014
Theo thông tin từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tính chung cả cấp mới và tăng vốn trong 12
tháng năm 2014, các nhà đầu tư nước ngoài đã đăng ký đầu tư vào Việt Nam 20,23 tỷ USD,
bằng 93,5% so với cùng kỳ 2013 và tăng 19% so với kế hoạch 2014 (17 tỷ USD).
Từ con số trên, có thể thấy bất chấp kinh tế thế giới còn nhiều khó khăn, Việt Nam vẫn
là một điểm đến quan trọng của giới đầu tư quốc tế.
Nhằm cải thiện môi trường đầu tư tại Việt Nam, Quốc hội đã thông qua Luật Đầu tư
(sửa đổi) với 7 chương, 76 điều, quy định về hoạt động đầu tư kinh doanh tại Việt Nam và
đầu tư kinh doanh từ Việt Nam ra nước ngoài:
CHƯƠNG 1: NHỮNG QUY ĐỊNH CHUNG
CHƯƠNG 2: ĐẢM BẢO ĐẦU TƯ
CHƯƠNG 3: ƯU ĐÃI VÀ HỖ TRỢ ĐẦU TƯ
CHƯƠNG 4: HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ TẠI VIỆT NAM
CHƯƠNG 5: HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ RA NƯỚC NGOÀI
CHƯƠNG 6: QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẦU TƯ
CHƯƠNG 7: TỔ CHỨC THỰC HIỆN
3
Giới thiệu khái quát các nội dung mới của Luật đầu tư 2014.
Thứ nhất: Luật đã quy định rõ khái niệm về nhà đầu tư nước ngoài, cụ thể như sau:
Nhà đầu tư nước ngoài là cá nhân có quốc tịch nước ngoài, tổ chức thành lập theo pháp luật
nước ngoài thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh tại Việt Nam.

Thứ hai: Luật quy định thêm các đối tượng được hưởng ưu đãi đầu tư như dự án có quy
mô vốn từ 6000 tỷ đồng trở lên, dự án đầu tư tại vùng nông thôn có sử dụng từ 500 lao động
trở lên…
Thứ ba: Luật bổ sung ngành, nghề ưu đãi đầu tư mới: sản phẩm công nghiệp hỗ trợ
công nghệ cao; sản xuất sản phẩm có giá trị gia tăng từ 30% trở lên; sản phẩm tiết kiêm năng
lượng; Quỹ tín dụng nhân dân, tổ chức tài chính vi mô…
Thứ tư: Nhà đầu tư nước ngoài được sở hữu vốn điều lệ không hạn chế trong tổ chức
kinh tế, trừ các trường hợp sau:
- Trường hợp thứ nhất: tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại công ty niêm yết,
công ty đại chúng, tổ chức kinh doanh chứng khoán và các quỹ đầu tư chứng khoán theo quy
định của pháp luật chuyê ngành về chứng khoán.
- Trường hợp thứ hai: tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài trong các doanh nghiệp
nhà nước cổ phần hóa hoặc chuyển đổi sở hữu theo hình thức khác thực hiện theo quy định
của pháp luật về cổ phần hóa và chuyển đổi doanh nghiệp nhà nước.
- Trường hợp thứ ba: tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài không thuộc hai quy định
trên, thực hiện theo quy định khác của pháp luật có liên quan và điều ước quốc tế mà Cộng
hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.
Thứ năm: Luật cũng sửa đổi, bổ sung ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh; Danh mục
ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh thu hẹp lại
còn 6 ngành, nghề và có 267 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
II. Tác động của luật đầu tư 2014
2.1. Bãi bỏ qui định cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho nhà đầu tư trong nước
Về cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (CNĐKĐT)
Theo Điều 45 Luật Đầu tư năm 2005 dự án đầu tư trong nước có qui mô vốn từ mười
lăm tỷ trở lên hoặc dự án đầu tư thuộc lĩnh vực đầu tư có điều kiện thì phải xin giấy chứng
nhận đầu tư.
Nay, việc cải cách thủ tục hành chính gắn liền với việc nâng cao trách nhiệm của nhà
đầu tư trong việc triển khai thực hiện dự án đầu tư, bao gồm: Bỏ thủ tục cấp giấy chứng nhận
4
đăng ký đầu tư đối với tất cả các dự án đầu tư trong nước; đơn giản hóa hồ sơ, trình tự, thủ

tục và rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với nhà
đầu tư nước ngoài (từ 45 ngày theo Luật Đầu tư 2005 xuống còn 15 ngày trong Luật Đầu tư
2014). Theo Luật Đầu tư 2014 thì dự án của nhà đầu tư trong nước sẽ không phải thực hiện
thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư
1
. Do đó nhà đầu tư chỉ cần hoạt động theo giấy
chứng nhận đăng ký kinh doanh (Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp) là được và đủ
nhưng đối với trường hợp có nhu cầu cấp GCNĐKĐT, nhà đầu tư có quyền đề nghị cơ quan
có thẩm quyền thực hiện thủ tục cấp giấy này.
Cởi trói cho đầu tư trong nước
Theo Luật Đầu tư 2005, dự án đầu tư trong nước có quy mô từ 15 tỉ đồng trở lên hoặc
thuộc lĩnh vực đầu tư có điều kiện thì phải xin giấy chứng nhận đầu tư, bất kể vốn đầu tư là
vốn trong nước hay nước ngoài
2
. Vậy nên có chuyện một ông bác sĩ muốn mở phòng mạch
nho nhỏ cũng có thể phải xin giấy phép đầu tư vì hoạt động đầu tư này thể bị xếp vào “lĩnh
vực tác động đến sức khỏe cộng đồng”.
Giờ đây, theo Luật Đầu tư 2014, dự án của nhà đầu tư trong nước sẽ không phải thực
hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và doanh nghiệp chỉ cần hoạt động theo giấy
chứng nhận đăng ký kinh doanh là đủ. Điều này sẽ góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho các
nhà đầu tư trong nước tham gia vào hoạt động đầu tư.
Luật Đầu tư 2014 bãi bỏ quy trình thẩm tra cấp Giấy chứng nhận đầu tư đối với nhà đầu
tư nước ngoài, áp dụng quy trình cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với thời hạn tối đa 15
ngày thay vì 45 ngày như Luật Đầu tư 2005. (Từ 3 quy trình: đăng ký cấp GCNĐT, thẩm tra
cấp GCNĐT, cấp GCNĐT đối với dự án chấp thuận chủ trương đầu tư xuống còn 02 quy
trình: cấp GCNĐKĐT và cấp GCNĐKĐT đối với dự án chấp thuận chủ trương đầu tư). Đồng
thời, cho phép nhà đầu tư nước ngoài thành lập doanh nghiệp tại cơ quan đăng ký kinh doanh
thay vì cơ quan cấp Giấy chứng nhận đầu tư như hiện nay.
Thời gian gần đây, không chỉ nhà đầu tư Việt Nam, mà báo chí quốc tế như Ý, Đức…
cũng cho rằng Việt Nam đang có cải tiến rõ về thể chế và môi trường đầu tư. Chính vì vậy

trong tương lai gần sẽ có càng nhiều nhà đầu tư đầu tư vào Việt Nam.
1 Theo Điểm a – Khoản 2 – Luật Đầu tư 2014
2 Theo Khoản 2 – Luật Đầu tư 2005
5
Rút ngắn thời gian cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư
Theo điều 37 của Luật Đầu tư 2014, thời hạn cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho
các dự án đầu tư thuộc diện quyết định chủ trương đầu tư là năm ngày làm việc kể từ ngày
nhận được văn bản quyết định chủ trương đầu tư; còn đối với các dự án khác là 15 ngày làm
việc kể từ ngày cơ quan cấp phép nhận đủ hồ sơ. Điều 40, thời hạn cấp giấy chứng nhận đăng
ký đầu tư điều chỉnh là 10 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan cấp phép nhận đủ hồ sơ.
Có thể nói, thời hạn cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đã được Luật Đầu tư 2014 rút
ngắn đáng kể so với Luật Đầu tư 2005. Tuy nhiên, xem xét thực tế cấp giấy chứng nhận đầu
tư hiện hành, chúng tôi thấy rất ít trường hợp nhà đầu tư được cấp giấy chứng nhận đầu tư
đúng thời hạn theo quy định của Luật Đầu tư 2005. Liệu các nhà đầu tư có thể trông chờ vào
bước đột phá của cơ quan cấp phép về mặt thời gian cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư?
Câu hỏi sẽ có câu trả lời sau khi Luật Đầu tư 2014 có hiệu lực kể từ ngày 1/7/2015.
2.2. Qui định về cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (Giấy chứng nhận đăng ký
doanh nghiệp) cho dự án đầu tư có vốn nước ngoài
Theo Luật Đầu tư 2005 thì một trở ngại đối với nhà đầu tư là sự xung đột quy định
giữa Luật Đầu tư và Luật Doanh nghiệp. Theo quy định luật Đầu tư 2005
3
, nhà đầu tư nước
ngoài lần đầu đầu tư vào Việt Nam phải có dự án đầu tư gắn với thành lập tổ chức kinh tế;
Giấy chứng nhận đầu tư cấp cho nhà đầu tư nước ngoài đồng thời là Giấy chứng nhận đăng
ký kinh doanh. Lúc này, doanh nghiệp rơi vào tình trạng một cổ hai tròng, vừa phải tuân thủ
Luật Đầu tư vừa phải tuân thủ Luật Doanh nghiệp.
Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trong thời gian qua, việc thực hiện quy định về cấp Giấy
chứng nhận đăng ký kinh doanh (Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp) cho dự án đầu tư
có vốn nước ngoài gặp nhiều vướng mắc mà trước hết là vướng mắc trong cách hiểu thế nào
là “lần đầu đầu tư vào Việt Nam”. Quy định về Giấy chứng nhận đầu tư đồng thời là Giấy

chứng nhận đăng ký kinh doanh nhằm mục tiêu đơn giản hóa thủ tục cho nhà đầu tư nước
ngoài, nhưng lại dẫn đến rất nhiều khó khăn cho nhà đầu tư bởi đây là hai loại giấy tờ khác
nhau về bản chất pháp lý.
Theo Sở Kế hoạch và Đầu tư TPHCM, theo quy định, thời gian cấp giấy chứng nhận
đầu tư cho nhà đầu tư nước ngoài là 45 ngày, nhưng trên thực tế thường mất nhiều tháng,
3 Khoản 1-Điều 51-Luật Đầu tư 2005
6
thậm chí là vài năm. Nguyên nhân dẫn đến sự bất cập kể trên, được ông Nguyễn Đình Cung,
Quyền viện trưởng Viện nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương chỉ ra, đó là, ở cả Luật Doanh
nghiệp và Luật Đầu tư đều quy định giấy chứng nhận đầu tư cũng đồng thời là giấy chứng
nhận đăng ký kinh doanh; trong khi để cấp giấy chứng nhận đầu tư các cơ quan chức năng
phải xem xét đến rất nhiều yếu tố.
Chính vì thực trạng trên, trong Luật Đầu tư 2014 đã quy định tách nội dung đăng ký
kinh doanh của doanh nghiệp ra khỏi giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (hiện nay là giấy
chứng nhận đầu tư), chỉ điều chỉnh các dự án đầu tư, còn việc thành lập doanh nghiệp sẽ do
Luật Doanh nghiệp điều chỉnh. Do vậy, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư giờ đây chỉ ghi nhận
thông tin về dự án đầu tư.
Khi tách thủ tục thành lập tổ chức kinh tế của nhà đầu tư nước ngoài gắn với thủ tục đầu
tư thành thủ tục đăng ký đầu tư cộng thủ tục thành lập doanh nghiệp với các thay đổi như sau:
+ Cho phép nhà đầu tư nước ngoài thành lập doanh nghiệp tại cơ quan đăng ký doanh
nghiệp như nhà đầu tư trong nước.
+ Minh bạch, rõ ràng từng quy trình để thuận tiện trong thực hiện thủ tục hành chính,
rút ngắn tổng thời gian thực hiện thủ tục.
- Quy trình cụ thể: nhà đầu tư nước ngoài thực hiện thủ tục cấp Giấy CNĐKĐT tại cơ
quan đăng ký đầu tư với thời hạn tối đa 15 ngày (trừ dự án thuộc thẩm quyền chấp thuận chủ
trương của Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, UBND cấp tỉnh) sau đó đăng ký thành lập doanh
nghiệp trong thời hạn 3 ngày (Điều 22).
Qua quy định của Luật Đầu tư 2014 về trình thủ tục thành lập tổ chức kinh tế của nhà
đầu tư nước ngoài giúp nhà đầu tư nước ngoài (FDI) thuận lợi hơn khi làm thủ tục đầu tư
kinh doanh ở Việt Nam.

2.3. Qui định về ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh, đầu tư kinh doanh có điều kiện
Quy định tại Điều 6 Luật Đầu tư 2014 đã vạch rõ giới hạn của các ngành nghề cấm đầu
tư kinh doanh, thay vì cấm không rõ ràng chung chung trước đây tại Điều 30 Luật Đầu tư
2005. Thay đổi quan trọng nhất của Luật Đầu tư 2014 là việc tạo lập cơ sở pháp lý minh bạch
để bảo đảm thực hiện nguyên tắc Hiến định về quyền tự do đầu tư kinh doanh của công dân
trong các ngành, nghề mà Luật không cấm thông qua các quy định về ngành, nghề cấm đầu
tư và đầu tư kinh doanh có điều kiện.
7
Việc tập hợp, rà soát và quy định cụ thể Danh mục ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh
và đầu tư kinh doanh có điều kiện tại Luật Đầu tư 2014 theo phương pháp loại trừ (chọn bỏ)
đã góp phần đổi mới căn bản nguyên tắc áp dụng pháp luật, từ việc nhà đầu tư chỉ được
quyền thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh trong những ngành, nghề mà pháp luật cho
phép sang nguyên tắc được tự do đầu tư kinh doanh tất cả các ngành, nghề mà Luật này
không cấm hoặc quy định phải có điều kiện.
Cụ thể, trên cơ sở rà soát, loại bỏ các ngành, nghề cấm đầu tư, kinh doanh trùng lặp theo
các nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp và Luật Thương mại, Luật
Đầu tư 2014 quy định 06 ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh bao gồm: (i) kinh doanh các
chất ma túy theo quy định tại Phụ lục 1 ban hành kèm theo Luật; (ii) kinh doanh các loại hóa
chất, khoáng vật độc hại quy định tại Phụ lục 2 ban hành kèm theo Luật; (iii) kinh doanh mẫu
vật các loại thực vật, động vật hoang dã theo quy định tại Phụ lục 1 của Công ước về buôn
bán quốc tế các loài thực vật, động vật hoang dã nguy cấp; mẫu vật các loại động vật, thực
vật hoang dã nguy cấp, quý hiếm Nhóm I có nguồn gốc từ tự nhiên theo quy định tại Phụ lục
3 ban hành kèm theo Luật (iv) kinh doanh mại dâm; (v) mua, bán người, mô, bộ phận cơ thể
người; (vi) các hoạt động liên quan đến sinh sản vô tính trên người.
Về ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện: Trên cơ sở rà soát 386 ngành, nghề đầu
tư kinh doanh có điều kiện theo quy định của pháp luật hiện hành, Luật đã quy định cụ thể
Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh theo nguyên tắc:
+ Bãi bỏ các ngành, nghề và điều kiện đầu tư kinh doanh không hợp lý, không rõ ràng,
tạo ra gánh nặng chi phí tuân thủ đối với nhà đầu tư;
+ Sửa đổi một số điều kiện đầu tư kinh doanh theo hướng giảm thiểu hình thức cấp

phép, xác nhận hoặc chấp thuận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền để chuyển sang áp
dụng chủ yếu hình thức ban hành quy định về tiêu chuẩn, điều kiện để nhà đầu tư tự đăng ký
thực hiện và cơ quan quản lý tiến hành hậu kiểm;
+ Cập nhật, chuẩn xác tên gọi và hệ thống một số ngành, nghề nhằm phản ánh chính
xác, minh bạch các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, tránh trùng lặp và tạo thuận
lợi cho việc thực hiện các quy định của pháp luật về vấn đề này.
8
Trên cở sở nguyên tắc nêu trên, Danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện
quy định tại Phụ lục 4 của Luật Đầu tư 2014 gồm có 267 ngành, nghề.
Luật cũng sửa đổi thẩm quyền quy định về ngành, nghề và điều kiện đầu tư kinh doanh.
Theo đó, ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện chỉ được quy định tại Luật Đầu tư còn
điều kiện cụ thể đối với từng ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện được quy định tại
luật, pháp lệnh, nghị định và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Kể từ ngày Luật có
hiệu lực thi hành (1/7/2015), ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh và ngành, nghề đầu tư kinh
doanh có điều kiện quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật khác sẽ hết hiệu lực thi
hành. Các điều kiện áp dụng đối với 267 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện ban
hành kèm theo Luật Đầu tư 2014 đang được quy định tại các văn bản dưới nghị định tiếp tục
được áp dụng cho đến ngày 01/7/2016.
Việc quy định về ngành nghề cấm đầu tư, ngành nghề kinh doanh có điều kiện là
nhằm:
+ Dễ xác định ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh, đầu tư kinh doanh có điều kiện do
các ngành, nghề này được quy định tại một văn bản Luật;
+ Tăng tính minh bạch về việc cấm đầu tư và đầu tư kinh doanh có điều kiện theo Danh
mục được quy định.
+ Kiểm soát tập trung, giám sát chặt chẽ việc quy định các điều kiện đầu tư kinh doanh.
*Hạn chế:
Tuy nhiên, còn chưa đầy 2 tháng nữa Luật Đầu tư (sửa đổi) sẽ có hiệu lực, song sự
thiếu vắng các quy định cụ thể về điều kiện kinh doanh trong hàng chục ngành nghề đang
khiến các doanh nghiệp lúng túng.
Thực hiện quy định của Luật Đầu tư mới có hiệu lực từ 1/7/2015, Bộ Kế hoạch và Đầu

tư (KH&ĐT) đã rà soát, tập hợp và công bố điều kiện kinh doanh đối với các ngành nghề
kinh doanh có điều kiện.
Thế nhưng theo kết quả được công bố thì vẫn có tới 21 ngành nghề mà doanh nghiệp
vẫn chưa biết sẽ phải đáp ứng điều kiện gì để có thể được kinh doanh.
Có thể kể đến một số lĩnh vực như kinh doanh pháo hiệu hàng hải; kinh doanh các loại
pháo thuộc lĩnh vực quốc phòng; kinh doanh súng bắn sơn; kinh doanh quân trang, quân dụng
9
cho lực lượng vũ trang, vũ khí quân dụng, trang thiết bị, kỹ thuật, khí tài, phương tiện chuyên
dùng cho quân sự, công an; linh kiện, bộ phận, phụ tùng, vật tư và trang thiết bị đặc chủng,
công nghệ chuyên dùng chế tạo chúng; cung cấp dịch vụ nội dung thông tin, dịch vụ công
nghệ thông tin trên mạng viễn thông di động, mạng Internet; kinh doanh sản phẩm và dịch vụ
an toàn thông tin; kinh doanh dịch vụ thu hồi, vận chuyển, xử lý sản phẩm thải bỏ…
Tại một hội thảo mới đây, ông Nguyễn Nội, Phó Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài
(Bộ KH&ĐT), đặt vấn đề, khi chưa có điều kiện kinh doanh, ai muốn kinh doanh trong lĩnh
vực này cũng được hay là cơ quan chức năng tạm dừng, không cấp phép những lĩnh vực này?
Một ví dụ là lĩnh vực kinh doanh quân trang, quân dụng. Trước đây, theo Nghị định số
59/2006/NĐ-CP của Chính phủ thì quân trang, quân dụng là các mặt hàng cấm kinh doanh.
Tương tự, theo Quyết định số 80/2006/QĐ-BQP ngày 9/5/2006 của Bộ Quốc phòng, đây là
những mặt hàng cấm xuất nhập khẩu.
Trên thực tế, quy định cấm sản xuất, kinh doanh mặt hàng này đã gây không ít khó
khăn, vướng mắc cho doanh nghiệp.
Theo bà Đặng Phương Dung, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam, đã có trường
hợp doanh nghiệp dệt may bỏ lỡ một đơn hàng trị giá 2 tỷ USD từ Hoa Kỳ do vướng mắc từ
quy định cấm nói trên.
Lý do là hai bên đã thỏa thuận, nhưng khi gửi mẫu về Việt Nam thì đối tác kêu là hàng
mẫu bị ách lại ở hải quan. “Lúc ấy quả thật là tôi cũng không biết có quy định cấm đó”, bà
Dung thừa nhận. Tất nhiên qua rất nhiều thủ tục phức tạp thì doanh nghiệp cũng nhận được
hàng mẫu sau cả tháng chờ đợi. Nhưng đã muộn.
Theo các doanh nghiệp, quy định nói trên không hợp lý. Bởi dệt may cũng như nhiều
ngành khác, việc sản xuất gia công theo đơn đặt hàng rất phổ biến. Khi quân đội các nước có

nhu cầu, ai thắng thầu thì sẽ được quyền sản xuất và cung ứng mặt hàng đó, cũng như quyền
đặt các đối tác trên thế giới để sản xuất.
Mỗi đơn hàng như vậy, doanh nghiệp lại phải gửi công văn tới Bộ Công Thương xin
được sản xuất, xuất khẩu mặt hàng đó. Nhưng Bộ Công Thương cũng không có quyền quyết
định mà chỉ ghi nhận ý kiến, sau đó phối hợp với Bộ Quốc phòng trả lời doanh nghiệp.
10
“Liệu có cách nào tháo gỡ luôn cho doanh nghiệp không, chứ mỗi lần lại xin phép mấy
bộ như thế này thì mất thời gian cho doanh nghiệp quá, lỡ hết cả cơ hội làm ăn”, bà Phương
Dung bày tỏ.
Luật Đầu tư mới không xác định kinh doanh quân trang, quân dụng cho lực lượng vũ
trang là ngành nghề cấm đầu tư, kinh doanh nữa. Thay vào đó, Luật xác định đây là ngành
nghề đầu tư, kinh doanh có điều kiện.
Quy định nói trên của Luật Đầu tư cũng đương nhiên bãi bỏ quy định cấm tại Nghị định
59 và Quyết định 80, là những văn bản dưới luật. Nhưng đến nay, vẫn chưa có bất kỳ quy
định nào về điều kiện kinh doanh quân trang, quân dụng.
Mặt khác, Quyết định số 80/2006/QĐ-BQP của Bộ Quốc phòng được ban hành để
hướng dẫn thi hành Nghị định số 12/2006/NĐ-CP ngày 23/6/2006 của Chính phủ. Đến nay
Nghị định số 12/2006/NĐ-CP đã hết hiệu lực và đã được thay thế bằng Nghị định
187/2013/NĐ-CP ngày 20/11/2013 của Chính phủ, nhưng Bộ Quốc phòng vẫn chưa có văn
bản hướng dẫn thi hành Nghị định 187.
Điều này đặt các doanh nghiệp trước một tình thế chưa có câu trả lời dứt khoát: Luật
không cấm, nhưng có được làm?
Trong khi ông Nguyễn Nội thiên về quan điểm cần tạm dừng cấp phép kinh doanh các
lĩnh vực trên, thì TS Nguyễn Đình Cung, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế Trung
ương cho rằng cần áp dụng nguyên tắc “người dân được làm tất cả những gì pháp luật không
cấm”.
Việc quy định các điều kiện kinh doanh là trách nhiệm của cơ quan quản lý, không phải
của người dân, doanh nghiệp. Cho nên, khi chưa đưa ra được các điều kiện kinh doanh, người
dân, doanh nghiệp vẫn có quyền làm. Tinh thần này của Hiến pháp cũng như của Luật Đầu tư
buộc các cơ quan chức năng phải sớm thúc đẩy tiến độ xây dựng các điều kiện kinh doanh để

đáp ứng yêu cầu quản lý.
Nói cách khác, chỉ khi nào các cơ quan chức năng ban hành được một hệ thống các điều
kiện kinh doanh cụ thể, rõ ràng, thì quyền tự do kinh doanh của doanh nghiệp mới được bảo
đảm một cách đầy đủ.
11
2.4. Thu hẹp phạm vi áp dụng cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với nhà đầu tư
nước ngoài.
Luật đầu tư 2005 quy định tất cả các nhà đầu tư nước ngoài thực hiện hoạt động đầu tư
vào Việt Nam đều phải có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho dù các nhà đầu tư này chỉ
nắm giữ 1% vốn điều lệ. Trong nỗ lực khuyến khích đầu tư nước ngoài, Luật đầu tư 2014 chỉ
còn yêu cầu nhà đầu tư xin giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với dự án của nhà đầu tư
nước ngoài (tức là người nước ngoài đầu tư vào Việt Nam) và dự án của doanh nghiệp FDI
mà trong đó nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ từ 51% hoặc có nhà đầu tư nước ngoài và doanh
nghiệp FDI nắm giữ từ 51% vốn điều lệ (Theo Khoản 1 Điều 23 Luật Đầu tư 2014).
Như vậy, các dự án có vốn FDI còn lại (có nhà đầu tư nước ngoài hoặc doanh nghiệp
FDI nắm giữ dưới 51% vốn điều lệ) thì sẽ được đối xử như dự án đầu tư trong nước và không
cần phải xin giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (Theo Khoản 2 Điều 23 Luật Đầu tư 2014).
Luật Đầu tư 2014 cũng bãi bỏ quy trình thẩm tra cấp Giấy chứng nhận đầu tư đối với
nhà đầu tư nước ngoài, áp dụng quy trình cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với thời hạn
tối đa 15 ngày thay vì 45 ngày như hiện nay. Nếu theo quy định cũ từ 3 quy trình: đăng ký
cấp Giấy chứng nhận đầu tư, thẩm tra cấp Giấy chứng nhận đầu tư, cấp Giấy chứng nhận đầu
tư đối với dự án chấp thuận chủ trương đầu tư thì quy định mới còn 02 quy trình: đăng ký cấp
Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với dự án chấp
thuận chủ trương đầu tư.
Việc chỉnh sửa, thu hẹp phạm vi áp dụng Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với nhà
đầu tư nước ngoài được xem là một động thái tích cực của Nhà nước để thu hút hơn nữa các
dự án đầu tư có vốn nước ngoài trong bối cảnh nền kinh tế hội nhập như hiện nay. Giải quyết
được bài toán đầu tư, chúng ta còn có thể giải quyết tốt về các vấn đề như thu hút vốn, thất
nghiệp,…
Dẫn chứng thực tế:

Đưa ra phản hồi của các doanh nghiệp FDI, ông Đặng Xuân Quang, Phó Cục trưởng
Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch & Đầu tư) cho biết: Qua khảo sát, hầu hết các nhà đầu
tư đều muốn tiếp tục mở rộng đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam. Bằng chứng là xu hướng gia
tăng các dự án quy mô lớn của các tập đoàn lớn trên thế giới đến Việt Nam như: Samsung,
LG…
12
Trong 4 tháng đầu năm 2015, ước tính các dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài đã giải
ngân được 4,2 tỷ USD, tăng 5% với cùng kỳ năm 2014. Theo đó cả nước có 448 dự án mới
được cấp Giấy chứng nhận đầu tư với tổng vốn đăng ký là 2,676 tỷ USD, bằng 82,9% so với
cùng kỳ năm 2014. Đến 20 tháng 4 năm 2015, có 167 lượt dự án đăng ký tăng vốn đầu tư với
tổng vốn đăng ký tăng thêm là 1,04 tỷ USD, bằng 64,3% so với cùng kỳ năm 2014.
Một số dự án lớn được cấp phép trong 4 tháng năm 2015 là:
- Dự án Cty TNHH Hyosung Đồng Nai tổng vốn đầu tư 660 triệu USD do nhà đầu tư
Thổ Nhĩ Kỳ đầu tư tại Khu công nghiệp Đồng Nai với mục tiêu sản xuất và gia công các loại
sợi.
- Dự án Cty TNHH Worldon (Việt Nam) tổng vốn đầu tư 300 triệu USD do nhà đầu tư
BritishVirginIslands đầu tư tại Tp Hồ Chí Minh với mục tiêu sản xuất sản phẩm may mặc cao
cấp.
- Dự án Cty TNHH MTV điện gió Trà Vinh 1 tại Trà Vinh đầu tư trong lĩnh sản xuất
điện từ năng lượng gió cung cấp điện vào lưới điện quốc gia, do nhà đầu tư Hàn Quốc dự án
được đầu tư với số vốn là 120 triệu USD.
- Dự án Cty TNHH KMW Việt Nam tổng vốn đầu tư 100 triệu USD do nhà đầu tư Hàn
Quốc tại tỉnh Hà Nam với mục tiêu sản xuất sx thiết bị viễn thông sử dụng vô tuyến điện,
thiết bị đèn LED chiếu sáng.
2.5. Qui định về cơ chế quyết định chủ trương đầu tư
Để bảo đảm hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư quan
trọng, có quy mô lớn và tác động liên ngành, liên vùng, Luật đã bổ sung quy định về thẩm
quyền, thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư của Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ và UBND
cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương theo hướng:
- Quy định dự án thuộc thẩm quyền chấp thuận đầu tư của Quốc hội và Thủ tướng

Chính phủ trên cơ sở kế thừa, luật hóa và hoàn thiện quy định tương ứng của Nghị quyết số
49/2010/QH12 ngày 19/6/2010 của Quốc hội và quy định của Nghị định 108/2006/NĐ-CP
ngày 22/6/2006 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật
Đầu tư.
13
- Bổ sung quy định về thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư của UBND cấp tỉnh,
thành phố trực thuộc Trung ương đối với các dự án được Nhà nước giao đất, cho thuê đất,
chuyển mục đích sử dụng đất.
Điểm mới trong nội dung này là chuẩn hóa và đơn giản hóa thủ tục hành chính đối với
một số dự án thuộc thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư của UBND cấp tỉnh, thành phố
trực thuộc Trung ương. Theo đó, cơ quan quản lý đầu tư thực hiện thủ tục chấp thuận chủ
trương đầu tư đồng thời với việc xem xét thẩm tra nhu cầu sử dụng đất, điều kiện giao đất,
cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất. Việc áp dụng đồng thời các thủ tục nêu trên sẽ
giúp cắt giảm đáng kể thời gian thực hiện thủ tục hành chính do nhà đầu tư không phải tiến
hành lần lượt từng thủ tục liên quan đến việc sử dụng đất như quy định hiện hành. Bên cạnh
việc quy định cụ thể hơn các trường hợp cần xin ý kiến chấp thuận của cơ quan có thẩm
quyền về chủ trương đầu tư trong đó có trình tự, thủ tục quyết định chủ trương đầu tư của Ủy
ban nhân dân cấp tỉnh; điểm cải tiến quan trọng không kém của Luật lần này là phân cấp
mạnh mẽ hơn nữa thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và quản lý dự án đầu
tư; theo đó, Sở Kế hoạch và Đầu tư ở các địa phương là đơn vị tiếp nhận, cấp, điều chỉnh, thu
hồi Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với các dự án đầu tư ngoài khu công nghiệp, khu chế
xuất, khu công nghệ cao, khu kinh tế(trước đây là do UBND tỉnh). Đây là sự cải cách đáng kể
về mặt thủ tục; cắt giảm tối đa thời gian và chi phí thực hiện thủ tục hành chính về đầu tư, từ
đó khuyến khích và tạo điều kiện tối đa để các dự án đầu tư có thể chính thức thực hiện một
cách nhanh chóng.
2.6. Qui định về tư cách của nhà đầu tư nước ngoài
Theo Luật Đầu tư 2005, Nhà đầu tư nước ngoài được xác định theo tiêu chí chính là
quốc tịch, ai không có quốc tịch Việt Nam thì đó là nhà đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, có
quan điểm khác lại xác định nhà đầu tư nước ngoài theo vốn, tức là, chỉ cần doanh nghiệp tại
Việt Nam có vốn đầu tư từ nước ngoài thì doanh nghiệp đó cũng bị xem là nhà đầu tư nước

ngoài. Đáng lẽ nên chọn phương án thứ nhất, tức là xác định nhà đầu tư nước ngoài theo quốc
tịch thì Luật Đầu tư 2014 lại chọn phương án trung dung.
Luật chia nhà đầu tư nước ngoài thành ba nhóm: Nhóm một: nhà đầu tư có quốc tịch
nước ngoài; Nhóm 2: doanh nghiệp Việt Nam có 51% vốn nước ngoài; và nhóm 3 doanh
nghiệp Việt Nam có dưới 51% vốn nước ngoài. Nhóm 1 và nhóm 2 bị áp dụng các điều kiện
14
như nhà đầu tư nước ngoài (từ ngành nghề đầu tư đến thủ tục đầu tư, chính sách đầu tư…).
Tuy nhiên, đối với nhóm 3 được áp dụng các thủ tục và điều kiện như doanh nghiệp trong
nước, đây là điểm mới của Luật Đầu tư 2014 và điều này giúp tạo môi trường có sức hấp dẫn,
cạnh tranh thu hút nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.
15
Kết luận
Với các quy định của Luật Đầu tư 2014 đã tạo được cơ chế, chính sách nhằm tạo môi
trường đầu tư thông thoáng, thuận lợi, minh bạch hơn nữa để thu hút đầu tư của các doanh
nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế theo định hướng Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội
giai đoạn 2011-2020, đồng thời góp phần thực hiện chủ trương tái cơ cấu tổng thể nền kinh tế
nói chung và tái cơ cấu đầu tư, doanh nghiệp nói riêng.
Tạo bước chuyển biến mới về cải cách thủ tục hành chính trong thực hiện dự án đầu tư;
giải quyết những khó khăn trong hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp, đặc biệt là những
vướng mắc trong việc áp dụng các quy định về điều kiện đầu tư và thủ tục đầu tư.
Nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động đầu tư trên
cơ sở hoàn thiện chế độ phân cấp quản lý hoạt động đầu tư và cơ chế phối hợp giữa các cơ
quan trong việc thực hiện công tác này.
Tạo cơ sở pháp lý đồng bộ để củng cố, tăng cường cơ chế khuyến khích, bảo hộ đầu tư
nước ngoài nhằm tạo môi trường có sức hấp dẫn, cạnh tranh thu hút nguồn vốn đầu tư trực
tiếp nước ngoài.
16
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
o0o

BIÊN BẢN ĐÁNH GIÁ CÁC THÀNH VIÊN
Stt
Họ và tên
Nhiệm vụ Đánh giá Chữ ký
1
NG THỊ NHƯ HOA
Lời mở đầu A
2
VŨ THỊ HOA
3. Qui định về ngành nghề cấm
đầu tư kinh doanh, đầu tư kinh
doanh có điều kiện
A
3
VŨ NGỌC HỒNG
1.Bãi bỏ qui định cấp Giấy chứng
nhận đăng ký đầu tư cho nhà đầu
tư trong nước
A
4
TRẦN CÔNG HÙNG
Kết luận
A
5
VŨ THỊ THANH HƯƠNG
4. Thu hẹp phạm vi áp dụng cấp
giấy chứng nhận đăng ký đầu tư
đối với nhà đầu tư nước ngoài.
A
6

VŨ THỊ PHƯƠNG LAN
5. Qui định về cơ chế quyết định
chủ trương đầu tư
A
7
ĐÀO CẨM LỆ
6. Qui định về tư cách của nhà
đầu tư nước ngoài
A
8
NGUYỄN DIỆU LINH
I. Giới thiệu khái quát về luật đầu
tư 2014
A
9
NG THỊ THÙY LINH
2. Qui định về cấp Giấy chứng
nhận đăng ký kinh doanh (Giấy
chứng nhận đăng ký doanh
nghiệp) cho dự án đầu tư có vốn
nước ngoài
A
17