Tải bản đầy đủ (.pdf) (122 trang)

Nghiên cứu các yếu tố của phương thức tạo giá trị dành cho khách hàng doanh nghiệp đối với hoạt động tín dụng tại ngân hàng Á Châu

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (1.44 MB, 122 trang )


B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
ooOoo





NGUYN TH L HUYN




NGHIÊN CU CÁC YU T CA PHNG THC TO GIÁ
TR DÀNH CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIP I VI
HOT NG TÍN DNG TI NGÂN HÀNG Á CHÂU





LUN VN THC S KINH T






Tp. H Chí Minh – Nm 2013


B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH
ooOoo




NGUYN TH L HUYN



NGHIÊN CU CÁC YU T CA PHNG THC TO GIÁ
TR DÀNH CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIP I VI
HOT NG TÍN DNG TI NGÂN HÀNG Á CHÂU

Chuyên ngành : Qun tr kinh doanh
Mã s : 60340102


LUN VN THC S KINH T



NGI HNG DN KHOA HC:
TS. BO TRUNG


Tp. H Chí Minh – Nm 2013
LI CAM OAN


Tôi xin cam đoan lun vn “Nghiên cu các yu t ca phng thc to giá tr
dành cho khách hàng doanh nghip đi vi hot đng tín dng ti Ngân hàng Á
Châu” là công trình nghiên cu đc lp ca tôi. Các s liu và thông tin đc nêu
trong lun vn là trung thc và có trích ngun. Kt qu phân tích trong lun vn là
trung thc và cha đc công b trong bt k công trình nghiên cu nào khác.
Thành ph H Chí Minh, ngày 20 tháng 9 nm 2013

Tác gi lun vn


Nguyn Th L Huyn


MC LC

TRANG PH BÌA
LI CAM OAN
MC LC
DANH MC BNG BIU
DANH MC HÌNH V
PHN M U 1
1. Lý do chn đ tài 1
2. Mc tiêu nghiên cu 2
3. i tng và phm vi nghiên cu 2
4. Phng pháp nghiên cu 3
5. Ý ngha khoa hc và thc tin ca đ tài 4
6. Kt cu ca đ tài 4
Chng 1: C S LÝ LUN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CU 5
1.1 Khách hàng 5
1.2 Sn phm dch v và hot đng tín dng ca ngân hàng 5

1.2.1 Sn phm dch v ca ngân hàng 5
1.2.2 Hot đng tín dng ngân hàng 6
1.3 Giá tr và các phng thc to giá tr dành cho khách hàng 7
1.3.1 Giá tr dành cho khách hàng 7
1.3.2 Các phng thc to giá tr 8
1.4 Các phng thc to giá tr dành cho khách hàng  lnh vc ngân hàng 10
1.5 Tm quan trng ca vic mang li giá tr dành cho khách hàng 12
1.6 Nghiên cu đã thc hin liên quan đn giá tr dành cho khách hàng 13
1.6.1 Mt s nghiên cu trong nc 13
1.6.2 Mt s nghiên cu  nc ngoài 14
1.7 Gi thuyt nghiên cu và mô hình nghiên cu ca đ tài 15
Tóm tt chng 1 16
Chng 2: TNG QUAN V NGÂN HÀNG Á CHÂU 17
2.1 Tng quan v ngân hàng Á Châu 17
2.1.1 Lch s hình thành 17
2.1.2 Quá trình phát trin 18
2.1.3 Các gii thng, bng khen đt đc 20
2.1.4 Kt qu hot đng kinh doanh ca ngân hàng Á Châu 20
2.2 Gii thiu các sn phm và dch v dành cho khách hàng doanh nghip 22
2.2.1 Dch v qun lý tin – Cash Management 22
2.2.2 Sn phm tín dng doanh nghip 23
2.2.3 Dch v thanh toán quc t 24
2.2.4 Kinh doanh vàng, ngoi hi 24
2.2.5 Dch v ngân hàng hin đi 25
Tóm tt chng 2 25
Chng 3: PHNG PHÁP NGHIÊN CU 26
3.1 Thit k nghiên cu 26
3.1.1 Quy trình nghiên cu 26
3.1.2 Phng pháp thu thp thông tin và c mu 28
3.2 Phng pháp phân tích d liu 29

3.2.1 Phân tích h s tin cy Cronbach alpha 29
3.2.2 Phân tích nhân t khám phá EFA 29
3.2.3 Kim đnh thang đo bng CFA và kim đnh mô hình nghiên cu 31
3.3 Thang đo 33
3.3.1 Xây dng thang đo 33
3.3.1.1 Thang đo hot đng xut sc (OE) 33
3.3.1.2 Thang đo dn đu sn phm (PL) 33
3.3.1.3 Thang đo gn bó vi khách hàng (CI) 34
3.3.1.4 Thang đo giá tr dành cho khách hàng (CDV) 34
3.3.2 ánh giá s b thang đo thông qua h s tin cy Cronbach alpha 34
Tóm tt chng 3 36
Chng 4: KT QU NGHIÊN CU 37
4.1 Thng kê mô t đc đim mu 37
4.2 Phân tích h s tin cy Cronbach alpha 38
4.3 Phân tích nhân t khám phá EFA 40
4.3.1 Phân tích EFA thang đo các yu t ca phng thc to giá tr 40
4.3.2 t tên và gii thích nhân t 40
4.3.3 Kim tra đ tin cy ca thang đo điu chnh 43
4.3.4 Phân tích EFA thang đo giá tr dành cho khách hàng 44
4.4 Kim đnh thang đo bng phân tích nhân t khng đnh CFA 44
4.4.1 Thang đo các yu t ca phng thc to giá tr 44
4.4.2 Thang đo giá tr dành cho khách hàng 46
4.4.3 iu chnh mô hình nghiên cu 48
4.5 Kim đnh mô hình nghiên cu 49
4.5.1 Kim đnh mô hình nghiên cu chính thc 49
4.5.2 c lng mô hình nghiên cu bng bootstrap vi n = 800 50
4.5.3 Kim đnh gi thuyt 51
4.6 ánh giá v giá tr dành cho KHDN ca ngân hàng ACB 52
4.6.1 ánh giá ca khách hàng v phng thc hot đng xut sc 52
4.6.2 ánh giá ca khách hàng v phng thc dn đu sn phm 53

4.6.3 ánh giá ca khách hàng v phng thc gn bó vi khách hàng 53
4.6.4 ánh giá ca khách hàng v phng thc phong cách phc v 54
4.6.5 ánh giá ca khách hàng v giá tr mà ngân hàng dành cho h 55
4.6.6 Nhn xét v mc đ đánh giá ca khách hàng 56
4.7 Phân tích đa nhóm 57
4.7.1 So sánh nhóm gii tính 57
4.7.2 So sánh nhóm chc v 58
4.7.3 So sánh nhóm loi hình doanh nghip 58
4.7.4 So sánh nhóm thi gian quan h tín dng 59
Tóm tt chng 4 60
Chng 5: HÀM Ý CHÍNH SÁCH 61
5.1 C s hình thành hàm ý chính sách 61
5.2 Hàm ý chính sách cho nhà qun tr 62
5.2.1 Nâng cao phng thc gn bó vi khách hàng 62
5.2.1.1 Xây dng và duy trì mi quan h lâu dài vi khách hàng 62
5.2.1.2 Hiu rõ nhu cu và đa ra các gii pháp cho tng khách hàng 63
5.2.2 Nâng cao phong cách phc v 64
5.2.2.1 Xây dng và kim tra tiêu chun cht lng phc v khách hàng 64
5.2.2.2 Nâng cao cht lng công tác đào to 65
5.2.2.3 Xây dng chính sách đãi ng nhân viên hp lý 66
5.2.3 Nâng cao phng thc dn đu sn phm 67
5.2.3.1 Ci tin sn phm và to s khác bit cho sn phm 67
5.2.3.2 Cung cp đy đ thông tin v các sn phm, dch v 67
5.2.4 Nâng cao phng thc hot đng xut sc 67
5.2.4.1 a ra chính sách lãi sut và mc phí hp lý 68
5.2.4.2 Ci thin điu kin và th tc vay vn 69
5.2.4.3 M rng mng li hot đng và các dch v h tr khách hàng 71
Tóm tt chng 5 71
KT LUN 72
1. Nhng kt qu chính và đóng góp ca đ tài 72

2. Hn ch ca đ tài và hng nghiên cu tip theo 73
TÀI LIU THAM KHO
PH LC






DANH MC T VIT TT

T VIT TT GII THÍCH
ACB Asia Commercial Bank: Ngân hàng TMCP Á Châu
C.R Critical value: giá t ti hn
CFA Confirmatory Factor Analysis: phân tích nhân t khng đnh
CLDV Cht lng dch v
D/A Delivery against acceptance: nh thu tr chm
D/P Delivery against payment: nh thu tr ngay
EFA Exploration Factor Analysis: phân tích nhân t khám phá
GTTB Giá tr trung bình
KHDN Khách hàng doanh nghip
L/C Letter of credit: tín dng chng t
MI Modification Indices: ch s điu chnh mô hình
ML Maximum Likelihood: phng pháp uc lng ML
NFI Normed Fit Index: ch s NFI
NH TMCP Ngân hàng thng mi c phn
P – value Probability value: giá tr xác sut
RMSEA
Root Mean Square Error Approximation: chun trung bình
bình phng sai s

S.E Standard Error: sai lch chun
SEM Structural Equation Modeling: mô hình cu trúc tuyn tính
SPSS
Statistical Package for Social Sciences: phn mm x lý s
liu thng kê SPSS
TP.HCM Thành ph H Chí Minh


DANH MC BNG BIU

Bng 1.1: Tng hp ba phng thc to giá tr ca Treacy và Wiersema (1993) 15
Bng 2.1: Vn điu l ca ACB t 2004 - 2012 18
Bng 2.2: Kt qu hot đng kinh doanh ca ACB giai đon 2009-2012 21
Bng 3.1: Kt qu Cronbach alpha nghiên cu s b 35
Bng 3.2: Kt qu Cronbach alpha nghiên cu s b sau khi loi bin 36
Bng 4.1: Mô t đc đim mu 37
Bng 4.2: Kt qu phân tích Cronbach alpha chính thc 39
Bng 4.3: Kt qu phân tích nhân t khám phá EFA 42
Bng 4.4: Kt qu Cronbach alpha ca thang đo điu chnh 43
Bng 4.5: Kt qu kim đnh giá tr phân bit gia các phng thc to giá tr 46
Bng 4.6: Kim đnh giá tr phân bit gia các khái nim nghiên cu 47
Bng 4.7: Bng tóm tt kt qu kim đnh thang đo 48
Bng 4.8: Kt qu kim đnh mi quan h nhân qu (chun hóa) 50
Bng 4.9: Kt qu c lng bootstrap (n = 800) 51
Bng 4.10: Kt qu kim đnh gi thuyt 51
Bng 4.11: Mc đ đánh giá ca khách hàng v hot đng xut sc 52
Bng 4.12: Mc đ đánh giá ca khách hàng v dn đu sn phm 53
Bng 4.13: Mc đ đánh giá ca khách hàng v gn bó vi khách hàng 54
Bng 4.14: Mc đ đánh giá ca khách hàng v phong cách phc v 55
Bng 4.15: ánh giá ca khách hàng v giá tr mà ngân hàng dành cho h 55

Bng 4.16: Kim đnh Chi-bình phng ca nhóm gii tính 58
Bng 4.17: Kim đnh Chi-bình phng ca nhóm chc v 58
Bng 4.18: Kim đnh Chi-bình phng ca nhóm loi hình doanh nghip………59
Bng 4.19: Kim đnh Chi-bình phng ca nhóm thi gian quan h tín dng… 59



DANH MC HÌNH V

Hình 1.1: Mô hình nghiên cu 16
Hình 2.1: Quy mô hot đng và li nhun trc thu ca ACB 2009-2012 21
Hình 3.1: Quy trình nghiên cu 26
Hình 4.1: Kt qu CFA ca thang đo các phng thc to giá tr (chun hóa) 45
Hình 4.2: Kt qu CFA mô hình đo lng ti hn (chun hóa) 47
Hình 4.3: Mô hình nghiên cu hiu chnh 48
Hình 4.4: Kt qu SEM mô hình nghiên cu đã chun hóa 49


1

PHN M U

1. Lý do chn đ tài
Chúng ta đng trc mt thc trng chung là xu th toàn cu hoá nn kinh t
th gii. Xu th này va to c hi mi cho các doanh nghip nói chung và ngân
hàng nói riêng, va làm sâu sc thêm quá trình cnh tranh, đt ngân hàng trc
nhng thách thc mi. Vn đ đt ra là phi làm th nào đ cnh tranh thành công,
đ gi vng và phát trin th phn.
Nhiu tài liu v qun tr cho bit mt trong nhng yu t quan trng nht to
lp li th cnh tranh chính là mang li giá tr dành cho khách hàng, là hng đn

khách hàng. Quan đim marketing đnh hng khách hàng đã ch ra rng s tn ti
và phát trin ca ngân hàng ph thuc vào vic có giành đc khách hàng không,
có tha mãn đc yêu cu thay đi ca h không và có dùy trì đc lòng trung
thành ca h không.  làm đc điu đó, ngân hàng phi có nhng phng thc
mang đn cho khách hàng nhng giá tr vt tri.
Ngày nay, khi tiêu dùng mt sn phm hay dch v, khách hàng quan tâm đn
li ích mà sn phm hay dch v đó có th mang li cho h ch không phi đc tính
ca sn phm hay dch v đó. Vn đ đt ra cho ngi kinh doanh là làm th nào đ
xác đnh li ích mà khách hàng có đc khi s dng sn phm hay dch v ca
mình, khách hàng nhn thc giá tr ca li ích thu đc đó nh th nào và đánh giá
da trên nhng tiêu chun gì. ây cng chính là nhng câu hi cp bách đt ra cho
các ngân hàng, trong đó có ACB. Và cn có li gii đáp đ có nhng điu chnh phù
hp, mang li nhng li ích có giá tr vt tri cho khách hàng. Thc t nhng nm
qua đã ghi nhn nhng n lc ca ACB trong vn đ này nhng nhng kt qu đt
đc vn đáp ng k vng. Vì th, nghiên cu này ra đi vi mong mun có th tìm
ra nhng phng thc mi, góp phn nâng cao giá tr dành cho khách hàng ca
ACB, đa thng hiu ACB tr vng trong lòng khách hàng.
Trong các lnh vc kinh doanh ca ngân hàng thì tín dng là mt hot đng
truyn thng, nn tng và là ngun thu nhp ch yu ca ngân hàng. Vì th, đây là
2

lnh vc đc các nhà lãnh đo ngân hàng quan tâm hàng đu. ACB cng không
ngoi l, ACB luôn theo đui mc tiêu “Là mt trong bn ngân hàng thng mi
hàng đu  Vit Nam v quy mô, hiu qu, an toàn” và ACB luôn mun gi vng v
trí là ngân hàng tt nht Vit Nam.  đt đc mc tiêu đó, ACB đã và đang thc
hin chin lc kinh doanh hng đn khách hàng và tìm cách gia tng giá tr dành
cho khách hàng.
Trong c cu khách hàng ca ACB, đi tng KHDN gi mt vai trò rt quan
trng, mang li thu nhp cao cho ACB. Vì th mà đi tng khách hàng này đc
các cp lãnh đo ACB đc bit quan tâm trong đnh hng phát trin lâu dài ca

ngân hàng, và vn đ đc quan tâm nhiu nht là vic nâng cao cht lng dch v
cng nh giá tr dành cho khách hàng trong hot đng tín dng.
Xut phát t tm quan trng ca vic mang li giá tr dành cho khách hàng
cng nh tình hình kinh doanh thc t ca ACB, tác gi thc hin đ tài: “Nghiên
cu các yu t ca phng thc to giá tr dành cho khách hàng doanh nghip
đi vi hot đng tín dng ti Ngân hàng Á Châu”.
2. Mc tiêu nghiên cu
H thng hóa lý thuyt v các yu t ca phng thc to giá tr dành cho
khách hàng và hot đng tín dng ngân hàng.
Xác đnh các yu t ca phng thc to giá tr dành cho KHDN đi vi hot
đng tín dng ti ACB.
Xây dng và kim đnh mô hình v mi quan h gia các yu t ca phng
thc to giá tr và giá tr dành cho KHDN đi vi hot đng tín dng ti ACB.
Nêu mt s hàm ý chính sách giúp cho ACB nhm nâng cao giá tr dành cho
KHDN đi vi hot đng tín dng ti ACB.
3. i tng và phm vi nghiên cu
i tng nghiên cu ca đ tài là các yu t ca phng thc to giá tr dành
cho KHDN đi vi hot đng tín dng ti ACB.
Phm vi nghiên cu: đ tài ch tp trung nghiên cu đi tng KHDN có quan
h tín dng ti ACB trên đa bàn Thành ph H Chí Minh.
3

4. Phng pháp nghiên cu
Phng pháp nghiên cu thông qua nghiên cu s b đ xây dng và hoàn
thin bng câu hi và nghiên cu đnh lng chính thc nhm thu thp, phân tích
d liu và kim đnh mô hình, chi tit đc thc hin nh sau:
Nghiên cu s b: nghiên cu s b đnh tính đc thc hin bng cách tham
kho ý kin ca 5 chuyên gia nhm khám phá, điu chnh, b sung các bin quan sát
đ đo lng các khái nim nghiên cu, hình thành thang đo nháp 1. Tip theo tác
gi thc hin tho lun tay đôi vi 5 khách hàng có quan h tín dng ti ACB nhm

hoàn thin bng câu hi cho nghiên cu s b đnh lng. Nghiên cu s b đnh
lng đc thc hin phng vn 80 khách hàng giao dch thng xuyên vi ACB
thông qua bng câu hi và đc đánh giá s b bng h s tin cy Cronbach alpha
nhm hoàn thin thang đo và bng câu hi cho nghiên cu chính thc.
Nghiên cu đnh lng chính thc: đc thc hin thông qua phng pháp
phng vn trc tip và gi th đin t bng câu hi kho sát vi s mu phát ra là
280 bng, kt qu có 224 mu kho sát đt yêu cu đ phân tích. Các thang đo đc
kim đnh li bng h s tin cy Cronbach alpha, phân tích nhân t khám phá EFA
và phân tích nhân t khng đnh CFA. Tip theo là kim đnh mô hình nghiên cu
SEM, c lng mô hình nghiên cu bng bootstrap và phân tích đa nhóm theo các
bin kim soát. Mc đích chính ca nghiên cu này đ kim đnh thang đo lng và
mô hình nghiên cu.
 tài s dng các ngun d liu, phng pháp chn mu, phng pháp chn
thang đo và phng pháp x lý thông tin nh sau:
Ngun d liu dùng cho nghiên cu: gm d liu s cp và d liu th cp,
trong đó: d liu s cp là các điu tra kho sát do tác gi thu thp t khách hàng và
kt qu phng vn cng nh đánh giá ca các chuyên gia có nhiu kinh nghim
trng hot đng tin dng ca ACB. D liu th cp là các báo cáo, s liu ca ACB,
thông tin trên tp chí, báo, các trang web, th vin trng i hc Kinh T
TP.HCM, sách hng dn phng pháp nghiên cu và phân tích d liu nghiên cu
đnh lng
4

Phng pháp chn mu: đc chn theo phng pháp thun tin phi xác sut.
Thang đo: là thang đo likert 5 mc đ, vi 1 đim là hoàn toàn không đng ý
đn 5 đim là hoàn toàn đng ý.
Phng pháp x lý thông tin: thang đo đc kim đnh bng h s tin cy
Cronbach alpha và phân tích nhân t khám phá EFA thông qua phn mm SPSS
16.0. Sau đó các thang đo đc khng đnh li bng h s tin cy tng hp, phng
sai trích, giá tr hi t và giá tr phân bit thông qua phng pháp phân tích nhân t

khng đnh CFA và mô hình cu trúc truyn tính SEM, và phn mm x lý s liu
thng kê AMOS 16.0 đc s dng đ kim đnh thang đo và mô hình nghiên cu.
5. Ý ngha khoa hc và thc tin ca đ tài
Da vào kt qu nghiên cu giúp các lãnh đo ngân hàng nm bt đc các
yu t ca phng thc to giá tr, t đó có nhng gii pháp nhm nâng cao giá tr
dành cho khách hàng đ có th gi chân khách hàng hin hu cng nh phát trin
nhiu khách hàng mi, to nn tng cho li th cnh tranh.
Nghiên cu này góp phn b sung vào c s lý lun v các yu t ca phng
thc to giá tr dành cho khách hàng và làm tài liu cho nhng đi tng có liên
quan trong lnh vc ngân hàng.
Ngoài ra, nghiên cu còn có th làm tài liu tham kho v phng pháp
nghiên cu không nhng cho ngành ngân hàng mà còn các ngành khoa hc xã hi
khác, đc bit là dùng phng pháp phân tích nhân t khng đnh CFA và mô hình
cu trúc tuyn tính SEM đ kim đnh thang đo và mô hình nghiên cu.
6. Kt cu ca đ tài
Kt cu ca đ tài bao gm:
Phn m đu
Chng 1: C s lý lun và mô hình nghiên cu
Chng 2: Tng quan v ngân hàng Á Châu
Chng 3: Phng pháp nghiên cu
Chng 4: Kt qu nghiên cu
Chng 5: Hàm ý chính sách
Kt lun
5

Chng 1: C S LÝ LUN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CU

1.1 Khách hàng
Khách hàng là bt k cá nhân hay t chc nào tham gia vào kênh phân phi
(không phi đi th cnh tranh) mà hành đng hay quyt đnh ca h có th tác

đng đn vic mua sn phm hay dch v ca doanh nghip (Capon and Hulbert,
2000). Theo đnh ngha này, khách hàng đc hiu bao hàm c nhng khách hàng
hin hu và khách hàng tim nng ca doanh nghip, đó là nhng cá nhân và t
chc có th gây nh hng đn quyt đnh mua sn phm và dch v ca công ty.
Do vy, khái nim khách hàng đc m rng vt ra ngoài thc th (cá nhân, gia
đình hay t chc), h trao đi tin (hay hàng hóa và dch v) đ ly các sn phm
hay dch v ca doanh nghip.
Cá nhân hay t chc có th tham gia vào quyt đnh mua hàng vi nhiu hình
thc khác nhau. Khách hàng có th là nhng trung gian và có vai trò va là khách
mua hàng (ca doanh nghip) va là ngi bán (cho khách hàng khác); hay h có
th đóng vai trò ngi s dng, ngi mua hay ngi tiêu dùng cui cùng. Nhng
cá nhân hay t chc khác nh chính ph, các c quan, ngi tiên phong to s thích
đu có th tham gia đóng vai trò ch đo trong các quyt đnh mua hay mua li
trc ht vi t cách là ngun gây nh hng (hay xác lp tiêu chun).
Khách hàng doanh nghip: Bao gm các pháp nhân là các doanh nghip Nhà
Nc, hp tác xã, công ty trách nhim hu hn, công ty c phn, doanh nghip có
vn đu t nc ngoài, công ty hp danh và các t chc khác theo quy đnh ca
pháp lut.
1.2 Sn phm dch v và hot đng tín dng ca ngân hàng
1.2.1 Sn phm dch v ca ngân hàng
Sn phm dch v ngân hàng là tp hp nhng đc đim, tính nng, công dng
do ngân hàng to ra nhm tha mãn nhu cu và mong mun nht đnh ca khách
hàng trên th trng tài chính. C th hn dch v ngân hàng đc hiu là các
nghip v ngân hàng v vn, tin t, thanh toán… mà ngân hàng cung cp cho
6

khách hàng đáp ng nhu cu kinh doanh, sinh li, sinh hot cuc sng, ct tr tài
sn… và ngân hàng thu chênh lch lãi sut, t giá hay thu phí thông qua dch v y.
Hot đng tín dng hin nay, các NHTM cng đang thc hin đa dng các sn
phm tín dng, nh: tín dng cho vay mua nhà, cho vay mua ô tô, cho vay tin đi du

hc, cho vay tiêu dùng qua th tín dng, tín dng thuê mua, tín dng sa cha nhà
…. Còn các dch v ngân hàng mi, nh: nghip v th, kinh doanh ngoi hi, đu
t trên th trng tin gi, chit khu, chuyn tin, kiu hi… cng đang đc các
NHTM đu t c v công ngh, máy móc thit b, đào to ngun nhân lc, hot
đng Marketing,… cho phát trin đáp ng yêu cu cnh tranh ngày càng tng.
Tính vô hình ca sn phm dch v ngân hàng đã dn đn vic khách hàng
không nhìn thy, không th nm gi đc, đc bit là khó khn trong đánh giá cht
lng sn phm dch v trc khi mua, trong quá trình mua và sau khi mua. 
gim bt s không chc chn khi s dng sn phm dch v ngân hàng, khách hàng
buc phi tìm kim các du hiu chng t cht lng sn phm dch v nh đa
đim giao dch, mc đ trang b công ngh, uy tín ca ngân hàng,…
Tính không tách ri ca sn phm dch v ngân hàng đc th hin trong quá
trình cung ng sn phm. Thc t cho thy, quá trình cung ng sn phm dch v
ngân hàng thng din ra đng thi vi quá trình tiêu th. iu này đã làm cho sn
phm dch v ngân hàng không có kh nng lu tr. Lý do này đòi hi ngân hàng
phi có h thng, phng pháp phc v nhanh vi nhiu quy, đa đim giao dch.
1.2.2 Hot đng tín dng ngân hàng
Tín dng là s chuyn nhng tm thi mt lng giá tr (tài sn) t ngi s
hu sang ngi s dng trong khon thi gian nht đnh. Khi đn hn, ngi s
dng phi hoàn tr mt lng giá tr ln hn giá tr ban đu. Tín dng có nhiu loi:
tín dng nhà nc, tín dng doanh nghip, tín dng cá nhân và tín dng ngân hàng.
Tín dng ngân hàng là mt giao dch v tài sn (c th là tin) gia bên ngân
hàng và bên đi vay (doanh nghip, cá nhân, t chc xã hi khác), trong đó ngân
hàng chuyn giao tài sn cho khách hàng trong mt thi gian nht đnh vi mt giá
c nht đnh theo tha thun, bên đi vay có trách nhim hoàn tr vô điu kin vn
7

gc và lãi vay cho ngân hàng khi đn hn thanh toán. Tín dng ngân hàng có các
đc đim sau:
Th nht, tín dng ngân hàng da trên c s lòng tin. Ngân hàng ch cp tín

dng khi có lòng tin vào vic khách hàng s dng vn vay đúng mc đích, hiu qu,
có kh nng hoàn tr n
Th hai, tín dng là s chuyn nhng mt tài sn có thi hn, ngân hàng là
trung gian tín dng “đi vay đ cho vay”, nên mi khon tín dng ca ngân hàng đu
phi có thi hn, bo đm cho ngân hàng hoàn tr vn huy đng.
Th ba, tín dng phi da trên nguyên tc hoàn tr c gc và lãi. Giá tr hoàn
tr phi ln hn giá lúc cho vay (giá tr gc), ngha là ngoài vic hoàn tr giá tr gc,
khách hàng phi tr cho ngân hàng mt khon lãi, đây chính là giá ca quyn s
dng vn vay.
Th t, tín dng là hot đng tim n ri ro cao cho ngân hàng. Vic thu hi
tín dng ph thuc không nhng vào bn thân khách hàng, mà còn ph thuc vào
môi trng hot đng, ngoài tm kim soát ca khách hàng nh s bin đng v giá
c, lãi sut, t giá, lm phát, tng trng kinh t, th trng, thiên tai
Th nm, tín dng phi trên c s cam kt hoàn tr vô điu kin. Quá trình xin
vay và cho vay din ra trên c s nhng cn c pháp lý cht ch nh: hp đng tín
dng, kh c vay, hp đng bo đm tin vay, bo lãnh…, trong đó bên đi vay
phi cam kt hoàn tr vô điu kin khon vay cho ngân hàng khi đn hn.
1.3 Giá tr và các phng thc to giá tr dành cho khách hàng
1.3.1 Giá tr dành cho khách hàng
Theo Kotler (2000), giá tr dành cho khách hàng (customer delivered value) là
chênh lch gia tng giá tr mà khách hàng nhn đc và tng chi phí mà khách
hàng phi tr cho mt sn phm/dch v nào đó.
Giá tr dành cho khách hàng th hin giá tr mà doanh nghip mun dành cho
khách hàng. Tuy nhiên, giá tr này có thc s là nhng giá tr mà khách hàng mong
mun không? Câu tr li là giá tr dành cho khách hàng đc nhìn nhn t quan
đim ca doanh nghip và t quan đim ca khách hàng luôn có mt khong cách
8

nht đnh. Khong cách đó càng ln đng ngha vi vic khách hàng s không la
chn nhng giá tr mà doanh nghip cung cp, tc là không chn sn phm, dch v

ca doanh nghip.
Zeithaml (1988) cho rng giá tr dành cho khách hàng là s đánh giá tng th
ca khách hàng v tin ích ca mt sn phm hay dch v da vào nhn thc ca h
v nhng gì nhn đc và nhng gì phi b ra. Zeithaml đánh giá nh mt s so
sánh gia hai thành phn “nhn đc” và “b ra” ca sn phm, dch v. Zeithaml
(1988) lp lun rng mt s khách hàng nhn đc giá tr khi có mt mc giá thp,
nhng ngi khác cm nhn đc giá tr khi có mt s cân bng gia cht lng và
giá c. Nh vy nhng ngi tiêu dùng khác nhau, các thành phn ca giá tr có th
là khác nhau.
Theo Woodruff (1997), giá tr dành cho khách hàng là s yêu thích, cm nhn
và đánh giá ca khách hàng v các đc tính ca sn phm, s th hin ca đc tính
và nhng kt qu đt đc t vic s dng các sn phm đó to điu kin thun li
đt đc mc tiêu và mc đích ca khách hàng trong các trng hp s dng. Khái
nim này kt hp cht ch giá tr mong mun và giá tr nhn đc và nhn mnh
rng giá tr xut phát t nhn thc, s u thích và đánh giá ca khách hàng.
1.3.2 Các phng thc to giá tr
Da trên các nguyên tc cn thit đ tr thành hãng dn đu th trng, Treacy
và Wiersema (1995) đã gii thiu và xác đnh ba khái nim mà các doanh nghip
nên hiu, đó chính là:
 xut giá tr (value proposition): đây chính là li ha ngm ca các công ty
đi vi khách hàng đ cung cp mt s kt hp riêng bit ca chui hình thành nên
giá tr ca sn phm nh: giá c, cht lng, s th hin, s phân loi, hay tính tin
ích cho khách hàng.
Mô hình hot đng hng vào giá tr (value driven operating model): đó là s
kt hp ca tin trình hot đng, h thng qun lý, c cu kinh doanh và phng
thc kinh doanh cho phép công ty có kh nng cung cp nhng đ xut có giá tr
9

ca nó. Nu nhng đ xut giá tr là mc đích thì mô hình hot đng hng vào giá
tr là phng tin.

Các phng thc to giá tr (value disciplines): khái nim th ba này gi là
các phng thc to giá tr, liên quan đn ba cách thc khác nhau mà các công ty có
th ni kt các đ xut có giá tr vi các mô hình hot đng đ tr thành nhng hãng
dn đu th trng.
Treacy và Wiersema (1993,1995) cho rng nhng đi tng khách hàng khác
nhau đòi hi các loi giá tr khác nhau. Giá thành, cht lng sn phm, tính nng
ca sn phm, dch v tin ích, dch v tin cy, t vn t chuyên gia và dch v h
tr đu có th to ra hay phá v giá tr dành cho khách hàng. Giá tr đc thêm vào
hay b ra tùy thuc vào mc đ giá tr vt quá hay st xung so vi k vng ca
khách hàng. Treacy và Wiersema (1993) đã nghiên cu 80 công ty hàng đu và
nhn thy rng khách hàng ca các công ty có khuynh hng ri vào mt trong ba
nhóm nh sau:
Nhóm th nht, bao gm khách hàng ca công ty 3M và Nike, quan nim rng
sn phm là yu t quan trng nht. Giá thành đóng mt s vai trò trong quyt đnh
ca khách hàng có mua sm sn phm đó hay không vì h ch sn lòng chi ra mt
món tin nht đnh mà thôi.
Nhóm th hai, bao gm các khách hàng ca Nordstrom và Airborne Express,
đánh giá sn phm da trên dch v đc cá nhân hóa và nhng li t vn. Nhóm
này không hài lòng vi sn phm bình thng hoc giá tha đáng. H mun nhu
cu cá nhân đc đáp ng. Nhng công ty này thng hng vào các mi quan h
vi khách hàng. H phát trin mi quan h thân thit vi nhu cu khách hàng và
đa ra li cam kt cung cp các gii pháp toàn din.
Nhóm th ba, bao gm nhng khách hàng hng ti giá thành sn phm. H
mun giá c r nht thông qua mt s kt hp gia giá thành và s tin cy sn
phm. Khách hàng ca nhng công ty nh Federal Express, Hertz Club Gold và
McDonald’s là ví d. i vi h dch v nhanh, gn, không gây rc ri là điu quan
10

trng nht. Khách hàng ca nhng công ty nh Southwest Airlines, Price Costco và
Arco cng thuc nhóm này.

Qua đó cho thy giá tr dành cho khách hàng thuc ba nhóm ca các công ty
hàng đu trên đu mong mun ba vn đ khác nhau: sn phm tt nht, gii pháp
toàn din tt nht và tng chi phí tt nht. Nghiên cu ca Treacy và Wiersema
(1993,1995) đã xác đnh ba phng thc to giá tr dành cho khách hàng, đó chính
là: hot đng xut sc (operational excellence), dn đu sn phm (product
leadership) và gn bó vi khách hàng (customer intimacy).
Mt quan sát quan trng là mt công ty có th chn mt trong các phng
thc trên nhng không có ngha là t b hai phng thc còn li, ch khi nào
phng thc đó chn lc ra đc mt lnh vc quan trng v giá tr mà ta có th
mo him đ đu t vào danh ting ca th trng đó. Treacy và Wiersema (1995)
đã nhn mnh rng chn đ theo đui mt phng thc to giá tr không ging nh
chn mt mc tiêu chin lc. Mt phng thc to giá tr không th đc quy vào
hoc đc hp nht vi phng thc hot đng thông thng ca mt công ty. Nó
không phi là mt k hoch marketing hay là cách thuyt phc các c đông. Vic
chn mt phng thc to giá tr là vic làm trung tâm đ đnh hng các k hoch
sau này và giúp các công ty ra quyt đnh, tô đim cho toàn b công ty, t nng lc
cho đn vn hóa ca công ty. Mt phng thc to giá tr tng đng mt chin
lc cnh tranh mà t chc n lc thc hin đ cung cp nhng giá tr tt nht dành
cho khách hàng thông qua các sn phm và dch v đã đc nhm mc tiêu vào mt
phân khúc th trng c th. Thc t thì vic chn la mt phng thc to giá tr
s đnh rõ công ty nên làm gì và do đó xác đnh v th ca công ty trên th trng.
1.4 Các phng thc to giá tr dành cho khách hàng  lnh vc ngân hàng
Trên c s lý thuyt nghiên cu ca Treacy và Wiersema (1995), Bick et al.
(2004) đã vn dng các phng thc to giá tr trên vào lnh vc ngân hàng và đã
xác đnh ba phng thc to giá tr riêng bit. Các phng thc to giá tr đc
đnh ngha nh sau:
11

Hot đng xut sc (operational excellence): ngân hàng cung cp mt tng
th gm cht lng, giá thành và s tin li cho khách hàng khi h s dng sn

phm hoc dch v. i vi phng thc này, ngân hàng không quan tâm vic ci
cách sn phm hay dch v, cng không nuôi mi quan h vi khách hàng. Mà ngân
hàng luôn hot đng tt vi cam kt v giá c phi chng và dch v tin ích, không
gây rc ri nhm ti thiu hóa chi phí cho khách hàng.
Dn đu sn phm (product leadership): mt ngân hàng theo đui v trí dn
đu sn phm không ngng làm cho nhng sn phm hoc dch v ca nó tr nên
mi l và ci tin. Sn phm hoc dch v ca nó luôn vt khi ranh gii ca sn
phm hin ti.  đc vy, các ngân hàng phi vt qua ba th thách, đó là phi
sáng to, phi thng mi hóa nhng ý tng đó mt cách nhanh chóng và quan
trng nht là c gng không ngng đ vt qua nhng sn phm hoc dch v mi
nht ca chính mình.
Gn bó vi khách hàng (customer intimacy): ngân hàng luôn xây dng các
mi quan h tt vi khách hàng. Các ngân hàng theo đui chin lc này không
cung cp nhng gì th trng mun, mà là nhu cu ca mt khách hàng c th. H
kinh doanh da trên hiu bit v nhng khách hàng h bán sn phm hay dch v.
H cam kt đa ra các gii pháp tt nht cho khách hàng và cung cp các h tr cn
thit đ đem li giá tr ti đa cho khách hàng.
Treacy và Wiersema (1995) đã s dng dch v th Universal ca AT&T nh
mt trng hp đ minh ha cho tính hiu qu ca hot đng xut sc trong th
trng th tín dng. AT&T đ xut giá tr cho khách hàng bng cách kt hp th tín
dng và th gi đin thoi min phí sut đi. Mi ln khách hàng s dng th gi
đin thoi đng dài thì h đc gim giá. iu này đem li cho khách hàng mt
giá tr rt ln và làm hài lòng khách hàng.
Treacy và Wiersema (1993) đã s dng mt công ty môi gii tài chính cha
đc đt tên nh mt nghiên cu v s gn bó vi khách hàng. Công ty môi gii đã
s dng công ngh thông tin đ thc hin các phân tích li nhun ca khách hàng
nhm hng cho khách hàng các mc đ đu t và quyt đnh khách hàng nhm
12

mc tiêu vào nhng sn phm nào. H cài đt mt h thng máy tính có kh nng

nhn bit s lng khách hàng gi đn, và sau đó chuyn ngi gi đn mt ngi
qun lý tài khon thích hp. Các khách hàng có giá tr đã đc chuyn qua cho các
nhà qun lý tài khon cao cp và phn còn li đ cho qun lý tài khon c s. H
cng có th khai thác c s d liu ca h đ xác đnh phân khúc th trng c th
vi ít nht là mt vài trm khách hàng, và đ phát trin mt sn phm cho thích hp,
và đc bit là đào to mt hoc hai chuyên gia t vn đ bán sn phm đó.
Các ngân hàng  Anh tp trung vào vic duy trì khách hàng thông qua tip th
mi quan h. Theo Reichheld và Sasser (1990) chi phí đt đc mt khách hàng
mi ln hn khong nm ln chi phí duy trì mt khách hàng hin ti thông qua vic
s dng các mi quan h tip th. Newman và Cowling (1996) lu ý rng, đi vi
các t chc tài chính  Anh, nó c tính tng 5% trong duy trì khách hàng, tr giá
100 triu bng mt nm. Nhn bit điu này, vào gia nhng nm 1990 đã thu hút
s chú ý ca các giám đc ngân hàng v đo lng CLDV và s hài lòng ca khách
hàng và bt đu các chng trình thay đi CLDV.
Mt trong nhng đc đim ca s gn bó vi khách hàng là trao quyn cho các
nhân viên làm vic trc tip vi khách hàng. Xu hng trong các ngân hàng  Nam
Phi là không trao quyn cho nhân viên bng cách loi b thm quyn ra quyt đnh
ca h và xây dng nó vào h thng công ngh thông tin. Mt trong nhng lý do lý
gii cho điu này là đ tng tc đ phê duyt và quá trình kim tra tín dng.
1.5 Tm quan trng ca vic mang li giá tr dành cho khách hàng
Vic mang li giá tr cho khách hàng đóng mt vai trò rt quan trng đi vi
ngân hàng. Ngày nay, khách hàng có nhiu quyn hn trong vic la chn sn
phm/dch v mà h mun mua. S la chn ca h cn c vào nhn thc ca h v
giá tr mang li ca sn phm/dch v. Do đó, tm nhìn chin lc ca ngân hàng
phi hng khách hàng trc tiên, phi mang li giá tr cho h. Giá tr mà ngân
hàng mang đn cho khách hàng không ch là nhng gì ngân hàng cung cp mà c
bn phi da trên nhng gì khách hàng coi là có giá tr đi vi h, nu không s
không đc la chn.
13


Khi khách hàng nhn đc nhiu giá tr trong vic s dng các sn phm cng
nh dch v ca ngân hàng thì h s trung thành và gn bó vi ngân hàng hn.
ng thi h gii thiu thêm nhiu khách hàng khác góp phn tng đáng k doanh
s, th phn, li nhun kinh doanh và xây dng hình nh tt đp ca ngân hàng
trong lòng mi khách hàng. Thc t vic tìm kim khách hàng mi tn kém nhiu
ln hn duy trì khách hàng hin có, theo nhiu tài liu thng kê cho thy chi phí cho
vic tìm kim mt khách hàng mi cao gp 5-6 ln so vi chi phí gi mt khách
hàng c. Hoc c trung bình mt khách hàng không hài lòng h s k s khó chu
đó cho tn chín ngi nghe. Vì vy, khi ngân hàng không làm tha mãn khách hàng
thì không nhng đánh mt mt khách hàng mà còn mt nhiu khách hàng khác.
Kim và Mauborgne (2005) đã đ xut mt hng đi mi trong cnh tranh, đó
chính là chin lc đi dng xanh. Chin lc này là nuôi dng, phát trin nhu
cu và chin thng trong cnh tranh nh nhng đt phá v giá tr dành cho khách
hàng.  làm đc điu đó, ngân hàng phi hiu đc khách hàng, hiu đc th
trng đ t mình thy đc nhng tiêu chun giá tr mi, nm bt và sang to
nhiu giá tr vt tri cho khách hàng, đng thi loi b nhng yu t không cn
thit nhm gim chi phí, nh th ngân hàng cng nhn đc giá tr cao hn.
Giá tr dành cho khách hàng có quan h cht ch vi kt qu hot đng ca
ngân hàng. Mi quan h này giúp cho giá tr dành cho khách hàng có sc mnh d
báo tt. Nó có tính hng v tng lai, đó là kh nng d báo th phn và hot đng
tài chính ca ngân hàng. Giá tr dành cho khách hàng nu đc đo lng đúng đn
s cung cp mt thc đo chin lc vng chc và mnh m, cn thit cho vic đnh
hng các đng lc ca cuc cnh tranh hiu qu.
1.6 Nghiên cu đã thc hin liên quan đn giá tr dành cho khách hàng
1.6.1 Mt s nghiên cu trong nc
Nghiên cu ca Nguyn Ngc Châu (2010) v “Mt s gii pháp gia tng giá
tr dành cho khách hàng đc cm nhn đi vi sn phm gas bình dân dng ca
công ty TNHH Gas Petrolimex Sài Gòn”, kt qu nghiên cu cho thy mô hình các
yu t nh hng đn giá tr dành cho khách hàng đc cm nhn đi vi sn phm
14


gas bình gm 7 nhân t: (1) giá tr sn phm; (2) giá tr dch v; (3) giá tr nhân s;
(4) giá tr hình nh; (5) chi phí bng tin; (6) chi phí thi gian; (7) chi phí tinh thn.
Bn nhân t: giá tr sn phm, giá tr dch v, giá tr nhân s, giá tr hình nh tác
đng thun chiu. Ba nhân t: chi phí bng tin, chi phí thi gian, chi phí tinh thn
tác đng nghch chiu. Kt qu nghiên cu cng cho thy giá tr dành cho khách
hàng đc cm nhn có tác đng thun chiu đn lòng trung thành ca khách hàng
s dng bình gas dân dng.
Nghiên cu ca Pham Thanh Nga (2011) v “o lng giá tr cm nhn ca
khách hàng gi tit kim ti ACB”, kt qu phân tích nhân t cho thy có sáu nhân
t nh hng đn giá tr cm nhn ca khách hàng (PV) đó là: giá tr c s vt cht
(FVE), tính chuyên nghip ca nhân viên (FVP), cht lng dch v (FVS), giá c
dch v (FVPr), giá tr cm xúc (EM) và giá tr xã hi (SM).
Nghiên cu ca Trng M Hnh Trinh (2012) v “Mt s gii pháp nâng cao
giá tr cm nhn ca khách hàng ti các chi nhánh Ngân hàng TMCP Công thng
Vit Nam trên đa bàn TP.HCM” đc thc hin nhm xác đnh các thành phn to
ra giá tr cho khách hàng ti ngân hàng TMCP Công Thng Vit Nam  TP.HCM.
Kt qu nghiên cu cho thy có 5 nhân t là: giá tr chc nng – giao dch trc
tuyn, giá tr chc nng – đa đim giao dch, giá tr hình nh, giá tr chc nng –
giá c và giá tr chc nng - yu t h tr giao dch.
1.6.2 Mt s nghiên cu  nc ngoài
Nghiên cu ca Bick et al. (2004) v giá tr dành cho khách hàng ca các ngân
hàng bán l  Nam Phi da trên nghiên cu các phng thc giá tr ca Treacy và
Wiersema (1995). Qua nghiên cu, các tác gi đã xác đnh ba phng thc to giá
tr dành cho khách hàng trong lnh vc ngân hàng bán l  Nam Phi là: hot đng
xut sc, dn đu sn phm và gn bó vi khách hàng.
Nghiên cu ca Roig et al. (2006) v giá tr cm nhn ca khách hàng trong
lnh vc ngân hàng, nhm mc đích phân tích các khía cnh ca khái nim giá tr
cm nhn trong lnh vc ngân hàng, da trên thang đo GLOVAL đo lng ca giá
tr cm nhn trong lnh vc dch v ngân hàng. Qua nghiên cu, các tác gi đã phát

15

hin ra giá tr cm nhn là mt cu trúc đa chiu bao gm sáu nhân t: Giá tr chc
nng ca c s vt cht, giá tr chc nng tính chuyên nghip ca nhân viên, giá tr
chc nng ca dch v, giá tr chc nng ca giá c, giá tr cm xúc và giá tr xã hi.
1.7 Gi thuyt nghiên cu và mô hình nghiên cu ca đ tài
Trên c s lý thuyt nghiên cu ca Treacy và Wiersema (1993-1995), các tác
gi là Bick et al. (2004) đã vn dng các phng thc to giá tr trên vào lnh vc
ngân hàng và đã xác đnh ba phng thc to giá tr dành cho khách hàng, đó chính
là: hot đng xut sc, dn đu sn phm và gn bó vi khách hàng.
Bng 1.1: Tng hp ba phng thc to giá tr ca Treacy và Wiersema (1993)
Hot đng xut sc Dn đu sn phm Gn bó vi khách hàng
Tng chi phí tt nht
cho khách hàng
Giá c cnh tranh
Ti u hóa quy trình,
th tc
S thun tin, nhanh
chóng
Cung cp sn phm tt
nht cho khách hàng
Ci tin sn phm
Thng mi hóa nhanh
Không ngng theo đui
các gii pháp mi
Gii pháp tng th tt nht cho
khách hàng
Xem khách hàng là thng đ
Mi quan h lâu dài vi khách
hàng

áp ng chính xác nhu cu ca
tng khách hàng
(Ngun: các phng thc to giá tr ca Treacy và Wiersema (1993) và tác gi dch)
Vì đ tài ca tác gi cng áp dng trong lnh vc ngân hàng, nghiên cu các
phng thc to giá tr dành cho KHDN đi vi hot đng tín dng ti ACB, nên
tác gi da vào thang đo ca Bick et al. (2004) đ xây dng thang đo, kho sát và
kim đnh. Thang đo điu chnh và b sung cho phù hp vi ngôn ng, vn hóa và
phù hp lnh vc tín dng ngân hàng ti Vit Nam.
Hot đng xut sc: là cung cp sn phm vi mt mc giá thành cnh tranh,
cung cp dch v thun tin và không gây rc ri nhm ti thiu hóa chi phí và ti
đa hóa li ích cho khách hàng, t đó mang li giá tr cao cho khách hàng.
Dn đu sn phm: là không ngng làm cho nhng sn phm hoc dch v tr
nên mi l và ci tin. Phng châm ca dn đu sn phm là cung cp cho khách

×