Chương 5:
THỊ TRƯỜNG NGOẠI HỐI
VÀ TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI
Giảng viên : Nguyễn Hữu Biện
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
2
I. Thị trường ngoại hối
1. Khái niệm thị trường ngoại hối
Thị trường ngoại hối là thị trường mà ở đó đồng tiền
của các quốc gia được mua và bán với nhau
Sự cần thiết của thị trường ngoại hối:
Mỗi quốc gia có 1 đồng tiền, các giao dịch kinh tế giữa
các quốc gia sẽ dẫn đến giao dịch chuyển đổi đồng tiền.
Chức năng nguyên thủy của thị trường ngoại hối là
chuyển đổi đồng tiền. Nếu thế giới chỉ có 1 đồng tiền thì
không có thị trường ngoại hối
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
3
I. Thị trường ngoại hối
1. Khái niệm thị trường ngoại hối
Ngoại hối là các phương tiện có giá trị dùng để tiến hành
thanh toán giữa các quốc gia. Ngoại hối bao gồm:

Ngoại tệ: Ngoại tệ có thể là tiền kim loại, tiền giấy, tiền
trên tài khoản, tiền điện tử…

Các phương tiện thanh toán ghi bằng ngoại tệ: như séc

thương mại, kì phiếu, hối phiếu, thư chuyển tiền, điện
chuyển tiền, thư tín dụng.

Vàng tiêu chuẩn quốc tế: Đây là vàng được sử dụng với
vai trò phương tiện thanh toán quốc tế.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
4
I. Thị trường ngoại hối
2. Tính chất của thị trường ngoại hối
Thị trường ngoại hối là một thị trường quốc tế:
Thị trường ngoại hối không bị giới hạn bởi không gian
địa lý. Người mua và người bán trên thị trường ngoại
hối nằm ở khắp nơi trên thế giới. Các nhóm thành viên
tham gia thị trường ngoại hối duy trì quan hệ với nhau
liên tục thông qua điện thoại, mạng vi tính, telex và
fax… hay nói cách khác, thị trường ngoại hối kết nối
các trung tâm tài chính toàn cầu.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
5
I. Thị trường ngoại hối
2. Tính chất của thị trường ngoại hối
Thị trường ngoại hối hoạt động liên tục trong ngày
Do sự chênh lệch múi giờ giữa các khu vực trên thế giới
nên các giao dịch diễn ra suốt ngày đêm. Thị trường bắt
đầu hoạt động từ Australia, Nhật, Singapore, Hồng
Kông, Châu Âu, NewYork… và cứ như vậy, khi thị

trường Châu Á đóng cửa thị trường Châu Mỹ bắt đầu
hoạt động theo một chu kỳ khép kín toàn cầu.
Thị trường ngoại hối là thị trường thống nhất
Kinh doanh chênh lệch giá (tỷ giá) ở các trung tâm tài
chính đảm bảo thị trường ngoại hối thống nhất. Khi đó
tỷ giá ổn định và thống nhất trên thị trường ngoại hối.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
6
I. Thị trường ngoại hối
2. Chức năng của thị trường ngoại hối
Chức năng chuyển đổi sức mua từ một đồng tiền nước
này sang đồng tiền nước khác
Đây là chức năng quan trọng nhất vì nó là nguyên nhân
cơ bản tồn tại thị trường ngoại hối. Do mỗi quốc gia có
một đồng tiền nên các giao dịch kinh tế quốc tế dẫn đến
các giao dịch chuyển đổi đồng tiền. Cơ chế của thị
trường ngoại hối sẽ đảm bảo cho tất cả người mua và
người bán gặp nhau, thực hiện việc chuyển đổi nhanh
chóng và hiệu quả.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
7
I. Thị trường ngoại hối
2. Chức năng của thị trường ngoại hối
Chức năng đảm bảo tín dụng cho ngoại thương
Trong thương mại quốc tế, trong thời gian hàng hóa
được chuyển từ quốc gia người bán sang quốc gia người

mua, để đảm bảo quyền lợi cho cả hai bên, cần có một
người nào đó cấp tín dụng. Trong những trường hợp
này, thị trường ngoại hối cung cấp tín dụng thông qua
nghiệp vụ chiết khấu hối phiếu của các ngân hàng
thương mại.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
8
I. Thị trường ngoại hối
2. Chức năng của thị trường ngoại hối
Chức năng cung cấp các phương tiện hữu ích phòng
chống rủi ro hối đoái
Do tỷ giá thường xuyên biến động dẫn đến những rủi
ro hối đoái. Thị trường ngoại hối còn có chức năng
cung cấp các công cụ cho các nhà kinh doanh nghiên
cứu để phòng ngừa rủi ro hối đoái trong trao đổi ngoại
tệ. Đồng thời giúp cho các nhà đầu cơ nghiên cứu để có
thể thu được lợi nhuận nếu như dự đoán trước được sự
biến động của tỷ giá hối đoái trong tương lai.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
9
I. Thị trường ngoại hối
3. Sự hình thành thị trường ngoại hối
Như mọi thị trường khác, thị trường ngoại hối hình
thành và tồn tại do mối quan hệ cung và cầu về ngoại tệ.
Cầu về ngoại tệ do:


Những người đi du lịch, tham quan nước ngoài

Chính phủ, công ty và các cá nhân nhập khẩu hàng
hóa hay đầu tư vào các quốc gia khác.

Chuyển tiền cho thân nhân ở nước ngoài.

Các nhu cầu khác như trả lãi suất tiền vay của các tổ
chức ngân hàng thế giới hay các Chính phủ khác…
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
10
I. Thị trường ngoại hối
3. Sự hình thành thị trường ngoại hối
Cung về ngoại tệ là do:

Những người du lịch ngoại quốc phải trả cho các
dịch vụ tại quốc gia mà họ tới du lịch.

Thu từ việc xuất khẩu hàng hóa sang các nước khác.

Tiếp nhận đầu tư nước ngoài

Các khoản tiền do thân nhân ở nước ngoài gửi về.

Các yếu tố khác như khoản viện trợ của các Chính
phủ và các tổ chức ở nước ngoài…
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương

5
11
I. Thị trường ngoại hối
3. Sự hình thành thị trường ngoại hối
=> Tổ chức thị trường ngoại hối bao gồm:

Những người xuất khẩu, nhập khẩu, du lịch, chuyển
tiền,…: Sử dụng và cung cấp chủ yếu ngoại hối nhưng
không quan hệ trực tiếp với nhau mà thông qua các
dịch vụ của ngân hang.

Các ngân hàng thương mại: Thông qua hoạt động
ngoại hối, các ngân hàng mua ngoại hối từ khách hàng
của mình đồng thời bán nó cho người khác. Để cân
bằng số dư, các ngân hàng không kinh doanh trực tiếp
với một ngân hàng khác nhưng đúng hơn là sử dụng
dịch vụ của những người môi giới hối đoái
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
12
I. Thị trường ngoại hối
3. Sự hình thành thị trường ngoại hối

Người môi giới: Người môi giới luôn giữ quan hệ chặt
chẽ với các ngân hàng thương mại, cạnh tranh giữa các
nhà môi giới là tương đối dữ dội. Và ngoài ra các nhà
môi giới còn là mối liên lạch giữa ngân hàng thương
mại và ngân hàng trung ương.


Các ngân hàng trung ương: Là người kiểm tra, giám
sát và điều chỉnh hoạt động thị trường ngoại hối. Các
hoạt động của ngân hàng trung tùy thuộc vào chủ yếu
vào hệ thống tỷ giá hiện hành (chế độ tỷ giá thả nội hay
chế độ tỷ giá cố định).
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
13
II. Tỷ giá hối đoái
1. Khái niệm tỷ giá hối đoái
Tỷ giá hối đoái là giá của một đơn vị tiền tệ của một
nước được biểu thị bằng một số đơn vị tiền tệ nước
khác.
Cách biểu diễn tỷ giá:Có 2 cách biểu diễn tỉ giá:

E: tỷ giá hối đoái của đồng ngoại tệ tính bằng nội tệ

e: tỷ giá hối đoái của đồng nội tệ tính bằng ngoại tệ

Đồng tiền có số đơn vị không đổi được gọi là đồng tiền
yết giá

Đồng tiền có số đơn vị thay đổi gọi là đồng tiền định
giá.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
14
II. Tỷ giá hối đoái

2. Tác động của tỷ giá hối đoái
Tác động đến thương mại: Đồng nội tệ mất giá dẫn đến
khuyến khích xuất khẩu, hạn chế nhập khẩu và ngược
lại. Vì vậy các nhà kinh tế thường kiến nghị “phá giá”
đồng nội tệ khi một nước gặp khó khăn về cán cân
thanh toán quốc tế.
Tác động đến các nguồn vốn như kiều hối, các vốn ngắn
hạn: Đồng nội tệ giảm giá khuyến khích luồng vốn vào
và ngược lại.
Tác động đến các khoản nợ quốc gia: Khoản nợ của các
quốc gia là đồng ngoại tệ. Do vậy khi đồng nội tệ mất
giá sẽ làm tăng khoản nợ nước ngoài.
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
15
II. Tỷ giá hối đoái
3. Các chế độ tỷ giá hối đoái
a. Chế độ tỷ giá hối đoái thả nổi tự do
Trong chế độ tỷ giá hối đoái
thả nổi tự do, tỷ giá hối đoái
được xác định hằng ngày trên
thị trường hối đoái bởi lực
lượng cung cầu. Tỷ giá hối đoái
di chuyển tự do phản ứng lại
các lực lượng thị trường, chính
phủ và ngân hàng trung ương
hạn chế sự can thiệp
E
VND/USD

A
S
USD
E
0
D
USD
Q
USD
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
16
II. Tỷ giá hối đoái
3. Các chế độ tỷ giá hối đoái
b. Chế độ tỷ giá hối đoái cố định
Trong chế độ tỷ giá hối đoái cố định, tỷ giá hối đoái được giữ ở
một mức giá nhất định.
Theo đó Ngân hàng trung ương
can thiệp vào thị trường ngoại
hối để đảm bảo sự cân bằng
giữa cung và cầu tại mức tỷ giá
cố định được công bố trước:
Khi có một khoản thặng dư hay
thâm hụt trong cán cân thanh
toán cần được cân đối bằng một
khoản tài trợ chính thức.
E
VND/USD
A

S
USD
E
0
Q
0
D
USD
Q
USD
Q
1
Q
2
E
1
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
17
II. Tỷ giá hối đoái
3. Các chế độ tỷ giá hối đoái
c. Chế độ tỷ giá hối đoái thả nổi có quản lý
Chế độ tỷ giá hối đoái thả nổi có quản lý là sự kết hợp
giữa chế độ tỷ giá cố định và thả nổi tự do. Theo đó nhà
nước không cố định tỷ giá hối đoái ở một mức nhất
định, mà can thiệp vào thị trường ngoại hối thông qua
mua và bán ngoại tệ nhằm giảm bớt biên độ dao động
hàng ngày của tỷ giá hối đoái. Trong chế độ này, tỷ giá
hối đoái ổn định trong ngắn hạn và có thể thay đổi

trong dài hạn
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
18
II. Tỷ giá hối đoái
4. Các nhân tố tác động đến tỷ giá hối đoái
a. Các nhân tố tác động đến tỷ giá hối đoái trong dài hạn
Mức giá cả tương đối: Về lâu dài, một sự tăng lên trong
mức giá của một nước (tương đối so với mức giá nước
ngoài) làm cho đồng tiền nước đó giảm giá, trong khi
một sự giảm xuống trong mức giá tương đối của một
nước làm cho đồng tiền của nước đó tăng giá
Thuế quan và Quota: Thuế quan và hạn ngạch về lâu
dài làm cho đồng tiền của một nước tăng giá
Thị trường ngoại hối và tỷ …
Chương
5
19
II. Tỷ giá hối đoái
4. Các nhân tố tác động đến tỷ giá hối đoái
Ưa thích hàng nội so với hàng ngoại: Nhu cầu về hàng
xuất khẩu của một nước tăng lên về lâu dài làm cho
đồng tiền của nước đó tăng giá trong khi nhu cầu về
hàng nhập khẩu tăng lên làm cho đồng tiền của nước
đó giảm giá.
Năng suất lao động: Về lâu dài, do năng suất lao động
của một nước cao hơn tương đối so với nước khác nên
đồng tiền của nước đó tăng
Thị trường ngoại hối và tỷ …

Chương
5
20
II. Tỷ giá hối đoái
4. Các nhân tố tác động đến tỷ giá hối đoái
b. Các nhân tố tác động đến tỷ giá hối đoái ngắn hạn
Sự thay đổi lãi suất trong nước và nước ngoài: Với các
yếu tố khác không đổi, một sự gia tăng của lãi suất
nước ngoài làm đồng nội tệ sụt giá và ngược lại một sự
giảm xuống của lãi suất nước ngoài làm đồng nội tệ lên
giá.
Thay đổi trong tỷ giá tương lai dự tính: Một sự tăng lên
của tỷ giá tương lai dự tính làm cho đồng nội tệ giảm
giá và ngược lại một sự giảm xuống trong tỷ giá tương
lai dự tính làm đồng nội tệ lên giá.