CHƯƠNG 5
HỒI QUY VỚI BIẾN GIẢ
BẢN CHẤT CỦA BIẾN GIẢ
MÔ HÌNH HỒI QUY: 1 BIẾN ĐỊNH LƯỢNG VÀ 1
BIẾN ĐỊNH TÍNH
MÔ HÌNH HỒI QUY: 1 BIẾN ĐỊNH LƯỢNG VÀ 2
BIẾN ĐỊNH TÍNH
SO SÁNH HAI MÔ HÌNH
I. BẢN CHẤT CỦA BIẾN GIẢ
-
Trong mô hình hồi quy trước đây các biến đều nhận giá
trị bằng số.
-
Trong thực tế biến độc lập có thể nhận giá trị của biến
định tính, thậm chí cả biến phụ thuộc cũng nhận giá trị
này.
-
Trong chương này ta nghiên cứu về trường hợp biến độc
lập là biến định tính.
1. Ví dụ mở đầu:
-
Giả sử DNX sử dụng 2 quá trình sản xuất (A, B) để sx ra
1 loại sp, giả sử số sp được sx ra từ mỗi quá trình là
ĐLNN có pp chuẩn và có phương sai bằng nhau.
-
Phương trình hồi quy:
0 1
Y D
β β ε
= + +
1
0
sanluong thu duoc tu QTSX A
D
sanluong thu duoc tu QTSX B
=
Lấy kỳ vọng:
0
0 1
( 0)
( 1)
E Y D
E Y D
β
β β
= =
= = +
Chú ý: 2 thuộc tính, sử dụng 1 biến giả
2. Mở rộng ví dụ:
- Giả sử DNX sử dụng 3 quá trình sản xuất.
-
Bây giờ ta dùng 2 biến giả:D
1
, D
2
.
-
Phương trình hồi quy:
0 1 1 2 2
Y D D
β β β ε
= + + +
1
1
0
sanluong thu duoc tu QTSX A
D
sanluong thu duoctu QTSX khac
=
2
1
0
sanluong thu duoc tu QTSX B
D
sanluong thu duoc tu QTSX khac
=
Tóm tắt như sau:
Chú ý: 3 thuộc tính, sử dụng 2 biến giả
HỒI QUY MỘT BIẾN ĐỊNH LƯỢNG VÀ MỘT BIẾN
ĐỊNH TÍNH
a. Biến định tính có 2 thuộc tính:
Ví dụ:
- Lấy kỳ vọng:
0 1 2
Y D X
β β β ε
= + + +
0 2 0 1 2
( , 0) , ( , 1) ( )E Y X D X E Y X D X
β β β β β
= = + = = + +
Đồ thị:
b. Biến định tính có hơn 2 thuộc tính:
Ví dụ: mô hình sau:
0 1 1 2 2 3 3 4 1
Y D D D X
β β β β β ε
= + + + + +
Lấy kỳ vọng:
0 1 1 2 2 3 3 4 1
Y D D D X
β β β β β ε
= + + + + +
II. SO SÁNH HAI MÔ HÌNH
1.Ý tưởng cơ bản:
-
Một mô hình có thể áp dụng cho hai bộ số liệu hay không,
ví dụ: nghiên cứu sản lượng của một nhà máy trước và sau
khi áp dụng công nghệ mới.
2. Ví dụ dẫn nhập:
Nghiên cứu mối quan hệ giữa tiết kiệm và thu nhập, trước
và sau khi nền kinh tế chuyển đổi.
So sánh hai mô hình: có 4 khả năng xãy ra
Trường hợp 1:
Hai đường hồi quy trùng lên nhau:
0 0 1 1
,
β α β α
= =
Trường hợp 2:
0 0 1 1
,
β α β α
≠ =
Trường hợp 3:
0 0 1 1
,
β α β α
= ≠
Trường hợp 4:
0 0 1 1
,
β α β α
≠ ≠
3. Kiểm định Chow
Giả thiết của mô hình:
-
Nhiễu của 2 mô hình có kỳ vọng bằng không, phương sai
đồng đều.
-
Thủ tục như sau:
Bước 1: Hồi quy từng thời kỳ:
+ Thời kỳ trước: có n
1
quan sát,
n
1
-k bậc tự do ==> SSE
1
+ Thời kỳ sau: có n
2
quan sát, n
2
-k bậc tự do ==> SSE
2
Suy ra SSE
U
=SSE
1
+SSE
2
có n
1
+n
2
-2k bậc tự do
+ Chú ý: k: số tham số trong mô hình
Bước 2: Gộp tất cả các quan sát, hồi quy lại mô
hình, lúc này số quan sát n= n
1
+n
2
, n-k bậc tự do
suy ra: SSE
R
Bước 3: Tính giá trị thống kê
F=[(SSE
R
-SSE
U
)/k]:[SSE
U
/(n-2k)]
Bước 4: so sánh F với
Kết luận:
Ví dụ: số liệu trong file: Chick6
Thời kỳ 1: Thu thập từ năm 1960-1977
Thời kỳ 2: Thu thập từ năm 1978-1999
Hãy so sánh hai mô hình hồi quy của hai thời kỳ:
Thực hiện theo các bước sau:
+ Bước 1: Giả thiết: H
0
: Hai mô hình như nhau
H
1
: Hai mô hình khác nhau
Hồi quy từng thời kỳ
0 1 2 3
ˆ ˆ ˆ ˆ
ˆ
. . .Y PB PC YD
β β β β
= + + +
Thời kỳ đầu
1
SSE
Thời kỳ sau
2
SSE
Cả hai thời kỳ
R
SSE
Bước 2: Tính giá trị
SSE
R
=143,07,
SSE
U
=SSE
1
+SSE
2
= 46,37+43,76= 90,13
143,07 90,13
4
4,698
90,13
40 2.4
2
R U
U
SSE SSE
k
F
SSE
n k
−
−
= = =
−
−
(5%, 4, 40 2.4) 2, 690F − =
Tính
+ Bước 3: Tra bảng:
+ Bước 4: Kết luận bác bỏ H
0
THỰC HIỆN TRONG EVIEW
/ / intview stability tests chowbreakpo tests
Xuất hiện hộp
Gõ vào số năm bắt đầu thời kỳ sau: ví dụ 1978
Nhấn: ok
Xuất hiện hộp: dựa trên hộp này đưa ra kết luận H
0