Ngày soạn: 06 /03 / 2006
Tiết PPCT: 79 - 80_Giảng văn. Bài
THUỐC
(Lỗ Tấn)
I- Mục đích, yêu cầu: Giúp học sinh:
1. Nắm được những nét chính về cuộc đời, sự nghiệp của Lỗ Tấn.
2. Hiểu Thuốc là hồi chuông cảnh báo sự mê muội đớn hèn của người Trung
Hoa cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX. Cần có phương thuốc thức tỉnh người Trung
Hoa đứng lên tự giải phóng.
3. Thấy cách viết cô đọng, súc tích, lời ít ý nhiều của nhà văn.
II- Chuẩn bị:
1. Giáo viên: - Giáo án, SGK, tài liệu tham khảo.
- PP: Thuyết trình + Gợi mở bằng câu hỏi theo hướng qui
nạp.
2. Học sinh: Đọc -> tóm tắt TP và trả lời câu hỏi Sgk.
III- Tiến trình bài dạy:
1. Ổn định:
2. Bài cũ: - Những nét chính về cuộc đời, sự nghiệp của nhà văn
M.Gorki?
- Tóm tắt nội dung truyện ngắn Một con người ra đời?
3. Bài mới:
* Giới thiệu bài: Lỗ Tấn -> “linh hồn dân tộc” của người TQ.
Thuốc -> sáng tạo nghệ thuật của nhà văn.
Hoạt động của GV và HS TG

Ghi bảng
GV nói nhanh về xã hội TQ cận hiện đại:
- Chiến tranh Nha phiến (1840) + sự xâm lấn
của Anh, Nga, Pháp, Đức, Nhật đã biến TQ từ
nước PK tự chủ -> nửa phong kiến, nửa thuộc
địa.

- Tuyệt đại bộ phận nhân dân TQ ngu muội,
lạc hậu. Họ ngủ mê trong một cái nhà hộp
bằng sắt, không có cửa sổ (Lỗ Tấn) nhưng lại
luôn hớn hở, tự đắc như chàng AQ. Trình độ
về mọi mặt của TQ và các nước phương Tây
có sự chênh lệch lớn.
- Mọi cuộc vận động và phong trào CM đều
thất bại: Các cuộc KN nông nhân mà đỉnh cao
T1
5’







I- Tác giả – tác phẩm:
1. Vài nét về TQ cận hiện
đại:
- Nửa phong kiến, nửa thuộc
địa.
- Nhân dân ngu muội, lạc
hậu.
- Các phong trào CM thất bại.

=>XH TQ là con bệnh trầm
trọng
là Thái Bình thiên qu
ốc

-
> các phong trào
phản đế mà tiêu biểu là Nghĩa Hòa đoàn; từ
cuộc vận động “bách nhật duy tân” -> CM
Tân Hợi (1911) lật đổ triều Mãn Thanh đưa
lại cho TQ cái tên “Trung Hoa dân quốc”
nhưng thực chất chỉ “thay thang mà không
thay thuốc”.
GV ghi bảng -> chuyển ý (2).
H: Những nét chính về Lỗ Tấn giúp hiểu thêm
về truyện ngắn “Thuốc”?
- Trước khi chuyển sang hoạt động văn học,
Lỗ Tấn mấy lần đổi nghề? Động cơ?
- Vì sao Lỗ Tấn chuyển hẳn sang hoạt động
văn nghệ? (HS nêu sự kiện xem phim khi học
y ở Nhật)
- Mục đích sáng tác văn chương? (biến đổi
tinh thần dân chúng đang trong tình trạng ngu
muội, hèn nhát).
- Chủ đề chính? (phê phán quốc dân tính).
GV bổ sung -> ghi bảng -> chuyển ý (3).
H: Từ những hiểu biết về Lỗ Tấn cho biết mục
đích sáng tác truyện ngắn “Thuốc”?(Thuốc












10’





ph
ải có thuốc chữa.













2. Tác giả Lỗ Tấn:
- Người con ưu tú, nhiều tâm
huyết với dân tộc.
- Quan điểm nghệ thuật tiến
đ

ề cập đến vấn đề g
ì
?)

GV hướng dẫn HS tóm tắt TP.
H: Bố cục mấy phần? (4 phần)
- Thử đặt tiêu đề cho 4 phần của tác phẩm?
(mua Thuốc (pháp trường – đêm)-> uống
Thuốc (bếp-sáng)-> bàn về Thuốc (sáng -
quán trà)-> hậu quả của Thuốc (nghĩa địa -
tiết thanh minh)).
- Nhận xét về mối quan hệ giữa các phần?
GV nhấn mạnh:Câu chuyện tuy diễn ra ở
nhiều thời điểm và trên những địa bàn khác
nhau song các tính tiết vẫn liên hệ với nhau
hết sức chặt chẽ: xoay quanh tên truyện
“Thuốc”.
HS tóm tắt tác phẩm.
GV tóm tắt sơ lược -> chuyển ý (II.1)
H: Qua việc đọc Tp, cho biết suy nghĩ của em
về nhan đề truyện?
GV bổ sung -> ghi bảng -> chuyển ý (II.2):
không gian, thời gian là một yếu tố nghệ thuật






15’











b
ộ: văn ch
ương ph
ục vụ CM.

- Văn phong dung dị, trầm
lắng mà sâu xa.
=> Nhà văn nhân đạo, dân
chủ, cách mạng tiêu biểu cho
văn học hiện đại TQ (linh
hồn của dân tộc).
3. Truyện ngắn “Thuốc”:
- Mục đích:
+ Phanh phui bệnh tinh thần
của quốc dân.
+ Lưu ý mọi người tìm
phương thuốc chữa.
- Bố cục (4 phần): Mua
Thuốc -> uống Thuốc -> bàn
về Thuốc -> hậu quả của

Thuốc
- Tóm tắt -> cốt truyện đơn
giản.
II- Phân tích:
trong truy
ện ngắn.

H: Em có nhận xét gì về thời gian, không gian
của truyện?
- Thời gian có tiến triển: thu -> xuân. Thu là
buổi chiều của năm. Mùa thu lá vàng rơi để
cây tích nhựa qua đông, đón xuân nảy lộc
đâm chồi.
- Không gian dung di: quán trà nghèo nàn,
pháp trường vắng vẻ, bãi tha ma mộ dày khít
với một con đường mòn mờ ảo.
GV bổ sung -> ghi bảng -> chuyển ý (II.3)
GV treo sơ đồ -> hướng dẫn học sinh tìm hiểu
hệ thống nhân vật các chi tiết nghệ thuật tiêu
biểu trong truyện.
H: Hệ thống nhân vật trong truyện gồm
những mảng nào?(đám đông quần chúng mê
muội + người cách mạng cô đơn).
- Gắn bó với nhau bởi hình ảnh nào? (bánh
bao tẩm máu người chết chém)
- Theo em đâu là nhân vật trung tâm?( nhân
vật trung tâm là nhân vật có liên quan đến
mọi tình tiết của tác phẩm, có vai trò quan

10’








T2
7’
1. Nhan đ
ề:

- Thuốc chữa bệnh lao.
- Thuốc độc -> mọi người
phải tỉnh ngộ.
- Phương thuốc -> quần
chúng giác ngộ CM và CM
gắn bó với quần chúng (tư
tưởng chủ đề).
2. Thời gian, không gian:
- Thời gian:
+ 3 cảnh đầu: mùa thu.
+ Cảnh cuối: mùa xuân.
-> có sự tiến triển [dụng ý
nghệ thuật} -> hy vọng.
- Không gian: quán trà +
pháp trường + bãi tha ma.
-> bức tranh điển hình của
Trung Hoa u ám nặng nề.
3.Vợ chồng Hoa Thuyên và

trong trong th
ể hiện chủ đề).

H: Vợ chồng Hoa Thuyên? Đám đông có suy
nghĩ và hành động gì? Em có nhận xét gì từ
những suy nghĩ và hành động đó?
(Việc lấy máu hạ Du làm thuốc chữa bệnh có
ý nghĩa gì?)
H: Hạ Du là nhân vật trung tâm. Nghệ thuật
miêu tả nhân vật có gì độc đáo? (có được
miêu tả trực tiếp không?)
H: Em có nhận xét gì về Hạ Du? (Qua đối
thoại và suy nghĩ của những người trong quán
trà, em hiểu gì về Hạ Du?)
H: Cái chết của Hạ Du và bé Thuyên có ý
nghĩa gì?
HS đọc đoạn từ Thấy thế -> hết.
H: Hành động của mẹ bé Thuyên có ý nghĩa
gì?
H: Em có suy nghĩ gì về hình ảnh vòng hoa?
Câu hỏi của mẹHạ Du gợi cho em suy nghĩ
gì?
đám đông:

- Vợ chồng Hoa Thuyên: Coi
máu Hạ Du -> thuốc chữa
bệnh.
- Đám đông coi Hạ Du là
điên, là làm giặc.
=> Sự u mê, lạc hậu, thái độ

hờ hững với CM.
4. Hạ Du – người chiến sĩ
CM:
(Miêu tả gián tiếp)
- Giác ngộ sớm.
- Có lí tưởng CM rõ ràng ><
xa rời quần chúng -> bi kịch.
* Cái chết của Hạ Du + bé
Thuyên:
- Vạch trần sự u mê của quần
chúng.
- Trả giá cho sự giác ngộ, sự
gieo mầm cho tương lai.
GV b
ổ sung
-
> ghi b
ảng
-
> chuy
ển ý (III).

5. Hai ngư
ời mẹ, v
òng hoa:

- Đau khổ -> có sự cảm
thông.
- Vòng hoa -> niềm lạc quan,
lời hứa tiếp bước.

- Câu hỏi -> sự day dứt, hứa
hẹn câu trả lời.
III- Tổng kết:
Chủ đề:
Đặc sắc nghệ thuật:
4. Củng cố: Chủ đề tư tưởng?
Hướng dẫn: * Nắm chắc những nét chính về tác giả, nội dung Tp.
* Chuẩn bị bài Bình luận xã hội.
- Đọc và trả lời câu hỏi SGK.
- Lập dàn bài cho các đề bài theo yêu cầu bài tập 3/161.
- Đọc kĩ bài tập 1/157.