Thế bằng bạc
Thế bằng đồng
R-C CH +
Ag(NH
3
)
2
R-C C-Ag + NH
3
+ NH
4
+
HC CH + 2
Cu(NH
3
)
2
Cu-C C-Cu + 2NH
4
+ 2NH
3
=
=
=
=
CÁC AXETILUA BẠC VÀ ĐỒNG LÀ CHẤT KẾT TỦA, DỄ
BỊ AXIT MẠNH PHÂN HỦY TÁI TẠO ANKIN -1 BAN ĐẦU
a) Trùng hợp cho sản phẩm mạch vòng
+ Khi có mặt của than hoạt tính, 600
0
C (
Phương pháp Zelin) hoặc tốt hơn là xúc tác
triphenylphotphin niken dicacbonyl
(C
6
H
5
)
3
PNi(CO)
2
ở 60-70
0
C (Phương pháp
Repe) ba phân tử axetylen sẽ trùng hợp tạo
thành benzene
3 H-C ≡ C H → C
6
H
6
b) Tạo sản phẩm mạch hở
+ Khi có mặt của chất xúc tác Cu
2
Cl
2
trong
môi trường NH
3
+ NH
4
Cl ở 55-65
0
C, hai
phân tử axetylen trùng hợp tạo thành
vinylaxetylen
2 H-C ≡ C H → CH
2
=CH-C ≡ C H
Polime hóa axetylen thu được sản phẩm có
chứa liên kết đôi C=C liên hợp trong phân tử
là polyaxetylen, đó là polime có tính dẫn
điện.
Phản ứng này cần xúc tác Ziegler-Natta
Al(C
2
H
5
)
3
+ TiCl
4
n H-C C-H
A
l
(
C
2
H
5
)
3
+
T
i
C
l
4
CH=CH
n
=
Ankin cng nh anken cú th b ụxy hoỏ
bi tỏc nhõn ụxy hoỏ mnh nh KMnO
4
hoc O
3
. Liờn kt ba thng hot tớnh yu
hn liờn kt ụi, do ú tc phn ng ụxy
hoỏ chm, sn phm thng l axit. Nu
ankin u mch b ụxy hoỏ, cú cho mt sn
phm l CO
2
.
R C C R'
KMnO
4
hoaởc O
3
R C
O
OH
+
R' C
O
OH
: Ankyn noỏi ba giửừa maùch.
R C CH
KMnO
4
hoaởc O
3
R C
O
OH +
CO
2
: Ankyn noỏi ba ủau maùch.