10 phát kiến thiên văn gây
chấn động 2010
Stephen Hawking từng nói: “Hình ảnh vũ trụ của chúng ta ngày nay đầy
những ý tưởng quái lạ và những sự thật không ngờ”. Sau đây là những quan
điểm thiên văn kỳ quặc được phát kiến trong năm 2010, do National
Geographic bình chọn.
1. Mọi lỗ đen đều chứa một vũ trụ?
Một hố đen khổng lồ nằm trêntrong dải ngânhà
CentaurusA. Ảnh: NASA.
Vũ trụ của chúng ta nằm bên trong một hố đen mà bản thân hố đennày làm
một phần củamột vũ trụ rộnglớn hơn, các nhà thiên văn học tuyên bố vào tháng 4.
Ngược lại, mọi hố đentìm thấy trong vũ trụ của chúng tatừ trước tới nay có thể là
cánh cửa để bước vào mộthiện thực khác.
2. Thời gian sẽ kết thúc trong 5 tỷ năm
Tinh vân Mắt Mèo là ví dụ về mặttrời của chúngta
trông sẽ như thế nào khichết đi. Ảnh: NASA.
Thuyếtvề sự thổi phồng vĩnh cửu nói rằng vũ trụ của chúng ta chỉ là một
trong số vô vàn vũ trụ và nóphỏng đoán rằngthời gian trong vũ trụ của chúngta
sẽ kết thúctrong 5 tỷ năm, cácnhà vật lý học tuyên bố vào tháng 10.
3. Bằng chứng mới về những cấu trúc chưa được biết đến trong vũ trụ
Nhóm ngân hà Coma – thamgia vào chuyển động
bí ẩn gọi là “dòng chảy tối”. Ảnh:Misti Mountain
Observatory.
“Dòng chảy tối” không hề là điều hú họa, mộtnghiên cứu vàotháng 3 khẳng
định giả thuyết rằng nhữngvật chấtchưa đượcbiết đến vẫn lẩnkhuất quanh vũ
trụ của chúng ta.
4. Thuyết trọng lượng của Eistein được khẳng định trên quy mô vũ trụ
Mô hình của các hành tinhqua thời gian.
Ảnh: Sloan Digital Sky Survey.
Thuyếtvề trọnglực do AlbertEinsteinđưa ra vàogần 1thế kỷ trướcmột lần
nữa lý giải sự nhảy nhót xung quanhlẫn nhaucủa các thiên hà cũng như có thể vẽ
ra môhìnhchuyển độngcủa các hànhtinh quanhmặt trời, theomột nghiên cứu
được tungra vàotháng 3.
5. Vụ nổ Big Bang làm chảy ra một hành tinh “lỏng”.
Minh họa dòng chảy củacáchạt trong vụ nổ giả
tạo. Ảnh:CERN.
Hậuquả tức thời của vụ nổ big banglà vũ trụ như một khối lỏng dày đặcvà
siêu nóng,theo mộtkết quả nghiêncứu được tung ra vào tháng12.
6. Sự tồn tại của vũ trụ có thể được lý giải bởi một vật liệu mới
Một dạng vật liệu mới có thế giúp lý giải sự tồn
tại của cácvật chất. Ảnh: NASA.
Khoảng13,7 tỷ năm trước, BigBangtạo ra mộtkhối vật chất khổng lồ mà
cuối cùng tạo nên sự sống, vũ trụ và mọi thứ như ngày nay. Một dạng vậtliệu mới,
được miêutả vào tháng 8, cóthể giúp các nhà khoa học hiểu được vì sao.
7. “Nếp gấp” của không gian – thời gian tạo nên vụ nổ tia gamma?
Môhỏng các tia vũ trụ vô hình.Ảnh: Cambridge
Cosmology Group.
Những vụ nổ cầulửa ngắnnhưngmạnh ở xaxôi trongvũ trụ –còn đượcgọi
là vụ nổ tia gamma– cóthể được tạo rabởi sự giật kéo của những sợi vũ trụ vô
hình – haylà những lỗ hổng sâu hoắm của không gian– thời gian, một nghiêncứu
vào tháng 8gợi ý.
8. Những cấu trúc bí ẩn phát ra từ lõi của dải ngân hà
Hai khối bong bóng khổng lồ tuôn ra từ trungtâm
của Milky Way.Ảnh: NASA.
Hai khối bong bóngkhổng lồ chưa từng được biết đến phátra cáctia gamma
là bắtnguồn từ trungtâm của dải ngânhà Milky Way,các nhàthiên vănhọc gợi ý
vào tháng 11.
9. Thuyết tương đối của Einstein tác động tới sự già cỗi trên trái đất
Vị trí đứngcó thể tác động tới tuổi già. Ảnh: N.G.
Bạn sẽ già đi nhanh hơn một chútnếu đứngtrên cầu thang thayvì đứng
dướimặt đất, theomột nghiêncứu tung ra vào tháng 9. Kết quả liênquan tớimột
hiệu ứng của thuyết tươngđối của Einstein,theo đó lần đầutiên chứngtỏ nótác
độngtới thờigian và khoảng cách trên trái đất.
10. Tìm thấy phân tử không gian lớn nhất; bí ẩn Buckyball được giải
mã
Những phân tử lớn nhất trongkhông gian,được
gọi là buckball,táchra từ mộttinh vân. Ảnh:Nasa.
Buckyball– phân tử gồm 60nguyên tử carbon hìnhthành nên những khối
cầu rỗngvững chắc – đã được tìmthấy lầnđầu tiêntrong khônggian,trong xác
của mộtngôi sao đã chết, các nhà thiên vănhọc tuyên bố vào tháng 7.