GV: NGUYỄN THANH HÙNG
Phßng gd s¬n trµ
Tr êng thcs LÝ TỰ TRỌNG
KiÓm Tra Bµi cò
Em h·y nªu sù kh¸c nhau c¬ b¶n gi÷a tuyÕn néi tiÕt víi tuyÕn ngo¹i tiÕt?
TuyÕn néi tiÕt: s¶n phÈm tiÕt
ngÊm th¼ng vµo m¸u
TuyÕn ngo¹i tiÕt: s¶n phÈm tiÕt
®æ vµo èng dÉn.
Tiết 60 - Bài 57:
Tuyến tuỵ và tuyến trên
thận
I. Tuyến tuỵ
- Nêu chức năng của tuyến tuỵ mà em biết.
- Xác định vị trí của tuyến tuỵ trên sơ đồ hệ tiêu hoá?
- Bé phËn nµo cña tuyÕn tuþ thùc hiÖn chøc n¨ng néi tiÕt?
- Bé phËn nµo cña tuyÕn tuþ thùc hiÖn chøc n¨ng ngo¹i tiÕt?
(5)……………(2)……………insulin
glucôzơ
glucagôn
glucôzơ
Đường huyết giảm đến mức
bình thường
Đường huyết tăng lên mức
bình thường
+
+
- -
§¶o tuþ
§¶o tuþ
kích thích
kích thích
+
k×m h·m.
k×m h·m.
-
β
β
α
α
Bài tập 1
Bài tập 1
: Hoàn thành sơ đồ sau.
: Hoàn thành sơ đồ sau.
Khi đường huyết
Khi đường huyết
tăng
tăng
(sau bữa ăn)
(sau bữa ăn)
Khi đường huyết
Khi đường huyết
giảm
giảm
(xa bữa ăn, cơ thể hoạt động)
(xa bữa ăn, cơ thể hoạt động)
(3)…………
glicôgen
TÕ bµo(1)…… TÕ bµo(4)……
Khi đ ờng huyết tăng sẽ kích tế bào (1) tiết (2) biến
glucôzơ thành (3) tích luỹ trong gan và cơ làm đ ờng huyết
trở lại bình th ờng.
Khi đ ờng huyết giảm sẽ kích thích tế bào (4) tiết
(5) .biến glicôgen thành (6) để nâng tỉ lệ đ ờng huyết
trở lại bình th ờng.
insulin
glicôgen
glucagôn glucôzơ
Bài tập 2: Em hãy điền những cụm từ thích hợp vào chỗ trống:
Nêu vai trò của hoocmôn insulin và glucagôn trong tuyến tuỵ?
Tiết 60 - Bài 57:
Tuyến tuỵ và tuyến trên
thận
1. Tuyến tuỵ
Chức năng của tuyến tuỵ:
-
vừa thực hiện chức năng Ngoại tiết, vừa thực hiện chức năng
Nội tiết
+ Chức năng ngoại tiết do tế bào tiết dịch tụy thực hiện.
+ Chức năng nội tiết do tế bào ở Đảo tụy thực hiện.
Trong đó: .Tế bào tiết insulin.
.Tế bào tiết glucagôn.
-
Vai trò của hoocmôn tuyến tuỵ.
+ Insulin làm giảm đ ờng huyết.
+ Glucagôn làm tăng đ ờng huyết.
Nhờ tác dụng đối lập của hai loại hoocmôn trên mà đ ờng huyết luôn ổn định
đảm bảo hoạt động sinh lý của cơ thể diễn ra bình th ờng.
insulin
glucôzơ
glucagôn
glicôgen
glucôzơ
Đường huyết giảm đến mức
bình thường
Đường huyết tăng lên mức
bình thường
+
+
- -
§¶o tuþ
§¶o tuþ
kích thích
kích thích
+
k×m h·m.
k×m h·m.
-
Khi đường huyết
Khi đường huyết
tăng
tăng
(sau bữa ăn)
(sau bữa ăn)
Khi đường huyết
Khi đường huyết
giảm
giảm
(xa bữa ăn, cơ thể hoạt động)
(xa bữa ăn, cơ thể hoạt động)
β
βTÕ bµo
TÕ bµo
α
α
Em hãy quan sát hình sau:
- Nêu vị trí của tuyến trên thận?
II. Tuyến trên thận
- Tuyến trên thận đ ợc cấu tạo nh thế nào?
-
Cấu tạo của tuyến trên thận
- Phần vỏ
Lớp ngoài (lớp cầu )
Lớp giữa (lớp sợi )
lớp trong (lớp l ới )
- Phần tuỷ
-
Vị trí:
-Gồm 1 đôi nằm trên đỉnh hai quả thận.
Bài tập 3: ghép cấc câu ở cột A với các câu ở cột B sao cho phù hợp gia cấu tạo và chức
N ng của tuyến trên thận.
Cột A (cấu tạo)
Cột B (chức nng)
1. Vỏ tuyến.
2. Lớp ngoài (lớp
cầu)
3. Lớp gia(lớp sợi)
4. Lớp trong.
5. Tuỷ tuyến
a. Tiết hoocmôn điều hoà các muối natri, kali trong máu.
b. Tiết hoocmôn điều hoà sinh dục nam, gây nhiều biến đổi
đặc tính sinh dục nam.
c. Tiết hai loại hoocmôn: ađrênalin và norađrênalin gây t ng
nhịp tim, co mạch, tng nhịp hô hấp, giãn phế qun và góp
phần cùng glucagôn điều chỉng l ợng đ ờng huyết khi bị hạ đ
ờng huyết.
d. Tiết insulin chuyển glucôzơ thành glicôgen dự tr trong gan
và cơ.
e. Chia làm 3 lớp tiết các nhóm hoocmôn khác nhau.
f. Tiết các hoocmôn điều hoà đ ờng huyết (tạo glucôzơ từ
prôtêin và lipit).
-
Chức năng của tuyến trên thận:
- Phần vỏ
Lớp ngoài (lớp cầu ):
Lớp giữa(lớp sợi):
Lớp trong (lớp l ới):
- Phần tuỷ:
điều hoà các muối natri, kali trong máu.
tiết hoocmôn điều hoà đ ờng huyết. (tạo glucôzơ từ
prôtêin và lipit)
tiết hoocmôn điều hoà sinh dục nam, gây những
biến đổi đặc tính sinh dục nam.
Tiết hai loại hoocmôn ađrênalin và noađrênalin có tác dụng tăng nhịp tim,
co mạch, tăng nhịp hô hấp, dãn phế quản và góp phần cùng glucagôn làm tăng đ ờng
huyết khi bị hạ đ ờng huyết.
Tiết 60 - Bài 57:
Tuyến tuỵ và tuyến trên
thận
1. Tuyến tuỵ
- Chức năng của tuyến tuỵ:
- Vai trò của hoocmôn tuyến tuỵ.
+ Insulin làm giảm đ ờng huyết.
+ Glucagôn làm tăng đ ờng huyết.
Nhờ tác dụng đối lập của hai loại hoocmôn trên mà đ ờng huyết luôn ổn định.
2. Tuyến trên thận
Cấu tạo và chức năng tuyến trên thận
Kiến thức cần nhớ
T I Ể U Đ Ư Ờ N G
H O O C M Ô N
P H Ầ N T Ủ Y
T I Ế T G L U C A G Ô N
Đ Ả O T U Ỵ
1
2
3
4
5
Mét chøc n¨ng cña hoocm«n tuyÕn trªn thËn?
HÀNG 1: GỒM 9 CHỮ CÁI
NÕu tÕ bµo beta tiÕt kh«ng ®ñ insulin ng êi ®ã m¾c bÖnh nµy?
HÀNG 2: GỒM 7 CHỮ CÁI
Tªn gäi s¶n phÈm cña tuyÕn néi tiÕt ?
HÀNG 3: GỒM 7 CHỮ CÁI
Bé phËn tuyÕn trªn thËn tiÕt a®rªnalin?
HÀNG 4: GỒM 12 CHỮ CÁI
Vai trß tÕ bµo anpha cña ®¶o tôy?
HÀNG 5: GỒM 6 CHỮ CÁI
Bé phËn cña tuyÕn tôy thùc hiÖn chøc n¨ng néi tiÕt?
Ô CHÌA KHÓA: GỒM 17 CHỮ CÁI
§iÒu hoµ ® êng huyÕt
Học bài
Trả lời câu hỏi 1, 2, 3 sgk trang 181
Đọc mục em có biết để hiểu về
một bệnh do tuyến trên thận gây ra.
Tìm hiểu tr ớc nội dung bài 58 về:
-
Chức năng của tinh hoàn và buồng
trừng.
-
Nguyên nhân dẫn đến những biến đổi
ở tuổi dậy thì của nam và nữ