Loạn năng đọc pps
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (126.18 KB, 6 trang )
Loạn năng đọc
Loạn năng đọc là tình trạng giảm khả năng của não chuyển hình ảnh
chữ viết mà mắt thu nhận thành ngôn ngữ có nghĩa. Cũng gọi là mất khả
năng đọc đặc trưng, loạn năng đọc là bệnh làm mất khả năng học hành hay
gặp nhất ở trẻ em.
Mất khả năng học là một tình trạng tạo ra một khoảng cách giữa khả
năng của một người và thành tích của họ. Người bị loạn năng đọc có trí
thông minh bình thường, nhưng đọc ở mức thấp rõ rệt. Trong số các dạng
khác của chứng mất khả năng học là khó tập trung, không có khả năng thực
hiện tốt kỹ năng viết và kỹ năng tính toán.
Khoảng 1/10 trẻ em Mỹ ở tuổi đến trường bị mất khả năng học. Phần
lớn học sinh nhận chế độ giáo dục đặc biệt có thiếu hụt về đọc và loạn năng
đọc là nguyên nhân thường gặp nhất.
Loạn năng đọc xảy ra ở trẻ có thị lực và trí thông minh bình thường.
Trẻ bị loạn năng đọc thường đọc bình thường nhưng thường khó chuyển đổi
ngôn ngữ nói và viết. Mặc dù chưa biết lý do gây loạn năng đọc, nguyên
nhân có thể là thiểu năng ở một số vùng của não liên quan tới ngôn ngữ.
Điều này thường có tiền sử gia đình về rối loạn ngôn ngữ.
Các dấu hiệu và triệu chứng
Các dấu hiệu và triệu chứng của đọc khó gồm:
- Không có khả năng nhận từ và chữ viết trên trang giấy
- Khả năng đọc rất kém dưới mức bình thường đối với tuổi của trẻ
Trẻ bị loạn năng đọc thường có rối loạn quá trình xử lý và hiểu những
gì chúng nghe. Chúng có thể khó khăn với việc dạy nhanh, hơn một mệnh
lệnh một lần hoặc ghi nhớ 1 loạt việc. Đọc ngược chữ cái ngược nhau (b với
d) hoặc các từ ngược nhau (saw với was) là thường gặp ở trẻ loạn năng đọc.
Đọc ngược cũng thường gặp đối với trẻ dưới 6 tuổi không bị loạn năng đọc.
Nhưng với chứng loạn năng đọc, đọc ngược tồn tại dai dẳng.
Trẻ cũng có thể cố đọc từ phải sang trái, có thể nhìn sai (và đôi khi
nghe sai) những chữ và từ tương tự và khác nhau, và không thể phát âm một
từ lạ.
Khi nào cần đi khám
Loạn năng đọc đặc trưng bởi trẻ chậm bắt đầu học đọc. Hầu hết trẻ đã
sẵn sàng học đọc vào tuổi lên 6, nhưng trẻ bị loạn năng đọc thường không
thể nắm được cách đọc cơ bản ở lớp 1 thậm chí ở lớp 2.
Bạn có thể gặp bác sỹ nếu trẻ đọc quá kém so với tuổi của chúng.
Sàng lọc và chẩn đoán
Sắp đặt kết hoạch điều trị đối với trẻ và theo dõi tiến bộ của trẻ bao
gồm với đánh giá về y học, nhận thức, tiến trình xử lý của giác quan, yếu tố
giáo dục và tâm lý.
Bác sỹ có thể yêu cầu trẻ:
- Kiểm tra thị lực, thính lực và khám thần kinh để xem có rối loạn nào
khác gây ra hoặc góp phần làm trẻ đọc kém hay không.
- Thực hiện các test giáo dục và quá trình xử lý và chất lượng kỹ năng
đọc của trẻ được các chuyên gia phân tích.
Các biến chứng
Trẻ có thể phát hiện thấy khả năng đọc không tốt có thể không tác
động đến thành tích của các môn học khác, như số học. Tuy nhiên, do đọc là
một kỹ năng cơ bản của hầu hết các môn học ở trường, một đứa trẻ bị loạn
năng đọc có một bất lợi lớn ở hầu hết các lớp và có thể gặp khó khăn trong
học tập.
Nếu không điều trị, loạn năng đọc có thể dẫn đến đánh giá thấp bản
thân, các vấn đề hành vi, phạm pháp, hiếu chiến và co mình hoặc xa lánh
bạn bè, bố mẹ và thầy cô giáo. Một số vấn đề đi kèm loạn năng đọc thường
nặng hơn. Một số trẻ bị loạn năng đọc nhẹ, nhưng những trẻ khác bị nặng
hơn.
Điều trị
Không có cách điều trị để sửa chữa sai lệnh chức năng não gây ra mất
khả năng đọc. Việc điều trị là giáo dục cho trẻ học yếu. Xét nghiệm tâm lý
sẽ giúp thầy cô giáo triển khai chương trình giảng dạy phù hợp với trẻ.
Giáo viên có thể dùng các kỹ thuật nghe, nhìn và xúc giác để cải thiện
kỹ năng đọc. Phương pháp giảng dạy quan trọng nhất có thể là do một
chuyên gia đọc dùng phương pháp giảng dạy đa giác quan lên lớp thường
xuyên.
Nếu trẻ mất khả năng đọc nặng, dạy kèm cùng một vài em hoặc học
nhóm nhỏ hàng tuần, và tiến bộ có thể chậm. Trẻ bị loạn năng đọc nặng có
thể không bao giờ có thể đọc tốt và có thể cần đào tạo theo năng khiếu
không yêu cầu kỹ năng đọc tốt. Trẻ bị thể nhẹ hơn thường học đọc tốt đủ để
thành công ở trường học.
Các kỹ năng đương đầu
Sự hỗ trợ tình cảm và các cơ hội đạt thành tích trong các hoạt động
không liên quan tới việc đọc là rất quan trọng đối với trẻ bị loạn năng đọc.
Nếu trẻ bị loạn năng đọc:
- Hãy khuyến khích. Việc khó học đọc có thể ảnh hưởng tới lòng tự
tôn của trẻ. Hãy dành cho trẻ tình yêu thương và khuyến khích tài năng và
sức mạnh của trẻ.
- Hãy nói chuyện với trẻ. Hãy giải thích với trẻ loạn năng đọc là gì và
điều đó không phải là sự thất bại. Trẻ càng hiểu rõ điều này chúng càng dễ
đối mặt với hậu quả của việc khó học.
- Thực hiện từng bước tại nhà để trẻ học dễ dàng hơn. Hãy dành vị trí
sạch sẽ, yên tĩnh để trẻ học tập và yêu cầu thời gian học. Cũng đảm bảo cho
trẻ nghỉ đủ, dinh dưỡng tốt và sự giúp đỡ gia đình- suốt các buổi đi chơi
hoặc hoạt động khác - tạo môi trường tốt để trẻ có thể học tập.
Cũng như vậy, hãy liên lạc chặt chẽ với giáo viên của trẻ để họ có
nhận thức đầy đủ về tình trạng của trẻ và như vậy cha mẹ và giáo viên có thể
củng cố các hoạt động của trẻ.
Bạn cũng có thể muốn tham gia nhóm trợ giúp để giữ liên lạc với cha
mẹ của trẻ cũng mắc chứng bệnh này. Tham gia nhóm trợ giúp có thể đem
lại cho bạn cả những thông tin tốt và sự trợ hỗ trợ tình cảm.
