Giáo án Hoá học lớp 9 - SILIC CÔNG NGHIỆP SILICAT pot
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (228.74 KB, 8 trang )
BÀI 30: SILIC CÔNG NGHIỆP SILICAT
I/ MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức : Giúp HS biết và hiểu được:
Silic là phi kim hoạt động yếu , là chất bán dẫn.
Silicđioxit có nhiều trong thiên nhiên ,là một oxit axit.
2/ Kĩ năng: .
Viết PTHH.
Đọc tài liệu thu thập thông tin về silic, silic đioxt và công
nghiệp silicat.
3/ Thái độ: HS có hứng thú học tập.
II/ CHUẨN BỊ::
Một số đồ gốm ,sứ ,thủy tinh.
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ
HS 1: Viết sơ đồ thể hiện tính chất hóa học của phi kim ?
HS2: Viết sơ đồ thể hiện tính chất hóa học của oxit axit ?
Hoạt động 2: Tìm hiểu vê silic và Silic đioxit
Thông báo:
Trong thiên nhiên silic là
nguyên tố phổ biến thứ hai ( sau
oxi), chiếm 1/4 khối lượng vỏ Trái
Đất,
Si không tồn tại ở dạng
đơn chất. chủ yếu là hợp chất của
silic oxi như đất sét (cao lanh ), cát
trắng
Đất sét: Al
2
O
3
.2SiO
2
.2H
2
O
Cát thạch anh ( cát trắng):
SiO
2
Cát thường : SiO
2
+ nhiều
tạp chất.
Si là chất rắn ,màu xám,
khó nóng chảy ( nđnc: 1428
o
C),
có ánh kim, dẫn điện kém.
Khi đặt một hiệu điện thế
lên tinh thể silic thì silic sẽ dẫn điện
,có thể điều chỉnh được độ dẫn điện
khi thêm vào tinh thể Si một số tạp
chất nhỏ P,As,Al,B. Vì thế silic được
sử dụng làm chất bán dẫn và chế tạo
Lắng nghe và ghi bài.
I. Silic:
1) Trạng thái tự nhiên.
Trong tự nhiên:
Silic chiếm 1/4
khối lượng vỏ Trái đất.
Chỉ tồn tại ở dạng
hợp chất( cát trắng, đất sét )
2) Tính chất.
Si là chất rắn ,màu xám,
khó nóng chảy ( nđnc: 1428
o
C),
có ánh kim, dẫn điện kém.
Tác dụng với oxi:
Si + O
2
600
o
C
SiO
2
pin M
ặ
t Tr
ờ
i.
Hàng vạn pin MT ghép lại
thành tấm có thể thay cho các trạm
điện trạm điện.
Pin MT đã được dùng để
cung cấp điện cho cho máy móc
trong các vệ tinh nhân tạo, tàu du
hành vũ trụ và ngày càng được dùng
phổ biến hơn ví dụ như trong máy
tính, đồng hồ.
Si là phi kim hoạt động
yếu
Si + O
2
600
o
C
SiO
2
Si + Cl
2
500
o
C
SiCl
4
Si + 2Mg 800
o
C-
900
o
C Mg
2
Si
Thạch anh là dạng
tinh thể của SiO
2
khi không lẫn tạp
chất trong suốt , không màu gọi là
pha lê thiên nhiên, khi lẫn tạp chất
có màu khác nhau(hồng tím, nâu
,lục) được coi là đá quí.
Trả lời và ghi bài
II. Silic đioxit
SiO
2
là một oxit axit, không
tan trong nước.
SiO
2
+ Na
2
O
Na
2
SiO
3
+ H
2
O
SiO
2
+ NaOH
Na
2
SiO
3
Hỏi: Đọc thông tin từ sgk
tr 92 cho biết:
1) SiO
2
thuộc loại oxit nào?
2) CTHH và tính tan của axit
silixic?
3) Tính chất hóa học của
SiO
2
?
4) Viết PTHH thể hiện phản
ứng giữa SiO
2
với các oxit bazơ và
dung dịch bazơ sau: K
2
O,Na
2
O,
BaO, CaO, KOH,NaOH, Ba(OH)
2
,Ca(OH)
2
Hoạt động 3: Tìm hiểu sơ lược về công nghiệp silicat.
Thông báo:
Silicat là muối của
axit silixic.
Từ các hợp chất của
silic( đất sét, cát trắng) và một số
hóa chất khác người ta có thể sản
xuất ra: đồ gốm,thủy tinh, xi
măng…
Hỏi:
1) Kể tên các đồ gốm?
( gạch, ngói, gạch chịu lửa, đồ
sành,đồ sứ).
2) Nguyên liệu chủ yếu
để sản xuất đồ gốm là gì?
(đất sét và cao lanh
(Al
2
O
3
.2SiO
2
.2H
2
O +4SiO
2
+K
2
CO
3
cát,
nước , fenpat).
3) Nêu qui trình sản
xuất đồ gốm?
(Từ đất sét hoặc cao lanh tạo
hình bằng một trong các phương pháp
nặn,ép và đúc, phơi khô rồi sấy, nung ở
Lắng nghe
Trả lời
Lắng nghe
Trả lời và ghi bài:
III. Sơ lược về công nghiệp
silicat:
1. Sản xuất đồ gốm (sgk tr
93).
nhi
ệ
t đ
ộ
cao, tráng men,trang trí ( n
ế
u
cần)và nung lại sau khi đã tráng men).
Thông báo:
fenpat: là
khoáng vật
có thành phần gồm các oxit của
Si,Al,K,Na,Ca…
4) Các mỏ cao lanh:
Bích Nhôi và Tử lạc ở Hải dương.
Hỏi:
5) Cho biết nguyên liệu
để sx gạch, ngói?
( đất sét loại thường trộn với ít
cát)
6) Nêu qui trình sản
xuất đồ gạch, ngói?
( nhào đất sét với ít cat và nước ,
đóng viên, sấy khô, nung,vì được nung ở
nhiệt độ không cao lắm nên gạch ,ngói
đều xốp).
7) Vì sao sau khi nung
gạch ngói thường có màu đỏ?
( trong đất set có lẫn ít oxit sắt)
2. Sản xuất ximăng ( sgk tr
93).
3. Sản xuất thủy tinh.
Nguyên liệu sx: Thạch
anh,đá vôi,sôđa.
Phương pháp sx: Nung nóng
chảy nguyên liệu , làm nguội,từ từ ,
ép, thổi, tạo khuôn.
Các PTHH:
CaCO
3
CaO
+CO
2
CaO + SiO
2
CaSiO
3
Na
2
CO
3
+ SiO
2
Na
2
SiO
3
8)
G
ạ
ch ch
ị
u l
ử
a đư
ợ
c
sản xuất như thế nào?
( đất sét chịu lửa (có nhiệt độ
nóng chảy trên 1650
o
C) sấy khô nghiền
thành bột trộn với đất sét dẻo và nước ,
đóng viên ,sấy khô và nung lại ở nhiệt
độ 1450
o
C).
9) Đồ sành được sản
xuất như thế nào?
Từ đất sét tạo hình, nung ở
1200
o
C -1300
o
C, mặt ngoài là lớp men
muối mõng tạo nên do muối ăn được
ném vào lò trong khi nung).
Các loại đồ sứ:
Sứ dân dụng: chén ,bát, bình,lọ.
Sứ cách điện: dùng trong công
nghiệp
Sứ hóa học: dụng cụ thí nghiệm
,một số thiết bị trong công nghiệp hóa
học.
10) Đồ sứ được sản xuất
như thế nào?
(Cao lanh, fenpat, thạch anh và
nước ở dạng bùn lỏng, chảy vào khuôn,
sấy khô,nung 2 lần( lần 1: 1000
o
C,
tráng men, trang trí. lần 2:1400
o
C-
1450
o
C.)
11) Nêu qui trình để sản
xuất đồ gốm nói chung?
12) Kể tên một số cơ sở
sản xuất đồ gốm ở việt nam?
13) Đọc thông tin từ sgk
tr 93 cho biết:
a. Nguyên liệu để sản xuất
ximăng?
b. Các công đoạn chính để
sản xuất ximăng?
c. Các cơ sở chính để sản xuất
xi măng?
d. Các phản ứng xảy ra trong
quá trình nấu thủy tinh?
Hoạt động 4: giải Bt sgk tr 95
