Đái tháo nhạt - không quá nguy nhưng nên thận trọng pps
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (186.22 KB, 5 trang )
Đái tháo nhạt - không quá nguy
nhưng nên thận trọng
Bệnh không quá nguy hiểm, nhưng vẫn gây ra nhiều hậu quả xấu. Người
bệnh đi tiểu nhiều, vì tiểu nhiều nên rất khát và phải uống nhiều nước, điều này lại
làm bệnh nhân đi tiểu liên tục, kể cả ban đêm. Nước tiểu thường không màu,
không vị, tỷ trọng rất thấp, thậm chí giống như nước lã, nước tiểu không có
đường.
Nhiều nguyên nhân phức tạp
Bệnh đái tháo nhạt hiếm gặp hơn so với bệnh đái tháo đường, nam gặp
nhiều hơn nữ và thường ở lứa tuổi trẻ. Bệnh có thể xuất hiện do cơ thể sản xuất
không đủ chất hormon kháng lợi tiểu - hormon được sản xuất ở vùng dưới đồi
trong bộ não, tồn trữ ở sau tuyến yên và được tiết ra dưới sự điều tiết của áp lực
thẩm thấu máu.
Hormon kháng lợi tiểu tác động lên các cơ quan thụ cảm, điều chỉnh khối
lượng nước được hấp thu trở lại thận vào máu. Bất cứ khâu nào trong sự hợp
thành, vận chuyển, tiết ra và tác động của hormon gặp trở ngại đều có thể dẫn tới
triệu chứng đái tháo nhạt. Bệnh đái tháo nhạt trong trường hợp này có thể là tiên
phát (vô căn) hoặc thứ phát sau phẫu thuật não, do nhiễm trùng, do khối u, do chấn
thương sọ não…
Ngoài ra, bệnh còn do khả năng suy giảm của thận trong việc đáp ứng với
tác động của hormon kháng lợi tiểu. Nguyên nhân này hiếm gặp hơn nhưng cũng
gây hậu quả giống như nguyên nhân từ não: một khối lượng lớn nước sẽ không
được tái hấp thụ vào tuần hoàn não mà thải ra ngoài qua thận khiến bệnh nhân đái
nhiều, khát nhiều.
Tình trạng này dẫn tới biến chứng mất nước, mất điện giải làm bệnh nhân
mệt mỏi, ngủ lịm, đau đầu, đau cơ, dễ bị kích thích…Bệnh đái tháo nhạt có thể
xuất hiện từ từ, cũng có thể rất đột ngột sau một chấn thương hay tình trạng nhiễm
trùng nặng.
Diễn biến chậm và khó điều trị
- Khi mắc bệnh, bệnh nhân có thể đi tiểu từ 5-10 lít/ngày, thậm chí đôi khi
có thể lên tới 20-30 lít/ngày. Vì tiểu nhiều như vậy nên rất khát và phải uống nước
ngay khiến bệnh nhân uống và đi tiểu liên tục, kể cả ban đêm.
Bệnh nhân thường thích uống nước lạnh. Nếu thiếu nước, bệnh nhân có thể
ngất xỉu, hạ huyết áp, thậm chí sốt cao, rối loạn tâm thần. Kèm theo đó, da bệnh
nhân luôn trong tình trạng khô, không có mồ hôi.
Người bệnh chỉ có cảm giác khát nước, mất đi cảm giác thèm ăn khiến ăn
kém, cơ thể gầy yếu. Riêng đối với tuổi dậy thì có thể kèm theo các rối loạn về nội
tiết như: rối loạn kinh nguyệt, giảm tình dục…
- Nói chung, phương pháp điều trị đều bao gồm bồi phụ nước và điện giải.
Cần phải bù đắp hormon kháng lợi tiểu nếu bị thiếu hụt và giải quyết nguyên
nhân.
Nếu do nguyên nhân chấn thương tinh thần hay nhiễm trùng nặng thì cần
điều trị tích cực các chấn thương và tình trạng nhiễm trùng. Nếu do suy thận thì
điều trị bệnh thận. Nếu do thiếu hormon ADH, có thể điều trị bằng phương pháp
thay thế (dùng nội tiết tố).
- Bệnh nhân cần được điều trị và theo dõi lâu dài (nhiều trường hợp phải
điều trị suốt đời) ở phòng khám chuyên khoa nội tiết. Người bệnh cần phải thực
hiện nghiêm túc các chỉ định điều trị về liều lượng và thời gian sử dụng thuốc để
đảm bảo hiệu quả điều trị đồng thời phòng ngừa các tai biến có thể xảy ra.
BS. NGUYỄN THIẾT
