Khóa luận tốt nghiệp: Giải quyết xung đột pháp luật về loại trừ tư cách pháp nhân (piercing the corporate veil) - Theo tư pháp quốc tế Hoa Kỳ và khuyến nghị cho Việt Nam

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (8.8 MB, 102 trang )

Trang 1<div class="page_container" data-page="1">

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NỌI.

MA SINH VIÊN: 453637

GIẢI QUYÉT XUNG ĐỘT PHÁP LUẬT VE LOẠI TRỪ TƯCÁCH PHÁP NHÂN (PIERCING THE CORPORATE VEIL) -

THEO TƯ PHAP QUOC TE HOA KỲ VA KHUYÉN NGHỊ

CHO VIET NAM

KHOA LUAN TOT NGHIEP

Hà Nội - 2023

</div>Trang 2<div class="page_container" data-page="2">

NGO HÀ ANH

MA SINH VIEN: 453637

GIẢI QUYÉT XUNG ĐỘT PHÁP LUAT VE LOẠI TRỪ TƯCÁCH PHÁP NHÂN (PIERCING THE CORPORATE VEIL) -

THEO TƯ PHÁP QUOC TE HOA KỲ VA KHUYÉN NGHỊ

CHO VIỆT NAM

Chuyên ngành: Tw pháp quốc tế

KHÓA LUẬN TOT NGHIỆP

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:TS. NGUYEN THU THUY

Ha Nội- 2023

</div>Trang 3<div class="page_container" data-page="3">

Tôi xin cam doam đậy là công rinh nghiên cin tia rng tồisắc kết luận s hiôu trong khóa luận tốtnghiệp là mimg thực,đêm bảo đổ tn cận/

ie nhận của Tác gid khóa luận tắtnghiệp

giảng viên hưởng din

</div>Trang 4<div class="page_container" data-page="4">

DANH MỤC TỪ VIET TATBộ lut Dân sự

Bộ luậtTổ tng din sợCơng hịa Xã hội chủnghĩaĐiễu uc quốc tổ

Hiệp ảnh tương tro từ pháp

Intemational Cenre for Settlement of lavestment DisputesPiercing the corporate veil

</div>Trang 5<div class="page_container" data-page="5">

Trangphnibia :

Tôi cam doa

Dan muctevide it ttMic lục »Mo DAU 1

3.Mue đích và mue tiêu nghiên cứu. 64.Dai tượng và phạm vi nghiên cứu 64.1. Dai tượng nghiên cứu 677742. Pham vinghién cứu

5. Phương pháp nghiền cầu6,4 nghĩa của khoá hiện

7.Két cầu của khóa hận 7Chương 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ HỌC THUYẾT LOẠI TRỪ TƯ CÁCH PHÁPNHÂN CUA DOANH NGHIỆP (PIERCING THE CORPORATE VEIL) VÀ VẤNĐÈ GIẢI QUYẾT XUNG ĐỘT PHÁP LUAT. 911. Khái quất chung về hee thuyết bại trừ tư cách pháp nhân cia doanhnghiệp (Piercing the corporate veil) 91.L1. Tw cách pháp nhân cña doauh nghiệp 91.12. Định nghĩa v học thuyết loại tri reach pháp nhân cia doauh ughiPiercing the corporate veil). 121.13. ¥ nghĩa cita học thuyết loại trừ tr cách pháp nhân (Piercing thecorporate veil) 141.14, Học thnyét loa trừ tr cách pháp whan (piercing the corporate veil) trougpháp hật mật sổ quốc gin 16

11.41. Pháp luật Hoa Ky hộ11.42. Pháp luật Ảnh 1911.43 Pháp uật Đức 21.1.44, Pháp luật Việt Nem

lai trừ tu cách pháp nhân của doanh nghiệp1.2. Xung đậtpháp hật:

</div>Trang 6<div class="page_container" data-page="6">

trừ r cách pháp nhân cũ doauh nghiệp

1.2.2.1. Nguyên te luật quốc tịch của pháp nhân (lex soctetats)1 23 Ngêntắc ha tòa án (es, for)

1.2.23. Nguyên tắc luật của nước có miên hệ gẵn bỏ nhất 212.24 Métsé nguyên tắc khác 2Ti hết lương 1 2Chương 2: GIẢI QUYẾT XUNG ĐỘT PHÁP LUẬT VỀ LOẠI TRỪ TƯ CÁCHPHAP NHÂN CUA DOANH NGHIEP THEO TU PHÁP QUOC TẾ HOA KỸ ..3121. Tổng quan chưng về Tư pháp quốc tế Hoa Kỳ 312.1.1. Xmg đột pháp tật trong Tr pháp quốc té Hoa Kj 312.1.2, Nendu luậtgiải quyétxnng độtpháp hut rong Tr pháp quéc té Hoa Kj

3232. Nguyên tắc xác định hật áp dung về bại trừ tw cáchpháp nhân cia doanh:

nghiệp 34

2.2.1. Nguyên tắc Ind quốc tịch cha pháp nhân (Lex societatis) 32.2.2, Nguyên tắc Mật Tòa dn (Lex Fori) 372.2.3. Nenyéu tắc Init c6 mi iêu hệ gin bó nhất (most significant relationship

test) “

2.24, Mạtsổ nguyên tắc khác 432.41. Nguyên tắc chon luật áp đụng phụ thuộc vào nỗi dung khiêu ni... 42

3.3443. Nguyên tắc chon luật phủ hop với lợi ích nhà nước “

Tiẫn hết chương 2 4Chương 3: GIẢI QUYẾT XUNG ĐỘT PHÁP LUẬT VỀ LOẠI TRU TƯ CÁCHPHAP NHÂN CUA DOANH NGHIỆP THEO TƯ PHÁP QUOC TẾ VIET NAMVÀ MỘT SỐ KIEN NGHỊ HOÀN THIEN “3.1.Khái quit chưng về Tự pháp quốc tế Việt Nam “3.2. Gbi quyết xung đặt pháp luật về loại trừ tw cách pháp nhân cia doanh304.2.1. Nguyên tắc Ingt quốc tịch cña pháp nhân st3.2.2. Các nguyên tắc chon Mật dp dựng phụ thuậc vio uội dung kHiễu nại533.2.21, Bai thường thiệt hạ trong quan hệ hop đồng, 333.2.22. Bai thing thi ha ngoài hop đồng 374.2.3. Hệ thse luật có mỗi liên hệ gắn bó whit 39

</div>Trang 7<div class="page_container" data-page="7">

43.3.2, Chua tíck bạch vin đề xung dt php ật loại trừ ech phúp miêntrong pháp hột Việt Nam 633.4. Mat số khuyến nghị hoàn thiện các quy dinh cia pháp hật Việt Nam tronggiảiqvyết xung đậtpháp hột về bại trừ tư cách pháp nhân của deanh nghiệp

644.41. Miễn nghị xây đựng dink nghĩa cho “piercing the corporate veil” tạ Việt

Nam 64

5.42. Miẫu nghị xây đựng một mô hink điều khoản giải quyết xưng đột phápuật trong loại trừ trách nhiệm hit hạn tại các Đin nóc quốc tẾ mã Việt Namlà thành viên 654.443. Kiẫu nghị xây ng hệ thông quy pham pháp hật trong hật Việt Nam

Tiểu kết chương 3 70KÉT LUẬN n

DANH MUC TAI LIEU THAM KHAO 72PHÙ LỤCI si

PHU LUC II 33PHULUCIV 8sPHU LUCY 86

</div>Trang 8<div class="page_container" data-page="8">

MỞ ĐÀU1.Tính cấp thiết của để ti

hoạch và Dit tính din thos đểm 31/12/2021, of nước có 857 551 domnh nghiệpdang host đồng ting 5.7% so với cùng thời điển năm 2020, tăng 16,796 so vớ tìnhquan giai đoan 2017-2020. Bên canh đó, các đosnlh nghiệp này cịn khơng ngừng mỡ.xơng quy mơ host động, vượt ra khối biên giới quốc gia. Cho đến nay, Việt Nam đãcó rất nhiều doanh nghiệp tiến hinh hoạt động kinh doanh khơng chỉ trong tước mãcịn ở ngớc ngồi nh Tập đồn ViỄn thơng qn đội (Viet), Cơng ty CẢ phân sta

Việt Nam (Vinemill), Tập đoàn TH, Tập đoàn Vingroup), Công ty VitaDV taỷ,...*

Bén canh dé, nhiều doanh nghiệp nước ngoài, tip đoàn da quốc ga xuyên quốc giađấ và đang iễn hành hoạt động đầu tư kinh đoanh tại Việt Nam đưới nhiên hình thức,

đấc biệlà đưới hình thúc thành lập các công ty con tại Việt Nam,

Su ga tăng đó xuất phát một phẫn từ việc pháp luật doanh nghiệp cia ViệtNam cùng nh các quốc gia đã cổ các quy dinh vé tơ cách pháp nhân độc lập và chếđồ trách nhiệm hữu han. Theo đó, doanh nghiệp sẽ trở thành mốt chủ thể quan hệphp luật độc lập kỂ tử thời đểm doanh nghiệp đó có hr cách pháp nhân và te chíntrích nhiệm bing ti sẵn của doen nghiệp Co chế này đã dem lại tách bạch giat sẵn doanh nghiệp và tải sản cá nhân hoặc hấp nhân khác. Từ đó, phép luật vừacó thể hạn chế được rồi ro ti sân cia các cá nhân kh tham gia vào host động kính

Bêt?hovhtv ate 20ND) Sick mồng dank giệ Đột Now (Me white Book, Ne bản hog, Bí Nội

ing SIBISL Caney VanDesy ch chet cong so rtomgun ia tang Tein (Arn)

“Ereg run co 100cc bo da va be đao Gaze canine! Vt Nea sit.

D031) Doulurgurp Vit yma đất mac goal Tp ca số kột Tổng cự Thế 1,dần tr ngân, hiợc/Levonltzovnidbuitngiepieủy mau trvteretnncsgnilen, trợ c.

</div>Trang 9<div class="page_container" data-page="9">

sản cia doanh nghiệp, Tu cách pháp nhân góp phin phân biết với doanh nghiệpvã ng thánh viên giáp chủ nợ dễ ding thục hiển quyền đi nos

‘Tuy nhiên, nhiều chủ sỡ hữu doanh nghiệp đlợi đụng chế độ rách hiện hữuhạn dé rũ bổ rách nhiệm với doanh nghiệp, với chủ nợ của đoanh nghiập. Ví đụ nhưtình buồng chủ sở hữu doanh nghiệp ding tơ cách của công ty để vay vin từ chủ nợ.

Một thời gan stu, việc kinh doanh thua 18, chi sở hu doanh nghiệp nguy lập tốc"bán tháo hết các loại tải sản của công ty, rút vốn và tuyên bổ phá sin. Lúc nay, tài sân.của công ty đã không côn di để béi thường cho khoản nợ ma chỗ nơ cho vay trongôi chủ doanh nghiệp cing không ding ý ding t sin cá nhân để béi thường thiệthại Trong bối cảnh đó, Việt Nam cũng như nhiễu quốc gia trên thể gi đã ban hành,các quy định nhằm loạ từ tư cách pháp nhân độc lập cũng nhy chỗ độ trích nhiệm,Hữu han (piercing the conporete vai - PCV) để buộc chủ doanh nghiệp, những ngườiđăng smu "ức man’, phãi chịu rách nhiệm pháp ly đối với các host đồng ma doanh"nghiệp đó gây ra cho bên thờ ba. Trong Luật Doanh nghiệp 2020, có thể kể din cácquy định yêu cầu chủ sở hữu hoặc thành viên pháp nhân sẽ phãi liên đối chíu tráchnhiệm bằng tai sin của mình nh khoản 5 Điều 50, khoản 6 Điều 97 hay khoăn 5Điễu77 Luật này

“Tuy nhiên, pháp uật ofa các nước về PCV hiện con nhiễu đm khá biết Vìvây, khi các quan hộ kinh doanh thương mai có tổ nước ngồi phát sinh, cơ quan,có thẫn quyển ẽ phải giải quyét hién tượng xung đốt pháp luật liên quan din việc ápdang PCV để xác ảnh trích nhiệm pháp lý cia chủ doanh nghiệp. Vi de nhự trườnghop một doanh nghiệp nước ngoài thánh lập công ty cơn ở Việt Nam đổ thực hiệnhost động nh doanh ð Việt Nam. Công ty cơn này đã lién tiếp vay một số khoăn notừ các chủ nợ. Tuy nhiên, sau khi vay các khoản ng lớn, công ty con này lại chuyển

nhượng hết các khoán lợi nhuận thụ được ừ hoạt đông kinh doanh và cả các tà sintur do khác của mình cho cơng ty mẹ - tức doanh nghiệp nước ngồi đã đồ cập rướcđó. Khi đến hạn trả nợ hoặc sau mt thời gian, công ty cơn tuyén bổ “kinh doanhhông hiệu quế", "doanh nghiệp mắt khả năng thanh toán” rỗi mỡ thổ tục phá sẵn

{Rpt Waking 01, -RR itn chitin at hop din gà; Qin aie,

Sino. van:

</div>Trang 10<div class="page_container" data-page="10">

theo đứng quy dinh của pháp luật VietNam. Cầu hôi đặt ra đối với tình hoỗng này làXơi các chỗ nợ tiết tổ công ty đã cổ hành vi lợi đụng tư cách pháp nhân, tính tríchnhiệm hiếu hạn giỗa cơng ty và chỗ sỡ hữu cơng ty cũng nh tính độc lập gin côngty son và cổng ty me để lờ đo, chiêm đoạt các khoản nợ th liệu họ có thể yêu cầusơ quan có thẫm quyển áp dụng PCV để bude cơng ty me chí trích nhiệm pháp lýVới các khoăn nơ của công ty cơn hay không? IKhi áp dụng PCV, cơ quan cóquyén sẽ tuân theo hệ thống pháp luật của quốc gia nào: hệ thống pháp luật của ViệtNam, hệ thông pháp luật cite quốc gia má doanh nghiệp nước ngoại mang quốc tịch,"hệ thống pháp luật của quốc gia mà chủ nơ là mang quốc tích,

Một ví dạ khác như vụ việc cơng ty Formosa Hà Tinh gây ô nhiễm môi trườngtiễn tei 4 tinh miễn Trung của Việt Nam năm 2016. Công ty Fomaosa Hà Tink bịbuộc phi bd thường thit ha cho người din và htro chuyển đỗi nghề nghiệp, bd:thường phục hồi méi trường biển ® Được biết, Fonuozs Ha Tính là cơng ty cơn trụcthuộc cơng ty me là Tập đồn Formosa (Đài Lost). Trong trường hop cơng tyFormosa Hà Tính khơng di khả ning béi thường thiệt ha, liêu những nạn nhân ciava việc cổ thể áp dụng PCV để bude Tập đoàn Formoss Dai Loan phải béi thườngthiệt hạ với ty cách là chủ sỡ hiếu của Formosa Hà Tinh hay không? Việc áp dụngPCV để loại trừ hy cách pháp nhân độc lập giữa Formossa Ha Tinh và Tập đoànFormosa Đài Loan sé tuân theo pháp luật Việt Nam hay pháp luật Déi Loan?

Những tinh huồng nêu rên đã và dang là nhõng vin dé phúc tạp, đồi hồi sơdu chỉnh thích đăng nhim dim bão quyén và lợi ích chính đồng côa nhiều chủ thểtrong xã hối Trên thé gói đã có nhiều quốc ga dun ra mất số nguyên tắc phép lýshim giải quyết rung đốt pháp luật vé loại tử tư cách pháp nhân cũa doanh nghiệp(PCV) và nhận được nhiễu my ứng hộ Trong sổ dé phấ kể din Hoa Kỹ, một trongnhững quốc gia đầu tên trên thể giới nghiên cứu ting dung các quy nh về giả quyếtxung đột pháp luật vé loại trừ h cách pháp nhân. Những quy đnh và ánlệ cia tồ ánHoa Kỹ, các nghiên cửu cơn các học gã nước này di và đang là kim chỉ nam chonhiều quốc gia khác tham khảo và vin dụng trong gi quyết vẫn đi này, Trong khiđổ, cho dén nay, pháp uật Việt Nam hiện hành chưa có quy đính cụ thể để gai quyết

Gl Văn KE (0016) Tâm di dứt hing low. Famosa bồi đường ẤD0 trên USD", Ti né cưng nghề

"pslhoEa map tho congbe ngryztshrvek.đeto tra: 1178), rạch này 0/033.

</div>Trang 11<div class="page_container" data-page="11">

thuật tạ Viét Nam hiện che có cơng tình nghiên itu một cách tồn điện và chuyên,sâu vi vẫn đề này: Trong bốt cảnh đó, nh viên đã lựa chọn thực hiện Khoa luận tốt"nghiệp ci mình với đ ti nghiên cơu “Gia quyết ximg đột pháp nat về

cách pháp nhân “Piercing the corporate veil” theo pháp tật Hoa Kj và lâmyễnghị cho Việt Nam”.

loại trừ te

2. Tinh hình nghiên cứu đề tài

HocthuyétPCV đã xuất hiện tử sóm tei Anh Hoa Ky và trở nên phổ biển cinghư được nghiên cửa ti nhiều nước bối những học giã nỗi tầng Trong đó, Hoa Kỹla một trong những hệ thẳng pháp luật có lịch sở lâu đời nhất trên thé gui vi việc"nghiên củu và ứng dụng PCV trong thục fin Học thuyết này để sim thụ hút đượcsx quan tim của đồng dio các học giả Hoa Kỷ nguy từ những ngày đầu xuất hiện.Tiêubiễu nh I. Maurice Wormser(1912) với bái viết "Piercing the vel of corporateentity", được ding ti tei Columbia Law review cổ lễ la mt trong những bài phântích som nhất về efi gọi la “bite mancông ty" và những bit cập ki khái niêm này bịlnm đăng Hay Frederick G. Kempin (1960), Ir, vớ bai viết “Limited Liabihty mIstorical perspective” trong "American Business Law Association Tohime 4onder 1 (8/1960) ~ “Bullenn’* đã xem xét vin đề PCV trong lich sử hình thin,tinh trách nhiệm hữu hen của doanh nghiệp Bén canh dé, Robect WH «milton (1996)

đã dé cập din tính cơng bằng và hợp ly trong áp dung PCV tei cuốn sách “The lawsof corporations ma mutheell 100-01 (4th ED.)” Các cơng tình nghiền cửu nêu tiêndéula những cơng hình đặt nin móng cho việc lim rõ ý nghĩa, cơ chế hoạt động củahọc thuyếtPCV trong nghiên ei lập pháp và thục dn giả: quyết các tranh chấp kính,doanh thương mai tạ Hoa Ky. Đây cũng là những i liêu tham khảo quý bán cho cácquất ga rên thể giới

Liên quan din vẫn để gi quyết xung đột pháp luật vi loại trừ tơ cách phápnhân của doanh nghiệp tạ Hoa Kỷ, các học giã di cơ một sổ cơng tình nghiên cửu.iu biểu, Một trong sỗ đó là là bài viết “Chotce of law in Tel-Phercing LitigationWhy Coretz shetld discard the Internal Affairs rule cod embrace general choice-of-tae prnciples củaG S Creps: (2008) trong tập khảo sat hàng năm về pháp luật Hon

</div>Trang 12<div class="page_container" data-page="12">

Ky của Trường Dei học New York. 7 Bài viết để làm rõ những vướng mắc khi áp

dang học thuyết công việc nội bộ Cintemel affairs” —tex mergeorations) để gaiquyết xung đột pháp luật về PCV và để cuất giã pháp thay th la áp dụng nguyên tắcchung vỀ chon luật áp dụng Một cơng tình khác về vin dé này la luận án của KingFung seng(2016) với tiêu để “The mterdependence of Conflietof Laws and Pieromgthe Corporate veil”. Trang luận án, tác giã đã mở rông pham vi nghién ctu vé xungđột pháp uit trong PCV trên da dang các hướng tép cân phương pháp chon luật khácshu Đẳng ths, tác giá cũng đã nghiễn cửa toàn điện cả 3 finh vực quan trong tronggai quyết xung đột pháp luật lá (1) xác đính thậm quyền, Q) chon luật áp dụng và© cơng nhận và cho thi hành phen quyết quyết định din sơ nước ngoài Dũ đốitương và phạm vi nghiễn củu của luận án này tương đổi toàn diện nhưng do tic giãáp dạng phương phép thục nghiệm tại Mỹ nên kết qua nghiên cứu chưa thục sự diyđủ về mat lí ln, cũng như chưa có nhiêu ý nghĩa tham khảo cho các hệ thông pháp.

Trật khác

Tei Vitam, hiện nay đã có nhiều cổng tinh nghiên cứu về học thuyết PCVnhiễu khí cạnh khác nhau như Các cơng tinh bậc dai học có khỏa luận tốt nghiệpcủa Lê Ngọc Cm (2017) vé “Hoe tuyết “sagen màn trách nhiệm his hạn cổng tytại Khoa luật Đại học Qué

Hiếu G010) về "Hoe thuyết "Piercing the corporate veil” trong pháp luật các nước‘80 sảnh pháp luật Tiét Nam “ tạ Trường Dai học Luật Thành phơ Hồ Chi Minh

c gia Hà Nội, khóa luận tốt nghiệp của Lê Nguyễn Duy

Vi cổng th được ông bd bề vất op ci của ác gã Phan Vũ G020 vi“Những ngoại lệ trong chỗ đ trách nhiệm Hữu han của chỉ sở Hữu công

inh nghiém Hoa Kỹ và Liên hộ với Thật Nam được đăng ti Tạp chi Luật học, hoặcNguyễn Thi Phương Théo 2021) với nghiên cứu về "Tan dụng cơ chỗ “tuyên quaaan che công ” Đỗi với nhôm công ty — Kinh nghiệp từ Anh, Hoa Kỹ và kiến ngựcho Ht Nam’ ding tả Tạp chi Nhà nước và Pháp uật

Gin đây nhất 1à Luận vin thạc đ Luật học của Trần Nguyễn Phước Thông vé“Hoc tay dt “^nyôn man che trách nhiệm hi hươ cổng py" wack ning dp ding họchyễt trong việc hoàn thiện luật danh nghiệp Tiét Nan” tạ Trường Dei học Kinh

6S Cre 2008) “ieEt of Law VeiPErrbe Li@tim Vy Coats Shull Dre Etemal fers Bậcsnd Bunce Geral Choice Law eps Th Now York Diversity dana Sơng of dnercan Zev

</div>Trang 13<div class="page_container" data-page="13">

tắt ky một cơng tình nghiên cia toàn điện nào về vẫn đ xung đột pháp luật và giquyết xung đột pháp luật vi loại trở tơ cách pháp nhân của doanh nghiệp tại ViệtNem

3. Mục đích và mục tiêu nghiên cứu.

Khoá loận mét cách hệ thing toàn điền về xung đốt pháp luật và giã quyếtxung đột pháp luật vé Losi trừ hư cách pháp nhân của doanh nghiệp theo Tư pháp quốctế cin Hoa Kì và Tư pháp quốc tế ci Việt am. Khoá luận đánh giá và đưa ra déxuất về các nguyên tắc lựa chon luật áp dụng a8 giải quyét xung đột pháp uật về loạitrừ tư cách pháp nhân của doanh nghiệp theo Tw pháp quốc té Việt Nam

ĐỂ đạt được mục đích nêu rên, khỏe luận sé tập trung vào một số vẫn để sau

- Nghiên cửa các vẫn đề lí luận v học thuyết PCV Tâm tiên để đính giá mốt

quan hệ giữa học huyết và thục tin giả quyết xung đột php luật vi vẫn dé nay.

- Phân ích, đánh gá các kinh nghiệm của Tư pháp quốc tế Hoa Ky rong việc

lựa chon luật ép dụng nhằm gi quyét xung đốt pháp luật về oại trừ h cách phápnhân của doanh nghiệp

- Phân tính, đánh giá các quy định của Tư pháp quốc tế Việt Nam hiên hành

liên quan đến việc lưa chon luật áp dụng shim gi quyết xung đột pháp luật vé loạitrừ tự cách pháp nhân của doanh nghiệp

- Duara một số kiến nghĩ nhằm hoàn tiện các quy định ce Tư pháp quốc tế

ViệtMien nhầm giả quyết rùng đốt pháp lit về Los trừ hy cách pháp nhân ca doesnghiệp

4. Dai tuợng và phạm vi nghiên cứu4.1. Đối trợng nghiên cứu

hod luân ngiên cứu các quy ảnh án lẽ và các quan đm hấp lý của phápTuật Hoa Ky, pháp luật Việt Nam và Hiệp định tương trợ từ pháp giữa Việt Nam và

</div>Trang 14<div class="page_container" data-page="14">

4.2. Pham vi nghiên cứu

Việc loci trừ tư cách pháp nhân có liên quen dén nhiễu vin đề của Tw phápquốc tẾ, rong đó có (1) xác định

0, @) lựa chon luật áp đụng, và (3) công nhân và cho thi hinh bản án, quyết địnhquyền xét xử dân sự quốc té của Tòa án quốc.

din sơ cơn Tịa án nước ngồi. Tuy nhiên, trong pham vĩ khóa luận này, tác giã chỉtập rung nghiên cứu các quy dink, ánlệ và quan dim pháp lý của Hos Ki, Việt Namvi học thuyết PCV và nguyên tắc chon luật áp dụng để giải quyết xung đột phép luậtvé los trừ tự cách pháp nhân của đoanh nghiệp

5. Phương pháp nghiên cấu

Vie nghiên cu được tin hành da rên co sỡ phương phép luân của Chủ nghĩaMic Lê ia. Tác gi sẽ áp dung kit hop các phương pháp nghiên cứu nhơ phươngpháp phân ít phương phấptổng hợp, phương pháp o sánh uất học... pin ticđánh giá các quy nh của pháp luật Hoa Ki, pháp luật Việt Nam Hiện hành về họcthuyết PCV và chon luật áp đụng đối vớ vin để lo tet cách phip nhân của doanh."ngập cũng nhơ dara những kiễn nghị hoàn hiện php luật Việt Nam.

6.4 nghĩ cia khoá

XÊ khoa học, kho luận nghiên cửu một cách hệ thống toàn điện v xung đột"pháp luật và giải quyết xung đột pháp luật về loai trừ tơ cách pháp nhân của doanh:"nghiệp tử Hoa Kỷ, ViệtMa, Khố luận góp phần lăn rõ các ung nhược diém về các"nguyên tắc lựa chon pháp luật áp dạng về loi trừ hr cách pháp nhân theo Tư phápquốc tổ Hon Kỷ và Tư pháp quốc tê Việt Nam hiện hành, đỂ đơn ra các kiến nghịhoàn thiện khung pháp ly và vẫn để nay tại Việt Nam

VE thục tifa, kết quả nghiên cứu của khoá luân cổ thể được sử dụng lâm tailiệu tham khảo cho hoạt động ngiên cứu, dio tạo tei các cơ sở dio tao luật. Đẳngthời, khố luận có thé được sử đụng làm tơ liệu nghiên cửu rong xây dụng và thihành pháp luật cia các cơ quan nhà nước có thậm quyền,

7.Két chu cia khóa luận

Ngồi phần Mé đầu, Kết luận, Khoa luận tốt nghiệp gém 03 chương:

</div>Trang 15<div class="page_container" data-page="15">

(Piercing the corporate veil) va vẫn đề giải quyết mg đố pháp luật

Chương 2: Giải quyết ong đột pháp luật loa trừ ne cách pháp nhận cũa doanhnghiệp theo Tư pháp quốc té Hoa Kj

</div>Trang 16<div class="page_container" data-page="16">

CHƯƠNG 1

LY LUẬN CHUNG VE HỌC THUYET LOẠI TRỪ TƯ CÁCH PHÁP NHÂNCUA DOANH NGHIẸP (PIERCING THE CORPORATE VEIL) VÀ VAN ĐÈ

GIẢI QUYẾT XUNG DOT PHÁP LUẬT

11-.Khái quát chung về hạc thuyết loại trừ tư cáchpháp nhân cia đoanh nghiệp(Piercing the corporate veil)

11.1. Tw cách pháp nhân cña doauh nghiệp

“Thuật ngữ "pháp nhân” có nguồn gốc theo ng Letinh ngiềa là mất nhỏ,hoặc hội đồng người. Một thụ thể thục hién các hoạt động lánh doanh và là chỗ thécổ các quyên năng pháp lý xuất hiện từ thời La Mã cổ đ và để chỗ Maye ở An độcỗ đai ® Có thể nhận thấy rằng pháp nhân được mơ phông đời sống phép lý giốnghư một thi nhân Va ny xuất hiện cia pháp nhân là mơ tuân heo xu hướng nhân hóanhững đốn thé cá nhân hay các tập hợp ti sẵn nay với nhõng người thường và côngnhận cho các thực thé ấy một nhân cách pháp ly goi là pháp nhân" ® Các thành viênthục hién việc góp vin vào pháp nhân và pháp nhân sẽ là chỗ sở hữu tải sẵn góp vốn45,” Lịch nữ phát tiễn của pháp luật doanh nghiệp nói chung và quy chế pháp lýVới pháp nhân nối riêng gắn tin với hs nguyên tắc cơ bản a “tr cách pháp nhân độclập" (separate Legal personality’) và “tách nhiệm hữu hạn” timed tiebilty’)

Nguyên tắc "hư cách pháp nhân độc lập” tạo cơ sở cho doanh nghiệp trở thànhmột chủ thể quan hệ php init độc lập kể từ thời đểm doanh nghiệp đó có tư cáchphp nhân Theo pháp luật Việt Nem, Điều 74 Bộ luật dân sự 2015 quy din một tổchức đoợc pháp luật thừa nhận là pháp nhân khi đáp ứng đồ 4 điều lúên: (1) Đượcthành lập hep pháp; (2) Có cơ edu tễ chức chất chế: 8) Có tải sân độc lập vớt cániên, pháp nhân khắc và hự chịu trách nhiện bằng tài sốn cũa mind: (9) Nhân danh

"nh tha gia quan hệ phúp luật mét cách độc lập

ii đó, pháp nhân là chỗ thể quan hệ phép luật co diy đã năng lục them giaào các quan hệ xã hội chiu sơ điều chỉnh của pháp luật và phát sinh các quyển và

‘ol esgh Bean (1983) Ze sư and (el 1): The Formation of he Wester Zed Tatton, Read.Thưa ess, Centex 215-216

TA Vệ in (1957). Bà a an 3 ae geo ce ai Si int 387

gy ental it Nạn Tap ce De chỉ Pap hết số 37,

</div>Trang 17<div class="page_container" data-page="17">

nghĩa vụ pháp ly theo quy định pháp Luật Ì Ngay cả khi cơng ty me thành lập công

ty con, kể từ thời didm được ding ký thành lập và có từ cách pháp nhân thi cơng tycon cơng có tinh độc lập ci minh đối với công ty me: hoạt động độc lấp, tự mìnhhơn gia vio các giao dịch, xác lip các quyền và nghĩa vụ cho công ty.”

Co thể thấy, không phi nhiing người góp ti sẵn vio một ổ chức sf 1a đồngsở hữu chung, mà để hình thành mốt thực thể à chỗ sỡ hữu của tt cả ác tai rốn mãcác hộ viên đã góp vào, thụ thể đó khi tham gia các quan hệ pháp it, với tự cáchlà chỗ thể quan hộ pháp luật và chiu trách nhiệm php lý tên tai sin của nó. Từ đónguyên tắc thử bai — nguyên tắc "rách nhiện hữu han” ~ được hình thành Theo"nguyên tắc “trich nhiệm hữu han", các doanh nghiệp có tơ cách pháp nhân độc lậpghi tự chin trách nhiệm bing tài sân của đoanh nghiệp 46. Mot chủ thé cứu tráchnhiệm hữu hạn trong doanh nghiệp tóc la chỉ phải đăng số tải sản minh đã bổ vodoanh nghiép để thục hiên nghĩa vụ vishode trách nhiện với chủ thể khác '* Chỗ sởHữu doanh nghiệp sẽ chỉ phi chu trách nhiệm đối với các ngiĩa vụ ti sin hay cácXhoăn nợ ci doanh nghiệp tương ứng với phin vấn góp

Vin để này được thể hiện trong đối rõ rang tròng mét bản én của Toa án Ảnhđược đơn ra năm 1997 và vin để trách nhiệm hồu hạn của công ty. Vé su án lê nàyđược gin liền vớ cách goi Nguyên tắc Salomon! Theo đỏ, ing âưonSalomonlä mstthương nhân vata chỗ sở hữu duy nhất đối với xuống đóng gáy của mình. Véo năm1892, éngSlomon thành Tập một céngty ténla Salomon and Co. Ltdvéi éngla giám.đốc điều hành, vợ cùng các con của ông la cổ đồng và các thành viên khác trong giacánh ông là nhân viên Tiếp đỏ, ông đã dùng cơng ty này để mua lạ cơng việc kínhdoanh của chính mình với giá 39.000 bảng Anh Trong đó, công ty vay của ôngSalomon 10 000 băng và được bão dim bing toàn bộ số ti săn bị thể chấp cũa cơngty. Năm 1895, cơng ty gấp khó hin về tai chỉnh và phá sin khi vẫn còn các khoăn.

` Nguễn Vin (GPRD) Rapin arde âmgtrcáinghípnhânerghod dngtnang a’ Tp cài độn

“Laat it i tele Feo sivas nn ae cacy seo ee hoe Snes-a015211463:1en! muy cp age 20710033.

SSŠnk H Bisatreck wud Del ® Fd (109)),"The oto Soucne of Corpor Law”, Have rest‘rs Rpt Bam (un 196), 4144

| Reventier Bak Nggện th Ông 209) “Chr: tốt gin vi ah chip” 20 Tie. CN

gan Ngọc Bid Ney Dh Cg (200) Cag tốt gun ở nh chp NHB Titi, Bồ CN,

"SLE T Chân (1997), Qn hi et inca cng, eb. Tao đồng E Nột‘Suman ASelanan nd Co [2a (1697] AC 2

</div>Trang 18<div class="page_container" data-page="18">

ng chu tr gdm cékhodn đã vay 5 000 bing của ông Edmund Broderip với li suit10%. Seu khi vụ việc được đưa re tod, toà sơ thẩm và phúc thim lập luận ring tồnbổ giao dich & cơng ty tri ngược với ý dinh thực nu của luật công ty, và công ty chỉlà một sự giê vớ, mộtbí dank một người được tỷ quyền agen), một người được traopho (ruses) cia Selomon- nguời dich thực là chỗ của cơng ty. Nhu vây, ơng te cổtráchnhim bổi hồn cho công những khoăn nợ xuất phát từ lánh doen Tuy nhiên,Toa tốt cao để huỷ bản án của Toà phúc thẩm. Toa tố

thánh lập hợp pháp theo luật doanh nghip. Vì thổ, cơng việc Hình doanh la cia bản,sao chosing công ty đã được

thin công ty chứ không phải ca Salomon Salomon chỉ à một người nhân danh công

ty thực hiện việc kính doanh đó trên thực tế 17

Bing vite tích cơng ty Salomon & Co ra khối ơng chi Salomon, Téa Téi caođã chính thúc xác Ảnh rằng công ty phi là một thực thd de Ip a chủ số hữu củanó, ti sẵn cũa chủ sở hữu và tai sẵn cia cổng ty là ha loại tử sin độc lập, do đồkhông thể lấy để bù dip qua lei Vu liên kết thúc, ông Salomon thắng kiên Tuynhiên, những biện luận, tranh cấi và phán quyết trong vụ kiện đã đóng góp những,tin đễm có tính chất nén tăng rt quan trong cho Lý loận vi luật cơng ty cho đếnnay. Trước hit, đó là nykhẳng định nguyên tắc “cổng ty là mốt thục thể tách biết cótin sản ring có quyển và nga vụ và có trách nhiậm trước những ru ro do nó gấp

tinh doanh một cáchzõ ring, mảnh bạch và tách bạch vớ các ch thể khác cũng nhtii sin của họ.ĐỂ dim bảo tính tách nhiện hữu hạn của người gop vẫn và he cáchship nhân của một tổ chúc thi doanh nghiệp hải đáp ứng được các đều kiện bao

gồm: Ê @) he cách pháp nhân và he cách của người góp vẫn là tách biệt và độc lập

ớt nhược (i) người góp vốn phải có sic clnyn giao tài sin gép vẫn cho công ty vi

gã yết alain không cab “Gingo; đẹp Ht nội c tbh wi ck iiaba bộ Vu o dr hự me or a ip, ch tứ nh docu chon; ly te vận

ngage cant nh unger) va inning lạ 4 nhận ấn Theo hạc cng Rứng PtTaaguon doe uj gen hay Tengu đọc om pci cccễ ng Ve pla cic dng ho cing cưng cả mác

9 eo Be hn i lp Nuôn Bỏ sao goa nga ong chữ hực Ve io co ae BS

Ihara dk (Tin cn Sein A Salant Co [1607 AC)

"Dewey (126), “De Hite Bưkgosvde Copan Leg Pasay" Yale Zev bua, 3569) 1.655657

</div>Trang 19<div class="page_container" data-page="19">

ngwoe la, công ty cô si chuyễn giao lợi nhuên lân hoạt đồng hanh doanh có It chosác nhà đầu he

Thi hai đều liên này được thôa mẩn, các giao dich mã pháp nhân tham gìn sfđược thanh tốn bằng ải sin của cổng ty Do a, tư cách pháp nhân là một cơng cụđể hop pháp hoa tí trách nhiệm hữu hạn của nguồi góp vốn, giúp họ khơng phảichịu trách nhiên vô hạn đổi vớ việc kinh doanh côn cổng ty bing tit cf ti sẵn cánhân cba tiêng mình ® Tâm, nàn chế pháp nhốn “trong trường hop này đã tạo thành,một ranh giới ti sẵn cũng như trách nhiém pháp lý cho chỗ thé đứng đẳng sau thụcHiện việc kính doanh: Bắt kể nhõng thiệt ha về mặt vit chất hay những hậu quả phápý nào cũng rẽ chỉ phát sinh đố với pháp nhân đỏ ma đều khơng thé xâm phạm ar antồn của chỗ thể ở phía rau “búc man”

1.1.2. Định nghĩa về hoc thuyết loại trừ tr cách pháp nhân cia donk nghiệp(Piercing the corporat veil)

Từ cách pháp nhân của doanh nghiệp đồng vai trò như một “man che”Ccorporete weil") dé ngăn cach giữa các cổ đồng chủ sở hiếu của doanh nghiệp vớichính doanh nghiép đó; đồng thời ngăn giữa cơng ty cơn và cơng ty me của chính nóđã đem lạ nhiều tu điển như đã phân tích rên diy. Song nhin từ khía cạnh khác, hecách pháp nhân đã chuyển rũ ro từ các cỗ đông, chủ sở hữu doanh nghiệp hay cáccông ty me sang cho các bên thử ba trong mối guan hệ bắc cầu git (1) cỗ đông chủdoanh nghiệp hoặc công ty me, 2) doen nghiệp có tư cách pháp nhin, và @)chồng, đối ác trong nh doen, người lao đồng rong công ty và những chủ thể kháccóiên quan Khi đó, các đối tương ð nhóm thử nhất sẽ có thể an tồn đứng đẳng seunim qun kiểm sốt cơng ty dé từ đó lợi dụng "võ bọc pháp nhân” này gây phươngTai din quyền và lợi ích của ning chỗ thể khác. Hoc thuyét PCV được ra đời đỂ hạnch tinh trang này bing cách b6 qua đối tượng rung gian bi lợi dụng là doanh nghiệpcó hy cách pháp nhân đã trục tấp truy cửa trách nhiễm của các chủ thể đồng ding seuthục biên hãnh vi sa tr

ak H Bosstrodk mũ Deel Pdiel(891)TÖe oto Soucne of Corporate Lav”, Hang thang‘Pes: Tem (ery 11964144

</div>Trang 20<div class="page_container" data-page="20">

Trước diy tei Việt Nam, có mot số người gọi PCV 1

cách gi này là nự nhằm lẫn giữa PCV và “doctrine of untra vies" (beyond powers)à học thuyết pháp lý để chỉ sự vượt quá quyền hạn ~ tú la nhầm lẫn giữa mơ vượtthim quyền va PCV trong luật công ty Anh ~ Mỹ”! Hiện aay, "xuyên/ván bức manche công ty" 1a cách dich được nhiều học giả đồng trong tiéng Việt Ngoài ra cịn6 cách gọi "xun man trách nhiên hồu hạn cơng ty"TM Tuy nhiên, tác giã cho ringcác cách dich trên đu mới chi đùng lại ð bước chuyển ngữ hoặc thể hiện chưa diyđã ý nghĩa của học thuyết nay. Trong tả liéu này tác gã ding tên goi "loại trừ hrcách pháp nhân của doanh neh

thuyếtPCV 2%

” a8 dim bảo tính tồn ven vé mat bản chất của học

Theo một 56 nghiên cửu cho ring cơ chế PCV đã manh nha xuất hiện từ vụkiện Salamon đã đề cập trước đó 35 Bai lš, vụ kiện này cũng dé làm phát sinh một số

quan diém cho ring trong những trường hợp cần thất ph lo trở tr cách pháphân của công ty để bude cá nhân phi chịu trách nhiệm với các hậu quả do công tygây nên Tuy nhiên, cho dé tân nim 1912, khá niệm và PCV mới được Giáo nl

Maasics Wotm.ser đưa ra trong một bài báo bản về học thuyết náy tử MỸ Wormserchoring việc công ty được ning tw cách phép nhân chỉ là một”

‘ban cho" và phải được sở dụng và những mục dich hợp lý, phù hợp với chỉnh sáchWomser đã nhìn nhận PCY trong mốt quan hệ giữa công ty me và công ty cơn Theoc ân do Nhà nước

đổ, các cơng ty có từ cách pháp nhân có thé mang “tinh cổng ou” rong mỗi quan hệnay2” Tức la, công ty con chỉ tên tại nhu"'mét céngeu”, khơng có tai sản riêng, khơng,có các rang thất bị ơng khơng có trụ sỡ chính thúc, khơng có các vin phịng lâm,vido, khơng có nhân viên được th bit cơng ty cơn, .. ma tất ef những vin để nayđầu được cũng cấp, hổ trợ, chí phốt bồi cơng ty me. Khi đó, ta cin bố qua "cơng cụ”

Ư Ngyễn Vin in (032) Rapa ay‹ angus cidhship niên wenghos đồng tương ni” Tp đi độn

: si

Lats it ime te juan dng cadhniva ben

_muu0{04463¢ eat way cp gay 20710003. — —

2 Ngan Rea hut (2009), py Duh Lt Dontingtập thingaht Zp cng cin Lp phi, 62005,

"ume it Gung 206), hip ý oe nlp — ic in pip Bei Mt in Din HN

21 Ne Cm (301), Hc ty Song mashable ng": hộ Ttaghip Dative Hon

Tế Bog Gu on

Gutkndanguly ang dnt wn ty Cheng 154 khung ấp

> Seas Alan Cosa [107] AE 3)

31 Ngư Wem tirrnet Veo Copan Bo ` Cabin Law Rove, 120 4864> weanak Powell 131) Pct ai Say rors Dada 74 Tơ Corton or The(bigest. Cegn Pe 3033

</div>Trang 21<div class="page_container" data-page="21">

én có và cơng ty me dang trốn tránh: Ongnày đã xác nhận 18 ngiữa vu pháp lý

cũng khẳng đánh rằng PCV là một thổ tục rất khó, khơng thé đơn ra các quy tắc thànhấn thắng nhất

Trong kh đó, theo giáo mxPowell, một công ty sẽ bị PCV nêu như thôn mấn3 điều kiên (1) người gop vốn điều loiễn hay chỉ phối hồn tồn cơng ty, (2) việcdu khiẫn hay chỉ phối hồn tồn đã nhằm mmục đích lùa gat hay thực hiện hành visai trái, và (3) hành vi sei trai ké trên hay thiệt hai cho nguyên don?

VỀ định nghĩa một cách tổng quan và chung nhất, Bryan A Gamer đã đơn raquan dim trong Từ didn Black's Lov về cum tử ECV là “nốt Hư tục hrpháp, trong48 tba án không công nhân quyển min trừ trách nhiêm thông thường mã các nhà“đầu hành công ty hay người góp vẫn được hưng đối vớt những hành vi vĩ phạm của

công ty perongfil corporatz activities ~ TG)”3!

"Nhờ vậy, PCV không phải là met đều uit ou th, nó được phát hiển gin nhduy nhất bởi Toa án 3? PCV tôn tai đưới dạng một biện luận (argument) ma chủ nơ.

của công ty sử đụng khi ho muốn chỗ sở hữu hoặc nga góp vấn cũa doanh nghiệpchu trich nhiệm trực tiếp đất với các nghĩa vụ mà công ty 46 đang gánh. Trên cơ ởxem xét tinh “công bằng và hop lý" củ tinh huồng được đặt ra tơn án có quyền chipnhận hay khơng biện ln đó và buộc chủ sở hữu hoặc người gốp vốn chíu tréchnhiệm thay cho cơng ty Dân dẫn, toa án ngày cảng chấp nhân nhiều hơn biện luậnid trên của chủ nợ và, cùng với quả tình nghiên cửa của các luật gia học thuyết véPCV dẫn hình thánh và phá hiển cho din tận bây giờ

1.L3. Ý nghấu cña học thaveil)

loại trừ te cách pháp nhân (Piercing the corporate

Pháp nhân với hei đặc trung iéu biểu là“ cách pháp nhân độc lập" và "táchhiện hữu hạn” đã giúp bảo về chủ sở hữu hoặc những người than gia gip vốn thành,lập doanh nghiệp và khuyên khích các chủ thể tham gia vào hoạt đông kinh does

Bierce Weer (19D) Đecagtie Vile Daparte B8/> Colombia Lev Rave: 1210 496,

ST Nggtt Wenner, Duregurd af corport fan and aed con roi, Be Books, Pay,se.

Š Zawendaldw Baltimore Oko RR Co 247 AD. 144,287 NYS.62(NY.App_Di 196)+ By A Gener (004) Hacks Ze Penonay (lì sim) Manson V8 per, US. 368)

= Buk H Basatoak wal Dư} Pscel (1001) Tae Seonowe Suc ef porte La, Hevad aestyes: Tem (ery 1196) 414

</div>Trang 22<div class="page_container" data-page="22">

thông qua việc thành lập cơng ty 33 Tuy nhiên, khó tránh khỏi một sổ thành phân.

"ngời góp vẫn có xu hướnglam dụng các nguyên tắc này dé tao ra những hành vĩ lùngat Cfeud), che giẫu Cconceslment’), lấn tránh evasion’) khôi các trích nhiệm,thục ay của mink Hệ qué la lăn phương hei đến các chỗ thể khíc trong n kinh

Tính hoồng ga đánh được dit ra ở phần mỡ đều đã thé hiện một trường hopthường thấy của hành vi lửa gạt Cu thể, mốt doanh nghiệp nước ngồi thành lậpcơng ty con ở VietNam để thục hiện hoạt động kính doanh ở Viật Nam. Công ty connay đã iên tấp vay mét sổ khoăn nợ từ các chủ nợ. Tuy nhiên, saul vay các khoăn.nơ lớn, công ty con này lại chuyễn nhượng hit các khoăn lợi nhuận tha được từ hoạtđông kinh does và cả các ti sẵn tự do khác cia mình cho cơng ty mẹ - tức doanh"điệp nước ngồi để đ cập trước đó Ki đến bạn tr ng hoặc su một thôi giamcông ty con tuyên bổ "kảnh doanh không hiệu qui”, "doanh nghiệp mắt khã năngthanh toán” rồi mở thi tục ph sản theo đóng quy định cia pháp luật Vist Nam.

Hoặc như gã ảnh dit ra vú tinh huồng cia công ty Formosa ngay seu đócơng đã thể hiện được phin nao tính chit lẫn tránh khối rách nhiệm thực sự cia côngtyme Tom tt lạ giã dinh nhờ cau: công ty Formosa Hà Tính trực thuộc cổng ty mela Tập đồn Formos (Đài Lo) gây 6 nhiễm mối trường biển tạ 4 tish miễn Trungcủa Việt Nam năm 2016 va bị buộc phải bai thường thiệt ha. Trong trường hop côngty Formosa Hà Tính khơng đã khã năng bồi thường thiệt hn, Tép đoàn Formosa Dai

Loan ai từ chỗt bi thường thiét hi với hy cách là chỗ sở hiếu ci Formose Ha Tính‘dt lập luận về hơ cách pháp nhân độc lập gia công ty con tei Việt Nam và công tyme tại Dai Loạn.

trường cạnh tranh với Y ấy những lợi ích vật chất nhất dinh Nhung sau đó,

lai thành lập công ty A để cạnh tranh với Y trong cùng mét thi trường Khi này, vềý thuyết công ty A mới là chỗ thể canh tranh với Y và vì vậy X vin giữ lõi nie cũa

“hương Nt Qug (206) “Pp Lut Doan Ngiy — Clic Vn Đế Pp ý Cơ Bin” ND Dân HA NGL,Tmg DEL.

“Robt B Dump (1091), mg Caspar Vi: ân PhpidlSn/2 Corel aw Rein, Tố 4103510.

</div>Trang 23<div class="page_container" data-page="23">

mình là khơng cạnh tranh với Y. Tòa án xét xử vụ việc trên cũng đánh giá cơng ty Akhí nay chỉ là một sơ giả tạo, một bức bình phong của X nhằm vĩ pham hợp đẳng để

ký trước đồ với Y 3°

Trong những trường hợp này, một trong những cách mã toe án có thé giqayit vụ việc là thục hiện việc loi trở h cách pháp nhân cũa doanh nghiệp để buộc“chu thể thục a” đẳng su “bức màn doanh nghiệp" đã các hành vi sai tri đó phảichâu trách nhiệm cho hậu quả ma mình gây ra È Vi vậy, học thuyết loại trừ tư cách.ghép nhân (PCV) di ra đời với mục dich bình hành một cơ chế pháp lý bảo vệ quyền.lợi hop pháp ci những tổ chúc, cá nhân bị xâm phạm bối hành vỉ lợi dang hư cáchghép nhân cũa công ty

ân canh đã, học thuyết PCV côn giúp khắc phục sự hiểu inh hoạt cũa hểthống luật thành văn nhầm giải quyết vấn đồ kế trên một cách nhanh chóng, hiệu quảvà tiệt 97 Tạ các quốc ga thuộc hộ thống luật lục dia (cvi-len), luật thành vẫnli công cụ chủ yêu để điều chỉnh các quan hệ pháp luật Khi đó, học thuyết PCV cóthể giúp bỗ khuyết cho pháp luật doanh nghiệp của những quốc gia này thông quavide xây dung các nhôm ngoại 1 đốt vớ bơ cách pháp nhân độc lập và chế độ tríchnhiệm hiếu hạn ca doanh nghiệp, đ từ đó hình thành cơ sở pháp lý vồng chắc rongvide gi quyết các tranh chấp kinh doanh, thương ma liên quan din PCV

Ngồi ra thơng qua học thuyết PCV, các quốc ga trao quyển tr quyết lớntrong hoạt động áp dung áp lut cho toà ứnnhằm giã quyết những khoảng rồng ciacác vấn bản phép luật

11⁄4. Hoc thnyét loại trừ tr cách pháp nhân (piercing the corporate veil) troug

pháp hật uột sổ quốc gia

PCV ban đầu chỉ là mốt học thuyết đoợc sở dung ring ri tả các nước thuốchộ thống thơng luật (common lew). Trong đó, Anh và Hoa Kỹ là hai quốc ga đâutiên quan tâm đến vấn đã PCV.3* Sau đó, Canada và Australia bắt đầu tiếp nhận học

egy a 01) ta: Đơchgủycơpot ng hấp hc: ắc

‘Vita os Sing. Due baton He ute HEN

etme ack ung OL Nan Cn ETA Bí tha Sơi He ln Ce đáy ng

Tam nh ve Tepe ripe Yow 1

"Taos Tals thoa, Deen on Resin (2004) 2010SID Reve FIJ 205 (2008) 11TCST Repats315 Shmense. Agntta, Decsim on Frit (2004), 4 TEO136 2005)

</div>Trang 24<div class="page_container" data-page="24">

thuyết PCV từ những năm 1930. Học thuyết PCV cũng được du nhập đốn các quốcgia thuộc hệ thông civil law như các nước Mỹ La tinh, Cơng hồ liên beng DucTuy nhiên, các quốc gia trên thể giới hiện nay vẫn có nhiều quan đẫm khơng đồngshit rong cách ắp cận PCV

1.1141 Pháp luật Hoa Kp

sma trong dé tòa án gạt bd trách nhiệm hồu han và buộc các cổ đồng hoặc chủ sở hữu)của công ty phải chu trách nhiệm cá nhân vé các hành vũ hoặc khoăn nợ côn công tyQuy dink này ngân cần cỗ đơng hoặc chủ sở hữu lợi dụng quyền kiểm sốt cũa phápnhân dé che giẫu hành vi gian lận lam dụng quyển hoặc vĩ phạm quy Ảnh vé tit ircông cơng Nhìn chung toa én các bang của Hoa Ky đều có thé xem xát vẫn để loạitrừ tự cách pháp nhân rong trường hop có hành vi si tr nghiêm trong

"uy nhiên toà án mất bang lai áp dụng PCV theo nhồng cách thúc khơng hồntồn giống nhau. Trong một số vụ việc, tòa án bang California đã áp đụng lý thuyết

về PCV của Giáo sư Wormser “0 Theo đó, tịa én bang California sẽ loại trừ tư cách

"pháp nhân của mét công tự nấu đáp ứng hai điều kiên (two-prong test)-"?(@) khơng cóstich bạch về lợi ch giữa người gip vốn và công ty và Gi) sẽ xây ra một hậu quikhơng cơng bằng mang tinh chính cách nêu nhự hành và bị tiên chỉ được xem là hành,‘vi của công ty? Như trong vụ kiện giữa Associated Vendors, Inc. và Oakland Meat

Co, tòa án đã lập luận rằng có sự đốc lập giữa hai cơng ty ma Zaharis cùng sở hữu,

cỗ phần Bên canh đủ we bi đơn cổ tink thành lập một công ty ma không có đồ tàisin đã dip ứng các nhủ cầu kinh doanh không di 4 cu thành một “it qué khôngcông bing” nfur lập luận của nguyễn đơn Ta án cho rằng việc chủ nợ khơng hàilịng khi tơ cách pháp nhân ci công ty không được los trừ không thé lâm bằngchúng cho một "kết quả khơng cơng bing". Chính vì thé, căn cứ váo việc khơng thơnấn bai điều liện đã nêu, toa dn kết luân không áp dụng PCV trong trường hợp

- Một sóhọc gà đorisgtưo xo tre on cóý đợc oth ite aba

“'Aecued Vendors, Be. Oatend iat Co, 36 CỬ pe 506,813 (Ce Dist Ct Ap. 963)

</div>Trang 25<div class="page_container" data-page="25">

Trong khí đ, toa án bang New York lạ lựa chọn phương pháp kiễn tra gầm3 bước ci Giáo sPovwrll đ áp đụng trong giải quyết vu án Lowendai v. Baltimore& Ohio RR gém: (1) người gĩp vốn đều khi hay chỉ phốt hồn tồn cơng ty, 2)iệc đều khiẫn hay chi phối hồn tồn đĩ nhẫn mục đích hi gat hy thục hiện hành,vã sử trú, và G) hành ví sa tri kỄ trên hay thiệt hạ cho nguyên đơn “6 Sau đĩ, ơngcũng đề xuất một danh sich lit kê 11 iêu chỉ giúp ta án dễ ding hơn trong việcquyết định xem cĩ áp đụng PCV hay khơng, gém:

Cổng ty me sở hin tồn bố hoặc đợi đa vỗ cỗ phần cia cơng ty cơn(©) Cơngy me và cơng con cĩ cimg Bam giảm đốc vànhân viên(©) Céngty me liễn sốttồn bộ từ chỉnh của cổng ty con

().ˆ Cơng me ding tin tắt od số vén cia cơng ty con và đứng ra lập nên

(0) Cơng sơncĩ quit tring đuyền

6 Cơng me thanh tốn lương các thon chỉ phí cũng như thuasống tr con

(@) Céng ty cơn khơng cơ bắt lỳ hoạt đồng fanh doanh nào đồng kễ ngồibiững hop đẳng vớt chính cơng ty me hoặc khơng cĩ ài sân nào ngồi những tà sơn

xà cơng ty me cho vay hoặc chuyén nhường cho vỏ

(i) Trong các hd co cũa cơng y me hoặc các bản kẻ cia nhữn viễn cơngsơng ty con được mổ tả là một bổ phận hộc mốt phần cũa cơng ty me, hộc cácthương vụ hay ngiấn vụ tài chinh cũa nỗ được giới hiệu bốt các ơng chỉ của cơng!

4) _ Cơng me sie chong tn sân cia céng ty con nae ea minh

4) _ˆ Giám đốc hoc qui mt cũa cơng con khơng hoạt đồng mét eich độclập vi quyển li cũa cơng ty con mà phat nhân các mệnh lệnh điều hành từ cổng tyme vì quyỂn lợi sau cỉmng cũa cơng ty me;

Sae7 NYS 62,76 (NV. typ De. 103) Xem tiên: Boơrr Etrosteal Bk, 289 F28231, 238 24 C1960)“© Ioweaati. ukmore Oko RR Co. 247 AD. 164,287 NWS 62 CY Aep Du 1936)

“By © Bae, Ti R Amd (1946) Zeus of coporanons end oer Dames cưa West Academic

blur St Pel,

</div>Trang 26<div class="page_container" data-page="26">

(@ Cơng cơn hoạt đơng khơng có lợi nhiên

Sur khác nhau trong quả tình gi thích và áp đụng của toa én các bang đãhiên nhiễu người chỉ bích cơ chế PCV. Theo Thim phán Benjamin Cardozo, cơ chếPCV “dang bị phủ mở bởi những lỗi én dạ vin học"”, Ông cho ring cách gi, dinnghĩa và đến giải vì PCV dang thiếu rổ răng mang tinh sáng tạo nhiều hơn là tính.logic và sơ chit chế về mặt pháp lý, Trong khi đổ, một số nhà nghiên cứu cho ring"ngôn ng mã toa án các bang ding trong các bin ánliên quan đắn PCV q khó hiểukhơng chứa đụng nổi hàm của lý do da ra phán quyết, và tòa án đã được trao quảnhiều quyển đỂ có thé tw do do dém lợi ích cia các bin theo ý họ, thậm chí là phớtlờ

pháp luật

11142 Php luật Ánh

Như đã trình biy, khó niên về PCV bắt ngn từ quyết đnh của Thương nghỉviên Vương quốc Anh trong phán quyết Salomon v A Salomon và Co Ltd. Phén

qyit này đã tiễtlập nựtách tiệt vỀ mất pháp ý giữa thục thể công ty và các cổ đồng

` Mote 8 Brey Td Ave Raion company, 44 NY 8E 1SSNE 5B ONY. 196)“Robt W Himba (107), The Corns ny Tam: La Rv, $6, 6,

fate 8 Thompeos 199) “Ping the Corporate Vek ka Empienl Std Carel Law Rave. TẾ

"Sean Annona Co Ls 1897) At 3)

</div>Trang 27<div class="page_container" data-page="27">

của nó Theo quan diém của Lord Helsbury LƠ, một công ty TNHH phải được xem“giéng như bat} cá nhân độc lập nào khúc với các quyển vànglữa ve pháp lý phùhop với chinhiné” Gần đầy hơn trong vụ Bank of Tokyo Ltd v Karoon, Robert GoffLỊ đã xác nhận sợ khác biệt giữa thực ổ thương mei và nguyên tắc pháp lý kh nổising" ching tối quan tâm ing phải đẫn kh tễ mà là luật pháp, Sie khóc bật giữa

bi đâu này là cơ bản

Tuy nhiên, cùng với sơ phát iễn của hệ thống pháp luật song hành với nổ lực‘bio dim quyén và lợi ích hợp pháp cho các bên, các tịa án Ảnh cũng đã cảnh giácring phii cố một số giới hạn đối với “mảng che" do trách nhiệm his hạn tao ra đểđâm bảo ring các giao dich kinh doenh vin trang thục Nén kinh tổ thị trường hy dokhông chỉ du vào vai trị của các cơng ty trách nhiệm hồu hạn, nhưng nó cũng phthuộc vào mức độ công bằng trong giao dich‘! Diéu này đã được thửa nhận tại phán.

quyết của Denning LJ ở Lazerus trong vụ Estetes Ltd v Beaslsy®:

“Khing có tba án nào ở mảnh đắt này sé cho pháp mốt người giữ lạ lợi ichxả anh ta có được bằng cách lim dio. Khơng có phán qnyŠtnào cũa tên án khơngsó lệnh của Bổ trường nào được phép giữ nguyễn nu có được bằng cách gian lânLita đảo làm sáng tế mot thức Tòa án thân rong không phát iện nh vi giơ lân rie

Tôi vie đồ được bào chữa và chứng minh rõ rằng, nhumg một ia nó được chingxinh nó sẽ v6 ndu hỏa các phán quyết hop đồng và met giao dich

Như vậy, tuyên bố này đ công cổ những n lực ben đều của hề thắng Tư phápvong quốc Anh nhầm thực hiện PCV. Toe án sẽ không cho pháp sử dạng nhân cách.công ty để bảo vệ các cá nhân khối hành v sử trả. Những hành động gian lin sẽXhông được bảo vệ, cũng như những hành đông mã công ty rách nhiệm hồu bạn chỉđơn giản được sử dung như một võ boc hoặc một trỏ gi tao

Beg Ls Hrs, DUET] A A 83 0001xnnnnnannnani

Shake ag cop hat

eangPCV-Shame Whey, Niels Die. Bt percng nd steeping he cmon a some:

Le fre tsb conk tne Pe Pay Coxpa Oven TW MDG acesed cnFee

Cert appeal ef Raga and Wes (1956), Bus Zev Beasley, 1986] BWC CeO]

</div>Trang 28<div class="page_container" data-page="28">

1.1431 Pháp luật Đức

NNhữ nhận định của một học gli Đúc, luật Đúc là một didn hình cho việc cóthể có sự tơ tai song song gin các quy định công bằng và các điều luật thành văn 9Học thuyết PCV được phát tiễn ở Đúc cũng khơng nằm ngồi ngoại lệ đã Cũng nh3 Mỹ, ở Đúc, thuật ngỡ “Dư chgiff-uftung" cũng được phát tiễn và giới thiệu bối

Rolf Erick - một hoc giả độc lập chứ không phải là các nhà lập pháp “ Theo lịch sử

phip luật Đúc, ngay of từ thời rước 1945, đã xuất hiện những én, trong dé ton ánđể nghĩ, rong mốt sổ trường hop, tơ cách pháp nhân cia công ty phải bị loại trừ déquy trách nhiệm cho người gép vén Vi dạ Tòa án ĐỂ chế Đúc, tién thân cũa Tịấn liên beng bây gờ trước năm 1945, đơn ra nhận định: “Người góp vốn và cổng ty

phải được cot là một chủ thé thông nhất fa và chỉ ii những đời hối về lạnh tế vàchứng cử buộc thẫn phản phải phét là tinh độc lập của pháp nhân đỗ với người

Cho din nhõng năm gin diy, các quy Ảnh v PCV mới xuất hia ri rác trongcác vin bản pháp luật của Đức như Điễu 32(4), 32(8) Luật Công ty Trách nhiễm hữuan (GmbHG); mục 15-19, mục 291-327 Luật Công ty Cổ phin (Al<G)

daze định nghĩa day đã, chỉ tiét và nối dung cũng nlur các trường hợp cụ thể áp dungPCV. Thay vào đó tịa án ie Đức thì lại chỉ đơa ra những ý kiễn, nhân định pháp iy,những trường họp mang tinh khá quat, đãi khi mơ hỗ, Tuy nhiễn, nha chang toa én

Đức sẽ áp dụng PCV trong? trường hợp chính (I) khi bơ cách pháp nhân côn côngtybi sở đăng không phù hợp với những nue tiêu cde hệ thắng pháp it, hoặc 2) khi‘ya dn đôi hồi PCV phải được áp dàng để giải quyất các vẫn để về tính cơng bing hay

thiên chi trong kinh doanh ”

S Gest Atng(19B1)- Đrchgte Capante Van Anam ae Gon Tam — Lib of bein od‘Betas: A Coupee Vio Thừa ura of Compara nd hrnatoaa Ze, 0087) 193

Sa Sax) 1880) ehiforn ad fait Nrstchr Persona, ete Subeck Gabe Co KE.` Bin quả ngy 2 dang lnm 1067 BGH 102 GHZ Ton Đâu sehen bngh Bain ge

{2Dthing Gin 100, BG 69 RGZ (Toa Din sự Đi dd) Phin ung 3 thing Tn 1853, BE,

105G (To Dasehnbng

° Bánguất hay) tung Sn 102, FG, 09867 232,736Bah hin 1077 OW 08

</div>Trang 29<div class="page_container" data-page="29">

Ngồi ra, các học giả Đúc cũng đã cổ gắng ting kết, thing lại những trườnghop mé toa én nước này thường dua vào để áp dung học thuyết PCV. Quá tìnhthơng ké cho thiy, cĩ 3 trường hợp thường được tịa án áp đụng học thuyết PCV: (1)hi người gĩp vẫn chi phốt cơng ty, C) khi người gĩp vẫn đầu trit vẫn vio cổng ty,(8)khi từ cách của cơng ty khơng tách bạch được với người gĩp vấn '®

114/4 Php luật Hệt Nam

Việt Nam, trong quả bình xây dụng pháp Iuit doanh nghiệp, về cơ bản, cĩTi luồng quan diém về học thuyết PCV ở Việt Nam: (1) PCV trong pháp luật ViệtNem đoợc quy dinh trong hai điều luật về ngiĩa vụ cia thành viên hay cỗ đơng rongcơng ty TNHH va CTCP- Khoản 5, Điễu 51 và Khoản 6, Điều 96, Luật doanh nghiệp2014 và @ PCV được quy dinh i rác trong nhiều đầu cơn pháp luật doanh nghiệp,thường cĩ dang “người gĩp vắn/nguời quân lý phi chu trách nhiệm liên đối hoặc/và

‘bai thường thiệt hai” do một hành vì nào đĩ cia minh. Tuy nhiên, néu chỉ xem xét

theo quan điểm thứ nhất tả khơng thể hiện được hit các đối tượng điều chỉnh ciaPCV. Và nếu xem xét theo hướng tip cân thở hai thi cĩ thể dẫn din một cách hiểukhơng ding ring PCY 1a một cơ chế nhằm trùng phat chỗ thé múp danh cơng ty đểthục hiện những đều sử trả. HiỂu theo cách đĩ, hư cách pháp nhân của cơng ty vinđương nhiên tổ tri néu áp dang các quy định này trong khi nội hàm cũa PCV là loạitrừ tr cách pháp nhân cit cơng ty đã khơng (nơn) cĩ (hộc được trad) tơ cách pháp

nhân mà te cách thục sự của nĩ chỉ là một cơng cụt

Do đĩ, một vii quy định tại Luật Doanh nghiệp 2020 biện nay mang hơi hưởngJogi trừ từ cách pháp nhân đã được ban hành theo ba nhĩm quy định như sau:

(4) Thành viên của pháp nhân sẽ phải chiu trách nhiệm cá nhân với hành viTuật định ngay cả khi thực biện nhân danh pháp nhân: khoản 5 Điệu 50 vàkhoản 6 Điêu 97 LDN 2020.

team Ang (198) Pincay Capaate Vu Aner uel Game Lạ Tà of hei mi‘Bsus ACeebesr: Veo Nâu ral ef Comparten heratnlLa Xi viết

"Eten Semi (694) 2m Duchretesngir der Gnb HDs Bw Voces 832883,

‘2 gy Lt Day Bin 2010} “Fe tye "Parente coparte vi tore bếp hit cc mốc soskhighíp hit

VIỆNG.: hn Totaghip of aan ớt Trợng Đuiey Taw TPRIENC HEN.

2 Ngc Cân (207) Hoe uy 3agânminbirinhbe tb cng’ Eatin StaghipButoc TosInt, Đa: Qak gu NE

</div>Trang 30<div class="page_container" data-page="30">

© Cơng ty me phải liên đói chịu trách nhiệm khi khơng hồn thành các ngiễa‘va cia minh đối với cơng ty con: khoăn 3, 4,5,6 Điều 196 LDN 2020Các du luật này t nhiêu được thể hiện & dạng quyền “doi din bị thệt ha"của người có quyền u cầu, qua đó buộc thành viên cơng ty, rong một sổ trườnghop, phải liên đời chịu trách nhiệm đến cũng đối với khoăn tin din bi (tách nhiễmvề hạn)

Tei Việt Nam hiện ony chưa có bit ky một trường hợp nào tại Việt Nam màtên án cho phép áp dụng thủ tục PCV, hay tương tạ trân cơ rỡ vận dụng các đều luậtsẵn có, có liên quan đẼ bảo vệ xi hội, bảo vệ người đân ® Chính vì thé, đã xem xátPCV theo hướng tấp căn nào trên đây thì vẫn chưa thục sựtồn diện

Tom tại, đủ các quốc gia có cách tấp cận và quy dinh khác nhau nhưng đềukhông thể phủ nhận ring PCV là mốt thi tục tơ pháp vé cũng quan trong dé toa énbuộc cổ đồng hoặc chỗ sở hữu phi chịu trách nhiệm vé khoản nơ của cơng ty. Đặctiệt khi vai trị của trách nhiệm hữu han trong viée khuyến khích hoạt động kinh.doanh thương mai được cổng nhận thi tim quan trong cia ngos lễ về h cách phápnhân và trách nhiệm hồu hạn cũng cần được thừa nhận đúng mic

12. Xung đậtpháp luật về bại trừ tư cách pháp nhân của doanh nghiệp

1⁄21. Xung đậtpháp huậtsà nguyên nhân phát sink xg đột pháp hưật về lại trte cách pháp nhân cña đomh nghiệp

Theo các khoa học Tư pháp quốc tổ, xung đột pháp luật đuợc hidw là “hiển"ương hat hạt nhiễu hệ thẳng pháp luật cũa các tước khác nha cũng có thé được ápchong đễ đều chỉnh một quan hệ din sie theo nga réng có yẫu tổ nước ngồi (quanhệ trpháp quốc tế)"% Theo đó, tn có thi xác ảnh xung đột pháp luật về Low trừ hưcách pháp nhân của donnh nghiệp được hidu là khi có ha hey nhiễu hệ thống pháp

Sang Tesh (ung (3018) “Đệ Nm Cứ 16t Át Tý Đ Myêt Ph “Bic Mm Che Công” nga:

‘ape veneer nto. cede br asic tra cpngẩ; 0701200,SUP Eadnwy & T GBarson 1962) Sorelle Lb fr dete Copan’ Une of Puasburgh Zweeu 1518 80.

‘hung Đụ học hie H Nội 2019, Giáp z7 piệp gốc tý Nhà cách Tephip, H Nội 0.

</div>Trang 31<div class="page_container" data-page="31">

luật khác nhau cũng có thé được ép dụng đỄ điều chỉnh các quan hệ pháp luật liênquan đến vấn dé lo trừ từ cách pháp nhân của đoanh nghiệp có yêu tổ nước ngoài

‘ung đột nhấp luật v loại trừ tr cách pháp nhân của doanh nghiệp xuất hiện‘di hei nguyên nhân chính Nguyên nhân thứ nhất là do các quan h liên quan là các‘quan hệ din sự kính doanh, thương mai có u tổ nước ngồi. Trong đó, quan hệ cóXu tổ nước ngồi theo khoăn 2 Điễu 663 Bộ luật Din ar 2015, được hiểu là quan hệdân sự thuộc mét trong các trường hợp sau diy

- Cöi'nhễt một trong các bên tham gia là cá nhi, pháp nhân nước ngồi

- Các bên tham gia đẫu là cơng dân Tiét Nam, pháp nhân Tiét Nam nhưng

việc xác lập, thay đÃ, thực lưện hoặc chẫm đút quan hỗ đồ xd rat nước ngà

- Các bên tham gia đều là công dân Tiệt Nam, pháp nhân Tiệt Nam nưmg đổi

"ương của quan hệ din sự đồ ð nước ngoài

“Trong thực tiến host động kinh doanh thương mei nổi chúng và các trườnghop liên quan đốn PCV nói iơng rất nhiễu trường hợp niy sinh các quan hệ dân sựthương mai có u tổ nước ngồi

Các pháp nhân có thể được xem là sin phẩm của pháp luật quốc gia. Tuy hiên,trong bắt cảnh hội nhập kinh tổ quốc tẺ, nhiều pháp nhân, đặc biết là các does"nghiệp, đi và đang tham gia vào các hoạt động kinh doen, thương mi ở nhiều quốcga trên thé giới. Các chủ sở hữu doanh nghiệp có thể lựa chon đặt tru sỡ hoặc đănglng thành lập ð quốc gia khác mà có chính sách, pháp luật thân hiện với doanh nghiệphơn Điều nay đã din din thục t rằng quốc tích của doanh nghiệp và qude tịnh ciach sở hữu dom nghiệp là hoàn tồn khác nhau

Bên canh đó, mr tri dậy cơn mơ hình cơng ty me - cơng ty con đổ tiền hànhảnh doanh & các quốc ga, vùng lãnh thé va duc sự didu chỉnh cũa các hệ thing phápInit khác nha. Cơng ty me và các cơng ty con có thé nằm rã rắc khắp các quốc giaXhác nhau Sự phân án như vây là kết quả của nhiều nguyên nhân khác nhau nhằmtạo thuận lợi cho việc lánh domnh của doen nghiệp. Họ cũng có thể thành lập cáccơng tyiêng iệt tạ nhiều quốc gia khác nhau đơa tiên chức năng hoạt động thươngsei của timg công ty hoặc để tối ưu hóa gánh năng về thuê ma một mơ hình lànhdoanh tập trung phải gánh chiu. Cách thức tổ chức, phân bỗ công ty này cũng giúp

</div>Trang 32<div class="page_container" data-page="32">

sở hữu doanh nghiệp có quốc tích, pháp luật của quốc gia ma chủ nơ có quốc tịch,php luật cũa quốc gia nơi xy ra hành vi hoặc hậu quả côn hành vĩ gây thiệt hai (đái

Với quan hệ bổi thường tiệt hai ngồi hop đồng)... Ví dạ nhờ trường hợp mốt tịấn ð nuớc A phẩ

don ư nước X. Hợp đồng trong vụ lúên được điều chinh bối phep uật nước A. Nguyêndon đã tim cách PCV bị dm (công ty con ở nước X) để khiển cơng ty me ở nước ¥ghi chịu trách nhiệm pháp lý. Có thé thấy, vụ việc này liên quan đến be hệ thốngphp luật gim: pháp luật nước A (é luật của tòa án luật của bang thành lập nguyên.don công như luật đê chỉnh hop đẳng), X (lit của bang thành lập công ty cũa bịđơn) va Y Quit của bang thành lập công ty m2)

mit với tranh chip hợp đồng giữa nguyên đơn ở nước A và bi

"Nguyễn nhu đt hai

pháp nhân cia äoanh nghiệp là sự khác whan cña pháp luật các nước vễ log trtr cách pháp whan cũa doauk nghiệp. Có thể thiy, các vin đồ liên quan đồn PCVcó thể phát sinh tử các quan hộ ân s kinh doen, thương mai có yêu tổ nước ngoàivà chiu sự điều chỉnh của ha hay nhiêu hệ thẳng pháp luật của các quốc ga khácnhu Trong khi đó, nla để rà sốt và phân tích tei mục 1.1.4, các quốc gia cổ cachấp căn, quy định và áp dụng các quy định về PCV khác nhau Trong khi 86, cơ hồithành công của mốt trường hợp PCV được quyét dn rất nhiễu bởi các quy định cia

`5 Ese VanddeeGdort (2007) ercing he Corporate Yet hang Tam emul plier, Netra

</div>Trang 33<div class="page_container" data-page="33">

hộ thống pháp luật điêu chinh né Song việc thông nhất pháp luật của các nước trêntoàn thể giới rong tit cé các kia canh của PCV là điều gin nh không thé xây raDo da, sung đột pháp uit về loại rử tơ cách pháp nhân cia doanh nghưệp đã, đngà sẽ conta vẫn để tất yêu phát sinh trong thục tấn pháp lý

1.2.2. Các nguyên tắc giải qnyétxung độtpháp tật vẺ loại trừ t cách phápnhân cia doauh nghiệp

ĐỂ giã quyết xung đột pháp luật vé Losi trừ tư cách pháp nhân cũa doanh"nghip, các quốc gia rên thể giới đã và dang áp dụng một số nguyên tc lựa chon luậtáp đăng cơ bin nur nguyên tic luật quốc tích cin pháp nhấn, nguyên tắc luất toa án,"nguyên ắc luật của nước có mất liên hệ gắn bó nhất và nhông nguyên tắc khác1.2.21 Nguyên te luật quốc tịch của pháp nhân (lex socttats)

Vé bin chất, hộ thuộc luật quốc tịch côn pháp nhân là hệ thống pháp luật ciatước mà pháp nhân meng quốc ích. Mỗt nước có các căn cử khác nhau để xác dinquốc tịch của pháp nhân, tuy nhiên thông thường được xác định theo các tiêu chủ sauđây: nơi thành lập phép nhân, nơi pháp nhân đặt rụ số, hoặc nơi tén hành hoạt độngsản xuất lánh doanh cũa pháp nhân Theo đó, luật quốc tích của phép nhân thườngdu chỉnh các vẫn để pháp i liên quan đến thành lập, giả thể, cơ câu tổ chúc, chứcnăng nhiệm vụ cia pháp nhân, Ngoài ra, hi hoạt ding te: nước ngồi, pháp nhân,cịn được quốc gia mà minh mang quốc tịch bảo vé về mất ngoại giao kh các quyển

và lợi ích hợp pháp của pháp nhân bi xâm phạm tại nước ngoài S”

Vi quan diém cho rắng PCV là một vẫn để nôi bộ của doanh nghiệp, một sốquée ga đã áp dụng nguyên tắc luật quốc ích cũa pháp nhân để gai quyết xung độtphp luật các vẫn dé chung của doanh nghiệp cũng nữn về PCV. Ví da như pháp luật

về các vẫn để truyện thơng của luật doanh nghiệp như quy dinh vé bảo vệ nhóm cổđơng n thé và chủ no. Theo quan diém này, vấn để về PCV được oot là một phândin sự phát tiễn của các quy nh mới

‘Ring Rag Tong 2016) “Te xendpodeav+ of Cait f Lav wn Parcngrúv Cpr ep ThơAdages of Docu of rial Seance, Geargtova unas La cae.

SG Dasha: ht Hạ 360i), Gio th Ti play gốc 2s Trip, NGL

: Rogpatsana rẻ. am ....Ố....ms

</div>Trang 34<div class="page_container" data-page="34">

trong luật chung vé cơng ty, việc áp dụng nó trong các tình huỗng có u tổ nước"ngồi phụ thuộc vào nguyên tắc của phương phip giã quyŠt cung đột pháp luật truyềnthing Do đó, giải quyết xung đốt pháp uit về PCV tại Đức được đẳng nhất với lexsodietdiz — hộ thuộc luật được áp đụng để giã quyết các xung đột pháp luật vỀ các‘vin để chung của doanh nghiệp ©

1.222 Ngn tắc luật tịa ân (lex fort)

Một trong những nguyên tắc khác được áp dung để giải quyết xung đột phápluật về PCV là nguyên tắc luật tồ án (lex for). Theo đó, tịa án dang giải quyếtnhững vụ việc din sự có u tổ nước ngồi ép đụng pháp luệt cũa nước mình đỗ xemxét vin đi PCV 9

Các quốc gia hoặc tòa án áp đụng nguyên tắc này trong giã quyết rung đấtphip luật và PCV nhờ Hon Ky, Đức thông thường dựa rên quan điển coi PCV nh

một thủ tục pháp lý được thực hiện bởi Tịa án trong q trình giải quyết tranh chip”!

Theo quan điểm này, nguyên tắc gai quyết xung đột vi vấn để th tue túc luật hình,thúc sẽ được gp dung hi có sung đột pháp lut trongPCV. Vi thé, hộ thuộc luật Toaán sẽ được áp dụng rong trường hợp này nhằm dim bảo sơ thông nhất rong viễcthục hién các hành vit pháp cũng nhự bảo và tinh độc Tập của cơ quan tả phán1.2.23. Nguyên te int của nước có méi liên hệ gẵn bỏ nhất

Ngồi luật quốc ích của pháp nhân luật toa én, nguyên tắc luật cia nước cómi liên hộ gắn bỏ nhất cũng được áp dụng đ giã quyét sung đột pháp luật và PCVTheo một số nhà nghiên cứu, học thuyết PCV và vẫn dé loi trừ tơ cách pháp nhân,

tước có mỗi liên hệ gắn bo nhất được quy định dua trên mong muring nguyên tắcii quyết xung đột pháp luật trong finh vse này cũng là mốt nguyên tắc cõi mỡ nhấtvà trao nhiễu quyên lựa chon nhất cho Téa án nhằm khắc phục sự hạn chế của pháp

Tuật thành văn 3 Trong khí đó, ngun tắc luật quốc tích của pháp nhân và luật tịa

`5 Esm Vdderdloxt[207) acing the Corporate Ye, han Tag emus plier, Netra‘Bulec bật Nox (201) ho mak Fr php gu ý Neb. Tp EA kết 76

1 Ea Vestn 0007) ovage Chương Yo hap Lr hema: Near,

2 NG Hg Qu (2014) "Metso van cotati hậnvì cơ để pence ahgtÿ Tap ht gc c ly Pip,

si iỤn\ e9,

"BCs (1863) Selected oansan she oct as, Duke Urey, Da.

</div>Trang 35<div class="page_container" data-page="35">

én đều là những quy nh "cơng", Ân nh một hệ thống pháp luật cơ hỗ. Bi th, cácquan diém ơng hộ nguyên tic luật cĩ mốt liên hệ gắn bỏ nhất cho ring trong một sốtrường hợp thi việc áp dụng cổ hồu nr một trong hei nguyên tắc nên trần là khơngthể bao quát và phù hop doe hit các vấn đã xung đột phá luật cũng nh là vẫn đểvi nội ding phát sinh từ PCV, Bến cạnh đĩ, về mất lý thuyết, luật ep dung trongtrường hop này sẽ dim bảo mốt quan hệ gin gl, quan trong đổi với các bên và vụ

tranh chip

12.24 Motsé nguyên tắc khác

Ngồi ra, các quốc gia và tồ án con cĩ th áp dụng một số nguyên tắc khácđể giã quyét xung đột pháp luật về PCV. Mét là nguyên tie xác đính luật áp đụng

trong xung đột pháp luật về PCV dựa trên nội dung cơ bản của khiếu nai "5 Nguyên.

tắc này khơng đã xuất một hệ thuộc luật cụ thé để áp dụng đối với các truờng hợpxong đột pháp luật v PCV mà đơn trên nơi dụng cơ bản của khiêu nai đỂ xác dintcác quan hệ pháp luật trong tranh chip. Từ đĩ, áp dụng nguyên tắc giả quyết rungđột pháp luật truyện thơng trong quan hệ pháp luật được xác định để gui quyết vinđể và PCV cĩ yêu tổ nước ngodi. Nhin chúng luật ép dụng sỹ được lựa chọn sau khi‘Toa áaxem xét các dic đẫm của tranh chip php Lý trong vụ kiện và phân loại thành,các quan hệ pháp luật truyền thing đã được đều chỉnh bai hơ pháp quốc té cũa quốcads

Thứ: hai, nguyên tắc xem xit lợi ich cũa nhà nước (governmental interes.Diya mốt nguyên tắc được xây dụng die trên quan điểm cho rằng thay vi giã quyếtxung đốt pháp luật mốt cách trang lập thi vin đ cần quan tâm trước tiên là nội dụngcia các hệ thơng pháp luật các nhau dang cĩ sự khác biệt mâu thuấn Do đĩ, các Tịaán cin tude ên xem xét luật nội dụng cũa các hộ thống pháp luật đ và quyết inháp dang các quy dinh cũa hệ thing pháp luật được cho 1a quan tâm din vẫn để PCVnhất Nguyên tả này đã được áp dung bai một số tịa án Mj”

Thứ bạ, nguyễn ắc luật tốt hơn (beter Law approach). Cĩ thé nĩi đây là một"nguyên tắc tổng hợp của hai nguyên tắc đã để cập là luật dem lạ loi ích cho nhà nước

" Symean C Seas 2006) The đngicøt Chico 7aglvin Mains Niet biter, Bot 103

Hing Rang Teg 2016), “Tie steeper of Canto avs ei Psat Caparte vil, Zan Ta 3Ÿ“Real pip, Gœgtòe Urey Lae Cet

"Cuma (1063, Seed oen on se Cyber ows, Deke Uses, Doma

</div>Trang 36<div class="page_container" data-page="36">

va luật co mỗi liên hệ gắn bo nhất, Theo đó, Tịa án sé xem xét nối đụng của mốt sổhộ thống pháp uật mà ho cho rằng có mỗi liên hệ chit chế nhất đổi với tranh chấp“Trên cơ sở đó, Tịa én lựa chon áp dung hệ thơng pháp luật có luật nội dung ma hocho là thụ hiện tốt nhất mục tiêu PCV trong vụ việc dang cần được gii quyết Nguôiđồ xuất nguyên tất nay trong vận đỀ giã quyết rung đột pháp luật vé PCV ở Châu Âu

là Van Dongen”

Tiểu kết chương 1

Chương đã nêu bật và âm rõ một số vin đổ lý luận về hoc thuyết PCV baogồm việc định ngiĩa và difn giã về nội hàm của học thuyết này từ đô xác dinh sửdang tên goi "loại rừ tơ cách pháp nhân của doanh nghiệp" xuyên suốt khỏa luậnnay, ĐỂ nhân thức tổ hơn v ti, vai t của PCV trong pháp luật quốc gia và vẫn đểxong đột pháp luật, chương này cũng dua ra cá nhin chung nhất về vị tí cũn PCVtrong phép luật của các quốc ga điễn hình trăn thé giới như Hoa Kỷ, Đúc và ViệtNem. Trên cơ sỡ lí thuyết chúng nhất vi PCV, các quốc gia lá có nợ Hấp nhân mộtcách chủ đồng và cách thể hiên riêng trong pháp luật của quốc gia minh

Bén canh đó, chương đầu tiên của Khoa luận công đã đi vào tập trung nghiênsửa cơ sở lý luân vé xung đột pháp luật rong loa trừ tơ cách pháp nhân của doanh"nghiệp. Qua do xác dịnh tim quan trong cơ sở phát sinh cũng nur các nguyên tắcii quyệt xung đột pháp luật và vin dé này Trong đó, các ngun tắc truyền thơnggồm: nguntắc luật quốc tích của pháp nhân, nguyên tic luật toa án, nguyên tắc luậtcủa nage có mối liên hệ gic bo nhất Một sổ các nguyên tắc khác được phát tiễn véseu này nh nguyên tắc xác din luật áp đụng rong xung đột pháp luật về PCV dựatrên nội dung cơ bin côa khiêu ng, nguyên tắc xem xét ich côn nhà nước, nguyên.

tắc luật tốt hơn cũng được tình bi.

Từ đó, chương 1 đã xây dong một nên tingly luận tương đãi diy đã dé ác gãvio nghiÊn cứu việc gid quyét xung đột pháp luật v loa trừ tự cách pháp nhânca doanh nghiệp theo tr pháp quốc té cơn Hoa Ky và Việt Nam được hình bay lênlượt ð chương 2 và chương 3

‘BC tra Deng (999) ae mht rechopersonaneche EelnhrggBinde ovlonthgalcg "ưng hecoporte el het are en ern preaches Narn, hưng Lại auc RBI

——-.—...

</div>Trang 38<div class="page_container" data-page="38">

CHƯƠNG 2

GIẢI QUYẾT XUNG DOT PHÁP LUẬT VỀ LOẠI TRỪ TƯ CÁCH PHÁPNHÂN CUA DOANH NGHIEP THEO TƯ PHÁP QUOC TẾ HOA KỲ21. ng quan chung về Tự pháp quốc tế Hea Kj

Hoa Ky được tiết din như là quốc gia đầu tên tin thé giới dm ra khổ niệm,vi tu pháp quốc té với thuật ngữ "tr quốc tẾ pháp” (pivat intzmadiondl lav) đượcghép quan tòa én tố cao Hoa Kỹ là Joseph Story nữ đụng vào năm 1834 trong cuỗnsách “Gu Búch tung đột pháp luật” °Té vẫn để xung đột uất tì cơn có thd got nỗmốt cách thích đáng là trpháp quốc tễ

và áp dạng Tư pháp quốc tf, Hoa Ky còn được coi la quốc gia có hệ thống te pháphit tap bậc nhất trân thé giới bồi đặc trưng cia một nhà nước lin bang, Bối Ie, &7" Cùng với bé day lich sử trong nghiên cứu.

ude gia này có nhiều xung đột pháp luật và luật đều chinh xung đốt gấp các quốctị khác số lin bằng với số lượng các Êu bang kim vục pháp ý thuộc nhà ngớc HoaKG, Chính vì thể, Hoa Kỹ đã trở thánh củ nơi hình thành nhiễu học thuyết phép lýđược các quốc gia khác nghiên của, học tập và tp thu linh nghiệp trong nh vục hrphp quốc tẾ nó chung và lựa chọn luật áp dụng nhằm giải quyét xung đột pháp luậtvi PCV nói riêng

.31.1. Xmg đột pháp nat rong Tre pháp quốc té Hoa Kỳ

Vé vin dé xung đột pháp luật Hiển pháp Hoa Ky phân bổ quyỄnlập phép giữachính phổ liên bang và các bang bing cách rao quyén cho chính phủ liên bang đượcTiậtê một sổ vẫn để quan trọng năm dưới sự điều chỉnh một cách thẳng nhất của liênbang Các vin để năm ngoài danh sich đó (phân lớn là luật hộ sẽ được trao quyểnlập pháp lạ cho ting beng Như vậy, Hoa Kỹ đã trở thành mốtliên bang với nhiềuhộ thống pháp luật nim trong h thống tơ pháp quốc gia Vi thể, xung đốt pháp luậtHoa Kỹ sấy ra ð cả chidu đọc (rong hệ thông tư pháp Hoa Ki) và chiễu ngang (tinpham vi quốc tÔ ' Cụ thể xung đốt theo chiêu dọc la lồi một vẫn để pháp lý có thétụ đều chinh bat cả luật iu bang và luật liên bang của Hoa KJ. Bên canh đó, xungđột theo chiều ngang là những xung đột xây ra giữa luật của các bang với nhau hoặc.

=p Gang 005. TAgháp etn gam in đc lọ gi mớcngÌ Ai nƯp pm

` Wesibrg (205), “Ther Ws nthe Cait of Lars” Mien Zee Rei, 101069).ake IV

</div>Trang 39<div class="page_container" data-page="39">

luật liên bang luật tiễu bang cũa Hoa Kỹ với hệ thống pháp luật cia các quốc giakhác trên thể giới `

Nhân chung cũng nln các hệ thing tw pháp quốc tổ khác, các nghiên cứu veTư pháp quốc té ở Hoa Ky được chữa thành ba nhém: thim quyền xét xử dân sự quốctẾ rung đột pháp luật công nhận và cho thi hành bản án nước ngoi. Trong đổ, xungđột pháp luật bao gm các nguyên tắc xác định việc áp đụng mot luấthệ thống luậtcuthé a8 gui quyết một vụ việc có yếu tổ ngoài tdu băng, Vé lý thuyết việc giảicqoyit các mung đột pháp loật thuộc pham vi vẫn cia lién bang Song điều này chỉđăng với các xung đột theo chiéu dọc bai các nguyên tắc luật liên bang chi chỉ phốt

các rùng đột giữa luật iên bang và luật iễu bang ® Niur vậy: các quy đảnh về lựachon luật áp dụng hầu hỗt nim trong luật iễu beng và mốt bang ð Hoa Ky được hydo áp dung ngun ắc chon luật cũa riêng mình trong khn khổ đoợc giới hạn bối

Hiến pháp Hoa ky

2.1.2, Nguần hật giải quyết xung độtpháp tật trong Tue pháp qhốc té Hoa KjTương tự với cách chia tơ pháp quốc tế thành be nh vực chính thi nguẫn luậtgi quyit sung đột pháp luật trong Tu pháp quốc tẾ Hoa Ky cơng cổ các ngn riêngtiệtfu chính từng inh vục. Tuy nhiên, trong phạm vi nghiên cứu của khỏa luậnny, tác gi sẽ chi tap trung lâm rõ các nguồn luật điều chinh về vẫn để chon luật ápdang trong Tư phép quốc Hoa Ky.

Thứ nhất, xăn bản pháp luật của Hoa độ. Dù co quanlập pháp của mỗi bengđều cổ quyền ban hành luật đều chỉnh vin để lựa chon luật ép dụng nhưng cho dintân ngày nay vẫn chi có duy nhất hai bang hệ thơng hoa văn bản pháp luật trong lĩnh:"vực này là Louisiani và Oregon® ban hành bổ luật vé lựa chon pháp tuật. Trong mộtsổ inh vực thuộc sự điêu chỉnh của luật liên bang thi các nguyên tc lựa chọn luật ápdạng của liên bang cũng có thé là nguồn uit diéu chỉnh Trong phạm vi lut quốc tỉ,

hiện nay Hoa Ky chưa tham gia bắt kỷ ĐƯỢT song phương hoặc đa phương nào v

â Solna Â Ga 108 Teco of les an si mà ep Nhu (Caper Fnd my Như

ey Ban ety Sel Lr

</div>Trang 40<div class="page_container" data-page="40">

thim quyền xét xỡ din sơ quốc 2, ra chon luật áp đụng hay cổng nhận và cho thihành bản án, quyết định din sự nước ngồi *5 Mặc dù Hoa Kỷ đã ký kết Cơng ướcLahey nim 2019 về Công nhận và cho thi hành bản án cba tịa đn nước ngồi, songcơng nước này vẫn chưa được phê chain tinh đồn nay.

Thứ: hai hệ théug án lệ Án lê cấp ễu bang hay lên bang đền lànguỗn chính.của Tự pháp quốc té Hoa Ky. Ở hẳu ht các bang các nguyên tắc chon luật đa phânđược xây đụng thông qua hộ thông án lễ và đụng cho cả các ranh chấp có tink linbang hay quốc tế. Các vin dé về lựn chon luật áp dụng nhăn chung là vin đ hìnhthành nên những nguyên ắc nhất định cia luật tidu bang và các tịa án tidu bang thơngqua q tỉnh xem xát kinh nghiệm gi quyết của các tịa án truớc đó Mắc đã và mất"nguyên tắc, xung đốt pháp luật giữa các beng chiu ar kiểm soát của hiển pháp vàphp luật liên bang nhưng chưa có luật nào điều chỉnh vẫn đỀ đó mà trên the tổ chỉcó nự cen thiệp hạn chế của Toa án Tổi cao Hon Ky. Vi vậy, các tòa án bang ở mdiẫu bang là nguồn cũng cấp nguyên tắc lựa chọn luật áp dụng chính cho các bengtương ứng của ho. Ở những ku vục han chế ma các nguyên tắc lưa chon luật iênbang có thể được ép dung những ngun tắc này s¥ được tim thấy trong án Ệ liên

Thứ ba, nh hận học thuật cia các học gi. Trong dé, các bi tình luân họcthuật cia Joseph Story và Joseph H Beale đã đặt nin mỏng cho hệ thống các nguyên.tắc chon luật áp dung truyền thống Bên cạnh đã, bai bin Difn giã về xung đột pháptwit! của Viên Luật Hoa Ky cơng có tim ảnh hung ding ké din my phat tri côncác nguyên tắc lưa chọn luật áp dung tai quốc gia này. Sau khi được công bố, bản.Tin giã lẫn thử nhất về rung đột pháp luật đã đợc chấp nhân trơng đố rông rã ðHoaKy thời dim đó Đây có thé nói à đánh dẫu mốt cuộc cách mang trong ire chonInit áp dụng, Bản Din giả này đã đơn ra một bộ quy tc truyền thống cho các nhómviệc cụ thể và vẫn được một sổ t các tiễu beng sử dung cho din nay. Sma da, binTin giã lên thở bai ra đời với các lý thuyết ua chọn luật hiện đại hơn đa trần việcđánh giá một số yêu tổ khác nhao trong việc xác ảnh luật áp đụng Thâm vio đó, bản

Saco Rei Dig PYmnevbz Anoje (2019) Pte pero law: Contemporary Challenges ndputing Relownce. ge Meognts mene tema Lave

‘Syaten Symecates D409) Te American Chote Team Martens Nt pitas, Bost

‘Vn ht Hon Hy (1034). ica gã ar ah ng pap at SP

‘Ve, Witt Ho 15 (1971), Đất gi hha ing dp ee. Ps.

</div>