tại sao việt nam lựa chọn con đường đi lên chủ nghĩa xã hội việc lựa chọn con đường đi lên xã hội chủ nghĩa đúng hay sai tại sao

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (398.7 KB, 18 trang )

<span class="text_page_counter">Trang 1</span><div class="page_container" data-page="1">

<b>HỌC VIỆN CHÍNH SÁCH VÀ PHÁT TRIỂN KHOA CƠ BẢN</b>

<b> BỘ MÔN LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ</b>

<b> TIỂU LUẬN</b>

<b> MƠN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINHĐỀ TÀI: </b>“Tại sao Việt Nam lựa chọn con đường đilên chủ nghĩa xã hội? Việc lựa chọn con đường đi lên xã hội

chủ nghĩa đúng hay sai? Tại sao?”

<b>GVHD :...Thầy Ngơ Minh Thuận...Nhóm SV: ..Nhóm 1...Lớp: ...Tư tưởng Hồ Chí Minh-2-1-23(24)(02)</b>

</div><span class="text_page_counter">Trang 2</span><div class="page_container" data-page="2">

<b><small>STTMÃ SINH VIÊNHỌ VÀ TÊNLỚP</small></b>

</div><span class="text_page_counter">Trang 3</span><div class="page_container" data-page="3">

<b>MỤC LỤC</b>

<b>PHẦN I: TẠI SAO VIỆT NAM LỰA CHỌN CON ĐƯỜNG ĐI LÊN CHỦNGHĨA XÃ HỘI?.</b>

</div><span class="text_page_counter">Trang 4</span><div class="page_container" data-page="4">

<b>A. PHẦN MỞ ĐẦU</b>

<b>1. Lời cảm ơn</b>

Lời đầu tiên chúng em xin chân thành cảm ơn Ban Giám Đốc Học ViệnChính Sách và Phát Triển đã tạo điều kiện để sinh viên chúng em có một mơitrường học tập thoải mái với một cơ sở hạ tầng cũng như cơ sở vật chất tốt.

Chúng em chân thành cảm ơn thầy Ngô Minh Thuận đã hướng dẫn tận tìnhđể nhóm chúng em hồn thành tiểu luận này và giúp chúng em được mở mang trithức về tư tưởng Hồ Chí Minh, một tư tưởng hết sức quan trọng, đóng vai trị quantrọng đối với vận mệnh nước nhà. Qua đó, chúng em có thể nhận thức một cáchđầy đủ và toàn diện cuộc đời, sự nghiệp, những đóng góp và vai trị của chủ tịchHồ Chí Minh đối với tồn thể dân tộc Việt Nam.

Hy vọng thơng qua những nỗ lực tìm hiểu của tất cả các thành viên, nhóm 1sẽ giúp các bạn hiểu rõ hơn tư tưởng Hồ Chí Minh về “Con đường đi lên ChủNghĩa Xã Hội ở Việt Nam. Việc lựa chọn con đường đó là đúng hay sai, vì sao?’’

Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống tư tưởng rộng lớn và bao quát màchủ tịch Hồ Chí Minh đã xây dựng nên trong suốt cuộc đời và sự nghiệp của mình.Vậy nên, với những giới hạn về kiến thức và thời gian, trong quá trình tìm hiểu,nhóm 1 khơng tránh khỏi những thiếu sót, mong thầy và các bạn tận tình góp ý đểchúng em hồn thiện hơn những kiến thức của mình.

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

</div><span class="text_page_counter">Trang 5</span><div class="page_container" data-page="5">

<b>1.1 Lý do chọn đề tài</b>

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, xây dựng chủ nghĩa xã hội là một q trìnhphổ biến, có tính quy luật trên thế giới. Nhưng việc xác định bước đi và biện phápxây dựng chủ nghĩa xã hội phải xuất phát từ điều kiện cụ thể, đặc điểm của từngdân tộc, nhu cầu và khả năng thực tế của nhân dân. Xây dựng chủ nghĩa xã hộiphải thận trọng từng bước một, từ thấp đến cao, không chủ quan, vội vàng. Ngườichỉ rõ: “Ta xây dựng chủ nghĩa xã hội từ hai bàn tay trắng đi lên thì khó khăn cịnnhiều và lâu dài”, “phải làm dần dần”, “khơng thể một sớm, một chiều”, “ai nói dễlà chủ quan và sẽ thất bại”. Tư tưởng chủ đạo của Hồ Chí Minh về bước đi trongthời kỳ quá độ ở Việt Nam là phải đi qua nhiều bước, bước ngắn, bước dài, tùytheo hoàn cảnh... Đi bước nào vững vàng, chắc chắn bước ấy, cứ tiến tới dần dần.

Con đường đi lên CNXH là vấn đề trung tâm cốt lõi trong đường lối cáchmạng nước ta, nó chi phối tồn bộ các hoạt động chính trị, văn hố, xã hội đốingoại, an ninh quốc phòng, xây dựng Đảng của Đảng ta. Trong khn khổ tiểuluận này, nhóm 1 muốn mang đến nhận thức đầy đủ hơn về con đường chúng tađang đi, lý do Việt Nam lựa chọn con đường đi lên CNXH cũng như việc đi lênCNXH của ta là đúng hay sai.

<b>1.2. Mục tiêu</b>

-Tư tưởng Hồ Chí Minh nói chung và tư tưởng Hồ Chí Minh về việc xâydựng con người Việt Nam trong giai đoạn mới nói riêng là một chủ đề rộng lớn vàsâu sắc.

-Học tập và nghiên cứu Tư tưởng Hồ Chí Minh giúp chúng ta hiểu rõ hơn vềcách ơng nhìn nhận và đánh giá vai trị, vị trí, và tiềm năng to lớn của con ngườitrong việc thực hiện sự đổi mới và phát triển đất nước trong thời đại hiện tại.

<b>1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của tiểu luận </b>

*Đối tượng nghiên cứu:

Tiểu luận tập trung nghiên cứu con đường đi lên xã hội chủ nghĩa ở ViệtNam.

*Phạm vi nghiên cứu:

</div><span class="text_page_counter">Trang 6</span><div class="page_container" data-page="6">

Dưới góc độ Quy luật của triết học Mác - Lênin, tiểu luận chỉ tập trung làmcon đường đi lên XHCN ở việt Nam.

<b>1.4. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu của tiểu luận * </b>

* Cơ sở lý luận:

Tiểu luận được nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mác- Lêninvà tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam.Tiểu luận sẽ kế thừa có chọn lọc các cơng trình nghiên cứu có liên quan đến đề tàiđã được công bố.

* Phương pháp nghiên cứu:

Tiểu luận được nghiên cứu trên lập trường duy vật biện chứng và phươngpháp biện chứng duy vật để xem xét những vấn đề đặt ra.

<b>1.5. Kết cấu của tiểu luận </b>

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, bài tiểu luậnđược kết cấu thành 3 chương.

</div><span class="text_page_counter">Trang 7</span><div class="page_container" data-page="7">

Về thuật ngữ, chủ nghĩa xã hội được tiếp cận dưới bốn nghĩa:

Một là, chủ nghĩa xã hội là ước mơ, nguyện vọng, nhu cầu của nhân dân laođộng về một xã hội khơng có chế độ tư hữu, giai cấp, áp bức, bóc lột, nghèo nàn,lạc hậu, cạnh tranh và tội ác...trong đó xã hội đó, nhân dân được giải phóng và cóquyền làm chủ. [1]

Hai là, chủ nghĩa xã hội với ý nghĩa là phong trào đấu tranh thực tiễn củangười dân lao động chống chế độ tư hữu, áp bức, bóc lột, bất cơng, địi quyền dânchủ. [1]

Ba là, chủ nghĩa xã hội với tư cách là những tư tưởng, lý luận, học thuyết vềgiải phóng xã hội lồi người khỏi chế độ tư hữu, áp bức, bóc lột, bất cơng, nghèonàn, lạc hậu. Về xây dựng xã hội mới dựa trên chế độ công hữu về tư liệu sản xuất,khơng có sự phân chia giai cấp và sự khác nhau về tài sản, không có bất cơng,khơng có cạnh tranh - một xã hội tốt đẹp nhất trong lịch sử nhân loại từ trước tớinay. [1]

Bốn là, chủ nghĩa xã hội với ý nghĩa là một chế độ xã hội mà nhân dân laođộng xây dựng trên thực tế dưới sự lãnh đạo của Đảng tiên phong của giai cấpcông nhân. [1]

Chủ nghĩa xã hội giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc, giải phóng xãhội, giải phóng con người, tạo điều kiện để con người phát triển tồn diện. Mụcđích cao cả của chủ nghĩa xã hội cần đạt đến là xóa bỏ sự phân chia xã hội thành

</div><span class="text_page_counter">Trang 8</span><div class="page_container" data-page="8">

giai cấp, biến tất cả thành viên trong xã hội thành người lao động, tiêu diệt cơ sởcủa mọi tình trạng người bóc lột người. Trong q trình đó, giai cấp cơng nhân,chính Đảng cộng sản phải hồn thành nhiệm vụ - tạo ra các điều kiện về cơ sở vậtchất - kỹ thuật và đời sống tinh thần để thiết lập xã hội cộng sản.

Chủ nghĩa xã hội có nền kinh tế phát triển cao dựa trên lực lượng sản xuấthiện đại và chế độ công hữu về tư liệu sản xuất chủ yếu. Đặc trưng là giải phóngcon người trên cơ sở điều kiện kinh tế - xã hội phát triển, mà xét đến cùng là trìnhđộ phát triển cao của lực lượng sản xuất, được tổ chức quản lý hiệu quả, năng suấtlao động cao và phân phối chủ yếu theo lao động.

Chủ nghĩa xã hội có nhà nước kiểu mới mang bản chất giai cấp cơngnhân, đại biểu cho lợi ích, quyền lực và ý chí của nhân dân lao động. Các nhàsáng lập chủ nghĩa xã hội đã khẳng định trong chủ nghĩa xã hội phải thiết lập nhànước chun chính vơ sản, nhà nước kiểu mới mang bản chất của giai cấp cơngnhân, đại biểu cho lợi ích, quyền lực và ý chí của nhân dân lao động.

Chủ nghĩa xã hội có nền văn hóa phát triển cao, kế thừa và phát huynhững giá trị của văn hóa dân tộc và tinh hóa văn hóa nhân loại. Trong chủnghĩa xã hội, văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, mục tiêu, động lực của pháttriển xã hội, trọng tâm là phát triển kinh tế; văn hóa đã hun đúc nên tâm hồn, khíphách, bản lĩnh con người, biến con người thành con người chân, thiện, mỹ.

Chủ nghĩa xã hội bảo đảm bình đẳng, đồn kết giữa các dân tộc và cóquan hệ hữu nghị, hợp tác với nhân dân các nước trên thế giới. Vấn đề giai cấpvà dân tộc, xây dựng một cộng đồng dân tộc, giai cấp bình đẳng, đồn kết, hợp tác,hữu nghị với nhân dân các nước trên thế giới ln có vị trí đặc biệt quan trọngtrong hoạch định và thực thi chiến lược phát triển của mỗi dân tộc và mỗi quốc gia.Đồng thời mở rộng và ảnh hưởng tích cực đến cuộc đấu tranh chung của nhân dânthế giới vì hịa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội nào có được và cóthể thay thế.

</div><span class="text_page_counter">Trang 9</span><div class="page_container" data-page="9">

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã luận giải và khẳng định: “Ngay khi mớira đời và trong suốt quá trình đấu tranh cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam luônluôn khẳng định: Chủ nghĩa xã hội là mục tiêu, lý tưởng của Đảng Cộng sản vànhân dân Việt Nam; đi lên chủ nghĩa xã hội là yêu cầu khách quan, là con đườngtất yếu của cách mạng Việt Nam. Vào những năm cuối thập kỷ 80, đầu thập kỷ 90của thế kỷ XX, chủ nghĩa xã hội hiện thực rơi vào khủng hoảng trầm trọng, sụp đổở Liên Xô và một số nước Đơng Âu; nhưng, với bản lĩnh chính trị vững vàng, luônkiên định với chủ nghĩa Mác - Lê-nin, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủnghĩa xã hội, Đảng ta đã khẳng định: “Lịch sử thế giới đang trải qua những bướcquanh co; song, loài người cuối cùng nhất định sẽ tiến tới chủ nghĩa xã hội vì đó làquy luật tiến hóa của lịch sử”. Đến Đại hội XI của Đảng, trong Cương lĩnh xâydựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội(Bổ sung, phát triển năm2011), Đảng ta tiếp tục khẳng định: “Đi lên chủ nghĩa xã hội là khát vọng của nhândân ta, là sự lựa chọn đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ ChíMinh, phù hợp với xu thế phát triển của lịch sử”. [3]

<b>2.Tại sao Việt Nam chọn con đường đi lên CNXH 2.1. Hoàn cảnh lịch sử</b>

<b>Trong nước:</b>

Năm 1858, thực dân Pháp nổ súng xâm lược nước ta. Với truyền thống yêunước, từ cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX, ở nước ta đã xuất hiện những phongtrào yêu nước chống thực dân Pháp, theo những khuynh hướng khác nhau: Phongtrào yêu nước theo khuynh hướng phong kiến, tiêu biểu là phong trào Cần Vương(1885 – 1896) và phong trào khởi nghĩa nông dân Yên Thế; phong trào yêu nướctheo khuynh hướng dân chủ tư sản, tiêu biểu là xu hướng bạo động do Phan BộiChâu tổ chức, lãnh đạo; xu hướng cải cách do Phan Châu Trinh đề xướng và tổchức, khởi nghĩa của Việt Nam Quốc dân Đảng do Nguyễn Thái Học đứng đầu.Tất cả những phong trào yêu nước đó đều bị thất bại, nguyên nhân chủ yếu là dothiếu một đường lối cứu nước đúng đắn. Yêu cầu lịch sử địi hỏi phải có một tổchức cách mạng tiên phong, có đường lối cứu nước đúng đắn để giải phóng dântộc.

</div><span class="text_page_counter">Trang 10</span><div class="page_container" data-page="10">

Con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là phù hợp với xu thế củathời đại hiện nay. Là một nước thuộc địa nửa phong kiến, sau khi giành được độclập đã bỏ qua sự phát triển chế độ tư bản chủ nghĩa để đi lên chủ nghĩa xã hội. ViệtNam phải trải qua một quá trình đấu tranh cách mạng lâu dài, khó khăn, đầy giankhổ hy sinh với quyết tâm chống lại ách đô hộ và xâm lược của đất nước, vì tự do,hạnh phúc của nhân dân.

Năm 1917, cuộc Cách mạng tháng Mười Nga thắng lợi đã mở ra thời đạimới trong lịch sử loài người – thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xãhội.

Cùng với đó là sự ra đời và hoạt động của Quốc tế Cộng sản tháng 3/1919 đã ảnhhưởng mạnh mẽ và thức tỉnh phong trào giải phóng ở các nước thuộc địa trên thếgiới trong những năm 20 của thế kỉ XX, trong đó có Việt Nam và Đông Dương.

Ngày 05/6/1911, Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước, tháng 7 năm1920, Người đọc Sơ thảo Lần thứ nhất Luận cương về các vấn đề dân tộc và thuộcđịa của Lênin và đi đến kết luận quan trọng: Muốn cứu nước và giải phóng dân tộckhơng có con đường nào khác ngồi con đường cách mạng vô sản.

<b>2.2. Tại sao Việt Nam chọn con đường đi lên CNXH</b>

Khi Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước, bắt gặp chủnghĩa Mác –Lenin, người đã tìm thấy cơ sở lý luận chắc chắn cho con đường cứu“Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc khơng có con dường nào khác con đườngcách mạng vơ sản. Tư tưởng đó được Đảng ta khẳng định, được cả dân tộc hưởngứng và đi theo. Lựa chọn đó là của lịch sử Việt Nam, của tồn dân tộc Việt Nam”.

Chúng ta lựa chọn, hưởng ứng và đi theo con đường đi lên chủ nghĩa xã hội vì :

</div><span class="text_page_counter">Trang 11</span><div class="page_container" data-page="11">

chủ nghĩa cộng sản mới triệt để giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc, giải phóngxã hội, giải phóng con người khỏi ách áp bức bóc lột, đem lại cuộc sống ấm no, tựdo, hạnh phúc, đem lại vị trí làm chủ chân chính cho người lao động. [4]

Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội: Hồ Chí Minh tiếp cận chủnghĩa xã hội từ khát vọng giải phóng dân tộc Việt Nam. Người đã tìm thấy tronghọc thuyết khoa học và cách mạng của C.Mác - con đường chân chính để giảiphóng dân tộc, giải phóng xã hội và giải phóng con người, thấy được giá trị củađộc lập, tự do, hạnh phúc trong mục tiêu, lý tưởng của chủ nghĩa xã hội. Đó là conđường mà Người đã lựa chọn cho cách mạng Việt Nam: “Độc lập dân tộc gắn liềnvới chủ nghĩa xã hội”. [5]

Quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa: Đảng đãkhẳng định rằng con đường đi lên của nước ta là sự phát triển quá độ lên chủ nghĩaxã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa, tức là bỏ qua việc xác lập vị trí thống trịcủa quan hệ sản xuất và kiến trúc thượng tầng tư chủ nghĩa, nhưng tiếp kế thừanhững thành tự mà nhân loại đã đạt được dưới chế độ tư bản chủ nghĩa, học vàcông nghệ để phát triển nhanh lực lượng sản xuất, xây dựng nền kinh tế hiện đại.Đó là con đường phát triển tất yếu, khách quan, hợp quy luật theo tiến trình pháttriển lịch sử - tự nhiên của cách mạng Việt Nam, là sự vận dụng đúng đắn, sáng tạochủ nghĩa Mác - Lê-nin và tư tưởng Hồ Chí Minh. [6]

</div><span class="text_page_counter">Trang 12</span><div class="page_container" data-page="12">

<b>PHẦN II: Việc lựa chọn con đường lên CNXH là đúng haysai? Tại sao? </b>

Việc chọn con đường đi lên chủ nghĩa xã hội là con đường duy nhất đúng ởViệt Nam.

Trong phần trả lời này, bài tiểu luận này sẽ tập trung vào việc trình bày lậpluận để giải thích về sự đúng đắn của việc lựa chọn con đường này, dựa trên cơ sởkhoa học của chủ nghĩa Mác - Lênin, tổng kết từ thực tiễn cách mạng thế giới vàlịch sử dân tộc Việt Nam.

Trước hết, Việt Nam từ bỏ hệ thống tư bản chủ nghĩa và đi lên chủ nghĩa xã hộiphù hợp với quy luật phát triển của lịch sử.

Trên cơ sở tổng kết sự phát triển của xã hội loài người và tìm ra quy luật vậnđộng, phát triển khách quan của xã hội loài người, Mác đã đi đến kết luận: “Sựphát triển của các hình thái kinh tế, xã hội là một quá trình lịch sử và tự nhiên. pháttriển theo quy luật khách quan chứ khơng theo ý chí chủ quan của Nhân dân, Lêninviết: “Mác cho rằng vận động xã hội là một quá trình lịch sử. - Quy luật tự nhiênkhông những không phụ thuộc vào quy luật tự nhiên, ý chí, ý thức, ý định của conngười mà trái lại cịn quyết định ý chí, ý thức, ý định của con người.

Sự vận động và phát triển của các hình thái kinh tế, xã hội đều bị chi phốibởi những quy luật chung và quy luật cụ thể.

Các quy luật phổ biến là quy luật về sự phù hợp của quan hệ sản xuất vớitrình độ phát triển của lực lượng sản xuất; quy luật cơ sở hạ tầng quyết định kiếntrúc thượng tầng,… Sự tác động của các quy luật khách quan làm cho các hình tháikinh tế - xã hội phát triển thay thế nhau từ thấp đến cao, đó là con đường phát triểnchung của lịch sử xã hội loài người.

Tuy nhiên, con đường phát triển của mỗi dân tộc không chỉ bị chi phối bởicác điều kiện phát triển cụ thể của mỗi dân tộc, như về điều kiện tự nhiên, về chính

</div><span class="text_page_counter">Trang 13</span><div class="page_container" data-page="13">

chỉ rõ: “tính quy luật chung của sự phát triển trong lịch sử toàn thế giới đã khơngloại trừ mà trái lại, cịn bao hàm một số giai đoạn phát triển mang những đặc điểmhoặc về hình thức, hoặc về trình tự của sự phát triển đó”.

V.I. Lenin đã phát triển lý luận về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, baogồm quá độ trực tiếp và quá độ thông qua nhiều bước trung gian, phù hợp với từngquốc gia. Đảng Cộng sản Việt Nam đã áp dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin vàxác định con đường đi tới xã hội cộng sản thông qua làm tư sản dân quyền cáchmạng và thổ địa cách mạng.

Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội đãkhẳng định quy luật tiến hóa của lịch sử và khát vọng của nhân dân Việt Namtrong việc tiến tới chủ nghĩa xã hội.

Thứ hai, thực tiễn phát triển của cách mạng nước ta từ khi có Đảng Cộng sảnlãnh đạo đã xác nhận: độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội là sự lựachọn duy nhất đúng đắn.

Mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam trong hơn 90 năm qua đều bắt nguồntừ sự kiên định của Đảng Cộng sản Việt Nam, sức mạnh và niềm tin của nhân dânViệt Nam đối với chủ nghĩa xã hội.

Đảng Cộng sản Việt Nam đã chủ trương cuộc cách mạng dân tộc dân chủnhân dân, tiến lên chủ nghĩa xã hội từ khi thành lập năm 1930. Trong quá trình đấutranh cách mạng, Đảng đã lãnh đạo dân tộc Việt Nam trải qua nhiều thử thách vàchiến thắng, bao gồm chiến tranh giành độc lập dân tộc, kháng chiến chống đếquốc Mỹ, thống nhất đất nước, và cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới.

Năm 1986, Việt Nam bắt đầu tiến hành công cuộc đổi mới. Đảng Cộng sảnViệt Nam đã chọn phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đẩymạnh cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa và dân chủ hóa mọi mặt đời sống xã hội.

Mục tiêu của Đảng Cộng sản Việt Nam và giá trị của chủ nghĩa xã hội ởViệt Nam là xây dựng một xã hội phát triển vì con người, kinh tế tiến bộ và cơngbằng xã hội, hệ thống chính trị dân chủ thuộc về nhân dân và phục vụ lợi ích củanhân dân.

</div>