<span class="text_page_counter">Trang 1</span><div class="page_container" data-page="1">

<b>ĐẠI HỌC DUY TÂN</b>

<b>MÔN ĐẠO ĐỨC TRONG CƠNG VIỆC</b>

<b>ĐẠO ĐỨC KINH DOANH VÀ VĂN HỐ DOANHNGHIỆP</b>

Đà Nẵng, tháng 5 năm 2023

</div><span class="text_page_counter">Trang 2</span><div class="page_container" data-page="2">

<b>4. Văn hoá trong các hoạt động kinh doanh………...6</b>

<b>5. Vai trị văn hố doanh nghiệp………..8</b>

</div><span class="text_page_counter">Trang 3</span><div class="page_container" data-page="3">

<b>LỜI MỞ ĐẦU</b>

Trong thời đại hiện đại, với sự phát triển vượt bậc của kinh tế và công nghệ, việc xây dựng và duy trì một doanh nghiệp thành cơng khơng chỉ dựa vào khả năng cạnh tranh và sản phẩm chất lượng, mà còn phụ thuộc mạnh mẽ vào một yếu tố quan trọng khác - đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp.

Đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp đóng vai trị cốt lõi trong việc hướng dẫn và điều chỉnh hành vi của cả cá nhân và tổ chức trong lĩnh vực kinh doanh. Đạo đức kinh doanh đề cập đến những nguyên tắc và giá trị đạo đức mà doanh nghiệp áp dụng trong quyết định và hành động của mình. Trong khi đó, văn hóa doanh nghiệp ám chỉ các quy tắc, thói quen và tư duy chung của một tổ chức, tạo nên môi trường làm việc và tác động đến sự đồn kết, sáng tạo và thành cơng của doanh nghiệp.

Việc xây dựng và duy trì đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp bền vững khơng chỉ là trách nhiệm của lãnh đạo và quản lý, mà còn phụ thuộc vào sự tham gia và cam kết của tất cả nhân viên trong tổ chức. Qua việc thực hiện các nguyên tắc đạo đức và áp dụng những giá trị đạo đức vào công việc hàng ngày, doanh nghiệp có thể xây dựng một mơi trường cơng bằng, trung thực và tôn trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển cá nhân và sự hài lòng của khách hàng.

Trong bài tiểu luận này, chúng ta sẽ tìm hiểu sâu hơn về tầm quan trọng của đạo đức kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp.

</div><span class="text_page_counter">Trang 5</span><div class="page_container" data-page="5">

<b>NỘI DUNG</b>

<b>Chương 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾTI.Đạo đức kinh doanh</b>

<b>1.Khái niệm</b>

Đạo đức kinh doanh là việc nghiên cứu các chính sách và thơng lệ kinh doanh thích hợp liên quan đến các chủ đề có thể gây tranh cãi bao gồm quản trị công ty, giao dịch nội gián, hối lộ, phân biệt đối xử, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp và trách nhiệm ủy thác. Luật pháp thường hướng dẫn đạo đức kinh doanh, nhưng những lúc khác, đạo đức kinh doanh cung cấp một hướng dẫn cơ bản mà các doanh nghiệp có thể lựa chọn tuân theo để được công chúng chấp thuận.

Đạo đức kinh doanh đề cập đến việc thực hiện các chính sách và thơng lệ kinh doanh thích hợp liên quan đến các đối tượng gây tranh cãi. Một số vấn đề đưa ra trong cuộc thảo luận về đạo đức bao gồm quản trị công ty, giao dịch nội gián, hối lộ, phân biệt đối xử, trách nhiệm xã hội và trách nhiệm ủy thác. Luật pháp thường quy định đạo đức kinh doanh, cung cấp một hướng dẫn cơ bản mà các doanh nghiệp có thể lựa chọn tuân theo để được công chúng chấp thuận.

<b>2.Sự cần thiết của đạo đức kinh doanh:</b>

Đạo đức kinh doanh rất quan trọng vì chúng có ý nghĩa lâu dài ở một số cấp độ. Với việc nâng cao nhận thức của nhà đầu tư về các vấn đề môi trường, xã hội và quản trị, danh tiếng của một công ty đang bị đe dọa. Ví dụ: nếu một cơng ty tham gia vào các hoạt động phi đạo đức, chẳng hạn như các thủ tục và biện pháp bảo vệ quyền riêng tư của khách hàng kém, thì điều đó có thể dẫn đến vi phạm dữ liệu. Do đó, điều này có thể dẫn đến mất khách hàng đáng kể, xói mịn lòng tin, thuê mướn kém cạnh tranh và giảm giá cổ phiếu.

<b>3.Các chuẩn mực của đạo đức kinh doanh:</b>

- Lãnh đạo, quản lý:

Sự lãnh đạo và tổ chức chặt chẽ của các nhà quản trị trong doanh nghiệp sẽ giúp nhân viên từ mọi cấp bậc có thể áp dụng các nguyên tắc đạo đức kinh doanh. Nhờ đó, tạo ra một mơi trường uy tín, dễ dàng thu hút và giữ chân nhân tài. Đồng thời, lãnh đạo tốt sẽ giúp cho môi trường làm việc lành mạnh hơn, nhân viên có được cảm giác an tồn để cống hiến và gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.

- Tôn trọng:

Để thúc đẩy những hành vi đạo đức và một môi trường lành mạnh tại nơi làm việc, mọi người đều cần được tơn trọng và đối đãi bình đẳng với nhau.

</div><span class="text_page_counter">Trang 6</span><div class="page_container" data-page="6">

Đối với nhân viên: Cần tơn trọng những quyền lợi chính đáng, tơn trọng năng lực, tiềm năng phát triển của nhân viên, đồng thời tôn trọng quyền tự do và các quyền hạn hợp pháp khác của họ.

Đối với khách hàng: Cần tôn trọng nhu cầu, sở thích và tâm lí của họ. Đối với đối thủ cạnh tranh: Tơn trọng lợi ích và cạnh tranh lành mạnh. - Trung thực:

Sự thiếu sót hay phóng đại về sản phẩm, dịch vụ sẽ khơng giúp doanh nghiệp tồn tại bền vững và cạnh tranh với thị trường. Do đó, ngun tắc trung thực chính là chìa khóa để doanh nghiệp thực hiện các hành vi đạo đức trong kinh doanh:

- Nhất quán trong lời nói, lời cam kết và hành động - Khơng dùng thủ đoạn gian xảo nhằm trục lợi.

- Không sản xuất hàng giả, khuyến mại giả, quảng cáo phóng đại sản phẩm, sử dụng sản phẩm vi phạm bản quyền, bán phá giá…

- Không trốn thuế, chạy thuế hay sản xuất những mặt hàng cấm, thực hiện các dịch vụ làm xấu thuần phong mỹ tục của đất nước.

- Công bằng:

Đối xử với khách hàng, nhân viên, đối tác với sự cơng bằng, bình đẳng là hành vi đạo đức cần thiết cho bất kỳ một doanh nghiệp nào. Các hành vi nịnh bợ, lôi kéo không chỉ là phi đạo đức mà cịn vơ nghĩa.

- Mối quan tâm về mơi trường

Thế giới ngày càng phát triển, các cơng trình, nhà máy hay xưởng sản xuất mỗi ngày thải ra một lượng lớn khí thải, chất thải nguy hại, khiến mơi trường bị đe dọa nghiêm trọng.

Do đó, việc nhận thức và thực hiện những hành động bảo vệ môi trường của mỗi doanh nghiệp là điều vô cùng quan trọng. Việc này đòi hỏi tất cả mọi thành viên trong tổ chức đều phải thực hiện bảo vệ môi trường từ những hành động nhỏ nhất, cùng suy nghĩ về những giải pháp giảm thiểu chất thải hay chung tay thực hiện các chương trình tình nguyện vì mơi trường.

- Minh bạch:

Nguyên tắc minh bạch trong kinh doanh là một điều tuyệt vời để khách hàng, nhà đầu tư, đối tác hay nhân viên có thể tin tưởng và có cảm giác an toàn về doanh nghiệp. Đây là quá trình cởi mở, thẳng thắn về các hoạt động vận hành, kinh doanh của tổ chức.

Một doanh nghiệp có tính minh bạch sẽ chia sẻ các thông tin về hiệu suất, doanh thu, các chương trình khuyến mại, các quy trình nội bộ, nguồn cung ứng, giá cả và các giá trị kinh doanh khác của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, khi có những vấn đề sai sót hay tình huống không mong muốn xảy ra, doanh nghiệp sẽ không cố gắng che giấu hay lấp liếm cho qua. Thay vào đó,

</div><span class="text_page_counter">Trang 7</span><div class="page_container" data-page="7">

đại diện tổ chức sẽ đứng ra cơng khai và có những biện pháp khắc phục cho các bên liên quan như nhân viên, đối tác, khách hàng…

<b>4.Vai trò của đạo đức kinh doanh trong quản trị doanh nghiệp:</b>

Vai trị của đạo đức kinh doanh khơng chỉ nâng cao lòng trung thành, tinh thần cống hiến của nhân viên và gắn kết đội ngũ quản lý. Đạo đức kinh doanh cịn có thể giúp một doanh nghiệp trường tồn về lâu dài.

- Điều chỉnh hành vi của doanh nghiệp: Kiểm soát hành vi của doanh nghiệp, ngăn chặn tổ chức làm việc trái với những chuẩn mực đạo đức chung.

-Nâng cao thương hiệu doanh nghiệp: Một tổ chức hoạt động với đạo đức kinh doanh sẽ giúp họ tạo dựng sự tin tưởng của khách hàng và các đối tác. Trên thực tế, khách hàng thường chỉ muốn tìm đến những đối tác uy tín, minh bạch để hợp tác lâu dài.

-Góp phần mang đến xã hội văn minh: Khi tổ chức áp dụng các quy tắc đạo đức kinh doanh, các tệ nạn như sử dụng lao động trẻ em, quấy rối tình dục nhân viên, cạnh tranh quá mức nơi làm việc… sẽ được loại bỏ.

-Nâng cao năng suất và hiệu quả làm việc nhóm: Đạo đức kinh doanh giúp các nhân viên sớm cởi mở và hòa nhập với nhau nhanh hơn, nhờ đó năng suất làm việc nhóm được nâng cao. Đồng thời giúp nhân viên nhận ra giá trị của mình phù hợp với tổ chức và có thể cống hiến lâu dài cho doanh nghiệp.

-Tránh bị phạt: Đạo đức kinh doanh giúp các doanh nghiệp tránh các hành vi vi phạm pháp luật. Nhờ đó tránh các cáo buộc, bê bối hay hình phạt của pháp luật.

<b>5. Xây dựng đạo đức doanh nghiệp:</b>

Thực tế cho thấy mức đô m phát triển bền vững của doanh nghiê mp phụ thuô mc vào đạo đức kinh doanh và sự tăng trưởng về lợi nhuâ mn thu được gắn liền với viê mc thực hành đạo đức kinh doanh.

Đạo đức kinh doanh như mô mt bô m phâ mn cấu thành quan trọng nhất của văn hóa kinh doanh, là yếu tố nền tảng tạo nên sự tin câ my của đối tác, khách hàng và người tiêu dùng đối với doanh nghiê mp. Đạo đức kinh doanh chính là cơ sở để xây dựng lòng tin, sự gắn kết và trung thành của đô mi ngũ cán bô m công nhân viên trong doanh nghiê mp, bảo đảm từ lãnh đạo đến tồn thể cán bơ m cơng nhân viên trong doanh nghiê mp có những ứng xử đúng chuẩn mực đạo đức, qua đó khơng ngừng nâng cao hình ảnh, uy tín và thương hiê mu của doanh nghiê mp. Sự tồn vong, phát triển cũng như lợi nhuâ mn của doanh nghiê mp chính là do người tiêu dùng quyết định, do đó doanh nghiê mp muốn đạt được ty suất lợi nhuâ mn cao và thành công bền vững thì phải xây dựng được nền tảng đạo đức kinh doanh cho doanh nghiê mp mình.

Viê mc xây dựng và thực thi đạo đức kinh doanh là nhân tố đem lại lợi ích to lớn cho doanh nghiê mp. Theo cơng trình nghiên cứu của hai giáo sư thuô mc Trường Đào tạo quản lý kinh doanh Harvard (Hoa Kỳ) là John Kotter và James Heskeu (tác giả cuốn sách “Văn hóa cơng ty và chỉ số hoạt đơ mng hữu ích”), các cơng ty với những chuẩn

</div><span class="text_page_counter">Trang 8</span><div class="page_container" data-page="8">

mực và truyền thống đạo đức kinh doanh khác nhau thì đạt được những thành quả khác nhau. Hai giáo sư đã đưa ra những con số thống kê ấn tượng, theo đó, trong vịng 11 năm, những công ty chú trọng thực hành đạo đức kinh doanh đã nâng được mức thu nhâ mp của mình lên tới 682% so với 36% của các công ty không coi trọng thực hành các chuẩn mực đạo đức trong kinh doanh. Các công ty này cũng tăng được 90% giá trị cổ phiếu của họ trên thị trường chứng khốn so với 74% của các cơng ty khơng thực sự coi trọng đạo đức kinh doanh; tăng được 756% lợi nh mn rịng, vượt xa các cơng ty không coi trọng viê mc thực hành đạo đức kinh doanh.

<b>II. Văn hóa doanh nghiệp</b>

<b>1.Khái niệm và đặc điểm văn hóa doanh nghiệp</b>

Văn hóa doanh nghiệp là khái niệm dùng để chỉ tồn bộ các khía cạnh được doanh nghiệp xây dựng trong quá trình tồn tại và phát triển. Văn hóa doanh nghiệp đã trở thành một quan niệm, quy tắc, giữ vai trò chi phối hành vi của tồn thể nhân sự trong doanh nghiệp. Nói chung văn hóa doanh nghiệp chính là đời sống tinh thần trong doanh nghiệp.

Văn hóa doanh nghiệp được cấu thành bởi 4 yếu tố chính đó là: Tầm nhìn – Sứ mệnh – Giá trị cốt lõi – Triết lý kinh doanh.

Ngoài ra, văn hóa doanh nghiệp cịn được thể hiện ở 2 trạng thái:

-Trạng thái hữu hình: là các giá trị được coi như bộ mặt của doanh nghiệp, tức là được thể hiện một cách rõ ràng và trực tiếp ra bên ngồi, gồm có: đồng phục, logo, hoạt động, sự kiện,…

-Trạng thái vơ hình: là các giá trị được thể hiện một cách trừu tượng hơn, bao gồm: tư tưởng, thái độ, thói quen, phong cách sống,…Các dạng văn hóa doanh nghiệp Có thể nói văn hóa doanh nghiệp là một yêu cầu tất yếu cần phải có trong mỗi doanh nghiệp hiện nay, nó quyết định đến sự phát triển ổn định và lâu dài của một doanh nghiệp. Văn hóa doanh nghiệp có những đặc điểm như sau:

<b>2.Các dạng văn hóa doanh nghiệp:</b>

Xác định mơ hình văn hóa mà doanh nghiệp muốn hướng đến là cách hiệu quả nhất để bắt đầu quá trình xây dựng văn hóa doanh nghiệp. Sau đây là 9 loại hình văn hóa của doanh nghiệp đang được áp dụng phổ biến nhất hiện nay:

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp gia đình: khi làm việc trong một công ty hướng đến loại hình văn hóa doanh nghiệp “gia đình”, nhân viên sẽ cảm thấy mọi người gắn kết với nhau như những thành viên trong nhà. Một đặc điểm thường thấy

</div><span class="text_page_counter">Trang 9</span><div class="page_container" data-page="9">

của loại hình văn hóa doanh nghiệp này là nhân viên thường rất thân thiết và có sự kết nối bền chặt.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp hướng về mục đích: tất cả sẽ cùng hướng về những mục tiêu có ý nghĩa lớn lao của tổ chức. Đó có thể là những mục tiêu liên quan đến tính bền vững, mơi trường hay nhân quyền. Mọi người sẽ cùng đồng lịng vì những giá trị đó thay vì chỉ lo tìm kiếm lợi nhuận thơng thường.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp phân cấp: được áp dụng ở nhiều cơng ty truyền thống. Văn hóa doanh nghiệp phân cấp cịn thường được gọi là “văn hóa kiểm sốt”. Bộ phận quản lý được hình thành từ nhiều cấp bậc khác nhau và có sự tách biệt rõ ràng giữa nhóm nhân viên và nhóm lãnh đạo.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp sáng tạo: cho phép tối đa sự sáng tạo. Mọi nhân viên đều được xem như những “ý tưởng gia” và được khuyến khích thử nghiệm càng nhiều càng tốt.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp cạnh tranh: mục tiêu của doanh nghiệp khi ứng dụng loại hình văn hóa này là thường là để khuyến khích nhân viên làm việc hăng say hơn, nhằm chiếm lĩnh thị trường và vượt qua đối thủ.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp lãnh đạo: nhấn mạnh vào tầm quan trọng của khả năng lãnh đạo và cách công ty phát triển đội ngũ nhân sự của mình. Ở các doanh nghiệp ứng dụng loại hình văn hóa doanh nghiệp này, nhân viên sẽ có rất nhiều cơ hội được đào tạo và huấn luyện từ những mentor. Các nhà quản lý sẽ chủ động đầu tư và phát triển những nhân sự mà họ cảm thấy có tiềm năng lớn nhất, giúp nhân viên nhanh chóng đạt được những vị trí cao cấp hơn trong cơng ty.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp vì khách hàng: đặt sự hài lịng của khách hàng làm trung tâm. Đây là loại văn hóa doanh nghiệp sẽ chú trọng vào mục tiêu tập thể của cơng ty. Chúng ta có thể xây dựng tổ chức của mình dựa trên nền tảng văn hóa doanh nghiệp vì khách hàng ngay cả khi phần lớn nhân viên không thuộc đội ngũ bán hàng hay Customer Service. Điểm mấu chốt là tất cả cùng làm việc với mục tiêu mang lại trải nghiệm và dịch vụ tốt nhất cho khách hàng của mình.

-Loại hình văn hóa doanh nghiệp dựa trên vai trò: nhân viên sẽ trực tiếp quản lý và điều hành các dự án dựa trên chuyên mơn hơn là vị trí của họ trong tổ chức.

</div><span class="text_page_counter">Trang 10</span><div class="page_container" data-page="10">

Cơng ty sẽ ít khi so sánh công việc này được thực hiện bởi một quản lý hay một nhân viên bình thường.

-Loại hình văn hóa dựa trên tác vụ: những thành viên trong nhóm sẽ cùng tìm ra vấn đề cần giải quyết, sắp xếp các cơng việc cần làm, sau đó phân cơng theo khả năng của từng người chứ không phải theo chức danh cơng việc. Một điểm tương đồng giữa hai loại hình văn hóa doanh nghiệp này chính là hệ thống cấp bậc có rất ít ảnh hưởng.

<b>3.Nhân tố tạo lập văn hóa doanh nghiệp</b>

Yếu tố tầm nhìn: Khi cấu thành nên văn hố doanh nghiệp yếu tố tầm nhìn được đưa lên hàng đầu. Bởi vì văn hố doanh nghiệp xứng tầm và phát triển bền vững thì cần có những mục tiêu rõ ràng với một tầm nhìn mang tính chiến lược. Những mục tiêu xác định rõ ràng, rành mạch có thể định hướng được mọi quyết định trong nội bộ doanh nghiệp. Tầm nhìn sáng suốt cụ thể sẽ có thể đưa văn hố doanh nghiệp ngày càng phát triển hơn nữa.

Yếu tố giá trị: Có một sự thật khơng thể chối bỏ rằng đó chính là cốt lõi của nền văn hố doanh nghiệp chính là giá trị của cơng ty, doanh nghiệp đó. Đây chính là yếu tố cốt lõi có giá trị định hướng hành vi cũng như tư duy của nhân viên trong doanh nghiệp. Nhờ những giá trị này mà nhân viên ý thức được nhiều hơn về vai trò, sứ mệnh của mình trong sự nghiệp xây dựng văn hố cơng ty.

Yếu tố thực tiễn: Cơ bản sau khi đã xác định được chính xác về tầm nhìn, giá trị và đưa ra một kế hoạch chi tiết, nhà lãnh đạo cần phải vận dụng ngay vào thực tiễn để biết được những gì đang được vận hành tốt, những gì đang chưa được. Để từ đó có thể xây dựng văn hóa doanh nghiệp ngày càng vững mạnh. Lãnh đạo cơng ty có thể phát huy yếu tố này trong những hoạt động hàng ngày của nhân viên.

Yếu tố con người: Con người được đánh giá là một trong những yếu tố cốt cán, nền tảng để xây dựng nên văn hóa doanh nghiệp. Nhờ có con người, những mục tiêu, tầm nhìn và đặc biệt là giá trị cốt lõi của doanh nghiệp sẽ được xây dựng và phát huy. Chính vì thế nên để đảm bảo doanh nghiệp của cơng ty thì các doanh nghiệp đều có tiêu chí riêng biệt để tuyển chọn những ứng viên phù hợp.

Yếu tố từ sức mạnh của câu chuyện: Một câu chuyện độc đáo về lịch sử doanh nghiệp chính là điểm nhấn cần thiết của một công ty, doanh nghiệp. Chính những câu chuyện này sẽ trở thành một di sản của công ty và trở thành nét chấm phá ấn tượng trong q trình hình thành nên văn hố doanh nghiệp. Có thể hiểu rằng, nhờ việc khắc

</div>