<span class="text_page_counter">Trang 1</span><div class="page_container" data-page="1">

1. Những vấn đề lý luận về hoạt động báo chí đối ngoại với người Việt Nam ở <i>nước ngoài (NVNONN)... 5</i>

<i>1.1. Một số khái niệm liên quan...5</i>

<i>1.2. Báo chí đối ngoại với người Việt Nam ở nước ngồi...6</i>

2. Thực trạng hoạt hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Nam ở nước <i>ngoài của Ban đối ngoại (VOV5) - Đài TNVN...11</i>

<i>2.1.Tổng quan về Ban đối ngoại (VOV5) - Đài TNVN...11</i>

2.2. Hiệu quả hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Nam tại nước <i>ngoài của Ban đối ngoại (VOV5) - Đài TNVN...12</i>

3. Đánh giá hiệu quả và một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Nam tại nước ngoài trên kênh phát thanh đối ngoại <i>quốc gia VOV5... 21</i>

3.1. Đánh giá hiệu quả hiệu quả hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt <i>Nam tại nước ngoài của Kênh phát thanh đối ngoại VOV5...21</i>

3.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động báo chí đối ngoại đối với người <i>Việt Nam tại nước ngoài của Kênh phát thanh đối ngoại VOV5...24</i>

<b>KẾT LUẬN...27</b>

<b>TÀI LIỆU THAM KHẢO...28</b>

</div><span class="text_page_counter">Trang 2</span><div class="page_container" data-page="2">

<b>DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT</b>

NVNOVN : Người Việt Nam ở nước ngồi TNVN : Đài tiếng nói Việt Nam

VOV5 : Ban đối ngoại, Đài tiếng nói Việt Nam

</div><span class="text_page_counter">Trang 3</span><div class="page_container" data-page="3">

<b>MỞ ĐẦU</b>

<b>1.Lý do chọn đề tài</b>

Hiện nay, xu thế hội nhập quốc tế đã và đang mở rộng trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, địi hỏi nhu cầu cung cấp thơng tin từ Việt Nam ra thế giới và đưa thông tin thế giới đến với Việt Nam càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Thông tin đối ngoại là hoạt động quan trọng trong công tác đối ngoại và công tác tư tưởng của Đảng và Nhà nước, trong đó, báo chí đối ngoại đóng vai trị là một trong những lực lượng nịng cốt của cơng tác thơng tin đối ngoại nước ta. Báo chí đối ngoại nói riêng và thơng tin đối ngoại nói chung khơng chỉ là cầu nối, phương tiện để mở rộng giao lưu hiểu biết giữa Việt Nam và các nước, mà còn là sợi dây liên kết chặt chẽ giữa những người Việt Nam tại nước ngồi với q hương. Cơng tác về người Việt Nam ở nước ngồi với vai trị ngày càng tăng cũng như địa vị ổn định, vừa là đối tượng của công tác thông tin đối ngoại, cũng như là nguồn lực, bộ phận không thể tách rời của dân tộc Việt Nam.

Công tác về người Việt Nam ở nước ngoài được Đảng, Nhà nước ta quan tâm từ rất sớm, họ vừa là đối tượng, vừa là nguồn lực của công tác thông tin đối

<i>ngoại. Sau 18 năm thực hiện Nghị quyết 36-NQ/TW Về công tác đối với người ViệtNam ở nước ngoài</i> và 7 năm thực hiện <i>Chỉ thị 45-CT/TW về tăng cường công tácđối với người Việt Nam ở nước ngồi, báo chí đối ngoại vẫn không ngừng nỗ lực</i>

và tiếp tục đẩy mạnh hoạt động thông tin tới người Việt trên thế giới, trong đó phải kể đến Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) cũng như Kênh Phát thanh đối ngoại quốc gia VOV5 và website vovworld.vn.

<i><b>Chính vì những lý do trên, sinh viên chọn đề tài “Hiệu quả hoạt động báochí đối ngoại đối với người Việt Nam tại nước ngoài của Ban Đối ngoại – Đàitiếng nói Việt Nam (VOV5)” là đề tài tiểu luận kết thúc mơn học.</b></i>

<b>2.Mục đích nghiên cứu</b>

</div><span class="text_page_counter">Trang 4</span><div class="page_container" data-page="4">

- Làm rõ các hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Nam tại nước ngồi của Ban Đối ngoại – Đài tiếng nói Việt Nam (VOV5)

- Đánh giá hiệu quả trong công tác báo chí đối ngoại đối với người Việt Nam tại nước ngồi của Ban Đối ngoại – Đài tiếng nói Việt Nam (VOV5) - Kiến nghị một số giải pháp đổi mới hoạt động báo chí đối ngoại đối với

người Việt Nam tại nước ngồi trong tình hình mới

<b>3.Kết cấu đề tài</b>

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và Danh mục tài liệu tham khảo, đề tài được kết cấu gồm 3 chương:

<i><b>Chương 1: Những vấn đề lý luận về hoạt động báo chí đối ngoại với người ViệtNam ở nước ngồi</b></i>

<i><b>Chương 2: Thực trạng hoạt hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Namở nước ngoài của Ban Đối ngoại – Đài tiếng nói Việt Nam (VOV5)</b></i>

<i><b>Chương 3: Đánh giá hiệu quả và một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt độngbáo chí đối ngoại đối với người Việt Nam ở nước ngoài trên Ban Đối ngoại –Đài tiếng nói Việt Nam (VOV5)</b></i>

</div><span class="text_page_counter">Trang 5</span><div class="page_container" data-page="5">

<b>NỘI DUNG</b>

<b>1.Những vấn đề lý luận về hoạt động báo chí đối ngoại với người Việt Namở nước ngoài (NVNONN)</b>

<b>1.1.Một số khái niệm liên quan1.1.1.Khái niệm báo chí đối ngoại</b>

Với xu thế tồn cầu hố hiện nay có ảnh hưởng về mọi mặt tới sự phát triển của hầu hết các quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam. Trước tình hình đó, Đảng và Nhà nước ta đã và đang tiếp tục đẩy mạnh các công tác đối ngoại, và đặc biệt coi thơng tin đối ngoại đóng vai trị quan trọng trong cơng tác đối ngoại, là cầu nối đưa Việt Nam hội nhập, tạo đà giúp thúc đẩy kinh tế - văn hoá - xã hội, hướng đến mục tiêu hồ bình, ổn định và phát triển. Đường lối đổi mới về đối ngoại của Đảng và Nhà nước đã được thể hiện rõ trong việc tăng cường công tác thông tin đối ngoại, thúc đẩy hội nhập sâu rộng trên tất cả lĩnh vực của đời sống xã hội. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, công tác thông tin đối ngoại càng trở thành bộ phần không thể thiếu của hoạt động đối ngoại Việt Nam.

<i>Theo Quy chế quản lý nhà nước về thông tin đối ngoại, ban hành kèm Quyếtđịnh số 79/201/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, thơng tin đối ngoại là “thơng</i>

tin quảng bá hình ảnh quốc gia, đất nước, con người, lịch sử, văn hoá dân tộc Việt nam; thông tin về chủ trương, đường lối của Đảng, pháp luật, chính sách của Nhà nước Việt Nam ra thế giới và thông tin về thế giới vào Việt Nam".

Các hình thức thơng tin đối ngoại của báo chí Việt Nam ngày nay đang dần trở nên đa dạng và phong phú cả về số lượng lẫn chất lượng, góp phần tích cực vào hiệu quả thơng tin đối ngoại trong thời gian vừa qua. Trong Điều 3, Chương I,

<i>Thông tư 03/2019/TT-BTTTT quy định việc đăng, phát nội dung thông tin đốingoại trên báo chí do Bộ Thơng tin và Truyền thơng ban hành có nêu, báo chí đối</i>

ngoại là báo in, báo điện tử, kênh phát thanh, truyền hình đối ngoại được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại các Quy hoạch báo chí đối ngoại. Hiện nay, nước ta

</div><span class="text_page_counter">Trang 6</span><div class="page_container" data-page="6">

có khoảng 40 cơ quan báo chí có tơn chỉ, mục đích thơng tin đối ngoại, là các cơ quan báo chí như: Thơng tấn xã Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam; Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Ngoại giao, Bộ Thơng tin và Truyền thơng, Bộ Văn hố, Thể thao và Du lịch,... Trong đó, các cơ quan báo chí chun trách thực hiện nhiệm vụ thơng tin đối ngoại có vị trí nịng cốt, các cơ quan báo chí khác tuỳ thuộc vào tơn chỉ, mục đích và định hướng của từng cơ quan trong các trường hợp cụ thể để tuyên truyền.

Bên cạnh đó, ta cũng có thể làm rõ định nghĩa của “báo chí đối ngoại" bằng việc định nghĩa riêng hai khái niệm “báo chí" và “đối ngoại". Theo Đại từ điển

<i>tiếng Việt, “đối ngoại" là đối với nước ngồi, bên ngồi, nói về đường lối, chínhsách, sự giao thiệp cuả một Nhà nước, một tổ chức. Có thể hiểu, “báo chí đốingoại" là bộ phận báo chí hướng tới đối tượng ở bên ngoài một tổ chức, quốc gia.</i>

<i>Quyết định 2434/QĐ-TTg năm 2016 phê duyệt Quy hoạch hệ thống báo chíđối ngoại đến năm 2020, định hướng đến năm 2030 do Thủ tướng Chính phủ ban</i>

hành nêu rõ: báo chí đối ngoại là một trong những lực lượng quan trọng của công tác thông tin đối ngoại, là một bộ phận trong công tác tuyên truyền và công tác tư tưởng của Đảng, là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài của cả hệ thống chính trị; tập trung xây dựng, phát triển lực lượng báo chí đối ngoại chuyên trách làm nòng cốt, phù hợp với sự phát triển của hệ thống báo chí nói chung.

Như vậy, cho đến nay, dù chưa có một định nghĩa thống nhất về báo chí đối ngoại, nhưng có thể hiểu theo hướng tiếp cận từ thơng tin đối ngoại, báo chí đối ngoại là sản phẩm thơng tin đối ngoại, nhằm quảng bá hình ảnh quốc gia, đất nước, con người, văn hoá, lịch sử dân tộc Việt Nam; thông tin về chủ trương, đường lối của Đảng, pháp luật, chính sách của Nhà nước Việt Nam, được thể hiện dưới nhiều hình thức khác nhau như văn bản, hình ảnh, âm thanh, được phát hành, truyền dẫn từ Việt Nam ra thế giới và từ thế giới vào Việt Nam.

<b>1.2. Báo chí đối ngoại với người Việt Nam ở nước ngoài</b>

<i><b>1.2.1. Một số khái niệm về người Việt Nam ở nước ngoài</b></i>

</div><span class="text_page_counter">Trang 7</span><div class="page_container" data-page="7">

Hiếp pháp năm 1992 đã quy định sử dụng khái niệm “ Người Việt Nam định cư ở nước ngoài" thay thế cho khái niệm “Việt kiều" được sử dụng rộng rãi và xuất hiện trong các văn bản chính thức trước đó, cùng với một số cách gọi khác để chỉ đối tượng người Việt Nam sống ở nước ngoài như: “kiều bào", “người Việt Nam ở nước ngoài",... Cho đến nay, hầu hết các văn bản của Đảng và Nhà nước cũng như trong giao tiếp phổ biến thông thường đều sử dụng khái niệm “Người Việt Nam ở nước ngoài”. Khái niệm này cũng lần đầu được giải thích chính thức trong Luật Quốc tịch Việt Nam năm 1998, Điều 2, Khoản 3: “Người Việt Nam ở nước ngồi là cơng dân Việt nam và người gốc Việt Nam đang thường trú hoặc tạm trú ở nước ngoài”.

<i>Theo Luật Quốc tịch Việt Nam, Quốc hội thông qua năm 2008, Điều 3:</i>

“Người Việt Nam định cư ở nước ngồi là cơng dân Việt Nam và người gốc Việt Nam cư trú, sinh sống lâu dài ở nước ngoài; Người gốc Việt Nam định cư ở nước ngồi là người đã từng có quốc tịch Việt Nam mà khi sinh ra quốc tịch của họ được xác định theo nguyên tắc huyết thống và con, cháu của họ đang cư trú, sinh sống lâu dài ở nước ngồi.”

Có thể thấy, việc có nhiều khái niệm khác nhau để gọi và định nghĩa về người Việt Nam ở nước ngoài phần nào gây ra sự khơng đồng nhất, những khó

<i>khăn trong xây dựng và áp dụng những chính sách. Nhìn chung, khái niệm “NgườiViệt Nam ở nước ngoài" là khái niệm bao hàm mọi đối tượng người Việt Nam ở</i>

nước ngồi nói chung, được sử dụng phổ biến và rộng rãi một cách chính thức. Về đặc điểm cộng đồng người Việt ở nước ngoài, trên cơ sở hình thành cộng đồng cũng như theo tiến trình lịch sử, cộng đồng NVNONN có thể được chia thành các nhóm như sau:

- Nhóm thứ nhất: Những người Việt Nam sống xa Tổ quốc trước năm 1945.

- Nhóm thứ hai: Những người Việt Nam ra nước ngồi trong khoảng thời gian trước và sau năm 1975.

</div><span class="text_page_counter">Trang 8</span><div class="page_container" data-page="8">

- Nhóm thứ ba: Những người Việt Nam theo diện lao động, học tập tu nghiệp tại các nước XHCN Liên xô (cũ) và các nước Đông Âu cũ.

<i>Theo số liệu của Tổ chức Di cư quốc tế (IOM) và bản đồ di cư của ngườiViệt Nam năm 2015, phần lớn người Việt Nam lựa chọn di cư tới các nước phát</i>

triển trên thế giới như Mỹ, Úc, Canada, Hàn Quốc,... trải đều khắp các châu lục trên thế giới. Cộng đồng NVNONN tới nay có khoảng 5,3 triệu người đang sinh sống, làm việc trên 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó hơn 80% là ở các nước phát triển. Phạm vi trải rộng như vậy gây ảnh hưởng khơng nhỏ tới tính liên kết, gắn bó trong cộng đồng, cũng như việc sinh hoạt cộng đồng, duy trì tiếng Việt, gìn giữ bản sắc và sự gắn bó với quê hương trở thành một trong những vấn đề đặt ra với sự phát triển của cộng đồng.

Việc phân tích các đặc điểm của cộng đồng NVNONN là điều cần thiết, là tiền đề, cơ sở khoa học để các cơ quan báo chí đối ngoại làm căn cứ xác định mục tiêu cụ thể, xây dựng kế hoạch để thực hiện và cải tiến, nâng cao chất lượng nội dung tuyên truyền đối ngoại, định hướng nội dung báo chí đối ngoại sao cho việc thực hiện hoạt động báo chí đối ngoại tới cộng đồng NVNONN một cách hiệu quả.

<b>1.2.2. Quan điểm của Đảng, Nhà nước về cơng tác báo chí đối ngoại đốivới cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài </b>

Cộng đồng NVNONN là bộ phận không tách rời của cộng đồng dân tộc Việt Nam, đồng thời cũng ln đóng vai trò là nguồn lực quan trọng của đất nước. Đây là quan điểm, chủ trương được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng, Nhà nước khẳng định ngay từ những ngày đầu thành lập nước. Trong suốt tiến trình lịch sử, công tác về NVNONN cũng được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm và chú trọng, nhất là trong quá trình mở cửa, phát triển đất nước và hội nhập quốc tế. Có thể kể đến Nghị quyết 36 và Chỉ thị 45 của Bộ Chính trị về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài, được đánh giá là mang ý nghĩa quan trọng và chiến lược lâu dài.

</div><span class="text_page_counter">Trang 9</span><div class="page_container" data-page="9">

<i>Nghị quyết 36-NQ/TW về Công tác đối với người Việt Nam ở nước ngồi</i>

được Bộ Chính trị ban hành ngày 26/03/2004, đề ra 4 chủ trương và 9 nhiệm vụ, trong đó có một số nhiệm vụ chủ yếu như sau:

1) Nhà nước tạo mọi điều kiện thuận lợi và hỗ trợ đồng bào ổn định cuộc sống, yên tâm làm ăn sinh sống, hội nhập vào đời sống xã hội nước sở tại, đồng thời duy trì quan hệ gắn bó với quê hương, đất nước.

2) Hoàn chỉnh và xây dựng mới hệ thống chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài, phát huy sự đóng góp của trí thức kiều bào vào cơng cuộc phát triển đất nước.

3) Tích cực đầu tư cho chương trình dạy và học tiếng Việt cho người Việt Nam ở nước ngoài, nhất là cho thế hệ trẻ.

4) Đổi mới mạnh mẽ và toàn diện công tác thông tin, tuyên truyền, giúp cho người Việt Nam ở nước ngồi hiểu đúng tình hình đất nước và chính sách của Đảng và Nhà nước.

5) Các tổ chức đảng, các cơ quan nhà nước ở Trung ương và địa phương, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức và đoàn thể nhân dân theo chức năng, nhiệm vụ của mình tham gia tích cực vào cơng tác đối với người Việt Nam ở nước ngồi.

6) Ủy ban về người Việt Nam ở nước ngoài cần được kiện toàn với cơ cấu tổ chức, biên chế và phương tiện hoạt động đáp ứng đòi hỏi của tình hình mới. Sau hơn 10 năm thực hiện Nghị quyết 36, công tác về người Việt Nam ở nước ngồi đã đạt nhiều kết quả tích cực, tuy nhiên vẫn còn tồn tại một số hạn chế,

<i>bất cập. Vì vậy, ngày 19/5/2015, Bộ Chính trị đã ra Chỉ thị số 45 về việc tiếp tụcđẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 36 của Bộ Chính trị khóa IX về cơng tác vớingười Việt Nam ở nước ngồi trong tình hình mới. Trong đó, đáng chú ý là nộidung trọng tâm về việc “Đổi mới, nâng cao hiệu quả cơng tác tun truyền đốingoại bằng nhiều hình thức phù hợp (các kênh phát thanh, truyền hình phục vụngười Việt Nam ở nước ngồi, phát thanh, truyền hình đối ngoại, truyền hình quamạng IPTV hoặc hệ thống truyền hình của nước sở tại...). Tranh thủ, phát huy các</i>

</div><span class="text_page_counter">Trang 10</span><div class="page_container" data-page="10">

<i>phương tiện truyền thông của cộng đồng nhằm cung cấp thơng tin kịp thời, chínhxác cho người Việt Nam ở nước ngồi về tình hình đất nước và chủ trương, chínhsách của Đảng, Nhà nước ta. Thơng qua người Việt Nam ở nước ngồi, đẩy mạnhthơng tin tun truyền và vận động bạn bè quốc tế.”</i>

15 năm sau Nghị quyết số 36 và hơn 5 năm thực hiện Chỉ thị số 45, ngày 12/08/2021 Bộ Chính trị tiếp tục ban hành Kết luận số 12 về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngồi trong tình hình mới. Nhìn chung vẫn bao gồm các nhiệm vụ, giải pháp về cơ bản đã được đề cập trong 2 văn bản trước đó, tuy nhiên

<i>có nhấn mạnh một số điểm mới về nhiệm vụ, giải pháp thứ 5, cụ thể là: “Đổi mớinội dung, phương thức và tư duy về công tác tuyên truyền, thông tin đối ngoại. Kịpthời thơng tin về tình hình đất nước và chủ trương, chính sách của Đảng, Nhànước ta. Phát huy hiệu quả các phương tiện truyền thông đa dạng của cộng đồng;hoàn thiện và nâng cao hiệu quả cơ chế phối hợp, phản ứng nhanh, kịp thời phảnbác những luận điệu sai trái, khơng đúng sự thật về tình hình đất nước.”</i>

Kể từ thời điểm Nghị quyết số 36 ban hành năm 2004 đến nay, thế giới nói chung cũng như Việt Nam nói riêng đang trong thời đại cơng nghệ 4.0 cũng như chứng kiến sự phát triển và lan rộng một cách mạnh mẽ của mạng internet trên toàn cầu. Vì vậy, những đổi mới của Kết luận số 12 là kịp thời và cần thiết khi mà trong khoảng thời gian đầu, công tác thông tin đối ngoại tới người Việt Nam ở nước ngoài chỉ qua các kênh phát thanh và kênh truyền hình đối ngoại qua sóng vơ tuyến là chủ lực, vẫn cịn nhiều hạn chế về công nghệ truyền dẫn nên thông tin đến với kiều bào chưa thực sự đầy đủ và hiệu quả.

Có thể nói, những chủ trương và chính sách của Đảng, Nhà nước về công tác người Việt Nam ở nước ngồi, đặc biệt là hoạt động thơng tin đội ngoại, tuyên truyền dành cho cộng đồng này đã và đang phát huy vai trò và hiệu quả quan trọng, đồng thời có những đổi mới quan trọng về nội dung, phương thức và tư duy về công tác tuyên truyền, thông tin đối ngoại để phù hợp với sự phát triển trong thực tiễn với nhiều biến động.

</div><span class="text_page_counter">Trang 11</span><div class="page_container" data-page="11">

<b>2. Thực trạng hoạt hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Namở nước ngồi của Ban đối ngoại (VOV5) - Đài TNVN </b>

<b>2.1.Tổng quan về Ban đối ngoại (VOV5) - Đài TNVN</b>

Đài Tiếng Nói Việt Nam (VOV) là đài phát thanh quốc gia trực thuộc Chính phủ Việt Nam, chính thức được thành lập vào ngày 7/9/1945 với buổi phát thanh đầu tiên bằng tiếng Việt bắt đầu bằng câu: "Đây là Tiếng nói của Việt Nam", phát thanh từ Hà Nội, thủ đô nước Việt Nam Dân chủ Cộng Hoà.

VOV hiện đang hoạt động dưới sự quản lý nhà nước của Bộ Thơng tin và Truyền thơng trong hoạt động báo chí, tần số, truyền dẫn và phát sóng. Trong đó, Đài hoạt động với các loại hình báo chí: phát thanh, báo in, truyền hình và báo mạng điện tử; có nhiệm vụ trong việc thông tin, tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng Cộng sản Việt Nam, hiến pháp và pháp luật của Nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, qua đó góp phần giáo dục, nâng cao dân trí, phục vụ đời sống tinh thần của nhân dân.

Ban đối ngoại (VOV5) là đơn vị thuộc Đài tiếng nói Việt Nam, phát sóng chương trình đầu tiên bằng tiếng Pháp, tiếng Anh, tiếng Quảng Đông vào ngày 7/9/1945 và liên tục phát triển các chương trình tiếng Pháp, Anh, Quảng Đông, Bắc Kinh, Lào, Thái Lan, Nhật Bản, Indonesia, Campuchia, Tây ban Nha, Nga,... trong suốt thời kỳ kháng chiến chống Pháp (1945-1954) và chiến tranh chống Mỹ (1955-1975). Hiện nay VOV5 đang duy trì các chương trình phát thanh thường nhật bằng 13 thứ tiếng: tiếng Việt cho cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và 12 tiếng nước ngoài, và cũng là cơ quan truyền thơng đối ngoại nhiều tiếng nước ngồi nhất của Việt Nam. Cùng với đó 12 chương trình phát thanh bằng các thứ tiếng: Anh, Nga, Pháp, Tây Ban Nha, Trung Quốc, Nhật Bản, Lào, Đức, Thái Lan, Campuchia, Indonesia và tiếng Việt dành cho đồng bào Việt Nam ở nước ngồi trên sóng ngắn, sóng trung hướng sang Châu Âu, Đông Bắc Mỹ, Tây Bắc Mỹ, một phần Trung Mỹ, Đông Nam Á, Đông Bắc Á, một phần Châu Phi và phát trên

</div><span class="text_page_counter">Trang 12</span><div class="page_container" data-page="12">

Internet tại địa chỉ (trang thông tin điện tử của Ban đối ngoại -Đài tiếng nói Việt Nam).

<b>2.2. Hiệu quả hoạt động báo chí đối ngoại đối với người Việt Nam tại nước ngoài của Ban đối ngoại (VOV5) - Đài TNVN</b>

<b>2.2.1 Hoạt động báo chí đối ngoại qua phát thanh đối ngoại</b>

Phát thanh đối ngoại, cùng với truyền hình đối ngoại, vốn là lực lượng chủ lực để thực hiện nhiệm vụ thơng tin đối ngoại nói chung và báo chí đối ngoại nói riêng. Đài Tiếng nói Việt Nam cũng là một trong những cơ quan truyền thông chủ lực của Nhà nước trong hoạt động báo chí đối ngoại, truyền thơng quốc tế. Từ những ngày đầu thành lập, Ban đối ngoại, Đài Tiếng nói Việt Nam - VOV5 đã đẩy mạnh thực hiện các chương trình phát thanh bằng nhiều thứ tiếng khác nhau phục vụ các phục vụ đồng bào xa Tổ quốc. Tuy nhiên phải đến hơn 30 năm sau, dấu mốc về một chương trình phát thanh chuyên biệt phục vụ cho đối tượng này mới chính thức được ra đời.

Trong thời điểm nước ta đang trải qua cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, “Chương trình phát thanh 0 giờ” của Đài Tiếng nói Việt Nam được phát sóng nhằm biên tập những thông tin thời sự, chiến sự trong nước để phục vụ cho phái đoán Việt Nam đàm phán tại Hội nghị Paris, sau khi đất nước thống nhất, Chương trình phát thanh 0 giờ vẫn được duy trình phát sóng thơng tin phục vụ cộng đồng Việt Nam ở nước ngồi. Đến năm 1981, Đài tiếng nói Việt Nam nhận thấy công tác thông tin dành cho các kiều bào cần có một phịng chun mơn chun trách thực hiện để phục vụ cho đối tượng đặc thù là kiều bào, cũng như cần những thay đổi về cả hình thức lẫn nội dung nhằm phù hợp với tình hình mới.

Ngày 16/08/1981, Đài Tiếng nói Việt Nam quyết định thành lập Phòng Việt Kiều (thực hiện Chương trình phát thanh Dành cho đồng bào Việt Nam ở xa Tổ quốc), thuộc ban Thời sự. Cùng với đó, chương trình phát thanh “Dành cho đồng bào Việt Nam ở xa Tổ quốc" chính thức ra đời, đánh dấu bước đầu phát triển của hoạt động báo chí đối ngoại dành cho NVNONG. Đến năm 1994, Chương trình

</div><span class="text_page_counter">Trang 13</span><div class="page_container" data-page="13">

chính thức được chuyển sang Ban Biên tập Đối ngoại, nay là Ban đối ngoại - Kênh phát thanh đối ngoại quốc gia và đóng vai trị là chương trình nịng cốt trong hoạt đơng tun truyền, thông tin tới các kiều bào đang sinh sống và làm việc xa Tổ quốc.

Từ những ngày đầu phát sóng cho tới nay, Chương trình được đơng đảo cơng chúng đón nhận, được nhiều thế hệ kiều bào u thích với nhạc hiệu cùng lời xướng quen thuộc “Chương trình phát thanh Dành cho đồng bào Việt Nam ở xa Tổ quốc" do nghệ sĩ nhân dân Tuyết Mai thể hiện trên nền nhạc tiếng đàn bầu da diết, đầy gợi nhớ tới quê hương. Hơn nữa, một trong những đặc trưng của báo phát thanh là việc cơng chúng tiếp nhận sản phẩm báo chí bằng thính giác. Vì thế việc khai thác được lợi thế của âm nhạc trong các chương trình phát thanh sẽ giúp phát thanh đến với công chúng nhiều hơn và đội ngũ thực hiện chương trình phát đã thực hiện thành cơng điều này. Nhạc hiệu và lời xướng cũng chính là tiền đề, cơ sở quan trọng để ekip xây dựng nên một chương trình phát thanh nhằm khơi dậy tình yêu quê hương của những người con xa quê, khắc hoạ những nét đẹp, văn hoá truyền thống của dân tộc Việt Nam, lan toả những điều tốt đẹp ấy để khiến họ cảm thấy thêm gắn bó bền chặt với quê hương.

<i>NSND Tuyết Mai - giọng đọc quen thuộc với thính giả trên các chương trình phát thanh thuộc kênh sóng VOV</i>

</div><span class="text_page_counter">Trang 14</span><div class="page_container" data-page="14">

Hiện nay, Ban đối ngoại VOV5 thực hiện sản xuất chương trình “Dành cho người đồng bào Việt Nam ở xa Tổ quốc" 01 số/ ngày với thường lượng 60 phút, được phát trên nhiều tần số phủ rộng ở các châu lục trên toàn thế giới như Châu Á, Châu Âu, Châu Úc, Bắc Mỹ với mục tiêu phục vụ cho gần 4,5 triệu người Việt Nam ở nước ngoài cùng người nước ngoài quan tâm đến Việt Nam.

Nam Âu (Italia) Phát mùa hè: 20h30 - 21h30 (giờ QT) 11840 KHz Phát mùa đơng: 21h30 - 22h30 (giờ

Chương trình phát thanh “Dành cho đồng bào Việt Nam ở xa Tổ quốc" có kết cấu nội dung phù hợp, với phần mở đầu chương trình là bản tin thời sự, được chia thành phần tin trong nước và phần tin quốc tế. Ngay sau đó sẽ là bài viết chính luận về những sự kiện thời sự nổi bật ở trong nước và quốc tế hoặc là một bài tin dài (phóng sự, phỏng vấn,...) về vấn đề nổi bật trong các lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội để các kiều bào nắm được tình hình trong nước. Kết thúc một số phát sóng

</div>