Kỷ yếu hội thảo khoa học cấp Khoa: Lịch sử nhà nước và pháp luật Việt Nam trong mối quan hệ với các môn khoa học pháp lý cơ sở ngành và chuyên ngành của chương trình đào tạo Luật học

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (12.57 MB, 125 trang )

Trang 1<div class="page_container" data-page="1">

BỘ TƯ PHAP

TRUONG ĐẠI HỌC LUẬT HA NOL

HỘI THẢO KHOA HỌC

LỊCH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT VIET NAM TRONG MOLQUAN HỆ VỚI

NGANH VÀ CHUYÊN NGANH CUA CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO LUẬT HOC

Hà Nội, tháng 5/2018

</div>Trang 2<div class="page_container" data-page="2">

CHUONG TRÌNH HỘI THẢO

LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT VIỆT NAM TRONG MOI QUAN HE VỚI CÁC MON KHOA HỌC PHÁP LÝ CO SÖ NGÀNH VÀ CHUYEN

NGANH CUA CHƯƠNG TRINH ĐÀO TẠO LUẬT HỌC.

Đại học Luật Hà Nội Ngày 22/05/2018

§ Thơi gin Nội dụng [ Người thực hiện |

~2 | 13h45-14h00 Phat biểu khai mac "Chủ tọa

3ˆ | 14h00-14h10 | Tham luận: Tổng quan về môn học Lịch | TS. Tran Hồng

sử nhà nước và pháp luật Việt Nam Nhung _ trong chương trình đào tạo Lat học

[ TC [ T4RIEI4R20 | Tham luận: Vai trò của lịch sử và môn | TS. Lương Văn

học lịch sứ nhà nước và pháp luật trong. Tuấn

sự nhiệp đào tạo luật hiện nay.

5 | 14h20-14h40 | Tham luận: Đổi mới học phan Lich sĩ | PGS.TS. Nguyễn nhà nước và pháp luật - Cần một cách Minh Tuần

tiếp cận toàn diện và đa chiều.

6 | 14h40-14h50 | Tham luận: Nhà nude Việt Nam trước | TS. Nguyễn Văn

năm 1945 - Một số giá trị và bài học. Năm

kinh nghiệm 7_| 14h50-15h15 Thao luận % | 1ãM5-15h30 "Nghĩ giải lao

9 Tham luận: Quan hệ giữa Lý lu PGS.TS Lễ nước và pháp tuật với Lịch sử nhà nước | Vương Long

và pháp luật dưới góc độ man học

1ð | 1540-1550 | Tham luận: Vai trị của Luật Hình sự | VOS.TS.Nguyễn

Việt Nam trong lịch sử với Luật inh sự | _ Văn Hương,

[| ‘Vigt Nam hiện đ

TL) ¥5850-16h00 | Tham luận: Mỗi quan bệ giữa môn học | PGS.TS. Nguyễn

ch sử nhà nước và pháp luật với môn | Quang Tuyến

học Luật Bit dai trong trường Dai học.

Luật Hà Nội ¬ 12 | T6hƯ0-16h10 | Tham luận: Ảnh hưởng của pháp luật | Ths. Vũ Thị Yến

phong kiến tới đời sống hơn nhân và gia L - đình 6 Việt Nam hiện nay

Ab Thats Tad ven] TRUONG ĐẠIHỌC LUAT HA Nội

PHONG ĐỌC _. Add

</div>Trang 3<div class="page_container" data-page="3">

13 | 16h10-16h20 | Tham luận: Mỗi quan hệ giữa môn hoc | TS. Nguyễn Thị

Lịch sử nhà nước va pháp luật với mơn Thủy học Luật Hành chính

14 | 16h20-16h30 | Tham luận: Ảnh hưởng của chế độ công |_ Ths. Phạm Thị

vụ phong kiến đối với chế độ công vụ ở ‘Thu Hiền

Việt Nam hiện nay _—_—_

15 | 16h30-16h40 | Tham luận: Văn bản quản lý nhà nước | TS. Đoàn Thị TỔ

thời phong kiến Việt Nam và giá trị kế Uyên

thừa trong giai đoạn hiện nay

16 | T6h40-16h50 | Tham luận: Giảng dạy môn "Lich sử nhà | Ths. Hà Thị Lan nước và pháp luật” trong chương trình Phương | ____ dio tạo Luật học ở Việt Nam

17 | 16h50-17h00 ‘BE mac Chủ toa

ở

</div>Trang 4<div class="page_container" data-page="4">

Mục lục

1. TONG QUAN VE MÔN HỌC LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT VIỆT NAM TRONG CHUONG TRÌNH ĐÀO TẠO LUAT HỌC.. cle

TS. Trần Hồng Nhung, Ths, Đậu Công Hiệp

2, VAI TRỊ CUA LICH SỬ VÀ MƠN HỌC LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHAP

LUAT TRONG SỰ NGHIỆP ĐÀO TẠO LUẬT HIỆN NAY.... pone 12, TS. Lương Văn Tuấn

3, BOL MỚI HỌC PHAN LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT - CAN MOT CÁCH TIẾP CAN TOÀN DIEN VÀ ĐA CHIEU „19:

PGS.TS. Nguyễn Minh Tuần

4. GIẢNG DẠY MON “LICH SỬ NHÀ NƯỚC - PHÁP LUẬT" TRONG 'CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO LUẬT HỌC Ở VIỆT NAM... oS

Ths. Hà Thị Lan Phương

5. NHÀ NƯỚC VIỆT NAM TRƯỚC NĂM 1945 - MỘT SÓ GIA TRI VÀ BÀI

HOC KINH NGHIEM

TS. Nguyễn Van Năm

6. QUAN HE GIỮA LÝ LUẬN NHÀ NƯỚC VÀ PHAP LUẬT VỚI LICH SU’ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUAT DƯỚI GÓC ĐỘ MÔN HỌC -57.

PGS.TS Lê Vương Long,

7. GIÁ TR] TRUYEN THONG CUA LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUAT TRONG XÂY DUNG VÀ THYC HIỆN LUAT HON NHÂN VA GIA ĐÌNH

02.

PGS.TS. Nguyễn Văn Ci

8. ANH HUONG CUA PHÁP LUẬT PHONG KIEN TỚI ĐỜI SĨNG HON

"NHÂN VÀ GIA ĐÌNH Ở VIỆT NAM HIỆN NAY.

Ths. Vũ Thị Yến

‘Ths. Nguyễn Thị Khánh Huyền.

9. VAI TRỊ CUA LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM TRONG LICH SỬ VỚI LUẬT.

'HÌNH SỰ VIỆT NAM HIỆN ĐẠI „Tố,

PGS.TS. Nguyễn Văn Hương,

10. MOL QUAN HỆ GIỮA MON HỌC LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

VOI MƠN HQC LUẬT HANH CHÍNH.. 81.

‘TS. Nguyễn Thị Thùy.

</div>Trang 5<div class="page_container" data-page="5">

NAM VÀ.

11. VĂN BẢN QUAN LY NHÀ NƯỚC THOT PHONG KIEN VIE GIA TR] KE THỪA TRONG GIAI DOAN HIEN NAY...

‘TS. Đoàn Thị Tổ Uyên

12. ANH HƯỚNG CUA CHE ĐỘ CONG VỤ PHONG KIÊN ĐỐI VỚI CHE ĐỘ.

CONG VỤ Ở VIỆT NAM HIỆN NAY. 9. ‘Ths. Phạm Thị Thu Hiển.

Ths. Trần Thị Hoa

13. MOL QUAN HỆ GIỮA MON HỌC LICH SỬ NHÀ NƯỚC VẢ PHÁP LUẬT VỚI MÔN HỌC LUAT DAT DAI TRONG TRUONG DAI HỌC LUAT HA

NỘI... si — 99.

PGS.TS. Nguyễn Quang Tuyến.

14. LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT VIỆT NAM TRONG MỐI LIÊN HỆ ¿

VỚI PHÁP LUAT TO TUNG DAN SI —— (04, PGS.TS. Trần Anh Tuần

15. CẢI CÁCH BỘ MÁY NHÀ NƯỚC TRONG LỊCH SỬ VÀ NHỮNG GIÁ TRỊ

KE THỪA... sua đit

Ths. Nguyễn Thị Quỳnh Trang

Ờ

</div>Trang 6<div class="page_container" data-page="6">

TONG QUAN VỀ MÔN HỌC LỊCH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT VIỆT. NAM TRONG CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO LUẬT HỌC

18. Trần Hằng Nhung, The. Đậu Công Hiện

Khoa Pháp luật Hành chith-nk nướcThường Đại học Luật Hà Nội

1. Đối tượng nghiên cứu, vị trí, ý nghĩa của win học.

luật Việt Nam trong chương trình đầo tạo Luật học

Lịch sự Nhà nước và pháp luặc Vigt Nam là môn học nghiên cửu về quả trình

in thành, phát ido và hội nhập của nhà nước và pháp luật Việt Nam qua các thời kỉ

ich si, Mão hoe này cũng với Li luận Nha nước và pháp luật, Lịch sử Nhà nước vì

hấp luật thể giới, Lich sử các he thuyết chính te hợp thình nhóm các mơn khoa học hip Ii cơ Tam nên tng cho vi tếp ận sâu sắc hơn những mơn Khoa học php lí

huyền ngành và ủng đụng khác

Nghiên cửu một cách hệ hồng và cặn kẻ vé Lich sử Nhà nước và Pháp luật Việt[Nam cô ý nghĩa quan trong

Trước ít, miên học này giúp sinh vin chỉ được những diém tương dng và

khác biệt giữa lịch sĩ Nha nuớc và Pháp Wat Việt Nam so với hu vực và thé giới trong tùng tồi ld, nắm được tn trình phát in của nhà nước và pháp luật Vigt Nam tir cội nguồn đến hiện dại

"Thứ hai, nghiên edu mén học giúp sinh viễn nhận thức được sự hội nhập từ rắt sớm xà thường xuyên của nhà aude và pháp luật Việt Nam với khu vực và thể giới

Việt Nam về phương điệ địa. văn bó thuộc eating văn hố Đơng Nam A bả địa

hoảng nửa cuỗi tiên kỉ TÊN, nhà aude đầu in ở Viet Nam đã ra dời. DS là một nhà nước và pháp luật sơ khai còn đậm tàn dư truyền thẳng của xã hội thị tộc bộ lạc. Naay sau đó, từ năm 179 TÊN đến năm 938, cộng đồng cư dân Vigt bị phong kiến “Trung Quốc thống trị hầu như liên tục trong hơn mười thể ki đua đến hệ quả là sự du nhập và bao trùm cửa ede yêu t6 văn hỏa chính ị pháp luật Tin lê cơ ng văn hoi pháp luật bản dja của người Việt, Từ đó, vỀ phương diện địa- lịch site văn hóa, Việt

Năm bị hit vào khối khơng gian văn hố Đơng A, nằm tong kho vục chịu ảnh hướng

của văn mình Trung Quốc. Từ th kỉ X, bước vào ki nguyên độc lập tự chủ, tớ các xêu cầu phát tiễn nội gi eda lịch sử dân tộc, các triều gi phong kiến Việt Nam d chủ động tấn thu một cách quy mơ và hồn thiện hơn mơ hình, ký thuật tổ chức bộ máy nhà nước, hệ thống phap tuật ia nhà nước phong kiến Trung Quốc tạo nên sự hoà trộn, dan Xe của oe ấu ổ văn hố chính tị, háp uh Đồng A với các yéu ổ độ thà Dai Việ. Đến giữa thể kt 19, Việt Nam li được tiếp thu, ích hop văn hổ chính tị php lý phương y= van hoá Pháp. Giữa thé Ki XX, khỉ người Mỹ có mặt ở miễn ‘Nam Việt Nam, mơ hình cộng hòa tổng thống còng với kĩ thuật lập pháp mới được du nhập, © miỄn Đắc, ương quê tinh xấy dụng chủ nghĩa x hội, Việt Nam ip dhu mô

inh nhà nước và pháp luật XHƠN cõa Viện Xô,

sử Nhà nước và Pháp

</div>Trang 7<div class="page_container" data-page="7">

Như vậy, hệ thơng nhà nước vì nhập luật Việt Nam hiện nay là Két qu ca q

trình tích hợp nhiều gi tị vẫn hoà Dõng- Tây trên cơ tổng văn hoà php luật Đông

Nam A. Với một bề diy như vậy đã dé lại những kinh nghiệm cho quid tình hội nhập. ‘vi ki vục và quốc té 6 Việt Nan: hiện nay, Lâm tao vita iếp thủ các nh hoa của văn hỏa ngoại nhập vừa phát huy được những bản sie, truyền thẳng của Vận hóa dân

Lộc, et ta lời có hẻm thấy trong lịch sử hàng nghìn năm của dân tộc

Ben cạnh đó, mơn học này cịn giúp sinh viên kiến giải một cách rô ràng hơn.

ce chế định nhà nước và php luật ở Việt Nam dương dại thông qua độ iêu biết được

si nguằn ốc bin chat của vẫn đề, Mục tê my đội hỏi cá lên kh giảng

day về ác hế inh nhà mate và php lột ong ch lun Hải ch ng ti việc

liên hộ với thực tiễn đời ông nhà nước và pháp lột Việt Nam trong thôi hi gi, chỉ to được những ảnh hướng và sự k ha cus truy tông đối với hiện đi. Chính điều nhy đật ồn tng để inh iên cổ th tiếp cận một ích AF dàng hơn, âu sắc hơn nhữn

kiến hức của ce môn khoe họ pháp ý chuyên ngành vi ứng dụng

Ví dụ, khí giảng các quy định về sa bu đất dai trong pháp luật phong kiến Việt

Nam, giảng viên sẽ gi thich cho sinh viên hiểu dược vì sao ở Việt Nam hiện my li

ta chế độsở hữu at đi toàn dn rùng khí nhiều nước trên tệ gi (ả sở hữu đa hình thức. Hình thức sở hữu này có nguồn gốc tử lịch sit, Hình thức cơng hữu ruộng đất được hình thành do ti ehcp thé của gu trình hai phá, Người ta hải buy động đến ste man của cộng đồng ling để chỉnh phue những vũng dit mối cho nên khi đắt

trở thành mộng đất canh tác nỗ không phi là ti in riêng của ai, Với tộp quản độ,nguời Việt Nam cũng quan niệm những đắt dại khác không đồng vào mục địt canh

tác như đất bai, đồi gò, rừng rủ, ao, hd, dim hay cả bến sơng cũng thuộc quyển qn lí

của tập the.

Những đặo diễm của hình thức sở Adu rưộng đất thời phong kiến cũng in dấu Ấn lên đội sông phô nuức và pháp lt ở Việt Nam hiện nay. Dặc im thờ nhất là sự xác Tập va tôn tạ âu đại ca quyễn sở hữu tối cao về nộng đất của nhà nước (được hiễu là cquyễn lực của nhà nước trong việc phân phối, kiểm sốt và quan lí đất dai với tư cách. là ự liệu sản xuất ra của ải vật chất, từ đó có quyền chỉ phổi các sim phẩm lâm ra và

cả cính bản thần người sản xế) được hình thành do te động Ning xu§ển của những

ếu tổ khách quan: thủy thủy lợi và chế tan tự vệ, Quyễn sở hữu ôi cao về tuộng dit của nhả nước tải qua những biển thiên thăng trầm và ở mỗi giai đoạn đã đồng vi t ích eve hoặc tga cục Khe nhau nhưng đổ là mộ thực khách quan tổn

tai hàng chục thé kỉ, Thực t8 đỏ di ăn sâu vào tiểm thức nhiều đồi của người nông dân,

biểu hiện à nông dân mịc nh tha nhận mộng đấ là của va: "đặt vua, chùa Hing” Người ta coi việc nhà nước tham gia điểu hành các hoạt động kinh tế là hiện tượng or

hiện, Từ đô này si tồi hi, rồng chờ nhà nước và thụ động với sự áp địt in

của nhà nuớc. Và đặẹ biệt làm í muẫn en (bn với bộ máy nhà nước để duy tỉ và

‘phat tiển li ích kinh t gối y thức "có quyên tị có lọ”,

Một đặc điềm khác là sự ôn tạ dai ing của sở hầu công làng xã là cơ sở kinh 16 bln cht cho sự bã lưu các quan hệ và ti chế lang xã nhưng nó cũng là cơ sở vật

2

</div>Trang 8<div class="page_container" data-page="8">

chất của chủ nghĩa binh quân, là một trong những nguyễn nhân quan trọng din én 9 trì trệ trong kinh ế- xã hội.

'Chế độ tư hữu ruộng đất chưa hồn chỉnh, phát triển khơng triệt để cũng là một

đặc điểm nỗi bậ và có vi rò chi pl đến hiện nay. Trong lịch sử, đô sự ác động của

“quyền sở hữu tối eg và những điều chỉnh tự nhiến ong vội bộ lãng xã, sở hữu tr

nhân bị biển đạn, cc chủ sử hữu khơng có toda quyền dội với uộng dt của sh.

Đặc diém này cần được lường inh khi giấi quy: bài toán vẻ sở hữu At đại ở Việt

Na hiện nay, Lig cổ thể tơ hữu ha tuyệt đội dược không khi người nông dn Vit

"Nam chưa hề quen với quyến sở hữu t nhân tuyệt đối, Hom ada, sêu biển tắt cả thành sử hữu tư nhân thì chỉnh quyển tung wong sẽ mắt di một bệ đỡ kinh tễ quan trọng, vai cb did tt vã điều chỉnh vĩ mồ ẽ giảm sứ. Từ thực tế và diễu kiện riêng cua Việt 1am, một chế độ sở hữu hợp li đồ là tên cơ sở khẳng định quyén sở hữu ôi cao cửa nhủ nước về rung lt, chủ động gio cuyễn kính doanh đất chờ cá nhân và tập thé bang cách tạo m một loại hình chiếm hữu tự nhàn cổ điều kiện,

Khi giáng VỀ các quy dint trên inh vục hơn nhân và gia đình. mơn hos cũng

củi ra những it hưởng cũa chễ độ hôn nhân, gia đình thời phong kiến đối với dời

‘ig hơn nhân và gia din ở Việt Nam hiện nay, VỀ teh cục, chế độ gia dinh thôi

phong kiến tạo nền một gia đình có né nếp, gia phong, trật tự trên dưới rõ rang, các

“hành viên rong gia dinh có wich nhiệm yêu thương, châm lờ cho nhau; cow efi cổ

faghia vụ chăm sóc ơng ba vi thé làm giảm gảnh nặng an sinh xã hội... VỀ tiền eye, những tự trông “cha mg đặt đâu sơn ngồi đấy" tơ tưởng rọng nam khinh nữ, bắt bình

£63 khơng phải là hiểm trong xã hội Việt Nam đương đạ..,Dồ là hệ quá eit lịch sử

để hủ

“Trong phẫn nội dụng về Quan chế thải phong kiến, wa học không chỉ cung

cấp cho sinh viên những kiến thức về vai trỏ, vị tí của quan lạ trong tổ chức bộ may

nh nước; chế độ uyễn dụng, ii ngộ, khảo khôn quan lạ..mã còn giúp sinh viên

nhận điện những tác động của chế độ công vụ phong kiến với chế độ công vụ ở Việt

Nam hiện nay. Những tâm l tồi quen wha nền công vụ tong quá khứ dang bộc lộ

nig tiêu cực lâm giảm hie quả thực thị công vụ của cán bp, công chức hiện nay

như tư tưởng "phụ mẫu chi din” là nguyên nhân dẫn đến tệ quan liêu, sách nhiễu, cửa

uy, tr tưông vinh th phi ga”; "một người lâm quan c họ được nhờ lỗi kéo gia

đình hg hàng vào bộ máy chính quyển để đáp ứng lại ích eve bộ: tư tưởng hảo danh, thích lâm quan là ơ số cho nan chạy chứ, chạy sy khá ph bin rong hội.

“Trên đây là một số vi dy về sự liên hệ các nội dung của môn học với thực tiễn "nhà nước vã pháp luật Việt Nam dương dại. Sự liên hệ này một mat tạo nên sự gắn kết

iữa môn Lich sử Nhà nước và pháp luật Vật Nam với các môn học khác wong

.chương trình đảo tạo mặt khắc làm tăng tính hấp din và tạo hứng thú cho sinh viên với

nội dụng giảng day

Bán là, rn cơ sở phần ch những he động, nh hưởng, hệ quả về nhà nước và php luật, môn học edn định hướng cho sinh viên nhận diện những truyền thông trong ‘qua khú, cli rỡ những di sản ndo là giá wi tốt dep cần kể thừa, phát huy những đi sản.

</div>Trang 9<div class="page_container" data-page="9">

ảo lit cực cần phải loại trong công cuộc xây dụng nhà nước pháp quyền Viet

Nam biện nay

Tnyễn thông là tắt cả những gf hình thành trong quá khử dược lưu truyền từ đồi này sang đời khác và có khả năng biéw hiện se mạnh trong hiện ti à một you tổ

khách quan cố te động khơng chế vã hình dẫn hàn vi x hội của con người. Vi vậy hi xây dụng một hệ thống chính tị, hệ thắng quản Hv diều hành xã hội khơng thể

Khơng tinh lốn đến sự phủ bợp của nó vớ những đạc điểm un thơng. Hơn: đội

với một hộ thẳng chính tì đương dại, tuyển thống cịn có những tác động trực tip.

1 là sự phân chi, tan hương của hệ thẳng chính tr hiện di, a những tập quản

chính te. vb những yêu tổ dn định hoặc í thuy đối của thiết ch xã hội, th âm lí tuyễn

thống của cự din, Những yêu tổ này nhập thin tự nhiên vào dõi sống chính ị đương

đại, Vi vay, nếu hiểu chúng một cách tường (Gn th có thé có được những biện pip phát huy những yéu tổ thuận và hạn chế các yếu tố nghịch. chu động trong việc chọn. lựa để kế Hứa và điều ễ chẳng

“Trong quả trình xây dựng và đỗi mới hệ thống chỉnh trị ở Việt Nam hiện nay

ching ta không thể và không bỉ vong tim được một mô nh sẵn cỗ nào từ nước ngồi

để áp dụng vì mỗi mơ hình hệ thống chính trị đều chửa đựng trong đó những đặc trưng. dân tộc đậm nã, Do đổ, suất phát từ những truyền thẳng và đc dif ea dân tộc để

Đôi mới và hồn thiện hệ thống chính trị được coi la điều kiện tiên quyết.

Trải qua quá hình hin thành và phá! tiễn âu di, lịch sử hộ thống chính ị

Vigt Nam đã hình thành nên những đc tang ổi tội có tính chủ dạo, chỉ phổi đồ là xơ thing thể của xu hướng tập quyền, tinh dân tộc nỗ ei, quan hộ ba đồng làng nước,

vai tb di tết của nhà nước trong đi sống kính .. Những de ng này bao him

trong đỏ cả những mi tích eve và hạn che, Xây đựng và cũng cổ it chế trang wong

tap quyển, đỄ cao tính din tộc, duy te thể ứng xử hịa đồng ling- nước là một truyền thơng chính ri với nhiễu gi tịch cực, đấp ứng yeu cầu khách quan của công cuộc

bio vệ độ lập dn tộc và phat ten sin xuất nông nghiệp, Tuy nhiên, xế kha cạnh

Thác, các đặc trưng này cũng bao him những yéu tổ cản trở. Khuynh hướng tập quyền thường chứa đụng những khả năng dẫn đến độc đoán, chuyên quyễn. Trao quyên cho

các làng xã tự trị, tự quản nhiều khi dẫn đến cục bộ địa phương, li tâm chính tị, coi

thưởng, hờ 0, ching đối luật nước... Những mật hạn chế nảy nẫ không được khắc

phụ sẽ túc động xấu dn hệ thơng chính tị

"Nady nay, tập quyên là một thếtchế quyền lực cần tiết cho sự phát triển của

`Việt Nam dé gi quyết những bài oán lớn của đất nước nhưng khi sử dụng hit chế

truyền thống này edn chú ý tới việc xây dựng các biện pháp ngăn chặn khuynh hướng.

độc đoán, chuyên quyỂn. Nhìn vào cách thứ lỗ chức quyỂ lục nhà nước của bộ mắy nhà nước phong kiến Việt Nam có thé thấy, toàn bộ quyền lực nha nước tuy tập trung. trong tay một người là nhà vua nhưng quyển lục đồ không phất ign tối độ chuyên chế, cục doan do chị tác động của nhiều yêu ổ: chế độ khoa cũ chế độ nh nghị.

quan điển pháp tiên vương, chế độ at, tự quân lang xã, quy luật đựng nước i liền với giữ nước... Quan lại là bộ phận giúp việc, ur vẫn được nhà vua trao quyền điều,

4

</div>Trang 10<div class="page_container" data-page="10">

hành rt dB này sah lạm quyền được giấm sit bằng nhiễu biện pháp Khắc nhau nisin nâng cao hiệu quả thực thi công vụ. Một bộ máy nh’ nude tập quyền nhưng được diề

tiết và giám sát quyển lực để không phát triển dén độ chuyên chế, cực đoan, chế độ. 4 tao quan lạ bài bản va ti tực, chế độ tuyển dụng pĂu hợp và chật chế, chế độ

khảo khóa nghiêm ngậ và thường xuyên nhằm xây đựng đoạc Đột đội ng qua lạ

‘i.e đức vit c Hi nẵng cao hiệu quả cai tả của bộ my nhà nước phong kiến Việt

‘Nam là nh nghiêm ba lịch sử cần được nghi cửu và chất lọc những hại nhân op

Thiết chế làng xã vẫn có ste sống mạnh ể là thực ế khổng thé phi nhận, nd

khơng lưỡng tính đầy đồ n sẽ tức động một cách tự ph lên cặc mật cửa đời sẵng xã

hội bằng cả match eve và không Ítnhững mặt tiêu cực. Cho nê Kh xây dụng một bệ hẳng chính trị nhều cắp vừa phối to ra sự thích nghĩ cần thết đề khai the những hân ích cục eta ưuyện thắng đồng thi phối có ự nghiên cfu dy đã những biểu

Dig iểu cực để cổ biện pháp kh phúc. Bi học thình cơng cla vua Lê Thánh Tơng

tong việc quản lí chính quyền cắp xã, biết cích khi thúc những yêu tổ cà lại a truyện thống tự , tự quân lăng xã Phụ vụ cho yeu cầu quán nhà nước (cho pgp din bầu người đứng đầu cắp xã, thừa nhận hương ước là một bộ phận của luật nước, bổ sung và hỗ rợ Hội mu...) vã khốc phục những mặt tiên cực (quy ịnh a chỉ bản 4 uống; đặt yêu cu cụ thể đổi với việc biên soạn và ban hình hương ude.) ử bài hòa mỗi quan hệ giữa kp quản va pháp lột à những go mớ nhầm quan ig

quả hơn chính uyŠn cấp car sở ở Việt Nam hiện nay.

“Chúng ta cũng dang hướng đến xây dung một nhà nước phip quyễn nhưng để

thực hiện cũng là một quả tình lân dai và nhiều khỏ khăn. Bởi lẽ trong lich sử Việt

Năm hu như chưa từng tổn (a một xã hội công dân, nh chắt pháp quyền ca bộ máy

cai Ki chưa được định hình rÕ nét dù nhà nước luôn chú trọng xây dựng pháp Wt

những do sự ôn ti dai đẳng của quan bệ làng xã chế định đều it hành vi xã hội chủ

êu là tụ § chứ khơng phá luật pháp, Tư tưởng trọng lệ hơn tong luật gây nên tỉnhtrạng tủy tiện, tự phác tự do, tiểu Xã tuậtchft chế lạ là nhân tổ in ở co việc nay

dựng nhà nước pháp quyền ở Việt Nam,

tng kinh nghiệm của lịch sử được đúc rất khơng chỉ có gi i i vải khoa

học mã edn mang tính thục tiễn cao, góp phần giải quyết nhiễu bài toán cồn vướng

mắc trong cite bộ mấy nbd nude; xây đụng, áp dụng, (hục tí php luật ð Việt Nam,

hiện may.

1, Giảng day Lịch sử Nhà nước và Pháp luật trong trường Đại học Luật A NộiLịch sử Nhà nước và pháp uật Việt Nam tong chương trình đà tạ của tường:

‘0g học Luật hiện ray không phải là một môn học dep. Tử năm 2014, nhà trường

4 sập nhập hai mơn Lịch 3 Nhà nước vì php luật gi (2 in ei) vô Ligh sử Nhànước và pháp luật Việt Nam ( tin chị) hành một min tà Lich sử Nha nuse và php

luật Q ta ch) là môn hoe tự chọn cho sinh viên năm thứ nhất kì 2, Đi với HE vữa

học vữa làm (vồl,vi2) và chính quy văn bằng 2 dây cũng là một môn he ự chọn với

hung ưyng 1 40 tết đổi với hệ van bằng 2 và 40 it đôi với xăn bằng Ihe i chức;

</div>Trang 11<div class="page_container" data-page="11">

văn bằng 2 chính quy là 45 tit. Qua thực tiễn giảng dạy môn học nay trong vài năm.

{06 lily, bên cạnh tt số thuận gi như: môn học được sinh viên lựa chọn động, kín

các lp đăng Ki giảng viên của bộ môn đo giáng được cả hai phân môn nén kh nhập

tại không mắt thoi sian tiếp cận, chủ động về kiến hức,.›bộ mơn cũng gặp phải một sổ khó khăn, vướng mắc như sau:

+ Thời lượng môn học Gut chỉ số 3 tn chỉ với 8 giờlí thuyết và L5 gi tháo luật khó có thé ty ải một cách hệ thống và ặ kẽ nội ung hỗt se ng lớn củ: môn học. bao gỗm cả lịch sử hình thành của các nhà nước và bệ thống pháp luật diễn

ình ra th iới qua các tờ k và cả một ích sử chín tị- pháp ht của Vig Nam từcỗ đại đến hiện dại. Để đảm bảo thục hiện mặc tiêu đặt ra cho mơn hoe, có hai khả

ứng xây ả khi giáng day môn học này: hoc là cổ gắng nhải cho sinh viên thật nhiều thức vi nội dong của môn bộ digest rộng. hoc là giáng rất khẩ quit, không đi tào cụ Để, cải đế. Khuynh hướng thứ nhất đưa đến sự quả ti về kiến thức, nh

vin không nằm được quy luật và cốt lõi của môn học, gây nên nhằm chấn, áp lực

Khuynh hướng thứ hai dẫn đến tình trạng “cưỡi ngựa xem hoa”, vẫn để nào cũng lướt ‘quo. đại khái. Thực tiễn giảng dạy cho thấy, bộ môn không thể nào giới thiệu dược tmột eich diy đủ, kt lưỡng tắt cả các kiến thức của môn học ới đời lượng của môn

học như vậy iễu này là không th) nhưng khôn th vi tho lượng môn ho quá mã

iớithiệt một sách quo loa dại hải cho sinh viên,

Bt Bạn chế khe là, do đây một môn học tự chọn nên Hi độ của sinh viên

không coi trọng, không nhận thie đồng được vị tí và ý nga cba mơn học, Thêm vio

độ đo là môn họ dồi hỏi sinh viên pha biết kế hợp Ki thúc ea cả hai nành he: Lich sĩ và Luật học nên nêu không được tăng bị vững chắc ác kiến thức Lich sử và Kiến thức chun ngành Luột học mơn học khó da đượ hiệu qu cao. Trong chương, tỉnh đảo igo ea nhà tường, môn bọc được bộ tr ở k [cho sinh viên năm thứ nhất sau khỉ đã học một sổ môn liên quyết và một số min luật chun ngành như H

pip, Hành chính, Hình sự, Dân sự... húng cũng có những mơn mà sinh viên chưa

được học như Luật Đắt dai, Luật hôn nhân và gia định, Luật tổ tụng hình sự và Dân, sự...vi thé sinh viên có những khoảng trống kiến thúc về một số môn luật chuyện. ‘gn, để BiỄ và cao hơ là iên hộ với kiến thức của môn Lịch sử cớ cấc mơn học

này là tương đối khó khẩn

"Để hắc phục những họi ch nếu wen, cách thức mà bộ mốn triển khi đổ

= lạ chợn những vẫn để vừa mang tính cơ bản, căn cốt nhất ea mơn học va

mang tính thực tiỄn cao để sinh viên có được một cái nhìn hệ thơng về mơn học, thấy due tn H thự và sự liên kết cũa mÔn học này với các mơn họ luật khác trong chương tình đề tạo. Nếu như ác gi giảng If huyẾt cung cắp kiến thức cơ hận cho tinh viên theo lịch trình phát tiến của nhà nước và pháp lut tên thể gi và Việt "Nam, các đặc điểm cha nhà nước và pháp hật ương từng thời kỉ th ác gi thảo luận, bộ môn đưa ra các vấm để mang tính khoa học và thực tiễn như “Đặc thù trong quá. bia ra đi nhà nước Văn Lang: Âu Lạc và đĩ tổ của thời kì đựng nước đổi với quá

trình xây dựng nhà nước và pháp uật ở Việt Nam” "CẢi cách của Lê Thánh Tông: ội6

</div>Trang 12<div class="page_container" data-page="12">

và những giá trị kể thừa” “Quan chế ở Việt nam thời phong kiến và những bải học kinh nghiện đối với công tác tuyên dụng, đi nộ sn bộ công chức ở Việt Nam

hiện nay”: "Những điểm đặc sie con Quốc rdw hình luật tiễu Hậu LE": "Những git ti truyễn thông vé nhà nước và pháp lu... để vừa đj sâu hon các nội dụng í huyết

‘visa hêu bật ÿ nghĩa va vai trẻ của môn học, lăng súc hp dẫn đỗ với sinb viền

Ve tt kề ấn rie, do thời lượng môn học không nhiễu, không th đ su cùng một lúc cả bai môn, chủng tôi xác định dành thôi lượng nhiều hơn cho những kiến thức về lich sử Nhà nuớc và pháp luật Việt Nam vì trước Một “Đãn ta phải bit sử ta ‘Cho tường gốc tích nước nhả Việt Nam”. Là người Viết Nam, là sinh viên Luật, cần hiểu một cách tường tận về các hit chế nhà nước vã định chế pháp lật tong lịch sử Vi Nam, ch như vậy mới “te do" hiểu được hiện ti và hoạch dịnh được những

chính sách đồng đẫn cho taeng a

~ liên cạnh những kiến thức cơ bản, cde giảng viên cần trang bị cho sinh viên phương pháp duy lịch st. năng lực tgp cận và giải quyết vẫn để học tin, khả năng lập luận và phản biện của sinh viên trước các vẫn đề về nhà nước pháp luật từ quá khứ én hiện tai. Sinh viên khi tiếp cận một vấn đề pháp lý hiện dại edn hiểu được cội nguồn hình hành và phát iển của một chế dịnh, đặt ch định đó trong bối cảnh ra đời, chịu sự tác động của các yếu tổ khách quan và nội tại của một quốc gia như vậy mới hiểu rõ ring hơn v8 các quy đình hiện gỉ từ đó mới phần ích được sự hợp lí bay khơng hợp lí của chế định đó đối với mỗi quốc gia. Sinh viên cũng cần nhin nhận dy

là môn học cổ nh ứng dạng cao, từ những kính nghiệm của ịchsử cổ th gii quyết

cấc win để mang tính thai sự của đất nước đương đợi, Quan trọng hơn, sinh viên hình.

thành được KT nang ip, gd một cách khách quan, da chiều ước những vẫn

dé khoa học và thực tiễn của lịch sử nhà nườc và pháp luật. Do đó, mơn học trở nên. bắp dẫn và thiết thực hơn cho sinh viên trường Dai học La

= Về cách hức kiểm ta inh giá: bộ mda xây đụng hệ thẳng các câu hội bin trắc nghiệm và tự luận rên êu chí vita kiểm tri kiến thức của người học vừa di hồi sinh viên pha lận luận, phân tich, đánh giá về một vẫn để cụ thẻ, không bit sinh viên phải họ thuộc lòng. phat nhớ quả nhiều mã đánh giá ở khả năng tr duy, triển khai,

giải uyết vấn đề ca người bọc.

~ Cle giảng viên của bộ mơn ích cục nghiên cửu khoa học đỂ phục vụ tục ấp cho hoạt động giảng dạy, Trong những năm sản dây bộ môn LSNNPI. thường xuyên 1 hức các hội thảo khoa học nhằm năng cao chuyên môn cho giảng viên đồng thoi tạo sự gắn kết của môn học Lic sử nhà nước và pháp luật Việt Nam với các môn. học

khắc trong trưởng, Các hộ tảo với các đề Ui rhs: "Phịng, chống tham những đong

lịch sử Việt Nam’: "Chính sách quản í lãnh thổ và biên giới que gia eda nhà nước

'Việt Nam”; “Pháp luật tố tạng ở Việt Nam trong tiễn trình lịch sử”; “Hệ thống chinh.

quyển địa phương ở Việt Nam trong tin nh ich sĩ”, "Chế độ công vụ ở Việt Nam

thời phong ki những giá t kế thờaP...iễu là những hội thảo cô chất lượng, nhận

được sự ng hộ và tham sa hệt nh của các giản viên, các nhì nghi cứu rong và

ngồi trường, cung cấp nhiều tư liệu cho giảng viên trong qué tình giảng dạy.

</div>Trang 13<div class="page_container" data-page="13">

ai tha nhộn một thự té 3 tn chỉ cho môn học Leh sử nhà nước và pháp lui quê

thực hơi “quả tải" với cả giáo viên và sinh viên. Bộ môn xin kiến nghị với nhà trường,

tách môn Lịch sử Nhà nước và pháp lut hành ha phân môn như bước trang đồ đưa tmôn bọc Lịch sĩ Nhà nước và php luật Việt Nam thành môn học bit buộc tong chương tinh đo tạo cử nhân Luật học vi những lí do như sau

Thuộc his, xuất phát ie tr và ý nghĩa cũu mơn học trong chương trình đào

{yo Luật học. Lịch sử Nhà nước và pháp luật Việt Nam nghiên cứu về quá tình inh

thành và phat tiễn của nhà nước và php luật Việt Nam qua các ii ki địc bit tập

‘rung vào giải đoạn từ nguồn gốc dn năm 1945 nhằm chỉ ra những giá ruyễn thông

‘oh nước và pháp luật cần k thửa, những hạn chế cẳn loại bộ wong công cuộc xây

dựng nhà nước php guy ở Việt Nam hiện nay. Môn học này cho sinh viên một các

shin ệ hổng và toàn gn về quá tình ình thành và phát tiễn eda nhà nước à php

luật to sự iễn mọch kh iếp fn với các mơn Luậ chun ngình (Lut Hành chín, Luật én pháp, Luật Dân sự, Loật Hình sự... hủ yÊu nghiền cứu trong phạm vỉ ti gian từ 1985 đến nay) Mục iều của môn học côn giúp sinh viên I giải rõ rang hơn về sắc hiện tượng chính tr, pháp lý ở Việt Nam hiện nay, chỉ ra những bài học kith nghiệm cho việc xây dựng, tổ chức bộ máy, hoạch định chỉnh sách pháp luật của nhà.

nước, Chính vi thể đậy là mơn học sơ sở ngành, làm tiễn đề cho việc iếp cận các môn

khoa học pháp lý chuyên ngành của chương binh dio tạo Luật học

Thứ lai, việc ưu môn học Lịch sử nhà mước và pháp luật Việt Nam thành bắt bug trong cương trình đo 10 hồn tồn ps hp vai mye ồều và định Icing

‘phat mẫn của nhà trường trong thời gian sắp ti. Đồ là việc xây dựng trường Đại học

Luật Hà Nội thành trường có định hướng nghiên et, Dễ nghiên cứu về một lnh vực hấp hột có hộ hông, đầy dã và ton diện không thé không tim hiễu nguồn gốc của nó. Lịch sử nhà nước và pháp lut Việt Nam cung cấp những kiến thức gốc dễ hiểu

được một cách bản chất ác chế ịnh php lý. Thơng qua việc nghiền cứu về ịc sử

hình thành và phát triển của các định chế, nhà nghiên cứu có thể rút ra những kinh. nghiệm lịch sử ch kế thìa, ánh được những sai âm trong quá khứ từ đỡ đưa ra được những giải pháp đúng đắn cho những vấn đề đương đại.

Thứ ba, Luật pido dục, Nghị quyẫt của Đăng đều nhắn mạnh din sự củ Tiết của môn Lịch sử trong vige go đục trayén thing cho sink vn, góp phần xân dung nén văn hỏa tiên tiến mang đậm bin sắc din tộc trang thải ki hội nhập qiốc

để, Điều $ của Luật Giáo dục sta đỗi năm 2009: « Mội dung giáo due phỏi bảo im

Linh cơ bản, toàn điện tết thực, iện đại và có hệ hồng; coi rong gio dục te tưởng

à ý hức công dân; thừa và phát huy truyền thống ti dep, bản sắc văn hỏa dân tộc rip thụ nh loa văn hóa nhân loại; phù hợp với sự phát trién v8 tôm sinh tea ti

cia người học», Nghị quyét hội nghị lần thứ 9 ban chấp hành tụng ương Đăng khỏa

“XI về xây dụng và phát kiên văn hóa, con người Việt Nam dip ing yêu cầu phat tiến

bền vũng đắt née năm 2014, phn về Nhiệm vụ Xây dụng con người Việt Nam phát

8

</div>Trang 14<div class="page_container" data-page="14">

triển toàn điện nhẫn mạnh: “Cham fo xdy đựng con người Việt Nam phát triển toàn

Align, rong tân là 84% duống rnh thin yeu nước, lông ự lào đân to, dạo đc, isống Và thận cách, Tạo chuyên biển mọnh mé về nhện thức, ý hức tôn trọng phúp

thuật, mọi người Việt Nam đều hiểu bide sâu sắc, ne hào, tn vinh lịch sứ: vấn hỏa din

Môn Lịch sử Nhà nước và Pháp luật Việt Nam e6 mục êu chỉ a những gi tị

truyễn thống về nhằ nước va pháp luật cin kế thừa và phá huy rong bi ảnh hộ

‘i Nhu wae và quốc Ế hiện nay ao nên nt bán sắc Ương văn a chính phấp lý,

chi ra những kính nghiệm đề hỏa nhập nhưng kng hia tan ong Bổi cảnh quốc

đương đại. La một sinh viên trường Đại học Luật Ha Nội cần cb những kiển thức về

Lịch sử Nhà nude và pháp luật Việt Nam dip ứng với những yeu edu xây dg. con

người Việt Nam đã được nêu trong luật Giáo dục và Nghị quyết của Dang.

Thứ ue, ons plein lớn các chương trình dio ụơ cá: ân La học của cúc

ea sở đào tạo Ludt học wy tin trong cả nước, môn Lịch sử Nhà nước và phấp luật

ái chung va Lịch xứ nhà mước và pháp luật Việt Nam nói riêng luôn ià mâu học

it buộc

BANG THONG KE MON HỌC LICH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT TRONG CAC CƠ SỞ ĐÀO TẠO LUẬT HOC

Tường Ị Ngm | MôwSfumeii | Tapitoe | Rn be | He

Tipe wea [Tag Kishi |TSNNPEHEdii| Taha | — Case

ngân hin 3 sinh

LS NNPL Vie

Balige Kink | ar Ta | CSNNPL wd | Tum | Coa

tế-luật Đại | chính- Ngân. 2 ngành. học quốc gia | hing LSNNPL Việt

TPHCM Nan: 2

[Bains Kink | Ca Rink CSNNPL gid] lan | Coad | 2]

</div>Trang 15<div class="page_container" data-page="15">

aude din] doanh quốc tf 7 | aint TT]

ios Lue |— Luật TSNNHzT | BÑbuặc | Dai wong | 2

Đại học Quốc | Lag Kish] -TSNNPLS | Bit bube | Dei cuong | 2

giaHà Nội | — doanh

“Ahn vo bằng thống KE cổ thế thấy én họ Lịch s Nhã hước va Phấp lật có khối lượng in chí khá nhau các trường: thất là 2 ín chỉ và nhiều nhất 4í chỉ.

YE Viti 68 lai cách sếp lại mơn học này: một là xếp môn học này trong hổi kiến

thức cơ sở ngình, hai là xếp mơn bọc này rong khổi kiến thúc Đại cương, đối tượng

học là nh viên năm thứ nh, thứ bai và thứ ba, Ở những tường dào tạ lâu nm, có

ty tin và ngành Luật là ngành mũi nhọn như Khoa Luật Đại học Quốc gia, Khoa Luật

Dai học Hug, Dại học Lujthảnh phổ Hỗ Chí Minh...mơn Lịch sử Nhà nước và pháp luật (gop chung hay tách riêng) đều là môn học bắt buộc. Với những trường mới đào

tạo ngành Luật à ngành Luật khơng phi là rọng tâm, mũi nhọn tì mơn hục ny là

Thứ năm, trong chương trình: đào tạo Sau đại học, có chun ngành Lí luận

về Lịch sử đành cho đào tạo Thực sĩ và Tién sf, mục tiêu đồi hỏi người học phải có

những kiển thức sâu về nhà nước và pháp luật và vận dung được các kiến thúc đổ để giải quyết các vẫn để thực tiễn, Tuy nhiên, Lịch sử nhà nước và pháp luột ở chương, trình et nhân Luật hoe lạ chỉ là một mơn tự chọn, thời lượng mơn họ Ít di, như vậy số tạo được nén ting kiến thúc cần thiết cho các bậc học cao hơn hay Không? Sự gắn

kết gi0a hai môn học Lý luận và Lich sở rất mật thiết, không phái bản cãi nhưng "số

phận "của hai mơn học khơng giống nhau: mơn Lí luận Nhà nước và pháp luật là môn

học bắt buộc với sinh viên (4 tín chi) cịn mơn Lịch sử Nhà nước và pháp luật (3 tín

10

</div>Trang 16<div class="page_container" data-page="16">

ht) lạ là môn tự chọn. Sinh viên cần được tiếp cu ef ha mơn vì nếu như mơn Lý lận Nhà nước và pháp luật khái quát nÊn ắc quy iia chưng về sự hình thẳnh và phác tiễn của nhủ nước và pháp luật thi môn Lịch sử Nhà nước và pháp luật chỉ hơng dị iệt mã mơn Lí uộn chưa thé và không the khái quát bắt cho thấy sự da đạng về trình cđộ phát triển cũng như da dang về văn hỏa chính ej pháp lý trên thể giới

Thứ sâm, là thực tiễn giảng dey môn Lịch sử Nhà nước tà pháp luật cho sink

tiên trong tài năm tu qua. Mặc đi Ya nột môn học tự chặn trong chương tỉnh đào

tạo luật học và được xếp cho nh viên năm thứ nhất ng Ki a shọa rong học kì cửa năm học cùng với các mơn Luật Hiễn pháp nước ngồi, Luật so sánh nhưng hing

nea, môn Lịch sử Nhà nước và pháp luật luôn được sinh viên đăng ki kín tất củ các

Tóp, Điệu d cho thấy phần nào sự cân thi, sie hip dẫn của môn học cũng như chất lượng giáng dạy của bộ môn đối với sinh viên.

Thứ bay, ộ môn Lịch st Nhà mae và pháp luật hồn toần có đ điều điện “4Š địp (ng và đầm Bảo về chất lượng môn lọc Khi tr thành môn bit pe

+ Về nhân lực: bộ mơn hiện nay có 6 giảng viên trong đó | giảng viên là Tién sĩ, 2nghiên cửa sinh, | ging viên chính, 3 thge sĩ đều giảng dạy được tlt ef cde phần môn

+ VỀ giáo tình phe vụ cho mơn bọc: bộ mơn dA xây đụng và hưởng xuyên chính

sửa, cập nhật, bổ sung giáo tình Lich sĩ Nha nước và Phap luật Việt Nam. Đây là

giáo tinh dược đánh pif cao về chất lượng so với các cơ sở do tạo luật học khác.

Từ bay luận cứ nêu trên, bộ môn Lịch sử nhà nước và pháp luật kính mong nhà.

trường xem xét 8 đưa môn Lịch sở Nhà nước và pháp luật Việt Nam thành học phi

‘ofa boậc trong chương trình đào tạo cử nhân Luật hoe. Có một câu nói tổng kết rằng:

“Một thế hệ ngoảnh mặt lại với lịch sử là một thé hệ khơng có q khứ - và cũng. khơng có tương lai", Hiểu biết và trân trọng lịch sử, văn hỏa dân tốc là hành trang để sinh viên Luật bước ra với thể giới Nhìn nhận đúng vai tị của mơn Lịch i hồn tồn

phi hợp với đính hướng xây ng trường Đại học Luật và yêu cu giáo dục trong thi

ai hiện nay.

</div>Trang 17<div class="page_container" data-page="17">

YAI TRỊ CUA LICH SỬ VÀ MƠN HỌC LICH SỬ NHÀ NƯỚC VA PHÁP LUẬT TRONG SỰ NGHIỆP ĐẢO TẠO LUẬT HIEN NAY

18. Lương Văn Tun

‘Khoa Luật“Hạc viện Phụ nữ Việt Nam

1, Nhận thức chung vỀ lịch sit

Lịch sử là “Quá trình pt nh, phái kiến qua hay cho đẫn rêu tong của

một hiện tượng, một sư vật nào dé." Và lịch sử cũng là *Khoa bọc nghiên cứu về quả trình pha tiễn của xử hội của lồi người ni chung, hay cia một quốc gia, một dan

(ác nỗi riêng.” Lich sử cố vai td quan trọng đổi với xã hội với tư cách thie vỀ

những sự việc dã qua ong s da dạng, phong phú và cỏ cả những cải hay, ái đẹp,

ddan xen thững ái chơi huy, những cái xấu, bậm chỉ là những đau thương, mắt mắc

Mỗi quốc gia din tộc déu có lịch sử tiếng của mình. Trong dịng cháy vơ tận.

eda thời gian, khổ quốc gia dân tộc nào ại có tế lưu gi hỗ toàn bộ những sự việ đã

diễn ra trong quá khứ. Nhưng những tổn tại cũa ngây hôm nay đều được bit nguồn từ

quá khú, những quá khứ đó có th được ưu iữ không dy đủ như nguyên bản nhưng

chắc chấn né vẫn ln tn ti Vì vậy, việc học sĩ để bit sử như lb một biện pháp

nhằm tiếp cận hân thực hơn, toàn điện hơn sẵn đề đã xây rì trong q khử để hiệ ti

.có thể hiểu rõ những thành tựu (gdm uu điểm, khuyết điểm) của cha ông trong lịch sử.

“Tiên cơ sở độ cổ thể rút ra được những bài học ính nghiện (những thành công, thất

bại, những thứ chưa làm được) của quả khử dé có thể kế thừa và vận dụng cho cuộc.

sống hôm may, âm cho cuộc sông thực tốt hơn

"Như vậy, có thể nhập định lịch sử như tắm gương không lỗ bị bao phù bởi lớp. bại của thời gian. Người đời sau muốn hiểu về quả khứ cẫn phải tự tay mình lau chủi

tấm gương đó im hiểu. Tay theo sự lau chủi tích cực và có phương ph, tì người

dời sau có thể hiểu được ít hạ nhiều các sự kiện dĩ điễn ra rong lịch sĩ. Vi để iu Šlị sử sau lớp bụi của tho gan thi có nhiều biện php, ty nhiên có một biện pháp

hàng đầu đó là học lịch sử - học môn khoa học v8 lich sử. 2. Thm quan trọng của lịch sử đối với đân tộc Việt Na

Ở Việt Nam, lãnh tụ Hỗ Chi Minh = nhà sing lp Ding Cộng sin Việt Nam và

Khai sin ra nước Việt Nam Dân chủ cộng hỏa đã từng để cao tịch sử và chm quan

trọng của vie iễu biết sử. Mỡ dầu cuốn Zh i nước tơ bằng thơ, Người day ring:

“Dan la phải id ia,

Cho nường gốc tích nước nha Việt Now"?

Với câu tơ này, Chủ ch Hồ Chí Minh thống chỉ độ hư nhiệm vụ cho dn la là

cần phải biết mà phải biết một ccich tường tậm đổi với lịch sử nước nhà. Trang tác

phầm có tinh chất điễn ca quốc sử này, Người đi chỉ mí gốc tích ai hùng và daw

thương của dân ộc ta từ khởi nga Hai Bà Trung đến mắt nước vào tay thục dân Pháp 1 Vi Nd te 200) Tế đó, TH it Neb Ng và Tu tn ae, LNG Đăng

‘genet net he 2002) Tia Tang Fe, Nb Đã Nigro eda eNO DN

` HỆCGI Minky 3. CD Ron Nob Chnh ị gác tap 2212

a

</div>Trang 18<div class="page_container" data-page="18">

của triều đình ‘Tu Đức, Người đã nói: “Ngày nay đến nỗi nghèo hen, Vita chỉ biết lo nên một minh..." và trong bài vide Nên học sử, Người khẳng định:

Sit day cho to bài bọc hấp

“Tức nào dân ta đồn RẾt mn người như một thì mước ta độc lập. tự do:

Thi lạ lúc nào cinta Being doin kế tì bị ước ngồi sắm lẫn”

Bồi học mà ngồi te cha nhân đặn ta

~ Din a xin nhớ ch đẳng

"Đồng tinh, đồng sức, đồng lòng, đồng minh"

‘Va Người cũng kịch it ên án tiểu đình phong kiên tài khiđể mắt nước Noi 0 mất anc thé nay

Chong vi yo Nau rước Ty ve we Khúc gì cơng rắn cần sử, “ước voi đậy ma hit là ngư 3i

(Qua việc đánh giá lâm quan tong của học sĩ dưới ảnh sing tư tướng H Chí

Minh, chúng ta nhận thấy rằng trong kho tàng Geb sử vẫn luôn ẩn chứa rất nhiều. những ngu trĩ dade phong phú vi ct cn hit cho cuộc sống hiện tử. Đặc bis, đất Yới vige nghiên cứu về Nhà nước va Pháp luật, việc nghién cứu ch sử cũng chỉ ra những điều kiện cẩn và đủ cho những nhà lãnh đạo, quản lí và hoạch định chính sách. sửa thước ơ th ban hành những chính ssh, ph hợp ông dân, ph hợp tực Lệ dắt nước, bạn ch việc đi vào “vee đổ” se Kim của lịch sử

3. Thực Ế nghiên cầu sử Z Việt Nam

“Giáo dục lch sử xơi nay vn là một vẫn đỀ nóng bồng mang tình thes sâu sắc, Hơn ai hết, dan tộc Việt Nam luôn biểu được những giá trị truyền thống của lịch:

sử din tộc. Lich sử Việt Nam ta là bỏ dude soi đường cho con người Việt Nam di tới

tung hi. Hơn một ngồn năm BC thuộc (179 TCN-938), dân tộc Việt Nam luôn đối

mặt với mốt hủy diệt nghiêm trọng của giặc phương Bắc — chính sách ding hỏa dân

te. Trong chính sich đồng hóa nee, mục iu cửa người Trung Qube à buộc nhân

dan Âu Lae (Giao Chi) ãn món In Trung Quse, ồi tng si Trang Quốc, sử đụng lễ nghị, phong tục tip qn Trung Quốc... Và chính vì thể, các cuộc đầu ran giải phống -đn te ia cha ông ta rong ih in luôn l để hẳn da

“Núi sông bởci đã chứ

“Phong te Bắc, Nam cũng Móc”

(Nguyễn Tải Bình Ngõ đại cáo)

“Deinh cho để di tóc"Đánh cho dé den rang,

Dain cho nó ngườ xe tan tác,

"Đánh cho nó mạnh giáp chẳng con,{198 ction hp (I9 ay 3N Sự tặc HN, ang

$B Cpr (90) p3 Nà Sự tật HÀ Mi om 821

3 Hộ Ch Minin py (1983) ip 3 NAD Sự Đặc Hà Nội tạng 223,

” HỖ Ch Minh in ập (I9)) tp 3 Nộà Sự bất Hà Nội tạng 20,

</div>Trang 19<div class="page_container" data-page="19">

Đánh cho nó biết nước Nam anh hùng cỏ ch."

(Quang Trung — Hịch a trên)

Mục tiêu của quần xâm lược phương Bắc ở mọi tiểu di dễu ấy mục tiếu hủy ệt dân tộc ta và trước tiên là hủy diệt vẻ lịch sử, để nhân dâu ta khơng cịn nhận ra mình fai nữa, có nguẫn gốc từ đâu, văn hứu, văn hiển thé nào... Chúng tích rt cụ thể là dễn triều dại ni Minô, sau kh chỉnh phục được cuộc kháng chiến của nhà HỖ, “ting Minh là Trương Phụ lay hết sách vỡ cá kim của ta gi theo đường sang vẻ Kim Lang" và truộc đó, * Về thời tồn thịnh dưới triểu Train, văn học cực thịnh, luật lệ giá) 1 đà đủ. Hồi đầu đời Nghệ Tông (1370-1372), Chiêm Thành đem quân in ta đói phả cướp bie hiw hối”, Điều này cũng minh chứng. không chỉ giặc phong kiên phương Bắc mà bắt cứ một kế thủ ngoại xâm nào din bò cấi nước Nam ta dẫu cổ mục tiêu hùy điệt na văn ha, khiến cho con châu đời sau khó có th tm biễu v8 ơng cha

trong lich sổ, Không chỉ giặc ngoại xâm, mà ngay cả những

{ai những hiểm họa to lớn cho việc tìm hiểu lịch sử. như “Dén shai rỗi loạn do Tran “Co gậy ra, kinh hành bị mất, sĩ dân tranh nhau kêo vào nơi cưng cắm lấy vùng lắp ưa: gidy tở sách vớ rắc bỏ Aly đường." Điền đồ mới thấy rõ, kẻ thù cña lịth sử lê

nhiều thi giác, nhưng trong đơ có chủ yếu là thứ giặc ngoại xâm vỏi đã tâm hy dit Xà đồng hồn văn hỏa. Muôn muốn hủy dig dât đệ ta, rước tiên chủng phải iy dit sa hi biết và lch sử đân ee của nhân dân la hy dit wba văn ha. Chứng muốn nut Việt Khơng hiểu nguồn abe của mình là si, đầu đến để tên cơ sở đổ thông dua vào Việt Nam những iẾt tuyẾt git go như người Việt là đồng dại Viên ĐỀ, Thần Nông bôn Trung Que... và để khẳng định chúng ta là một phần của Trung Quốc, thuộc về Trung Quốc. Va nguy hiểm hơn, chỉnh chúng ta cũng đã tùng có thời

Xỹ cơng nhận như vậy và tong các cuốn chính sử của Việt Nam thôi phong kiễn nhưDai Việt sit k toàn thự thời Lê sơ cũng đi chép như vậy, mộc dị rong đồ khẳng định

“chúng ta có nguằn gốc tir thi Hồng Bing, rồi truyền đến Lạc Long Quân và nhà nước, Vn Lang của ốc vua Hing. Biba này thục sự khiến chủng ta mờ mặt, chẳng biết cn ảo đầu vito tim thức din fe, din thời An Dương Vương, kn đu tin người Âu Lạc đụng ộ với súc mạnh của phương Bắc cua quân đội iễu Tân Thủy Hoàng: Như vay, việc khẳng định người Âu Lạc có nguồn gốc Viêm ĐỀ, Thin Nơng e rằng quá

khiến cưỡng và cắc chấn dây là một chi ý xây đựng nguồt gốc dẫn tộc trong cuộc

kháng chiến chống người phương ie, để nên cao nh thin “A củng mới me chớ hoài is nhai” đề rên lập trường chính nghĩa chẳng lại chiến tanh, chống tư tưởng phi nghĩa của những kể cằm đầu ede thé lục phản động ở Trung Quốc, Ngồi ra, cích xây.

dựng có chúng nguồn gốc dân tộc với Trung Quốc cịn dé chỉ là ái cớ để che ông la

khẳng định tổ "Sông múi nước Nam yes Nam đc" (Lý Thường Kit), trong đổ ý t là

‘cha mẹ đã phân định rồi, trời đã ấn định rồi. Mặc dù trên các lập trường dé phân tích,

và rất đễ có thé bị khơng ít người phê phán iä ngụy biện, nhưng có một điều rit chua

le nội âm cũng mang

Vins bọc 2007) Leh Đán —Da Vi MO sử mà Văn úy tig di HN ang L4"Vigne (2002, Lẻ Qo} Dia Dạ Việ hông at Vân Unie HN ang Ti

ge Sebo G00), L£ Quý Đa Di Vile tah Vin =O te, Ià Nội tame 28i

</div>Trang 20<div class="page_container" data-page="20">

xốt và không thể che du 1 dân ta không hiểu rõ về sử ta. Việc không bi rỡ này

Không phải do nhăn dân ta không mun tim hiểu hay không iễu học, ngất vi “đời đỡ

cách xa, ch vở thiêu sử: sơ lược không thể Biết được." Điều này khẳng định chiên

tranh đã đem lại sự mắt mát nảy và khẳng định nữa là chính sich hủy diệt lịch sử của

ta do người phương BS iễn hành la cổ that hưng điều kiện nghiên cứu của chúng ta lại cục kỳ hn ch

Mặc dù quan trọng vậy, nhưng Sih sử lại là một môn học khơng mẫy để chục «i với người dn ni chung và đổi với sinh viên ni tiếng. Thực tế hiện nay cho thấy

siáo dục môn lich sử để nhân dan hiểu vé tịch sử dân tộc dang bị xem nhẹ. Điều này

phần no nó lên sự khơ cứng của tmôn học, hay gi tr kin trước mắt ca môn học mang gif a cổ suy ngữ học môn li sử xong sẼ lo vào thị trường để kiểm tên usin từ môn sử. Ki ta từ môn sử là điều phí tong, vì phẫ lớn ho tng ch sử của din tộc ta hiện nay dang ân đầu trong lờp màn bại phủ, rêu phong của thời gian, Yã đặc bit nó li cịn nắm phn lớn dust một thứ văn tự ma hiện nay ravi Việ 99.9% là không biết ding (kn vẫn cổ) và chữ được người Việt sảng go ta để sử dụng vào khong thé ky thứ 13 (chữ Nơm). Vì vậy, phần lớn học sinh hiện nay khi lựa chọn ngành nghề đều tập trung vào những ngành nghề có tính ứng dung cao, thiết thực cho ‘euge sống như kinh tế, hóa học, cơng wgbệ thơng tin... và chọn các trưởng có tính ứng

đụng cao như Dai học Bach Khoa, Dại học Công nghệ, Đại bạc Kinh tỄ mà ital chon

‘ngs sử học. Điều này l bt yêu, v1 hiện nay chúng ta thấy đăng tuyển dung nhân sụ thi hầu nhụ cM tây đăng uyên cử nhân các ngành kính tế với các nghiệp vụ (kể đoán, Xi toán, quân tị kinh doanh, xuất nhập khẩn...) bằng luật, ằng kỹ sử công nghệ.. mà chẳng thấy hoặc hiểm kh thấy uyễn ngành Sử. Điễu này khiển eho việc say mé

học tập môn sử là khô - khô vi xã hội lựa chọn, aia dinh định hướng trước nên học

sinh từ bậc phổ thông đã lao vào học ede môn học tiếthực cho th cứ, bie thực cho

lập nghiệp sou này.

"Mặc dù vậy, chúng ts vẫn cần phải khẳng định một điều đồ là cà sở khóng chân, người ên (lọ sinh sinh iên..) không chân lịch sẽ mà chỉ chôn môn lịch sử ‘rong tướng lọc, ĐiỀu này nồi nên một thực là (phương tháp) dạy sử của chúng ta hiện nay chưa tp cận được với đối tượng, chưa thự aự hơi dậy được niềm dam mê,

hông thú cho người học; (giáo viên, giảng vgn) day sĩ của chúng ta chưa đạt yêu eb

về tim, tâm trong nghề; (chinh sich) đối với môn học sử chưa được các nhà quản lý hin hận động din và ạt vào đồng vì tí ong hệ tổng các môn hoe, các ngành nghề

của xã hội và nguời giáng sử chưa thực sự cổ vai td rộ trong ten tình pht tiễncửa x8 hội và đấ nước

= Về mặt chỉnh sách đi với môn học sứ

+ Nhà quản lý cần nhìn nhân đúng din vị trí, vai trị của mơn sử trong hệ thống các

mơn học

lan ey Chủ 2019, Lịch wd hắn chương ol sp 3, Quan ức TẾ ng di NDT Tp Hồ CN

Ni one

</div>Trang 21<div class="page_container" data-page="21">

Co thể khẳng định lịch sử hiện hữu trong tit cá các mơn học và nó rất quan trọng.

'NHìn rong hệ thơng mơn học của bắt cứ một chương tình đào to nào hiện nay chúng

1a đều thấy sự da dạng và phong phú. Và bất cứ môn học nao trong chương seat đáo

tao của một trườngJngànhehuyên ngành hiện hay khi được đưa vio giảng dạy đầu có

việc giảng viên (it nhiều) đề cập đến lịch sử cúa mơn học, vẫn đề học. Có the nói dé là nhủ cầu ee yếu cla agười học trong quả tình tiép cận mơn học hay vẫn đề học và _cñng lá yên cầu bắt buộc giảng viên phải để cập. Nói đến tốn học, ai có thé khơng để cập dén các nha toán học vĩ đại nhuy Pitago, Talet...va những phát mình của họ khơng,

và chắc cũng không cổ một họ sink, sin viên nào lại không muỗn tìm hiệu ịch sử

của vẫn để được học. Tuy nhiên, lượng thông tin sử ở đây là tắt it, và có tính cõ dong,

xúc tích, dù dễ người học nhớ được vẫn để, Trong các finh vực văn học, hỏa

hoe. ng học đều được tang ị những kiến thức về lịch sử, Vậy nên, tong môn lich sử, goi iệc trang bị le ki thức eo bản (ft cơ bn) thi cần ph đặc biệt chú trọng đến ging dạy phoma phip nghiên cửu sử để người học iễu vé lt cắt tịch st (heo chiều ngang, chiều dạc.. để khi tiếp cận bắt cử một vin dé gỉ, sân nghiên cứu lịch

si vẫn dt người họ chỉ cần ấp dụng phương pháp đỏ để gi mã, Trong ma ii:sử nhà de và pháp ul, ảnh rng cho sinh viên chuyên kệ cũng cần phải xây

dựng tên cơ sỹ phương pháp nghi cứu sử vì cỏ đặc thủ của nghiên cứu nhà nước và

pháp luật. Chúng ta hịnh dung, trong mỗi môn học luật của ngành luật, sinh viên được

tiếp fet nhiệu môn học với những nội dung Xô cùng đa dạng và phong phú, nhự Luật Dân sự Hiện nay cũng đ có những buớc tiến lớn va in tục dược bạn bình sat sửa đổi, bỗ sung của Quốc hội (1995, 2005, 2015). Vậy nên kiến thức lịch sử có liên. quan đến mơn học cũng rt có ý nghĩa đễ người học nắm bit được vẫn đŠ đân sự, pháp luật sự và sử phát én ca ng chếđịh ong lut ân sự La tổ túng hn sự, Lat tg dân cũng vay đi cô ahang buộc tến đãi ong sửa đối. bộ sang: VỀ Lễ chức bộ my nhà tước cũng Ine ước thay đổi cạ hệ ở từng tiễu đủ, lóc chia ba cắp quản lý, lúc I hia bến cấp quản lý, le lại chia tn cấp quả lý ức dì chia nhỏ don vị hành chính lóc li nhập hị thành đơn vị ảnh chính lớn hơn, tổ lại chia tách, sắp nhập ở các tiểu đại tiếp theo... Tắt ed những ấn đỀ này (Nhà nước vị Pháp Luật này) đều được bit nguồn từ sự kế thừa truyền thẳng pháp lý trước đó của din tộc, của nước ngồi từ tư tưởng, quan điểm đến thực tễ vận dạng. những tựu

thang đều có yu tổ lịch sử:

‘Vay đến, vige nghiên cứu lich sử sẽ giáp cho người học luật nắm bắt được về cché độ, chính sich trong thực tế thi cha ông chúng ta đã ting giải quyết những vẫn đề: a, những vin & gì chưa để cập giải quyết hoặc giải quyẾt chưa thỏa ding, dén các -quy định hiện nay à bước iến bộ, ay bước thụ i về mất lập Pháp (quan điểm, chánh

ích, kỹ thut lập php), Như vậy, lich sử ca ele môn học mde đã không phải luônln hiện hữu với tự cách la môn sử, hưng người học trong từng môn học cũng luônluôn phải dối điện với eh sĩ của mơn họ ong tang nội dung học, Chính vì vậy vige

xây dụng một phương pháp nghiên cứu sử chung nhất cho người học là cần thiết và

iệc học lich sử nhà nước và pháp luật sẽ giúp cho người bọc nắm được các thành tựu

u

</div>Trang 22<div class="page_container" data-page="22">

đặc sắc về nhà nước và pháp tpt ong lịch sử din tộc, nắm được các quan điểm, tr

tưởng của các nhà chính trị thời tước, đồng thoi cũng có thể tiếp thu, kế thừa và vận

dạng cá kiến hức cũng như rit kính nghiệm su se ừ bài học của cha ông mình để trong 16 chức xây dụng định quyền nhà nước và xây dựng phấp lut đương tời "không bi Ii, hoặc hạn chế lỗi lâm.

Thục chất rong cáo môn học luật biện nay dẫu sơ lược nội lich sử của từng

ấn đề, ty nhiên, không th chỉ it xà ey thé ma thông thường đề cập ở những Khia

cạnh chang nhất v8 thường có sự so sinh với những chế định dã tồn tạ trước đỗ một thôi gian ngắn, va lịch sử sâu xa bon vữa thường khơng được nh tới hoặc có nh tối cũng rất mờ nhạt Nhờ vậy, để người họ lut nắm dược vẫn đỀ cần s sự xây đụng huyền biệt môn học sit với thời lượng vữa đủ để agi họ có thể nen được ich sử

ca vấn để ở mie chúng nhất và õ sự auyên subt.Trong ah Vực Kp phập và xây dựng chỉnh quyỂn, vie tham kháo các Linh nghiệm tray thông là hit sie cản thiết

vi nổ ảnh hướng tực iếp đến cốc sông đi thường của người dân. vậy nên cần giữ”

ay ao cho hha, hợp , hợp với những phong tục tấp qun cỗ rayne đẹp của

din tộc. Việc khơng am hiểu văn hóa trun thống sẽ khiến các nhà hoạch định chính

sch sai im, và khiến cho pha luật khó đi vào cuộc sng và không dạ hiệu quả tiến thực của việc quản lý ành chính, xi hội sẽ ri vo tình trạng ta

+ Nhà quản If cần nhìn nhận đúng dẫn vị ri, vai tro của muôn sử và giảng viên giảng sử: ong hệ thơng các ngành nghề cư x hội

‘DE mơn học sử thực sự dip ting u cầu tìm hiểu lịch sử din tộc nói chung của. quản dại quần ching nhân dn và giúp cho các nhà hoạch định chính sách đưa ra

những cuyết định quản ý phù hạn, cần phái cổ sự nhìn nhận đng dẫn vai tes môn

sử, cụ thể cần hiểu rỡ không chỉ li lịch sử nước nhà mà cịn cần có sự tham chiếu đến. lịch sử các quốc ia vấn minl,iền tia rong lịch sử mà hiện tạ họ cũng đang là quốc

gia phát iển. Tiền eơ sở đó cổ thể đúc rút ra được những độc nh văn ha tiếng của

din tộc và cing có thé rit 1a được những giá tị tương đồng hay phổ quát của toàn hân loại để ké hữa và vận dạng vào thục đắt nước.

Lịch atin Ge vẫn di theo chiều đi hình thin ni và pug ca từng dân te, nên các vẫn để v8 nhà nước và pháp luật có thể nói là et nid, rt da dạng và

phong phú, và nhiễu khi dường như không đi theo một quy luật nào c¿ khiến cho

người nghiền ev rt khó xác định đúng vẫn dB cần nghiên cửu, cần kể thữa và vận

đụng tong thực tế. Tuy nhiên, rên thực t hiện say li có et nhiễu cơ sở do tạo I

dang e6 việc gộp môn quốc gia với sử thể giới. Điều này thực sự là phần khoa học vì

khiến cho dung lượng của môn học sử rấ lớ, ey thé tong môn Lịch sử nhà nước và

hấp luật iện nay thường được tích hợp gita mơn Lịch sử nhà nuớc và pháp lut thể giới với Lịch sử nhà nu và php luật Việt Nam. Như vậy, khiến cho người học sử khó tránh hổi hồng sợ và thêm chấn ngắn mồn học si, việc nắm bất quá nhiều nội

dung trong một ki học, những nội dung này lạ thường là Không phù hợp với thụchiện nay vi xã hội đã có những bước tin bộ, những vẫn đ xưa cũ khổng dược quan

tầm phiêu khiến cho người học lạ Him từ cách thức xưng hô, cảch ăn mặc, 18 nghĩ, ng

iru râu Tuônô 1N THU Vin]

TRUONG ĐẠI HỌC LUAT HÀ Nội

PHONG LÍ

</div>Trang 23<div class="page_container" data-page="23">

xử, cách thức quy định và biện pháp xử lý... và đối với lịch sử củs nước ngồi thì ngồi việc nắm bit nội dung chính, người học còn kbd. vất vã khi dải diện với những tên gọi nhân danh, di don bằng têng nước ngoài phiên âm rất xa lọ... Hon nữa, việc tich hợp này cũng làm gia tản áp lực lên giảng viên, người trực tiếp điều khiễn một

lớp học, một ky học và chịu tách nhiệm về chuyên môn eda người học trước lĩnh đạo

co sở đo t0o cing như toàn xã hội, Việc ích hợp bai mơn hoe thẳnh một này Ride cho giảng viên phat vất vã để lựa chọn những nội dung th Sự cân thiết chà người học cũng như toàn xã hội. VA việc lựa chọn này nếu để tự do thi cũng dễ dẫn đến sự: ty iện hog mang suy ng có tính chất cổ nhân. Mơn học nói chung, và mơn hye lich

sit nhà nước và pháp luật nổi iêng hiện nay đền cố đồ cương được cơ ở đảo tạo cơng

bổ vì dễ cương này dược mặc nhiên oi như “lật” của cơ sỡ đo tạo mà ging viên và người học phải quân theo. Tuy nhiên, trong giảng dạy dé kết nối được các vấn để cản. 6 sự xuyểt su về kiến thức và cằn thời gian đểgiải quyổt nhiễu vẫn đề có tiên quan

~ VỆ giảng viên và phương ph găng sử

-Việc ch hợp môn Lich sử nhã nước vi phíp luật th giới với Lịch sử nhà nước

vã pháp lột Việt Nam hiện nay cũng ein phải (nh ới đội nạữ găng dạy. Trong cle

tôn họ này, abu trên đã tình bày là khơng đen lại hiệu quả kinh l rước mt ấn at

ít người học sử và coi sử là một nghề, vậy nên cũng hiếm người giang và có khả năng giáng sử. Đây là thục tế đáng báo động đang đặt ra rong piáng day sử cho sinh viên ngành lu, Ít a6 có chuyên môn, li không được cơ sở dio tạo và xã hội ei trọng, ên hệ qua tt yéu là chấ lượng của môn học khô đạt êu cầu, Dida ndy đặc nh thách thúc đối với súc nhà hoạch định chính sich và quản lý xã hội. Khơng th đo tạo a một lớp ngời khơng có sự am hi su ắc về lịch ử - th sử nhỏ nước và pháp luật để có hE xây đụng, bả vệ quốc và hộ nhập quốc tổ, Nộn cần hải có sự dầu tự 'nhiều hơn nữa cả về cơng sức, vật chất để coi trọng đội ngũ giảng day ngành sử nói

nang và cổ chính sich để phát tiên ngành nghể sử wong xã hội. Như vậy mới có thểkhuyến khích vi nâng tim của giảng viên ngành sử, khuyến khích đội ngữ này đâu tr

cơng sức cải tiến phương pháp giáng dạy cm bảo tính thiết thực và hiệu qua.

Hiện nay chủng te dang king ting rong nhiễo chính sich, ong đó có chính

sich về giáo dục đã ho thấy việc nghiền et ich sử cha ông chưa được đặc xứng

tầm nên các kinh nghiệm efi cảch giáo dục tời kỹ Lê sự dưới thời Lê Thánh Tông hua được kế thửa và vận dung xima ding ong đồi sống dt nước, khiến cho việc cải

sách giáo dục mảy chục nam vim qua ca chứng ta chứa dg hiệu guả tiết thực, đố

cũng là một trong những do khiển Việt Nam hiện nay vẫn lạc hậu và kếm pi tiễn về kinh tế xã hội so với các quốc gia khắc

Cuối công, để đánh giá tẫn quan trọng của các môn học thuộc về lie sử liên quart đến sit, tơi xin được dẫn lời trích trong tác phẩm Daghextan ciia tối của nhà văn Ranun Gamzatép là: “Men nh bắn vio quá khử Bằng sững he, đã tương l sẽ bắn ảo anh bằng đại bác!” Nn chúng ta cần hải ăn trong quả khứ và nhìn nhận đồng đến vá tr của quá khổ dối với ig tại Xà tương lá

mm. 1.1.

2

</div>Trang 24<div class="page_container" data-page="24">

ĐÔI MỚI HỌC PHAN LICH SỬ NHÀ NƯỚC

VÀ PHÁP LUẬT -CAN MOT CÁCH TIEP CAN TOAN DIEN VÀ ĐA CHIẾU

PGS.TS. Nguiễn Mink Twin

độ môn Lý tg eh ae nhà me i pháp Hut

“Khai Lut, Đại học Qubc gia Ha Nội Hoe phần tịch sử nhà nước và pháp tte ví tr. vat ir quan rong như thễ nào

trong chương trình dbo tạo lui có lễ là điễu khơng cầu bàn, Điễn đồng bàn là cằm

nin nhện đừng thực tế lân nay chẳng ta ứng xử tới học pn ny a sao, đi lợp lồ chưa và làm thé nào để phả huy vị thể của bạc phần nà, àm co lọc phần này she

sạc thự tới người lọc, Bài vit dưới đập giới thiền những ghen đi ca rác giả

xung quanh vẫn đ nà)

I— Bit đầu ed? Từ sự dt mới cách day, học và din giá

ILI}. Cần dow tuyệt tới cách đẳnh giá yêu cầu người học chỉ thuộc bài

“Trong thoi đại công nghệ 4.0 hiện nay, sụ phat triển của khoa học công nghệ đã lâm thay đổi cuộc sống. Việc bắt người học phải ghi nhớ v6 sổ những chi tiết nhỏ là cách lầm việc lạc hậu, lỗ thời,

CC mà người học c ở đây là "mợt ái đều hông min, không ải là "Hội cái đầu đậy iến thức" nhưng kháng biế thao ác, xứ l và ứng ng. Chính vì vậy cần oan tuyệt với lối dạy cho người học “chép và học thuc", dén khi thi chi cần trả lời

đứng những gì thấy cơ đã ging rên lớp

11.2}. Cin đoạn tật với tên cẦu chỉ ừng lại ở tuyên thự Mẫn thức, quá tải rễ in thức

Lu nay việc giảng day học phần này quá nặng về trang bị kiến thúc, nhưng quên mắt rằng kiến thức quan trong, nhưnng năng lực còn quan wrong han. Kiễn thức ví như

*Vệtliệt xây đựng" cơn năng lực là "khá năg xây được ngõi nh”. Có nhiễu vật ệu

“mà khơng bit xây nhà hi cũng chưa có ích lợi øì nbd.

Tie git tài vi này cho ng bài ging cần hướng nguời bạc dến việc nn chấc

những sự kiện tiêu biểu, vin đề cần cốt nhất của từng giai đoạn lịch sử, Lm sao để người học thấy được sự "thở ít mà tối, biển nhiững kiến thúc đỏ thành của mình, phát triển theo cách hi của minh, tt han là nhiều nhung ea người tắc, sơ đố cũng quén nhanh ". Không nên đi sâu vào những vẫn đề thông sử mã cần lập trung vào vấn

đề “ijn sử hp nt". Côn nh nêu quá nh sự kiện, ngủy thing và bắt người học

phải học thuộc.

TEI Khaya Bch người học sảng to, phân Biện vi mồ từn uc sẽ "Nu chỉ uyỄn dạt một chu, học phn sẽ mắt di ính bắp dẫn. Người học phải có

*đÁP đồ giát tiên tư dy, Họ cẩn điều đó. Mun vậy ging viên phái khuyến khích

"người họ hồi nghỉ, phần biện và trao đối về những gì mình được họ, khuyến khich họ kết nội các ự kiện trong quá khứ, hệ tại và tương kẻ Giảng viên hơng nên chỉ Lập trăng vào cung cắp she, mí cn hướng đến vige cing cường khả năng dy, Khả năng phat hiện vẫn , Khả năng lập luận của người họ và dn nướng cho người

</div>Trang 25<div class="page_container" data-page="25">

học những vẫn dễ pháp ý cơ bán, rước khi tìm hiểu về các học phần pháp lý chuyên

Heth Thiế kế tai các hình thức tổ chức đạp lọc và các phương pháp dẹp lọc phù hợp, chuyén từ lỗi đạp học thụ động, sang 16 day ~ lọc dng cường tính chả

động '

Dạy Lịch sử khơng phá tá cính đọc = chấp vơ hồn giữa thấy và rị, Muốn việc day

à học lít sử hiệu qua, cất rng cường các giờ thảo luận, pi tac hank. Thông quá

vie thảo luận nhôm, với định hướng của giảng viên, ngưới học sẽ dược chịa sẽ kiến

thức va tidy nhận kiến thú từ ập thế để bồ trợ cho những gì cịn tiểu ye của min Cảng tham giá các hoại động có tính chit tập thE, họ sẽ cảng mơnh cầm, có tinh cách, tự in, bế cách ọc, Bi cách làm, biết cách gi ip xã hội, bất cách khẳng định chân Hi Từ đồ cồng hình thành nến ổ chất con người trong thể kỷ 21 đồ là thực 1G thích hoại động, chủ ding, năng dng và sơng lg rong tw duy và tông nghề

"hehiệp sau này, Cân xây dime sống lực tr học suốt đãi thả nding ứng dung vo

cuc sống những hiểu biết vẻ ch sử nhà nước và php lft cả Việt Nam và thể giới

của người học. Thông qua việc tỔ chức các hoạt động day học da dang. giảng viên

ip nguời học phát huy nàng lực sng tao, Thậm chỉ người lọc mở hành "người

Lđộng với lịch sử", hay “người làm lịch sử” để khêm phá Liên thức lịh sẽ 1.3} Thay di tiêu chí ain giả: Thi dé Kim ta măng lực

‘hi thé mo hi người họ sẽ học như thế, thy sẽ day như thé. Vige thi ee theo ôi không phi là kiểm ta kiển hie, mà là dé sa năng lực (năng lục tip cặn vấn dB, hận tích tổng hợp và giả quyết vẫn đề,

“Thi để kiém tra năng lực thi phái dạy theo mục tiêu phát tiển năng lực Hoe ch Sử, quan tong là hiểu bản chất của ịch sử, những vẫn đề có ah quy lut, chỉ phối ede sy kiện, Tôi nghĩ cần phải thay dBi bằng œr duy: Không phủi học để hi mà là th dB .ọc. Cần lâm cho iệy tí cử âu nay ởnên nhẹ nhàng và thực chất hơn, Như tối đã .đỀ cặp, cin đỗ mới tự duy, sao cho người học trữ thành "tgười đóng va ich sử”, huy “người âm lịch sử” để khám phá kiến hức lịch sử. Việ kiểm ta đánh gi Không nàn nặng về mô t, nêu lại vin đỀ mà đôi bởi ở người bọc hiếu vấn a, bế phim tích, tw dy và giải que vận đ nêu mình ở ôi tỳ đô, giai doan ich sử đã ate KẾ có vấn «i hương tự như vay xây ra rong tương li

IB]— Thay di cách ng xử vẻ người học: Người họ là khánh hàng

“Thời ny, người bọc có quy lụa chọn các học phần. Không những th, người học s6 quyền lụa chon giảng viên, cổ quyền dink giá chất lượng bi ging, Đã qua rồi hôi kỳ thy giáo là người luôn đúng hoặc độc quyền về kiến thứ, không côn nữa việc thy

giảng, tr nghệ va nguồn hơng tia từ phía người thủy là duy nhất và người họ cứ thể

tiếp thơ vô dda kiện

“Lay người học làm tung tâm" không dng nghĩa với việc hạ thấp vai rò của người thấy, mà nghợc lại “(ấy người họ làm trang âm” nên cong yêu cầu ao đổi 1 sống lục của người thay, Người thy cản có khả nàng tổ chức, đều Bhién, nh “hướng mọi loại đng của người lọ, giáp lơ học tp tt nhất

ø

</div>Trang 26<div class="page_container" data-page="26">

‘Nauti học ngây nay do được tiếp cận với nhiều luồng thông tin, nhiễu loại tư liệu. ‘ie biệt nếu chịu khỏ và có khả năng tổ: về ngoại ngữ, họ có thể tiếp cận và biết được, nhiễu hơng tin mối ad chính giáo viễn cũng chưa biết hoặc chun thé tgp cặn. Do đó nếu giảng viên khơng chịu khó nghiền eu, khơng chịu cập nhật kiến thức, thi bắt kỳ ai cũng có thẻ ding bị lạc hậu và thua kêm ngay trong cánh vẫn để chun mơn của "mình. Gidng vin cin phái được bổi đường và thực bành ién tục, dược rang tị dy đủ cơ sở vột chất, phương tiện dạy học và những điều kiện đảm bảo tốt nhất cho quá trình tổ chức và thực hiện hoạt động dạy học. Với xu hướng đổi mới ngày nay, thay không. phi là người đạt dip đặt, mà là người giúp người bọc ĐT cảnh học, cách tp cân về giải quuớ vẫn để, b tei liền thức và phân te tổng hợp, Giảng viên phải chăm chú cho khách hàng của minh va Vì vậy phải uae tơm đến chất lượng bài giảng phuc

vụ nh cầu người lọc.

[3] - Chip nhậm sự cạnh tranh bình dang với các học phần khác: bằng cách tự đổi.

Thời dị trường, nêu hướng tới tự duy người bọc là khách hang nh đã dễ cập ở trên thì tơi ng phơi chấp nhận: day những gi người hoe thực sự củ, không phối là

inking gi ching tơ có. New vậy, suiễn cạnh tranh được với những học phần khác,

chúng ta phải thay đẫi. Thay đổi trước tiên li ừ mội diss giảng day. Cần thiết kể nhiều học phảu nhỏ phù hop với đối tượng người học kháe nhau. Cần nghĩ đến việc: không “HA ké thea mach ông sử mã theo hệ thống chủ đề, hưng không làm thay đổi bản

chất của kết cấu ích sĩ,

“thất kế tho hệ thẳng chủ để lề việc lơ chọn, đit lể các bài giản và tà lếu

phe vi trục tép cho va cảt của người học cần, Chẳng hạn, theo từng chuyên ngành

khác nhau: lat inh sự, luật din sự, lật quốc tế, lật kinh La hit kể sao cho vữa cổ những chuyên đề chung và vừa cổ những chuyên đỀ cếng phục Vụ cho các nhóm đối trọng khác nhau này. Khơng những thay đơi nội dung giảng dây, ee thầy cơ

áo cịn phải thay dỗi cả phương pháp gidng dạy, phương php kiểm wa đánh giá học

phần

4] - Vận động và tranh thả sự ng hộ cầm cơ SỞ io ta: bằng chất lượng, sự at "mới và tăng tink thời sự của hạc phẩm

Higa nay, ở Khoa Luật ~ ai học Quốc gia nội, eo chương tình đo io tn

chi, Lich sử nhà nước và pháp lu là học phần bit bube của dhoeng tinh dio lạo ngành luật (bạo gồm ngành luật học, nành luật nh doanh và một số mã ngành môi “Thực Ế lãnh đạo các đơn vị do ạo không chỉ iềng Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà

adi cũng đang phái đứng tước một súc ép cạnh ranh gia các cơ ở đào tạo, sức ép

phải tang cường các môn chuyên ngành. Do áp lực từ nhiều phía, thới lượng giảng day

Lich sử nhà nước và pháp luật và đang trong nguy cơ phải giảm di và ting cường

thôi lượng cho nhàng học phn chuyên ngành về những bọc phần kĩ ng

“Tôi cho rằng tit oi các giảng viên ein phải cổ tếng nói, thậm chỉ đa anh cho

‘ie duy sắc học phần v8 Lịch sử rong ấc cơ ở đà tạ luật coi đây là nhiệm vụ

sống côn, Ching ta là các cơ sts đảo tạo dại họ, không hải cơ ở do tạo nghệ, Bio

</div>Trang 27<div class="page_container" data-page="27">

go dai học là gn với ngiên cấu. Nếu môn Lich st bị cất xén, ghép nối, bị bỏ rơi hi

trong tuong lai tế hệ tr cổ nạuy cơ "quay lung” với ih sử dn tộc và không hiểu gỉ

Xề tội nguũn của luật pháp, DiỄu này thực sự it nguy hiểm. Người học sẽ cỉ nắm,

được phần ngọn. nhơng khơng có gốc. Một ki gốc không vững thi ngọn cũng khô

bền. Xem thưởng việc nghiên cứu và giáo dục lịch sử cho thé hệ trẻ chắc chắn là một

sai Kim nghiêm trọng và không cá gì cỏ thể khắc phục, sửa chữa được.

Đồng thời với việc tng cường v tế học phầ lịch sử nhà nước và php luật «

nghĩ chúng ta edn cần vận dộng Lãnh dạo các đơn vị chủ ý tập trung dio tạo và dào.

tạo hạ đội ngũ giá viên day bọc phẫn này, phải ó chính sich du tu đích ding để đồi mới việc nghiên cứu, day và học. Giữa các cơ sở đào tạo luật cũng cần xây dựng một.

mạng lưới mạnh, két nb và chia sẽ để tạo nên site mạnh ng hop. ning cao chấ lượng do igo và nghiên cứu ch sử nhà nuốc và hấp luộttrên cổ nước,

1B] - Lan ta tình thần, ÿ nghĩa, tằm quan trọng của lịch sứ nhà nước và pháp luật

i người hge tà với xã

‘Mun cho học phần có ức tan (6, cần đặc big coi tụng nội đúng thực hành ch

siz kế nỗi ie sit với hực tên cuộc sống. Cin da dạng hoá các log hình thực hành dễ

gui học được trải nghiệm, thơng qua các nh th tổ chức giáo dục như: hot động nhôm cá nhân tự học, họ tê Kp bảo ăn. đi thực đa học ập gia dự n, ham aia

Vân fe dự điển

Tộc phần lh sử nhỏ nước và pháp luật chỉ phát uy eh cực với xi hội khi được

hin nhận lại rằng: day 1a học phiin không chi trang bị kiến thúc cho người học, ma đặt

trọng tân rên lợện năng lực giải guy vn đề gin với những tình hung của cube

sống, phải làm sao phi fg được thả năng vận đụng những nh nghiện ich sử vào

thực tiễn, dùng trì thúc lich sic dé giải thích những vẫn đề hiện tại. Điều quan trọng là "người học hiễu rằng: Lịch sử phép hột không dt đoạn với hiện tạ. Mid Cm "những lồi git cho những vẫn đề pháp ý hiện ợi đong đin ra, nH tết phái tin hiển

những bài học Hinh nghiện, cách xử ý, gi trị thừa từ trang quả kh:

“Cuối củng sự đánh giá hay đổ cần biết hay không cần hit tôi nghĩ không phải ở

giảng viên cũng không phải từ phía cơ sở đào tạo mà là chính mgindi học. Một học

phần hy, ý hủ thiết thực được người hạc inh giá cao thi không cố lý do

đo tạo không tập trung phát tiễn và dia cho nồ,

Tm lại, việc đôi mới học phần lịch sở nhà nước và pháp luật edn có một chiến

lược dài ơi và sự quyế tâm từ chính ác ging viên tong ác cơ sở đào to lu. Cin

phổi đội mới cách day, học và đình giá theo hướng nâng cao năng ye; thay đổi cch

ting xử với người họ coi người bọc là khích hàng: chấp nhận sự cạnh tanh với các học phân khác bằng cách tự dBi mới; vận động và tranh thủ sự ứng hộ của cơ ở đảo go và lan ta tinh thn, ý neha, dm quan ong củ lịch sử hd nước và pháp luật với

"người họ và với xã bội

2

</div>Trang 28<div class="page_container" data-page="28">

GIANG DẠY MÔN *LỊCH SỬ NHÀ NƯỚC - PHÁP LUẠT" TRONG CHƯƠNG TRÌNH ĐẢO TẠO LUẬT HỌC Ở VIỆT NAM

Ths. Hà Thị Lan Phường

“Kho Pháp luật Hành chính--hà nước

Thường Bet học Luật Hà Nội

“Tổng quan

“Giáo dục công din todn cầu đang là một trong những mục tiều quan trọng của nba ito đọ Đại học Vig! Nam đương đại. Đ sinh viên Luật ở Việt Nam cổ được tỉ thức

toàn điện, hệ thống, sâu sắc, hiểu due sự vận đóng tit yéu của thời thé, của lịch sử.

quyên lực và luật hp không thể không sổ tr duy củ logic te i th giới vẽ ViệNam

Lugt chính 14 những quy luật cin phải được duy phạm hoa dé định Vi eho hành vĩ

cửa cắc chủ thong xã hội, ữ cá nhân, thé nhấn đến pháp nhân; từ dân tộc, ube gia,

khu vue đến toàn cầu. Định vị sai làm của huật pháp sẽ gây nên sự tổn thương cho xã hội ấ lâu di. ĐỂ tránh những sai lim của quyền lực luật php, không thể không bit đến những bài họ của ih "Lt hoe cũng như toán ọc, điểm xu phát da 'huẫn hi fbb địh đề": Dịnh đểđô nh dịnh phi đúng dẫn và khoa học, nấu không bật “quả sẽ là sự tần phả con người và nền kinh tế xã hội mà sự khắc phục sửa chữa luôn là sự châm tr€ muôn mông, Lịch sử quyền lục và Mật pháp Việt Nam và thể giới đã từng

chứng mình như vậy. Vi dụ như định đề “Dân tộc thượng đẳng” của Dùc quốc xã:

định để “Cách mạng văn hóa” của Trung Quốc thời Mao Trạch Đông: định đề "Phủ Lê “BRCM của chúa Trịnh; định đề “Quân điễn chế thời Lê Nguyễn và "Luật ải cách ruộng đất” ở Việt Nam. © chiều ngược lại, dinh vị đúng din khoa học sẽ tạo nên sự phat triển: công hữau & tư hữu là một thể thống nhất biện hứng: Cộng hòa nghị viện;

Din tộc đặc Hp, Dân quyển tơ do, Dân sinh hạnh phúc; Quyển con người & Xã hội cơng din; Bao hộ cơng dân tồn cầu. Có thể nhận thấy, luật pháp còn hàm chứa những i thần vân & diễu đồ phi được thé hiện tong từng quy phạm

‘Trude kh luận bản về môn học kịch sử Nhà aude và pháp lật VN và TG cần thiết bay không, dé bắt buộc hay tự chọn, nền thiết kế như thé nào, xin đơn cử ra một ải ví đụ từ sign nhân. Hản *Tin ngơ độc lớp” (29/1918) của nước VNDCCHI lấy *Tuyên ngôn độc lập” của nude Mỹ (1776) và "Tuyên ngôn nhân quyền và din ‘quyén” nước Pháp (1789) làm căn cứ để khẳng định quyền bình đẳng giữa các dân tộc và quyển con người của An Nam Dai quốc. Tác phẩm *Đưởng Kách mnt” 1927 của "NÀO - HCM đã lấy lịch sử các cuộc cách mạng Nga, Phép, Mỹ Tam tình mẫu cho

cue cách mạng giõi phông dân tộc ở Việt Nam; K.Manc vừa là nhà lật học, ta là

ch kinh tế bọ, vừa là nhà sử học & xã hội học; đễ có Tr Bn lun và gi er hổng đc (i), Mars đã nghiên cu tất sâu sắc về ự “giao hoãn gi 0ị bằng We về kinh tế

hằng hoa và quy luột giá tị từ Aristotle, phếp iện chứng của Hegel. Tựu chung,

những phá mình kos bọc chinh là giả quyết những vướng mắc đặt r trước 66 ig, ii pháp ổi tụ đễ iy hoa học tên về phía rước, Khi viết một luận văn, luận án da

sea Ca Ris (002) Nip ain tt bọc Nb VIF, Hì Nội tá2B

</div>Trang 29<div class="page_container" data-page="29">

phi cỗ pining quan nghiên cứu” để bid được thể hệ dese di giải quyết vẫn dễ én đâu, vấn để nào còn vướng mắc. Rộng và xa hơn, néu khơng có vẫn minh Tây A thì khơng có nền cộng hịa Hy La: nếu khơng có nhà nước thành bang Athens thi khơng có nên Cộng hịa Platon và thuyết Tam quyển củz Avioleles nếu không cổ phat hiến địa lý của Christopher Colombes tối sẽ khơng có cuộc di vịng quanh thể giối của Ferdinand Mageilan và sẽ khơng có ThẾ kỷ Anh sáng. khơng có Cải cách tổn sido, khơng có Cách mạng tu sản với nén Cộng hôa nghị viện, khẳng có cơng nghiện hóa và ton cu hóa. Lồi người c thề sử vẫn sdng rong su mé của tụ viện nh thổ, ‘eng với sự thiểu hiểu biết khoa học va tơn giáo có thé sẽ vẫn thơng tị thé giới. Cùng

‘i phát Kin da vi chủ nghĩa tư bản thực in, cách mạng công ợiMập cả hô học

công nghệ đã la ta từ Tây Au sang Bắc Mỹ, Âu Mỹ (an tôn sang châu A, châu Âu, châu Phi & Mỹ latinh"”. Tây A với “Mùa xuân A rép” cũng đang chuyển động cùng. ối sy rad của thành phố Dubs đây sáng go. Trung Hoa ngủ yên sau hơn bai nghìn

năm quân chủ cũng dã din đối thay với tham vọng khoa học, công nghệ, thương mại

Và bổ chủ tồn câu, Việt Nam trong vịng kiểm tỏa của văn mình Trung Hoa tran

hàng nahin năm Bắc thuộc vi hơn aghin năm quản chủ. Có lẽ khơng một Wi đại sào 1a không cổ đầu dn Trang Hoa. Cuộc chiến ở Việt Nam thể ký X ohn thực chất là cuộc đối diu giữa Anh Pháp Mỹ với Trong Quốc và Ngã X6 mà Việt Nam là đu tường trv tip, la "chiếc dng nồng” tương hiNga Mỹ à"chiến anh ant. Nếu chúng ạ không trao cho cắp thé hệ sinh viên Việt Nam sự hiể biết về thể giới và về

dân tậc Việt ng sự thăng tr của ch sử tĩ cổ nghĩa lã chồng ta không ao cho

họ ầm ohn thận đến trong lai và cách thúc phũ hợp hài hòa để đối diện với ee nhóc lớn diy tham vọng và cơng là dB cố phương cách gin giữ những gi ti cũ bản của

chính dân tộc min. Quả Khi, hiện ạĩ và tương Iai s gp nhau trên con dưỡng của

tinh yêu tổ quốc, non sông, ela đt nước vá con người Việt Nam, Con đường đô, cha

ống và ổ in chứng ta dã ả bằng mỗ hồi xương máu của rất nhiễu thế hộ” Khí

“phiên cứu lịch sử Nhà nước pháp luật Việt Nam song cùng thé giới, chúng ta mới có.

thể biết được chúng ta đang đồng & đâu, tình độ đến dav, các quốc gia rên thể iới

dang di về đâu và nhà cằm quyền nên thiết kế pháp luật như thể nào cha hợp thời hợp. "thể, hợp quy lột của lịch sử. Tong lời tựa we phim Gp phần phê phán koa Kinh tệ

chính ti”, K,Manx đã từng khẳng định rng: con người chỉ đụ a nhiệm vụ cho mink

khi trước mắt đã có những điều kiện dể thực biện nó. Khi khoa học đã dạt đến trình độ cia sự lên kế cổng nghệ tl lẽ đương nhiên đó là khởi đu củo Bình minh của ih sử loài người." Céu trúc của một Nhà nước liên bang tồn thé giỏi đang hình thành (UN),

mỗi quốc gia có thé sẽ là một tiểu bang, thành bang của hệ thống. Như vậy th, Nhà

nước & pháp luật Việt Nam cin phải được nghiên cứu trong mỗi quan hệ với nbd nưic.

pháp hit trong khu vực và win cầu, Không chỉ nghiễn cứ tổng quất mà cả nghiên cứu chuyên ngành, chuyên sản, chuyên gập theo từng lĩnh vục pháp luật, có nh hệ

"jt i ip 128 Cổ a, wan cn in tà đương di, NND GD."eh sự Việ Nam Viện ge, 118. NX KEL

"at Mans ip php hn Mo oh 6 ei ĐÝ-ài tụ tá là

24

</div>Trang 30<div class="page_container" data-page="30">

thống và so sinh, Cho đủ không th di sâu vào tùng lĩnh vực ey thể, đầy € và tàn

diện song LSNNA&PL. sẽ phác họa một bức tranh tổng qt về tồn bộ tiến win hình"hành ghát ein của nhà nước hp ult từ cổ đại, ung đại. cặn hiện dại và đương da

"Những quốc gia điễn hình với sơ sở kinh tổ, xã Bội, tư tướng: những mỗ bình nhà nước, những chế dịnh nhấp luật, những bi học nh rgbiễ»m; những hành tựu và ii tị vỀ nhà nuớc pháp lu của quốc aia, khu vực và quốc té Lịch sử côn là sự Kem inh oh đúng din của lý lun và đủy phạm thơng quả những sự ật iện tượng và kết «qu Sửa ch ste quan sinb động đn tr duy tri tượng, từ tự đu trì thọng trổ v8 thự tiễn, độ là con đường biện chủng của quá tinh nhận thúc chân lý”. Chân lý và

tính ding dẫn của Tut pháp phải được biện hữu tong tình tiện thực, Con đường để

nhận ra chai lý của quyền lục và luật pháp chính là hộ quả thực iễ của lịch sứ. Quả trnh “Đối” của Việt Nam thăm 1986 đến ney đã phần nào đưa lui đến với cule sng xã hội và đân ching. Song vẫn côn phố luận bản nhiễu vỀ eon dường quan chí về ca chế phân quyỄn va kiểm coát quyền Igo, đ tinh sự quay trở lại của ni quân

cht chuyên chế và sự chuyển giao quyền lực theo quỹ tộc quyền, độc quyên đồng họ

và pa định trị the tryyễn thống phương Đàng, Độc quyển là một cơ chế trig iu sự sắng tạo và chọn lọ ty nhiễn trong lựa chọn người cằm quyền cũng như trong sự phát tri chung của nền nh ã hội

Cách diy vải năm, rên diễn đân Quốc bội xã ng dự ân cải cách toàn diện nbn giáo dục Vigt Nam một số tác giả vara quan điểm; có nên hộ lich sử trong thương, trình phổ thông và đại học ? và câu trả li à không thể không học lịch sử. Vấn để ha ki ip cận ch sử theo tinh tổng quất và các chuyên ngành theo từng lĩnh vực cụ thể, ke ed những lĩnh vục với quy mô mới nhữ: kiến tec, âm nhạc, th thao, ngân bảng, hing hải, bảng không, vĩ trụ, Internet, biteon, Cuộc sug dã đến dâu tì lịch sử vã luật pháp sẽ di đến đó, Ni cách khá là lịch sử toàn diện và theo cấu rỏe"Bách khoa thụ”, Femand Braud! da từng khẳng định: "Viấn đ lam, lờ sử bọc, đồ thành Prin mà thu nó tì khơng một ÿ thúc din tộc nào 13 tại được: Mé nêu th ý thức ddan ie tì khơng thể nào có một nin văn háo độc đáo, một én vấn mình tực sự"! “Một dân tộc mn tiễn đến văn mình trường ồn và phát erin ìkbâng thể rời xa lăng quên hoặc xóa bo lịch sử ong nền giáo dục văn hóa của mình, tong đó có văn héa và

ân mình chính tị php lý. Femard Braudel (1902 ~ 1965) lt nhà sử học Pháp, là

neti sing ip va tường phái sử học mới, Flimudkl chủ trương đit ké mội nỗn sử ‘pe toàn ven, gin liề với ee môn học khỏe của khoa học tự nhiên, khoa học xã hội và lẽ đương nhiên là cả khoa học công nghệ, khoa học quyền lực và hon học pháp lý

nhân văn

Người Việ đã có cuộc hành tình hàng nghin năm ái qua các nỄn văn hóa. Từ

thời kj đồ đá sang đổ đẳng sit; từ văn hỏa Núi Do, Hỏa Bình, Bắc Son, Phùng,

"Nguyên, Đồng Dậu, Go Mon, văn hóa Đơng Sơn, cùng hợp lưu với nên văn hồn Sa

rane 2001) Vin hình vt chế ninh ac ngĩa iy XV = XI

Nhs bí sh hl tưng ng 0 td to Rng Đế NAb GS.

</div>Trang 31<div class="page_container" data-page="31">

Huỳnh - Cham Pa, văn hóa Ge Eo - Phủ Nam một thời rực rỡ'”. Lịch sử cỗ đại, trung.

đi cận hiện đại và đương dg từ khi nhà nước Văn Lang - Âu Lạc ra đời, dồn Dat

Việc Đại Nam và Việt Nam ngày nay, người Lạc Việt - Âu Việt tàng bước xée lập

quốc gia vả chủ uy, tạo ập sự ồn bên vững của nên văn hó với 44 dẫn tộc anh

em. rong đồ ộc người Việt động vai trị chủ dao.

'Nén văn hơ pháp luật Việt Nam đã là một sên văn ha mỡ ba chiễu Trung = An và Đông Nam A và dẫn tgp nối hội nhập phương Tây. Người Việt luôn tiếp nhận cái

Mới đu nhập từ bên ngoài ong vẫn gi? ban s phong tụ tập quan pi nh làn a

những cốt cách của cư dân miễn núi, miễn sông nước, đồng bing và biến cả với tome tâm là nén kinh tế nơng nghiệp trồng lúa nước của mình. Trải qua các triểu đại: Đỉnh. Tiền Lẻ, Lý, Ten, HB, Lê, Mạc, Trinh, Nguyễn. Mỗi triều dạ đều ghi dâu ấn với những giá tỉ của ịch sử nhà nước và pháp luật đặc trừng song vẫn trong đồng chảy

chúng ca ch si văn mình Đại Việt

Thời thuộc Pháp. mồ hình quản te và pháp luật châu Âu lục địa (Civil Law) du

nhập dưới hình thúc bảo hộ:"KÐoi hóa văn minh”“Tự do, bình đẳng, bác đi”. Mơ

hình Anglo sen (Common Law) Anh Mỹ với quyễn tự do dân chủ và quyễn dụng

ich đã có những ảnh hưởng nhất định tại miễn Nam Việt Nam. Theo giáo sự Over

‘Okman, chủ nhiệm khoa Luật A Đông, Đi học Havacd Hoa ky: "Ching ở cũng thấp

trong nhiều th kỷ đã qua, sự cổ gắng của nước Vie Nam, một sự nd lực thường xuyên

(đối với vie xây đụng nhồ nước đân tác mạnh để bảo bộ cho những quyŠn te nu hợp

pháp bởi một hệ thẳng luật pháp tiến bộ cỏ sự tương đương về chức năng so với

những quan niệm pháp luật phương Tây cận dai. Nien 2013, cơng trình sử học "4

History of Viemam "nghiên cu về Việt Nam từ cổ dai dễn dương dại của học giá K.W.Taylor được cơng bổ tại Hoa Kỳ với một cách nhìn tông thể về lịch sử Việt Nam.

Trong tốc phim đột phi này, K.W.Taylor đã khơi dậy và giải quyết một loạt ede chủ

đồ bao gim ngôn ngũ, văn ha, tôn giá, chính tị, thê hiện sự tương te giữa các dn

tộc, các vùng miễn khác nhau trong cả nước và cả các hình thức khác nhau của các

chính phủ từng tổn tại ở Việt Nam trong suốt quá trình lịch si", Đây là cách nhìn

ồn dign của một học gt nước ngoài về ịch sử Việt Nam rong toàn bt trình hình

thảnh và phat iên, Lich sử Min quyở? (Human eight) và Phép quyén (The Rule of

Law) din lan téa đến các kho vực trên thé giới và có xu hướng tồn cầu héa

(Giebaliztio), ai trị của ác tổ chúc, higp hội, nhà nước lên bang iên mình nhà

nước chức tế Liên điệp quốc (UN) United Nations với khoảng;193/250 Quốc gia vì

vũng lãnh thd là tất yếu trong lịch sử văn mình nhân loại trong thiên kỷ II. Nhà nước Cone inh (2008) cha wo le Chi Pa Nb. học OG, UN,

ime ue ita ich sen on (2008) Viện 5 Nb VET

"abe tsa (1998), HMB CFOS. Ui de 1

‘Cambiar UnnryPnes Nee Vode Ta Cambvige se tự hyễn in 1P2020, 14931

WETS 15 scents enti pe7 1...

26

</div>Trang 32<div class="page_container" data-page="32">

Jodi câu có thể dang trong quả tình hình thành cấu tre mới nhằm duy tổ nn an ninh, an sinn, lông sng kinh 6, phát tiễn vấn hỏa, khoa học và công nghệ tron d mỗi quốc gia sẽ là một chủ th độc lập và iên kết, các nước lớn sẽ đồng va

te là cội trụ văn mình của thể giới, k ed đưới góc độ chính tỉ qn sự và luật phápMơn hợc Lịch sử Nhà nước đ Pháp lật cũng phải vận động và pht tiễn theo xu

hướng chung của quỗe gia, khu vực và thể giới toàn elu. Điễu nay cũng đã được hẳu hốt ác trường Lage, Khoa Luật luận bản để cong Wis kể một chương tình dio ạo

phù hợp với xu thể chung & trong trong quan wl ee môn học khác1, Môn học Lịch sử Nhà nước Pháp luật

1. Dai ương sé min học "lịch sử Nhà nước Pháp uất "

Lịch sử Nhà nước và Pháp luật (LS NN PL) sghiên cu những hiện tượng nhà

ước và phip luật sự th đặt trong những diễø ign, hod cánh riêng eda ting quắc

gia từng khu vục và tên tod thé giới. Trên cơ sỡ đỏ để thy được sự tuân theo quy

luật chng ư mặc độ khác nhau và đồng hời thể hign những nết đặc trưng iêng độc

thủ it

Đại cương vẻ mơn học có thé tiếp cặn theo hai cấu trúc: Mér là, eft chỉnh thể điển hình trên thể giới và ở VN; Hai 1d, các Bộ luật diễn kinh trên thể giới và ở VN. ‘Van đỀ sa sở hình thinh và phát triển, các sự kiện xây dưng vả áp dụng pháp luật,

những thành tựu chung vẻ nhà nước pháp WAL. Sinh viên cổ thể nghiện eta các mồ

hình nhà nước điễn hình như: Ấn Dộ, Trung Quốc, Hy Lạp, La Mã, Anh, ME, Phép, Nhật, ác bộ lột didn hình trên thể giới như, Bộ luật Hammourabi, Luật Manou, Luật

‘Lain, Luật Salie, Bộ liật Napoleon, Đường luật, Minh luật, Thanh luật; so sảnh đánh:

giá ắc bản Hiển pháp thé giới và Vigt Nam, nghiên cầu và đánh giá các Luật chuyên

nga của Nhà aude và Pháp luật Thể giới và Việt Nam Ge truyền tung đến dương di. Các Bộ luge Việt Nam như Quốc tiều Hình luật, Hồng Việt Lut lệ các bộ

tội điền, Điễn chế, các bản Hiễn pháp Việt Nam từ Hiển phúp năm 1946 cho đến năm. 1959, 1980, 1992 va Ria php 2013 (So sinh Hin pháp 1956 và 1972 ~ của chế độ Céng hịa Tơng thẳng đệ nhất và đệ nhị VNCH; tử 1963 đến 1967 tà chế độ Quân đội thống lĩnh chính quyên}. Thêng qua việc nghiên cứu Lịch sử nhà nước pháp luật Thể giới và VN, dé sinh viên hiểu và đánh giá đúng din những thành tựu nhà nước & php Muật cửa các quốc gia dit hình tên thé giới và của VN ong tiến tình ich sử. Nhân

diện được nhũng đầu mắc quan trọng cơn các mơ hình nhà nuớc, các bộ luật cổ thm

ánh hưởng fav dài trong quá nh hình thÌnh phát iển cđa nhà muse pháp luật Khu

1, thế giới và VN, Thông qua nghiên cứu để học tập những giá ị văn ha vin minh chính trị pháp lý sửa thế giới nhận diện VÀ chí ra những thành công và những si nhằm của quyên lực và pháp luật Từ đồ mới cô tế định vị hoạch định sự phát tiên NN& PLVN phủ hợp, khoa học và tiến bộ từ truyền thống đến dương đại và trong

trương lt

hi tp cộ nội đung môn học cần ẻ lỏ cu hố

Vi sao LSNN& PLN lại cha phải nghiên cửu cùng LSNN& PLTG?

</div>Trang 33<div class="page_container" data-page="33">

Đồ là ba i tất yêu của mg nh vực khoa họ và thực tiễn wong thiện kỷ dể (í, Lịch sẽ VN không thể tách khôi LS khu vue tử tể giới — Đó là giá tị tí sia tồn thé giới và sự dịch chuyển phân công so động, phân phối thụ nhập, dẫu tự kha Yựe vả toán edu, Theo học thyết của Max: khí tình độ kinh xã hộ và cơ sở hạ ‘ting phương tiện lưu thông đã kết nỗi tồn cầu thì lề đương nhiên, khoa học, kiến trúc lượng tng, th chế nhà hước và pháp ht cũng pha thay đổi để dp ng yêu cu cn cúc bước tên iễn đó, Khi r hữu ích tụ tư bản đến tỉnh độ eo ti tự nổ sẽ chuyên sang công hi, "Vật ự hân” và đề cổ the ã ch độ "công sản biện chine” dựa én “ghế độ san” vd quyén tử hữu - công hữu của các chủ thé đễu được bảo đảm bởi thiết chế NNP, Theo đó, ti sản cá nhân, gia dinh, 18 chức, hiệp hồi. quốc gia, Khu

ựe và tân cầu là một th thống nhất biện chứng. Đỏ là giả trị của việc giả che quan

niệm v công dn toàn cầu cho các thể hệ sinh viện YN hội nhập quắc qua mn học LSNN& PLUG & VN, Để họ bit trấn trọng những gửi í tuyển thơng không chỉ sửa

din tộc mà của cả nhân Jog. không chỉ nghĩ đến lợi (ch của cả nhân gia định dân tộcit côn Hướng tới các cộng đông đân tộc khác ong khu vực và tên thể giới đặc

Biệt là cúc dâm lóc từng bi nó lệ. bị đẳng hóa bởi các cuộc xâm lãng hy cit, Đồng tôi cũng lä đ nhộn thức diy đủ hơn về hành tình dn tộc ti hơn hal nghìn nã giữa thin da thần để đụng nước, gi nước và phất tiễn đấ nước; để định hưởng bảo Yệ mỗi trường sinh th, núi từng, đồng bằng ông biển của nước Việt Nam ong tôi đội mới bằng th chế nhà nước và luật pháp ~ một gi rịvăn hóa bn vũng và tt yêu

‘ea người Lac Việt di từ Kinh Dương Vương, Lạc Long Quân Au Cơ, các đời vua

Hong và Thực đẾn ngày nay với eon đường chi lược là Dan tộc độc lận Dân quyền

tụcdo và Dân sinh hạnh phúc.

1.2, Đề cương môn học "Lịch sử Nhà nước Pháp hật"

ign nay, đề cương me học cũng hư giảo trình mơn học dang trong quá nh ‘ign soạn. Xây dụng đỀ cương gắn kd các nội dụng chú yÊu theo một cơ câu thẳng

nhất bao gồm 04 phần: (i) Nhà nước pháp luật thời cổ đại (thiên ky IIL TCN - thể kỷ Y); (i Nhà nước pháp lạt tồi rung đi (thể kỹ V —XVED ii) Nhà nước php lu

thi k cnâ ini (XVIIô XIX - XX: 1642 = 1716 ~ 1787 - 1É48~ 1871 1917 ~1945) 0x) Nhà nước php luật hồi ong đặt (1945 nay), Phân kỹ chung của lịch sit

nhân loại là những điểm mốc gắn với lịch sử La Mã - Dia Trung Hải - Tây Au, cách.

mạng từ sản và chiến tranh thé giới. Đỏ là các sự kiện lịch sử có tính bước ngoặt làm

thay đãi nên kinh tế, chính tị, văn hóa, xã hội thể giới. Một số châu Ie, aude gia số 5 Phận kỹ sóm hoe muộn on theo iêu chỉ chung v hình thi kinh ễ xơ hội của Tây ‘Au rong học (huyết của Marx ahr Châu Phi, cw Mỹ: Đông Au, Trang Quốc, An Độ, Mông cổ, Ausiralia, Đông Nam A, các made A Rap, Việt Nam. Cho dù cô sự khác biệt

phong phi da dạng, Hi clng cần phối phân kỳ theo ebuin chung của những bude

‘ngodt cỏ tim ảnh hưởng toàn cầu. Trong từng giai đoạn, sẽ cần lựa chọn những nha nước và bộ luật diễn hình c ảnh hưởng lớn trên tgii đề nghiên cứu nhục Athens,

La Mà, Anh, Pháp, Mỹ, Đức, Ý, Nhật, Nea, Trung Quốc, .. Các Bộ Luật va văn bản

có thm ảnh hướng thé giới như: Bộ luật Hammeourabi, Luật Lama, Hiển pháp Hoa kj

p

</div>Trang 34<div class="page_container" data-page="34">

1787, Tuyên ngôn Nhân quyên và Dân quyền Pháp|189, Tuyên ngôn Đăng cộng sin 1848, Hiễn chương Liền hiệp quốc (UN), Luật biển Qube tế Unelos -1982...; OVW

lu: Nhà nước Lê Thánh Tông, Nhà nước Lệ = Trinh, Nhà neốc Minh Mệnh, Chính

-quyên thực din Phip, VNDCCH ~ VNCH, Quốc triển Hình lu, Hồng Việt Luật Lệ, Hiển pháp 1946, 1959, 1980, 1992, 2013; Luật cá cách raging dt 1933, Luật 10159,

Hin pháp 1956, 1972, Luks cái to công thương 1977 - Những tội dung, Ae diễm exbản, gid tị và bài họ lich sử. Trên cơ skin ite hệ thẳng, ty theo điều kiện thgian dinh cho môn họ và đổi tượng sinh viên, hoe viên dé giảng day cho phủ hợp,

1.3. Hướng dẫn và định hưởng sinh viên. học viên nghiên cứu các văn ban pháp luật, các cơng tình he lọc để li, ti liêu tham khảo v8 ESN & PL

“Giảng viên có th định hướng cho sinh viên nghiên cu vẻ tháo luận các chuyên để

nh su

1. Nhà nước quân chủ thần quyền Ấn BG; Nhà nước quân chủ chuyên chế Trung Hoa ‘Tan, Hàn, Đường, Minh. Thanh,

22. Nh ước Cộng hòa quý tộc chủ nô Spar Nha ne Cộng hỏa dân chủ chữ nổ Athens

"Nhà nước Cộng hòa quý tộc chủ nỗ, độc ti Xila, XE; Chế độ quản chủ Ab chế La

Mã và lịch sử Dia Trung Hải

"Những độ trang à ii tị phíp lý của Bộ luật Hammouabi 6 Lường Hà cổ đi

J. Nội dung, đặc điểm và giá trị của Luật La mã tong lịch sử pháp luật thể giới:

nh da đụng, phong phú của chính quyén và pháp luật Tây Âu phong kiến

Vain đ lên giáo vả quyên lực nhà nuớc: những bài học ch sử và giá tị t yêu

1. Công hữu và hồu ~ Méi quan hệ biện ching và sự phá tiễn rong nhà nuớc và pip

Ig rtm ing đến đương đi và bo tương

8. Phip hộ ổ tụng Hongliễn VN rong sh độc và Bẻ gi, 9. QuyỀN v rách nhiệm ca người phụ ữ trong pháp lật phong

10. Tichinh tiễn VN: từ quy din php age đến thực tin lịch ih

11. Quyền tự hữu, hợp đồng, tna Ế song, te sử phập luật VN: từ quy định pipe

én thực tiễn.

12, Lik sử và những giả tị NN& PL.Cit eich hành chính thời Minh Mệnh

13,Lịch sử hình thành và giá vị thấp ý Que tiểu Hin lu thời Lê ở VN.

14, Lich sử đối ngoại: Bang giao chỉ và nguyên tắo "Như viễn nhóc” tương lịch sử que

gia Việt Nam.

5, Những bài học lich sử về quyên hve chính tị và quy lực pháp Mật: vị tr cña VN cuối thé kỷ XX và sự vận động của thể giới hướng đến Nhân quyển.

16, Hoạt động của ác ổ chúc quốc 1: vj tí vai r, chốc văng nhiệm vụ và xu hướng hoạ động của các chức qu tế wen he giới.

17.Nhông dị diễm cơ bản của nhà nước và pháp luật VN tờ thi cổ đ, trung đi, cộn

hiện dai Early Molem ~ Morn và dương dại (Contemporary: ch độ quân chủ và cộng hồ đốt sội và dồi ngoại lạnh thổ, ân c và dinh quyễn

én VN,

Trin Lê Nguyễn: Cải cách thời Lê Thánh Tông,

</div>Trang 35<div class="page_container" data-page="35">

18, Những địc điễm cơ bản của nhà nước và pháp luật ở các Khu vục Đông Naim A, Dong

Bie A, Tay Âu, Đông Au, Châu Mỹ, châu Phi vi Nam A và Tây A ong tiến tình ch

19. Vj tri vai trỏ và thẩm quyền của Nguyên thủ quốc gia các nước: Mỹ. Nga, Trung.

‘Qube, Anh, Nhật, Pháp, Đức... Việt Nam, so sinh & đình giá

20. Chiễn anh thế giới và án chất của chế độ nỗ ỹ, thực dân và nhân quyền

21. Nhãng bài học và gi tr ih sử nhà nuớc và pháp luật Việt Nam song mỗi liên kết với

sắc mise Đông Nam Ái che nuớc Anh, Phi, Mỹ: Nga, Trang Quốc; Đúc, tly, Nh

“Ăn Độ, an, Australia, cùng với ede nước ở các châu lục khắc trên th giới

2 Vj tí tr của Liên Hợp quốc (United Nations ~ UN: 193250 quốc gia và vùng lãnh

thổ), cũng với ede tổ chức hiệp hội và các in mình khu vục EU, ASEAN, EAS, TPP và ci t chức toin cầu WHO, WTO, WB, ILO, UNICEF, UNESCO, INTEIPOI¿Tòa

fn quốc Lễ: Tịa Hình sự, Toa nhân quyển, Tịa trọng i Tân thương mại trong xu thể

tod cầu hóa. Tính hiệu lục & hiệu qua tong hiệ ti và tương li

23. Bình luận vỀ nhà nước Anh rong tiên trình ch sử phất tiên của LSNNPL, và hội nhập Quốc tf skin Brest năm 2016 và hệ quả?

24, Nhà nuớc pháp luật Việt Nam: VNDCCH ~ VNCH~ CHXIICNVN

25, Giá tric nhân trong gia đình phương Đơng va phương Tây

26, Nhà nade Pháp quyễn ~ Nhân quyén và Nhân vấn rong lịch sử nhâ li

37, Ligh sử php luật Hành chính, Hình sự, Dân sự, Thương mi, Tổ tune VN & TG.

hương hức sản xuất A châu” và con đường "đề đới xã hội cộng sản” (ICM).

29. Vị tí ái t của Liên hiệp Quốc (UN) vice văn bán pháp luật Quốc

30. Pháp nhân ở Việt Nam và trách nhiệm hình sự của phập nhân ~ Quy luật và de tủ.

Thực bành món học

“Thơng qua bài giảng, thảo luận chuyền đề và các bai tp giúp sinh viên rèn luyện. hả năng tự nghiên cứu. Sử dụng phương pháp lịch sử logic chuyên ngành Lịch sit Nha nước Pháp luật cổ thể giải mã một số edu hai ma lịch sử đương thi đặt a một

cach khoa học lý tính. Cũng có thẻ kiêm định bằng những bãi học kính nghiệm rất từ thực tiễn của lịch sử: Pi dụ, mỗi quan hệ Việt - Trung; mỗi quan hệ giữa các nước.

lớn trong thé kỷ XX và bài học cho VN; quy luật vé sở hữu tư nhân, sở hữu tập thể, sở:

Inna toan dan; quy luật nên hành chính quan chế, nỀn hành chính phục vụ. Phương pháp tw day cơ bin là “Dye cho kf, ng nghĩ cho tinh. Học cho rồng ri ớc lược

‘ho gọn” đŠ“Ôn cổ nhỉ tì tan”. Đồ là cơng thức khoa học logie của lịch sử dễ nghiên cu "Lich i toàn ven” và thự thi mục dich ea khoa học Hoh s NN & PL là im rà

bài bọ kinh nghiệm và dự báo tính tắt yêu của tương li.

Nhận dink về những điền côn hon ch: độ à sự t cập gia nội dụng chương

trình ttn nhưng thời gian ắt ngắn để nh cho môn học, Hệ thông tơ iệu thu viện

cho mơn họ tì cịn nghềo nan, chưa cổ nhiễu công tỉnh chuyên sâu vỀ eh sử php

luật, dẫn dn t liệu thiểu và lạc bậu, không dù cung cấp cho sinh viên nghiên cứu đào

tạo theo hình thie tne

30

</div>Trang 36<div class="page_container" data-page="36">

2. Sự liên kết giữa bộ môn “Lich sử nhà nude Pháp luật" với các môn học khác

trong chương trình dio tạo của trường Đại học Luật Hà Niịch sử khoa học pháp lý chuyên ngành Việt Nam và Quốc té

"Nghiên cứu khoa học php lý chuyên ngành, liên ngành với khoa học lịch sử sinh

lên cô thé nắm bit đầy đ, hệ thng kiến thúc chuyên ngành trong quá tình hình

thành và phát biển. Qua đơ có thé nắm được những bước phát iễn thay dBi qua từng

ai đạn của ác ch định phếp luật, các quy phạm pháp hl, Trả lời được những câu

hỏi đặt mủ cho ngành luật dương đại bằng nguyễn lý, it lý, chính sich, sự kiện lập

phip. nội dùng quy phạm và ứng dụng thực tin chuyên ngành, trên cơ sở đồ nắm,

vững quy luật và bản chất của lĩnh vực điểu chinh chuyên säu, tìm ra những kinh.nghigm, tránh những kết luận vội vàng thiểu căn cứ logic trong việc xóa bỏ hoặc thiết

kế những quy phạm pháp luật mới. ¥i dụ, lịch sử ngành Luật Hình sự: ngun lý, triết

lý và chính sách hình sự trong lch sử và đương dạ các sự kiện lập pháp hình sự quan

trong, các Bộ luật Hình sự điễn ình wén thế giới và ở VN ịch sử cc loại tội phạm

phổ bin, cá biệ, sự hình thành các loại tội phạm mới: tội phạm không bb ngân hàngthông tn, Gi phạm mạng; các ti phạm cổ điễn nhưng có sự chuyển hoa ề ee yu 6tâm lý, ảnh vi, iểu hiện và thủ đoạn mới như: trộm cướp, git người, ội phạm tìnhdive, tội phạm vị thành niga, tội phạm tham những. ội phạm có tổ hức, ội phạm liên

uốc ga ti phạm ẳn,.Trên cơ sỡ 46 giải mã về nguyên nhân. điều kiệu, hồn cảnh

dt hiện tội hạn để có những quy định pháp luật phử hợp tong việc phòng ngừa và

xử lý tội phạm cho cỏ hiệu quả trong ứng dụng thực tiễn. Luật hình sự đồng thời.

nghiên edu iên ngành với Tội phạm hoe, Điễu tra hình sự, Luật tổ tụng hin sự, Luật

thi hh án hình sự, ội phọm mới, phạm lội trong gia din Cũng như vậy, có thé

nghiên cửu ch sử ngành Luật Hành chính, Luge din sự, Luật Hơn nhân và gia đnh,

Luật chính ngân hing, Lut đt da, Luật quan sy, Luật TỔ ung, Lad BIỂn và Hàn,

hải, Luật hang không, Luật thương mại... Toàn bộ hệ thống nhà nước pháp luật chuyển

động eo hướng trục tiêu Nhân quyền nhân văn trong NNPQ và xã hội dân sự. Trong su hướng phát tiền hiện na, c ngành Luật quốc gì cần hái mổ rộng, lên thông

liên gin kệ thuật va ứng đụng công nghệ với khu vực và quốc i tương thích với

các Điều ube quốc t6 Có như vậy thì sự điều chính của pháp luật mới din đi ins Phù op, go điêu kin và ơ hội cho sự phí tiên cá nhân ga din, đồng họ dân tộc

vã quắcg, Thôn: qua đ6 để ty được tim quan trọng của io to ng Anh ngs

luật cho sinh viên à yêu câu cấp thiết

Khoa học php WL lin & Loh sử

“Trong khoa học pháp ý, chuyên ngành Lý luận cổ th hid ở phạm vi hep là môn

học Lý luận về nha nước và pháp luật. Song thực ra khoa học lý luận được định vị tir nguyên lý, edt y, mục tiêu của ả một thể chế, văn hình, kiém định trọng thự tin và

‘uaa những luận lý mới cho các bude phát in tế theo, Cơng với đó là lý un

chuyên ngành và lý luận về nh kỹ thuật và ứng đụng pháp lột, Ví đt, lý luận về nhànước php luật, ý luận vẻ pháp uật Hình sự, Dân sực Hôn nhân & Gia inh, Tổ tung,“Thuong mại, Tải chính; Lý luận về sở hu, ội phạm, hin phạt, hợp đồng, th kế

</div>Trang 37<div class="page_container" data-page="37">

“Tên fn, Luật sự. tranh tạng, xé hỏ...Nhữ vây, trong khoa học có thể phân loại pháp

luật heo nhiều cấu trúc để ngin cứu, côn thực ế lý luận pháp luật lun được bể

hiện rong quy phạm pháp luật và quan trọng hơn nữa là tính mục iêu và ứng dụnghiệu quả. Mục tiêu pháp luật hư một i đề tốn họ, nó được tiết kể, kiến to, chỉ

phổi bi nguyên lý, chỉnh sich đằng bg của cổ th chỉ. đồng bộ rong it lý, chính sách. đến nghị quyết FW. tiếp đó là quy phạm chuyên ngành, edn ding bộ trong trit luận về quy phạm túng đọng để đạt hiệu gua trong thực thí pháp luật. Nếu ứng dưng tae tid toa nên sự pit tiễn hi luận — gi phôm đó đúng. Nếu tom phú xổ hội

hog kim hãm sự phát trin tỉ I luôn ~ guy phưm đã sa võ buộc phối sa đi, Sai

hay đúng li phá kiểm dịnh và nhì nhận trong tằm nhị ch sử và logie dể phập luật

thúc dy ự in lên của lịch sử và hướng đến nh vốn, én văn hóa hỏa bình trên mọi phương đệ. Giáo dục khoa bọc pháp lý v8 Lý luận & Lịch sử sẽ cần iếp cận từ tiết

"học VỀ Nhỏ nước Pháp luật của cde niết gia ổ dại phương Đông như: Không Tứ,

Mạnh Tứ, Mặc Tử, Han Phi Tứ từ quan điễm về công lý và vai hồ của vua đại điện

cho “Thin lĩnh phập quyền” trong tường ca vua Hammoubi ương bộ lật

Hammnouni (1792 ~ 1780) đồ lễ rùng phạt những kẻ không tu theo lui phận ảo

vệ ke yếu, đem ảnh sing công lý eiống như mặt tồi soi 16 dễn dân đen; bai học về sự. gắn kế của ôn giáo và Luật Manou An Bp... Cá ri sa cổ đại Phương Tây tong nên kinh tế Nông - Câng - Thuong cùng với nền dn chủ Athensđã đặt nn sốc nhồng In thuyết tiến bộ nhực Thuyết phân guyén của Aristote, ngọn lừa vĩnb cửu là con

người của Heraolte, quyên tự đo biểu đạt Socrates, ông lý của Ciceron... THO trưng

di, cận hiện đại với các quan niệm v8 Luật vĩnh cu, Luật tự nhiên, Luật ea Chia,

Luly tính của con người, về Pháp quyên, về kinh lễ thị trường, về phần quyển, ập quyển và tin quyên, Nhà nước pháp quyển, Khé uớc xã hội.,,Nhân quyền vi mô và. Phê gust, họ thuyết ey Maynard Xeyres về quân lý vì mơ và sự điều tết ị tường của nhà nước... jch sứ của khoa học lý luận pháp luật và quyển lực đã dẫn di đốn sự. đồng thuận bằng các "Khế ước "hài hịa lợi ích nhằm trảnh xung đột vũ trang trong. quan hệ quốc tế. Dây là thành quả của tình độ kinh tẾ tồn cầu và nền dân chủ thể giới, Ban cịnh đồ là các lý luận về kết ối công - tư rong một thể thẳng nt, về uy được bảo hộ của công dân quốc gia và quốe tế, được giáo dục tả châm sóc yIỀ văn hóa báo chí và truyền thông hội nhập....Để cớ thể thiết kế đảm bảo sự thống nhất, chuẩn mực rong hoạt động xây dụng pháp gt từ lý luận dy thực Bn và hiệu gui, cần có ede Nhã lập pháp thục sự tồn năng. Cũng có thể thành lập một *Hội đồng lập pháp tối cao" dễ ó th kiờn duyệt tồn bộ hoạt động và kỹ thuật lập phấp Quốc sa trước khi luận bản ở Quốc hội cũng như trước khi chính thức phé chuẩn và ban hành.

‘hoa lọc pháp lý chuyên ngành ~ lên ngình

Khoa học pháp lý chuyên ngành & Liên ngành cổ thể được hiểu như Luật thực. định và Luật quy phạm, thé hiện qua các điều khan cụ th, Thời eb đại, trung đạ chủ yếu là các bộ Tổng luậc. Sang thời cận hiện dại mới dần xuất hiện các Luật chuyên "sen. Lh sử Pháp luật chuyên nành là các Bộ luật, các Luật rn tt cả cức tah vực “của đồi sống chỉnh tr, xã hội vỀ quản lý hành chính, tự pháp, ah inf, quốc phòng,

32

</div>Trang 38<div class="page_container" data-page="38">

thương mại, ải nguyễn, Wi chính, ngẫn bàng, ao dộng, hịn nhấn gia đình,

‘ung, nh thành rong lịch sử. Khoa học pip suuyên ngành digu chỉnh các nh‘ue cụ thể gắn với tổ chức, pháp nhân, thể nhân, cả dn trong xã hội, Các linh vực

điều chỉnh như: hình sy, dn sự, hành chính, (hương mại, đủ dai tải chính, bên nhân

gia định, thừa Lẻ...Khoa học pháp lý chuyên ngành cũng cần được nghiên eit theo

tin tình tịch sử và logic hệ hơng. kết hợp Luật học so sinh đ im những giá tị chun mục và bên vững, Tuy hiệu, XÃ edn có tim nh tổng quất của môn học khoa

học LSNN & PL,

“Khoa học pháp lý ứng đụng & kỹ thuật

Lịch sử của các quyết định, các hợp đồng, các bản án, các sự kiện trong sự vận

hành của pháp luật thực tiễn ứng dụng. Khi các cơ quan từ pháp áp dụng pháp luật

trong việc thực thi pháp tuật, biển những quy tắc quý định trên các văn bản giẤy tờ, các quyết định của bộ mây tơ pháp ở thành cịn cạ qn lý x8 hội thì hi đố sức mạnh phép chế của nhà nước mới thục sự đi vào đồi sống của xã hội, Sih viên nhận thức được vẫn để rên thông qua thực bảnh sẽ ob thể rở thành những nhà cuân lý giới, những cơng dân tt. Tính kỹ tht lay eu tất yêu của tời dại 1OT. Khoa học pháp 1g ống đọng & kỹ (huật bơng thế nằm ngồi lịch si, Các bản én, 4 lệ, các hợp dng, sắc kh ude, ee Đi ude, Cơng vs đều à nhịng văn bản pháp Mật mang tính hiện thục, Giải quyết xung đột lợi ich bằng công lý tổa ăn, bằng khể ước, thỏa ude, giau kèo gta các bên luôn à con dường ti ưu ca công ý và luật công bình.

Nii trong suất tiến nh hơn 2000 năm dựng nước, gỉ? nước và phát tiễn đt

suede, việc xây dựng nhà nước và pháp luật với các hình thái kinh tế xã hội thì Việt "Nam ln đĩchậm hơn chin chong th giới khoảng từ 50 dn 500 năm. Mỗi sinh viên ‘Dai học Luật cần phải nắm vũng và trên nền chiều sâu của trị thức để giải mã được sự tường tồn của din ộc Việt kh phi đối điệ với ảo hd các cường qo để quốc Hệ Xi, trừ đỂ qube La Mã và cue hiến cha Napoleon Bonaparte. Chin tranh cũng là

một phần của lịch sử quyễn lự và uật pháp, Chiến tranh là sự xung đột về quyền lợi

va quyền lực dén đính điểm. CHI tranh cũng có thé à phương php nhanh nhất để làm giảu trên xác chết, pha bo một hệ thống lạc hậu có thể cũng cần đến chiến tranh,

Nhà nuớc pháp luật chỉnh là công ov để ân bằng quyén yx, eo bằng x8 hội rong lợi

(ch, giữ lại syn Bình cho cf nhân gia dnt và xã hội. Việt Nam tong lịch sử tồng

đối điện với Trung Hoa, quân đội Ngun Mơng, Pháp, Nhật, Mỹ cũng có thể cho. hứng te một bi học kinh nghiệm vỀ đoàn kế các We nguời và tơn giáo đễ có vượt qua chẾn nh, gìn it fa bình, Việt Nom có cả Phật giáo, Nho giáo, Đạo giá, Thign chia giáo và Hồi gido; có 5# te ngohi cùng chung sống, cũng là một sự tri

nghiệm cùng thé giới đương đại dé chung sống hài hịa din tộc, lơn giáo, lợi ích vả

chịu trích nhiệm chung đối với cộng đẳng. Nhà made pháp tlt rong tên tình ih sử

thực sự dt thủ vị nhưng cũng vô cũng kbd khăn đ thâu hiểu một cách khách quan

Khoa học. Các thấy cô sẽ là người din dt ảnh. viên tìm đến những git uị của Văn mình chỉnh tị - pháp lý nhân log: Quin chủ và Cộng hòa và định vị nhà nước pháp

luật Việt Nam tong tiến tinh chung đó, Có một điều hắc chấn ring: Quốc gia Vật

</div>Trang 39<div class="page_container" data-page="39">

Nam, Nhà nước và Pháp luật Việt Nam là một nễn văn hồn mốt tiếp nhận văn hóa

"Đơng Tây song vẫn giữ li hơn cất và phong hóa của en tộc minh. Khi nghiên cửu v8

bộ Quốc tiểu Hình luật, Quốc tiểu thư Khé thé thức, Quốc tiểu Khám tụng điều lệ

Lê Tridu chiếu lệnh thiện chính, Hồng Việt Luật lệ Khim định Đại Nam Hội đi sự

lệ, Lịch triều Hign chương loi chỉ; chúng ta thực sự có quyền tự hảo về một hồi

hiển VN. Phan Huy Chi, Trần Trọng Kim, Vũ Văn Mẫu, đã ng nhận ra giá tị này và

cắc học giả thé giới cũng đã ting đồng nhất quan điểm như vậy, cho dù kho ting học thuật va pháp luật truyễn thống Việt Nam chưa được nghiên edu thực sự kỹ cing chỉ

Thực ta sự phân loại khoa học pháp lý thành ba hệ thắng (Lý luận — Lịch sử, Chuyên ngành Liên ngành, Ứng dụng & Kỹ thu) song hình Quốc gia, Khu vực và “Quốc tế cũng chỉ mang tính tương đổi. Bởi vỀ mật nguyen lý vã thực tiên thì từ lý luận đến quy phạm và thực hành ứng dụng à một chuỗi thơng nh Cũng giống như dường lỗi chính sách của Đăng. những nguyên lý, wit thuyết eơ bản phái được địn vị tong

Hiến pháp, được chuyển hóa thể chế vào các Bộ luật, các Luật. các Nghị định, Thông. 1w, QuyŠ định... và được áp đọng, ứng dụng trung các tường hợp cụ thể mới có tinh hiện thực. Chính vậy nên luật Anh = Mỹ rt coi trọng Luật thự hành. Các Tỉ

được tôn rong eée Ấn lỆ chuẩn được kế thi họ tập dé x lý các dos huồng tương,

tự. Việt Nam thì ngược hi, coi ng lý lun, ơi ng quy phạm, côn luật thực hình

thì phụ thuộc vào hệ hơng chính tr, các quy tỉnh hành chính tự php quân sự đu

dân bảo inh thông nhất lãnh đạo của Đảng. Nu Đảng wong sạch võng mạnh, hệ

thống quan chức thanh liêm, quy trình cơng vụ minh bạch thi lẽ di nhiên luật quy pam sẽ được thực thì chuẩn mục. Nhưng thực ế bộ may nhà nước độc quyền chuyên chính sẽ ắt dễ thả hóa, Luật ý luận và quy phạm sẽ chỉ bu danh, không iện thục

và dễ sai nhằm lệch lạc. Do vậy edn kiểm định ý luận và quy phạm ở luật thực hành

4 đi đồ tệ hiện ở ải độ người dân và các đối rong chị sự đều chính củ quy pl, Theo đơ hận vài sĩ cũng cần in c ba hộ thôn và ong cấu túc êm

kết khu vực và quốc tế, so sánh để định vị giá tị chuẩn. Vi đụ Ly luận về luật Hiến

hp, quy phạm luật Hin pháp, thge bành luật Hin pháp quốc gi, khu vực và quốc

tế; Tử hiển pháp dén L.uật Hanh chính, Luật Hình sự, Luật Dan sự, Luật Hôn nhân gia.

định, Luật thương Mại, Luật TỔ tụng,..Từ ý luận tổng quát nguyên lý chín sich đến lý luận chuyên ngành và ứng đụng phá là sự iê thông thống nhất và đồng bộ, Quan

tượng hơn cả là th tương thích, dụng ich và hiệu quả của hột, Ví đụ “Quyền con gud” tr Luật của Php fo Luật Nhân quyển UN, din Quyén cơ người tong các

bản Hiễn pháp của các nước, rong đó có Việt Nam. Từ Hiễn pháp 1946 dn 2013, tiễn hai trong ác bộ lust và các văn bàn quy phạm và văn bản áp dụng như th nào

die văn hóa pháp luật cũng phải được thực hiện ding bộ wong quy tình đảo tạo

Sinh viên tử khi vào trường đến kh ra trường và các chì thề đổ biết vận dụng vào hành

vi thực tiễn của mình trong các chặng đường lao dộng sing tạo. Nếu trường Đại học. Luật đào tạo được một sinh viên có văn hóa vẻ tư đuy, chuyên môn và nhân cách chi

các dBi tượng sở dụng sẽ được hưởng dụng lợi ch tr chủ he đó,

4

</div>Trang 40<div class="page_container" data-page="40">

3. Thực trạng nghiên cứu, giảng dạy, học tập ĐỘ môn Lịch sit Nhà nước Và Phápluật hiện nay tạ trường OU Luật HN

3.1 Nhộn dign cấu ne món bọc mong hệ thẳng đão tạo

Hiện nay cấu trúc theo 2 hệ Chính quy, Tại chúc; Văn bằng | và 2:

LSNN&-PL (30 hoge 40 tín chi) theo chương bình mới. Chính quy thi phẳn LSNNLSNN&-PL 3 tin

sĩ (4ã0È9, hệ VBØ cí có 2 in eh (S0 ti, tị ĐH Luật HN đều là môn học ty chọn,

Tại sao bộ cử nhân và hệsa dại học có chuyên ngành LLL. phần lý uận luôn được soi trang hơn phần lich sử ? Tei so Lý luận NN&PL lại tách rời Lịch sir? Theo nnguyến lý thì: từ trực quan sinh động đến tư duy Irìu tương. từ tư duy trìu tượng trở vẻ thực tin 06 là can đường biện chứng dé nhận hức chân lý. Vậy thi muốn nhận thức

chân lý nhà nước và pháp luật phải dtr truyền thống, thực tiễn lịch sử và dẫn dt xã

hộ theo con dường đúng đẫn của ding sông lịch sử. Lý luận NN&PI, tiện nay sie gằn

‘vd Luật học đại cương. Luft học nhập mơn, Nhìn ở góc độ lý luận và thục tiễn, phân

‘bi tế học và toàn bộchương nh, cầu trúc bệ thẳng dio tạo môn học ed đội như vậy

là chưa khoa học

Mục tig là dot cho sinh iên tư duy tổng hợp, tư duy Heh sử, aie đi cương

và chuyên ngành v8 Nhà nước và Pháp luật đồn thể giới cơng như ư Việt Nam. Song. os ur Tig thiểu và hầu như không đồ cho sinh viên dod thé tự nghiện cu, ầm

luge, thảo lu và thực hiện cá 9&0 cis của môn học, Sinh viên chưa tập trừng nghiên cu chuẳn bị bài tước giờ thảo luận, Tải iệu trên Internet hi chủ u tang tính giới thiệu đại cương, Khơng đồng bộ, din ti, Với lượng kiến thi tùng th từ nguồn gác

đế đương dại, kết hợp chuyên ngành với nội dụng rộng. Chiome tink học ở năm thế nhất, năm thú hai chủ yêu Ya phần sỗ trung cận đại, phần hiện đại, đương đại hầu như.

hông đủ thời gian bọ tập nghiên cứu. Thực trang bit cặp ny ong đo tạo tín chỉ đã kéo dài nhiều năm nhưng vì chưa có đủ điều kiện đễ cải cách, thay đổi. Khi so sinh với clu trúc "Pháp chế si”, “Cỗ Luật Việt Nam lược khảo - thông khảo”, “Cổ Luật Việt Nam và Tự php si rong hệ thống dio ạo cử nhân Luật khoa Si Gòn trước đây sling dạy về cỗ luật thực sự chuyên sau hơn rit nhiều. Chương trinh do tạo về cơ cầu dại sương năm nhất, chuyên sâu cổ luật năm bai ba, tơ à ln có sự sơ sinh đề im ra giá ca cổ luật so với pháp luật đương tôi. Những cấu rú khoa học tong đảo tao

Luật học chuyên nghiện trước diy cần được nghiền cửu để họ tập kế thừa, Thực io tao Luật học chuyên ngành liên ngành hiện nay edu cải cách liên thông quốc tẾ {48 đảm báo ish khoa học tiến bộ cho tương hi của nên pháp luật Việt Nam,

3.2 in đề tp sân cc công rinh nghiễn cứu ci giảng viên sinh tiêm

Cae công nh nghiên edu vé LgNNPL thể giới và Vit Nam hiện nay còn chưa được quan tâm và đu tư nhẫm din phững bai hạ kinh nghiệm và giá rị kể thi

hát huy, Ý ngiĩa cia việc đu bơ nghiên cứu là như vậy nhưng so sánh quy hình 0

tạo có thể thấy việc thiết kể lập trình chương trình dào tạo mơn học Lịch sử Nhà nước.

Và Phap luật đ Thường Dai học Luật chưa thụ sự đồng bộ, khoa họ và phi hợp với

ine iu chung của nn giáo đục. Sinh viện lật bộ đại học cha có nhiều cơng tình "nghiên cứu chit lượng hơn nữa, Sinh viên luật phái hiểu Bit sử luột của đn tộc xã các

</div>