Đề cương luận văn phát triển đối tượng tham gia bhxh tự nguyện tại bhxh quận ba đình

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (1.17 MB, 15 trang )

Trang 1<div class="page_container" data-page="1">

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOBỘ LAO ĐỘNG – THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI

---ĐỀ CƯƠNG LUẬN VĂN THẠC SĨ

Chuyên ngành: Bảo hiểm Mã ngành:

Đề tài: Phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện tạiBHXH Quận Ba Đình

Người hướng dẫn khoa học : TS.Hoàng Minh TuấnHọc viên : Nguyễn Thùy LinhMã số học viên : BH01004

HÀ NỘI – 2022

</div>Trang 2<div class="page_container" data-page="2">

MỞ ĐẦU1. Lý do chọn đề tài

Bảo hiểm xã hội tự nguyện(BHXHTN) là chính sách BHXH nhân văn với mục tiêu giúp mọi người dân, người lao động trong khu vực phi chính thức có điều kiện hưởng lương hưu, chăm sóc y tế khi hết tuổi lao động. Hơn10 năm qua, chính sách BHXH tự nguyện được thực hiện theo hai giai đoạn, với những quy định khác nhau. Giai đoạn đầu thực hiện theo Luật BHXH năm 2006, giai đoạn tiếp theo thực hiện theo Luật BHXH năm 2014 với những kế thừa, tổng kết, sửa đổi theo tình hình thực tiễn. Và để tiếp tục mở rộng diện bao phủ, ngày 23/5/2018, Ban Chấp hành Trung ương khóa XII đã xây dựng và ban hành Nghị quyết số 28-NQ/TW về cải cách chính sách BHXH với các mục tiêu và giải pháp tổng thể. Trong đó, đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2021, nông dân và lao động khu vực phi chính thức tham gia BHXH tự nguyện chiếm khoảng 1% lực lượng lao động trong độ tuổi; đến năm 2025 đạt khoảng 2,5% và đến năm 2030 đạt khoảng 5%. Đây là dấu mốc quan trọng trong thực hiện chính sách BHXH tự nguyện với những mục tiêu cụ thể, huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị - xã hội.

Quận Ba Đình là Trung tâm Hành chính - Chính trị Quốc gia, nơi thường xuyên diễn ra các sự kiện chính trị, các hoạt động đối nội, đối ngoại quan trọng của Đảng và Nhà nước. BHXH quận Ba Đình là một trong những đơn vị lớn của BHXH TP Hà Nội, năm 2021 số người tham gia BHXH tự nguyện: 2.482 người, Tỷ lệ lao động tham gia BHXH tự nguyện đạt 1,9% so với lực lượng lao động trong độ tuổi lao động. Công tác phát triển đối tượng tham gia BHXHTN có những khó khăn, thách thức khơng nhỏ địi hỏi BHXH Quận Ba Đình phải có biện pháp giải quyết kịp thời để phát triển đối tượng tham gia BHXHTN tương xứng với tiềm năng. Xuất phát từ những lý do đó, học viên chọn đề tài nghiên cứu “Phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện tại BHXH Quận

</div>Trang 3<div class="page_container" data-page="3">

Ba Đình” làm đề tài luận văn thạc sĩ chuyên ngành Bảo hiểm tại trường Đại học Lao động & Xã hội.

2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Những năm gần đây, đề tài “ Phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xãhội tự nguyện tại bảo hiểm xã hội quận Ba Đình” đã có nhiều cơng trình

nghiên cứu đề cập đến các khía cạnh khác nhau về BHXH tự nguyện ở quy mô tỉnh, thành phố, quy mô quận, huyện; trước và sau khi Luật BHXH được ban hành đến nay, điển hình như:

Tác giả Phạm Thị Lan Phương (2015) “Nghiên cứu phát triển BHXHTN đối với NLĐ trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc” Luận án tiến sĩ, đã góp phần giải thích cặn kẽ vai trị, bản chất, đặc điểm, ngun tắc của BHXHTN. Thơng qua nghiên cứu, tác giả cho thấy số lượng NLĐ tham gia BHXHTN trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc có xu hướng tăng lên qua từng năm. Tuy nhiên, đối tượng tham gia BHXHTN còn khoảng cách rất xa so với tiềm năng. Tác giả cũng đã chỉ ra được các nhân tố ảnh hưởng đến việc phát triển BHXHTN trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc gồm các nhân tố như: chế độ chính sách về BHXHTN, thông tin truyền thông về BHXHTN, chất lượng cung cấp dịch vụ của cơ quan BHXH và nhóm nhân tố liên quan tới đặc điểm nhân khẩu học của NLĐ. Thông qua nghiên cứu, đánh giá và phân tích tác giả đã đưa ra được 6 nhóm giải pháp để nhằm phát triển BHXHTN trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc trong giai đoạn tới.

Tác giả Hồ Ngọc Châm (2019) “ASXH của lao động trong khu vực PCT: Nghiên cứu bảo hiểm y tế và BHXH tại Thành phố Hà Nội” Luận án tiến sĩ, đã xây dựng một hệ thống cơ sở lý luận về ASXH cho NLĐ trong khu vực PCT bằng cách đưa ra hàng loạt các khái niệm then chốt quan trọng để luận giải cho luận án của mình. Đồng thời tác giả đã làm rõ, nhận diện được thực trạng tham gia bảo hiểm y tế (BHYT), BHXH của NLĐ trong khu vực PCT, phân tích những yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia BHYT, BHXH của NLĐ trong khu vực PCT. Từ đó, tác giả đã đưa ra được một số khuyến nghị nhằm tăng cường khả năng tham gia BHYT, BHXH của NLĐ trong khu vực PCT tại Thành phố

</div>Trang 4<div class="page_container" data-page="4">

Hà Nội. Kết quả của luận án đã phản ánh đúng thực trạng tham gia BHYT, BHXH của NLĐ trong khu vực PCT hiện nay. Đặc biệt với chương trình BHXHTN tác giả đã làm nổi bật lên được tỷ lệ có rất ít NLĐ tham gia loại hình BHXHTN này, nói cách khác là NLĐ vẫn chưa “mặn mà” với chương trình BHXHTN do có một số ngun nhân từ phía NLĐ, cơ chế chính sách về chương trình BHXHTN… Đây là một nghiên cứu dưới góc độ xã hội học khá cơng phu, bài bản, có giá trị khoa học và thực tiễn cao.

tác giả Dương Thảo Phương (2014) “Pháp luật về BHXHTN – Thực trạng và giải pháp” Luận văn thạc sĩ. Nội dung của luận văn cho thấy, dưới góc độ tiếp cận luật học tác giả đã làm nổi bật được những vấn đề mang tính lý luận về pháp luật BHXHTN. Đồng thời tác giả đã mô tả thực trạng pháp luật BHXH và thực tiễn thực hiện pháp luật BHXH ở Việt Nam thơng qua phân tích các tài liệu có sẵn từ năm 2008 cho đến năm 2013. Thông qua nghiên cứu, tác giả đã chỉ ra những thành tựu đạt được và nguyên nhân, hạn chế trong thực hiện pháp luật về BHXHTN ở Việt Nam, từ đó tác giả đã đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về BHXHTN ở Việt Nam.

Tác giả Phạm Ngọc Hà (2011) “Các giải pháp tăng cường BHXHTN cho nông dân ở tỉnh Quảng Nam” Luận văn thạc sĩ. Nội dung của luận văn đã hệ thống hóa và làm sáng tỏ được cơ sở lý luận về tham gia BHXHTN cho người nông dân. Đồng thời tác giả đã đánh giá thực trạng triển khai BHXHTN đối với nông dân tại tỉnh Quảng Nam trong giai đoạn 2008 – 2010. Từ kết quả phân tích và đánh giá thực trạng, tác giả đã chỉ ra những ưu điểm và những hạn chế nhất định ảnh hưởng tới tham gia BHXHTN của người nông dân ở tỉnh Quảng Nam. Thông qua nghiên cứu, tác giả đã đưa ra những mục tiêu, phương hướng và nhu cầu về tham gia BHXHTN cho người nông dân tại tỉnh Quảng Nam. Đồng thời đề xuất ra các nhóm giải pháp, khuyến nghị nhằm tăng cường BHXHTN cho người nông dân ở tỉnh Quảng Nam.

Tác giả Bùi Sỹ Lợi (2019) “Nghiên cứu giải pháp mở rộng diện bao phủ BHXH đối với lao động khu vực PCT tại Việt Nam” Đề tài khoa học . Nội dung

</div>Trang 5<div class="page_container" data-page="5">

của đề tài đã làm rõ một số kết quả đạt được cũng như chỉ ra một số tồn tại, hạn chế và nguyên nhân trong phát triển BHXHTN đối với lao động trong khu vực PCT ở Việt Nam trong thời gian vừa qua. Từ đó tác giả đã có một số giải pháp, khuyến nghị nhằm phát triển BHXHTN đối với lao động trong khu vực PCT trong thời gian tới ở Việt Nam. Dưới góc độ là một nhà quản lý, nhà khoa học tác giả đã có những đóng góp hết sức tích cực góp phần giúp Đảng, Nhà nước có những điều chỉnh phù hợp để phát triển mở rộng diện bao phủ BHXHTN đối với lao động khu vực PCT ở Việt Nam trong thời gian tới.

Tác giả Võ Năm (2017) “Phát triển đối tượng tham gia BHXHTN trên địa bàn tỉnh Bình Định - Thực trạng và giải pháp” Đề tài khoa học . Nội dung của đề tài đã cho thấy thực trạng số lượng NLĐ tham gia BHXHTN tại tỉnh Bình Định tăng từng năm. Tuy nhiên, đối tượng NLĐ chưa tham gia vẫn còn quá lớn. Tác giả cũng chỉ ra được thực trạng về cơng tác tun truyền chính sách BHXHTN, cải cách hành chính, ứng dụng cơng nghệ thơng tin trong thực hiện chính sách BHXHTN. Chỉ ra thực trạng cơng tác phối hợp với các cơ quan chuyên môn, ban ngành có liên quan trong thực hiện nhiệm vụ. Đồng thời đánh giá được nhận thức và nhu cầu tham gia BHXHTN của NLĐ.Chỉ ra được yếu tố ảnh hưởng và các giải pháp để phát triển BHXHTN trên địa bàn tỉnh Bình Định.

Như vậy, vấn đề nghiên cứu BHXHTN ở Việt Nam đã thu hút được khá đông giới nghiên cứu quan tâm, đã có những nghiên cứu khá đồ sộ, cơng phu, có tính khoa học và giá trị thực tiễn cao. Nhiều nghiên cứu đã được định hình và áp dụng trong thực tiễn. Hiện nay, việc nghiên cứu chính sách BHXHTN ở Việt Nam có giá trị và ý nghĩa vơ cùng to lớn góp phần làm cơ sở, căn cứ giúp Đảng và Nhà nước có những điều chỉnh, sửa đổi về chính sách BHXHTN cho phù hợp với tình hình thực tế của đất nước. Đặc biệt, q trình cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa phát triển nhanh chóng chưa từng có như hiện nay ở Việt Nam, từ đó địi hỏi vấn đề đặt ra là ASXH cho NLĐ (nông dân, lao động khu vực PCT) để họ có cơ hội, điều kiện tiếp cận với chính sách BHXHTN được thuận tiện hơn.

</div>Trang 6<div class="page_container" data-page="6">

Tại bảo hiểm xã hội Quận Ba Đình, chưa có đề tài nào nghiên cứu cụ thể

về vấn đề bảo hiểm xã hội tự nguyện, do vậy đề tài “Phát triển đối tượng thamgia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại bảo hiểm xã hội quận Ba Đình” sẽ đi sâu

phân tích thực trạng tham gia BHXHTN , từ đó đề xuất các giải pháp nhằm phát triển đối tượng tham gia tại BHXH tự nguyện tại Quận Ba Đình nói riêng và BHXH Thành Phố Hà Nội nói chung.

3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

3.1. Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận thực trạng tham gia BHXHTN của người lao động ở Quận Ba Đình, luận văn tiến hành nghiên cứu phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện. Từ đó, có những giải pháp phù hợp để thúc đẩy, phát triển về số lượng và chất lượng NLĐ tham gia BHXHTN trong thời gian tới ở Quận Ba Đình, Hà Nội.

3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về việc phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện.

- Đánh giá thực trạng tham gia BHXHTN hiện nay của NLĐ ở Quận Ba Đình, Hà Nội.

- Đề xuất giải pháp nhằm phát triển đối tượng tham gia BHXHTN ở Quận Ba Đình, Hà Nội.

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Nghiên cứu việc phát triển đối tượng tham gia BHXHTN của NLĐ ở Quận Ba Đình, Hà Nội.

Phạm vi nghiên cứu:

- Phạm vi nội dung: nghiên cứu công tác phát triển đối tượng tham gia

BHXHTN tại Bảo hiểm xã hội.

- Phạm vi thời gian: Đánh giá thự trạng phát triển đối tượng thạm gia

BHXHTN tại BHXH Quận Ba Đình giai đoạn 2018-2022 và đề xuất giải pháp phát triển giai đoạn 2023-2027.

</div>Trang 7<div class="page_container" data-page="7">

- Phạm vi không gian: Đề tài nghiên cứu tại Bảo hiểm xã hội Quận Ba Đình.

5. Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu. - Điều tra xã hội học.

- Phân tích tổng hợp.

6. Nội dung chi tiết

Ngồi phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung luận văn gồm 03 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã

hội tự nguyện.

Chương 2: Thực trạng phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện tại

bảo hiểm xã hội Quận Ba Đình giai đoạn 2018-2022

Chương 3: Giải pháp phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự

nguyện tại Bảo hiểm xã hội Quận Ba Đình

</div>Trang 8<div class="page_container" data-page="8">

CHƯƠNG 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỐI TƯỢNG THAM GIA BẢOHIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN

1.1. Khái niệm phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện.

1.1.1. Khái niệm phát triển1.1.2. Khái niệm đối tượng tham gia

1.1.3. Khái niệm phát triển đối tượng tham gia

1.2. Cơ sở lý luận về bảo hiểm xã hội tự nguyện

1.2.1. Bảo hiểm1.2.2. Bảo hiểm xã hội 1.2.3. Bảo hiểm xã hội bắt buộc1.2.4. Bảo hiểm xã hội tự nguyện

1.2.5. Quy định cơ bản về chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện1.2.6. Vai trò của bảo hiểm xã hội tự nguyện

1.2.7. Nguyên tắc của bảo hiểm xã hội, bảo hiểm xã hội tự nguyện

1.3 Nội dung phát triển đối tượng tham gia, cách thức tổ chức thực hiện.

1.3.1. Đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện1.3.2. Mức đóng, mức hưởng bảo hiểm xã hội tự nguyện1.3.3. Phương thức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện.1.3.4. Tổ chức Bộ máy thực hiện bảo hiểm xã hội tự nguyện1.3.5. Quy trình, cách thức thực hiện bảo hiểm xã hội tự nguyện

</div>Trang 10<div class="page_container" data-page="10">

CHƯƠNG 2:

THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỐI TƯỢNG THAM GIA BẢO HIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI QUẬN BA ĐÌNH

GIAI ĐOẠN 2018-2022

2.1. Khái quát chung về bảo hiểm xã hội quận Ba Đình .

2.1.1. Về quận Ba Đình

2.1.2. Về bảo hiểm xã hội quận Ba Đình

2.1.3. Về đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại quận Ba Đình

2.2. Thực trạng phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tựnguyện tại Quận Ba Đình

2.2.1. Số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện2.2.2. Tỷ trọng người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.2.3. Số hồ sơ tham gia, giải quyết hưởng chế độ bảo hiểm xã hội tự nguyện2.2.4. Mức thu nhập bình quân của đối tượng tham giabảo hiểm xã hộitự nguyện

2.2.5. thu - chi chế độ bảo hiểm xã hội tự nguyện Số

2.3. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đối tượng thamgia bảo hiểm xã hội tự nguyện.

2.3.1. Ảnh hưởng đặc điểm cá nhân ng ườ i tham gia

2.3.1.1 Ảnh hưởng của giới tính người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

</div>Trang 11<div class="page_container" data-page="11">

2.3.1.2 Ảnh hưởng của tuổi người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.1.3 Ảnh hưởng học vấn của người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.1.4. Ảnh hưởng thu nhập của người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.2 Ảnh hưởng nhận thức, hiểu biết của ng ườ i lao động về bảo hiểmxã

hội tự nguyện

2.3.2.1 Ảnh hưởng của nhận thức

2.3.2.2 Ảnh hưởng của hiểu biết

2.3.3 Ảnh hưởng của chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.3.1 Chế độ hưởng bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.3.2 Mức hưởng bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.3.3 Thời gian đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện

2.3.3.4 Hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện của Nhà nước

2.3.4 Ảnh hưởng của truyền thông .

2.4 Đánh giá chung

</div>Trang 12<div class="page_container" data-page="12">

CHƯƠNG 3:

GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỐI TƯỢNG THAM GIA BẢO HIỂM XÃHỘI TỰ NGUYỆN TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI QUẬN BA ĐÌNH

3.1. Quan điểm, định hướng của Nhà nước đến phát triển bảo hiểmxã hội tự nguyện ở Việt Nam và quận Ba Đình

3.1.1 Quan điểm định hướng phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xãhội tự nguyện ở Việt Nam

3.1.1 Quan điểm định hướng phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xãhội tự nguyện tại quận Ba Đình

3.2. Giải pháp phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tựnguyện tại bảo hiễm xã hội quận Ba Đình.

3.2.1. Tăng cường, đổi mới cơng tác thơng tin, tuyên truyền về BHXHtự nguyện

3.2.2. Tạo nguồn, xây dựng mức hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện theotừng nhóm đối tượng

3.2.3. Kiện toàn, mở rộng hệ thống đại lý thu BHXH tự nguyện3.2.4. Đẩy mạnh cải cách hành chính, trọng tâm là cải cách thủ tụchành chính, nâng cao chất lượng dịch vụ và ứng dụng CNTT trong thực hiệnBHXH tự nguyện

3.3. Khuyến Nghị

3.3.1. Khuyến nghị Đảng, nhà nước.

3.3.2. Khuyến nghị cơ quan bảo hiểm xã hội các cấp3.3.3. Khuyến nghị các cơ quan khác có liên quan.

</div>Trang 14<div class="page_container" data-page="14">

KẾ HOẠCH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

STT Nội dung cơng việcThời gian thực hiện dự kiến

1 Hồn thành đề cương chi tiết 09/12/2022 13/12/2022 2 Nộp quyển đề cương luận văn 14/12/2022

3 Nộp quyển đề cương đã chỉnh sửa

4 Thu thập tài liệu thứ cấp 01/2023 02/2023

Triển khai nghiên cứu: + Nghiên cứu cơ sở dữ liệu

7 Báo cáo tiến độ

8 Nộp quyển luận văn sinh hoạt khoa học