Áp dụng một mô hình và hai lý thuyết truyền thông để xây dựng fanpage “tet without waste” trên nền tảng facebook

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (6.35 MB, 28 trang )

Trang 1<div class="page_container" data-page="1">

HỌC VIỆN NGOẠI GIAO

KHOA TRUYỀN THƠNG VÀ VĂN HĨA ĐỐI NGOẠI

BÁO CÁO CUỐI HỌC KỲ I

MÔN: LÝ THUYẾT TRUYỀN THÔNG

Giảng viên hướng dẫn : TS Lê Vũ Điệp

Sinh viên thực hiện : Lê Quỳnh Anh (nhóm trưởng)

Bùi Lê Minh Thu Hoàng Trung Kiên

Ma Thị Thảo Ngân Đàm Thu Trà

Hà Nội

- 2023

ĐỀ TÀI: ÁP DỤNG MỘT MƠ HÌNH VÀ HAI LÝ THUYẾT TRUYỀN THƠNG ĐỂ XÂY DỰNG FANPAGE “TET WITHOUT

WASTE” TRÊN NỀN TẢNG FACEBOOK

</div>Trang 2<div class="page_container" data-page="2">

3.1. Khảo sát mức độ chi tiêu của người tiêu dùng trong dịp Tết………..6

3.2. Khảo sát phản hồi và đánh giá của người theo dõi fanpage………..7

II. PHÂN TÍCH SẢN PHẨM TRUYỀN THƠNG……….……….10

1. Mơ hình truyền thơng và áp dụng mơ hình truyền thơng của Shannon vào sản phẩm truyền thơng………..………10

1.1. Mơ hình truyền thơng là gì?...10

1.2. Mơ hình truyền thơng của Shannon………11

1.3. Áp dụng mơ hình truyền thơng của Shannon vào sản phẩm truyền thông……… ………...12

2. Áp d ng hai lý thuy t truy n thông vào s n ph m truy n thôngụ ế ề ả ẩ ề ………..14

2.1. Thuyết đóng khung và áp dụng thuyết đóng khung để xây dựng

</div>Trang 3<div class="page_container" data-page="3">

LỜI MỞ ĐẦU

Tết là dịp vô cùng thuận lợi để người buôn bán, kinh doanh “kiếm lời” do người tiêu dùng có nhu cầu mua sắm rất cao vào thời điểm này. Gia đình nào cùng mong muốn một cái Tết đầy đủ, sung túc: người ta mua sắm đồ đạc trang hoàng nhà cửa, quần áo phụ kiện xúng xính làm đẹp, thực phẩm cho những mâm cơm Tết, bàn trà Tết. Tuy nhiên, trong hoàn cảnh hiện nay, xã hội phát triển từng ngày khiến cho chất lượng cuộc sống tốt hơn rất nhiều, nhiều gia đình sẵn sàng chi hàng trăm triệu đồng, thậm chí hàng tỷ đồng để mua sắm cho dịp lễ lớn trong năm, gây ra việc chi tiêu “vô tội vạ” để rồi vô số đồ ăn thừa mứa bị đổ bỏ, quần áo mặc năm nay năm sau không muốn mặc lại nữa... Có thể thấy đây là một vấn đề đang ngày càng nhức nhối, làm dấy lên nỗi lo ngại về tệ nạn lãng phí trong sinh hoạt xã hội vào mỗi độ Tết đến xuân về. Dù không phải là vấn đề mới, nhưng những biểu hiện đang ngày càng tiêu cực đòi hỏi phải có biện pháp cải thiện, thay đổi.

Với mong muốn thay đổi nhận thức về chi tiêu, mua sắm của mọi người trong dịp Tết, “TET WITHOUT WASTE” được thành lập. Đây là một dự án xã hội của nhóm sinh viên chúng tơi nhằm nâng cao ý thức cộng đồng và cung cấp cho người xem những góc nhìn đa chiều về vấn đề lãng phí trong việc chi tiêu mỗi dịp Tết đến xuân về, từ đó đưa ra một số biện pháp giải quyết hiệu quả.

</div>Trang 4<div class="page_container" data-page="4">

I. TỔNG QUAN VỀ SẢN PHẨM

Link truy cập:

1. Một số thông tin về sản phẩm

Nhận thấy thực trạng lãng phí, mua sắm thừa thãi khơng cần thiết của một bộ phận người tiêu dùng hiện nay, khơng chỉ trong Tết mà cịn trong một số dịp lễ khác trong năm, fanpage TET WITHOUT WASTE được xây dựng với mục đích mang tới cho người xem một cái nhìn đa chiều hơn và vấn đề, đồng thời cảnh tỉnh, nhắc nhở cũng như cung cấp một số giải pháp để giảm thiểu tình trạng tiêu cực này. Chúng tơi mong muốn, sau khi theo dõi fanpage, mọi người sẽ có ý thức tốt hơn về việc mua sắm, tiết kiệm, từ đó góp phần làm cho xã hội trở nên văn minh, tốt đẹp hơn.

1.2. Nền tảng truyền thông

Nền tảng được lựa chọn cho sản phẩm này là Facebook. Đây là một nền tảng phổ biến và thân thiện với người dùng ở nhiều độ tuổi, đặc biệt là người trẻ và trung niên, do đó có thể dễ dàng tiếp cận với đối tượng mà page hướng tới. Các bài viết

</div>Trang 5<div class="page_container" data-page="5">

được đăng tải trên page nội dung không quá dài, đan xen những câu thơ về Tết, mỗi bài đều có hình ảnh minh hóa bám sát key tone tạo nên một không gian page thống nhất, để lại ấn tượng sâu sắc cho người xem.

Ngay từ cái tên, fanpage "TET WITHOUT WASTE" đã thể hiện được sự độc đáo khi kết hợp giữa Tiếng Việt và Tiếng Anh, kết hợp thêm sự hợp vần "Tết - Waste" tạo ra sự gần gũi với giới trẻ hiện nay. Còn với slogan, tương tự như tên page, cũng được gieo vần, tạo ra một thông điệp thu hút và đánh thẳng vào tâm lý của người xem: Tết vẫn vui, vẫn đủ đầy mà khơng lo rỗng túi, khơng lo phí tiền.

1.4. Đối tượng

Đối tượng chủ yếu của fanpage là sinh viên, người đi làm và nội trợ những - người có xu hướng chi tiêu nhiều hơn vào dịp Tết. Do đó, lựa chọn những đối tượng này sẽ khiến hiệu quả cao và rõ ràng hơn.

1.5. Tone màu chủ đạo (Key tone)

Key tone của fanpage là những màu sắc quen thuộc trong ngày Tết: đỏ, vàng, xanh, kết hợp với thời gian đăng bài là một yếu tố thu hút rất tốt, khiến bài viết của page trở nên nổi bật và mang đặc trưng riêng, dễ nhớ, dễ hình dung.

1.6. Thời gian đăng bài

Các bài đăng của fanpage kéo dài từ sau Tết Dương lịch đến ngày 30 Tết Âm lịch. Đây là khoảng thời gian hợp lý cho nội dung của các bài viết khi nằm ở giữa hai dịp nghỉ lễ lớn, khơng khí Tết ln ngập tràn khiến người xem chú ý hơn đến những bài viết về dịp này. Đồng thời, các bài viết được đăng liên tục với tần suất trung bình 2 ngày/bài giúp người xem có thể theo dõi một cách rõ ràng, liền mạch.

1.7. Số liệu tổng quan

</div>Trang 6<div class="page_container" data-page="6">

2. Quá trình đăng bài

1 Ra mắt, giới thiệu page: lý do lập page, đặt vấn

đề về việc mua sắm lãng phí trong dịp Tết 02/01/2023

Tết trong bạn là gì, Một số khác biệt giữa Tết xưa và Tết nay: dẫn dắt vấn đề rằng khi vật chất đầy đủ và dư dả hơn, mọi người lại có xu hướng lãng phí, màu mè hơn trong chi tiêu ngày Tết. Gợi ra vấn đề Tết nay dường như không cịn khơng khí như Tết xưa bởi thương mại hoá

04/01/2023

Đưa ra khảo sát về chi tiêu của người dân ở ba nước Philippines, Indonesia và Việt Nam trong dịp Tết, nhằm giúp người xem có cái nhìn rõ ràng hơn về vấn đề

07/01/2023

4 Thực trạng mua sắm trong dịp Tết qua phỏng 08/01/2023

</div>Trang 7<div class="page_container" data-page="7">

vấn thực tế tại trường và ngoài trường: Sinh viên

Thực trạng mua sắm trong dịp Tết qua phỏng vấn thực tế tại trường và ngoài trường: Người đi làm, nội trợ

10/01/2023

6 Nguyên nhân cho sự lãng phí dịp Tết 12/01/2023 7 Hậu quả của việc tiêu xài lãng phí ngày Tết 14/01/2023

Thực chất Tết là gì trong bạn, Tết có cần phải lãng phí mới đủ đầy không: Lật lại câu hỏi để ngỏ ở bài viết (2), nhắc nhở và nhấn mạnh về giá trị cốt lõi và ý nghĩa thực sự của ngày Tết là đồn viên chứ khơng phải 'cái vỏ' vật chất

16/01/2023

Các chiêu trò “thao túng tâm lý” khiến người tiêu dùng chi tiêu nhiều hơn của cơ sở kinh doanh, siêu thị, người bán hàng

17/01/2023

10 Biện pháp giải quyết tình trạng lãng phí 18/01/2023

11 Cách để tránh bị rơi vào trạng thái mua sắm

lãng phí khơng cần thiết 19/01/2023

</div>Trang 8<div class="page_container" data-page="8">

3. Những khảo sát đã thực hiện

3.1. Khảo sát mức độ chi tiêu của người tiêu dùng trong dịp Tết (100 người) - Link khảo sát: “PHIẾU KHẢO SÁT MỨC ĐỘ CHI TIÊU TRONG DỊP TẾT”

- Kết quả khảo sát:

</div>Trang 9<div class="page_container" data-page="9">

3.2. Khảo sát phản hồi và đánh giá của người theo dõi fanpage

- Link khảo sát: “FEEDBACK CHO PAGE TET WITHOUT WASTE”

- Kết quả khảo sát:

</div>Trang 11<div class="page_container" data-page="11">

Nếu đánh giá dưới 5⭐ các cậu cho chúng t xin ý kiớến tại sao nha

1. Vì những thơng điệp mà page truy n tề ải vô cùng ý nghĩa và đem lại rất nhiều hi u quả khi mình áp ệdụng.

2. Một số tiêu đề hơi dài, hơi thiếu điểm nh n. ấ

3. Bài vi t rế ất ý nghĩa, giúp chúng mình nhận ra những chi tiêu h ng ngày mà vằốn chúng mình khơng để ý đến. Nh ng khoữảng chi tưởng chừng như nhỏ bé nhưng lại góp ph n gây ầảnh hưởng đến bản thân, gia đình và xã hội.

4. Khơng chi tiêu vào nh ng th khơng có tác dữứụng n a. ữ

5. Có lẽ lý do liên quan đến thói quen, việc đọc qua nh ng bài vi t này sữếẽ không tác động một cách trực di n, và sâu s c nhệắất đến thay đổi thói quen ngay được.

</div>Trang 12<div class="page_container" data-page="12">

6. Thông điệp page rất hay. 7. Page tuyệt vời quá!

8. Page cần để ội dung và tiêu đề n cố định hơn.

II. PHÂN TÍCH SẢN PHẨM TRUYỀN THƠNG

1. Mơ hình truyền thơng và áp dụng mơ hình truyền thơng của Shannon vào sản phẩm truyền thơng

1.1. Mơ hình truyền thơng là gì?

Mơ hình truyền thơng là 1 dạng thức biểu thị quan hệ của các yếu tố trong quá trình truyền thơng. Mơ hình truyền thơng cơ bản nhất gồm có 04 yếu tố:

Người gửi (Sender) hoặc Nguồn truyền thông (Source): Người gửi là nhân tố đầu tiên trong một q trình truyền thơng có vai trị phát đi thơng điệp. Người gửi có thể là một hoặc một nhóm người, một cơ quan báo chí, phát thanh…

Thông điệp (Message): Thông điệp mà người gửi phát đi tùy theo đối tượng tiếp nhận mà sử dụng cách truyền đạt khác nhau, nhưng các thơng điệp trong q trình truyền thơng để có thể tiếp cận số lượng lớn người nhận thì phải có tính phổ cập, dễ hiểu, bất kể thơng điệp đó sử dụng ngơn ngữ, ký hiệu gì.

Người nhận (Receiver): Thơng thường, truyền thơng hướng tới một nhóm đối tượng nhất định, quy định bởi độ tuổi, giới tính, khu vực địa lý, địa vị xã hội, xu hướng tính dục… Việc xác định được người nhận thông điệp truyền thông sẽ giúp nguồn phát hoặc người gửi thu hẹp phạm vi thông điệp để dễ tiếp cận với số đông khán giả hơn, tăng hiệu quả truyền thông.

Hiệu quả (Effect): Trong quá khứ, đặc biệt là đối với mơ hình sơ khai nhất của truyền thông, hiệu quả truyền thông không được xem trọng bởi truyền thông trong giai đoạn này mang tính áp đặt khá cao, dù mục đích của truyền thơng là để phủ sóng thơng điệp với cơng chúng. Sau này, với các mơ hình phức tạp hơn, hiệu quả truyền

</div>Trang 13<div class="page_container" data-page="13">

thông khơng những trở về đúng với vai trị của nó mà còn là một trong những thành tố quan trọng để xác định q trình truyền thơng thành cơng hay thất bại.

Mơ hình truyền thơng của Lasswell sau đó đã bổ sung thêm một yếu tố quan trọng khác, đó là Kênh truyền tải (Channel), do công chúng đã bắt đầu tiếp cận với thông tin qua nhiều phương tiện và tiếp nhận thông điệp bằng các giác quan khác nhau theo sự thay đổi như vũ bão của công nghệ và cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật hiện đại. Tuy nhiên, mơ hình truyền thơng ở thời điểm này vẫn là mơ hình truyền thơng một chiều. Sự bổ sung hai thành tố khác vào cơng trình nghiên cứu của Lasswell đã tạo ra một mơ hình mới cho truyền thơng hiện đại, đó là mơ hình truyền thông của Shannon với sự xuất hiện của yếu tố Nhiễu (Noise) và Phản hồi (Feedback). Ngày nay, mơ hình truyền thơng hai chiều của Shannon vẫn được sử dụng rộng rãi và được đánh giá cao về mặt hiệu quả truyền thông cũng như coi trọng ý kiến đánh giá của công chúng. Fanpage “Tet Without Waste” trên Facebook đã áp dụng mơ hình truyền thơng này để tạo vận hành dự án nhằm giảm thiểu chi phí cho Tết Nguyên Đán của những người theo dõi fanpage.

1.2. Mô hình truyền thơng của Shannon

Tương tự như mơ hình truyền thơng của Lasswell, Shannon đã kế thừa các yếu tố Người gửi Thông điệp Kênh truyền tải Người nhận, , , và Hiệu quả, chỉ khác ở hai yếu tố bổ sung:

</div>Trang 14<div class="page_container" data-page="14">

Nhiễu (Noise): Thông điệp truyền từ người gửi có thể bị ảnh hưởng bởi các yếu

tố bên ngồi và có thể làm giảm hiệu quả truyền thông. Tuy vậy, nhiễu vẫn luôn được coi là quy luật của q trình truyền thơng, nếu biết xử lý nhiễu sẽ tăng thêm hiệu quả cho q trình truyền thơng.

Phản hồi (Feedback): Những phản hồi từ người nhận sau q trình truyền thơng là cần thiết để thơng điệp truyền thơng khơng mang tính áp đặt và là yếu tố giúp cho mô hình truyền thơng của Shannon từ một chiều trở thành hai chiều.

Trong một thời đại khi số lượng cơng chúng có học thức cao chiếm khơng ít và khơng cịn tiếp nhận thơng tin một cách thụ động, mơ hình truyền thơng của Shannon khơng đơn giản như những mơ hình đi trước nhưng cũng khơng q phức tạp là mơ hình lí tưởng để nhóm lựa chọn truyền thơng về một chủ đề gây nhức nhối xã hội. Với vai trò là sinh viên và cần có thêm nhiều góp ý để hồn thiện hơn, yếu tố phản hồi trong mơ hình Shannon là công cụ đắc lực. Một số nhân tố gây nhiễu cũng là phương tiện giúp để các thành viên trong nhóm trải nghiệm nhiều hơn và trau dồi cách xử lý với những vấn đề phát sinh trong q trình truyền thơng.

1.3. Áp dụng mơ hình truyền thơng của Shannon vào sản phẩm truyền thông

1.3.1. Người gửi

Trong dự án “Tet Without Waste”, người thực hiện được biết đến là nhóm sinh viên nhìn chung đã có nghiên cứu, khảo sát về vấn đề lãng phí trong dịp Tết Nguyên Đán được nêu ở phần mô tả của fanpage. Trong bài đăng đầu tiên của fanpage, lý do khởi động dự án đã được trình bày chi tiết và được chứng minh rõ ràng hơn ở 11 bài đăng sau đó. Vì vậy, dù khơng đứng ở vai trị chuyên gia nhưng fanpage vẫn tạo độ tin cậy nhất định cho người theo dõi.

</div>Trang 15<div class="page_container" data-page="15">

1.3.2. Thơng điệp

Fanpage có tất cả 13 bài đăng, trong đó bài đăng đầu tiên có vai trị nêu vấn đề và thu hút sự chú ý, theo dõi của khán giả; 02 bài đăng cuối cùng để kết thúc q trình truyền thơng, chúc Tết và lấy ý kiến phản hồi từ phía người theo dõi của trang. Thông điệp chủ đạo là hạn chế tình trạng lãng phí vào ngày Tết, được gửi tới người đọc chủ yếu từ bài đăng thứ 02 ( gày 4/1/2023) đến bài đăng thứ 11 (n ngày 19/1/2023).

1.3.3. Kênh truyền tải

Dự án được truyền thông qua fanpage “Tet Without Waste” trên Facebook, bởi đây là nền tảng mạng xã hội có lượng người Việt sử dụng lớn nhất với độ tuổi đa dạng nhất.

1.3.4. Người nhận

“Tet Without Waste” không giới hạn độ tuổi của người theo dõi fanpage và ưu tiên số lượng người tiếp cận. Mục đích của dự án là để đẩy lùi nạn lãng phí trong tồn dân, bắt đầu từ những nhóm người nhỏ, vì vậy, lượng người biết đến các bài đăng càng cao, tỉ lệ lãng phí vơ độ ngày Tết sẽ có khả năng giảm càng lớn.

1.3.5. Hiệu quả

Số người theo dõi fanpage tính đến thời điểm làm báo cáo (ngày 5/2/2023) là 225 người. Trong đó, số tương tác ở mỗi bài đăng trung bình dao động từ 20-30 lượt, có những bài đăng nổi bật nhận được tương tác cao hơn mức này, thường là những bài viết về giá trị tinh thần của ngày Tết hoặc phỏng vấn sinh viên trường. Đây chưa phải con số quá cao nhưng nhìn chung được duy trì ở mức ổn định.

1.3.6. Nhiễu

Vì dự án diễn ra trong một khoảng thời gian ngắn và khơng có điều kiện mở rộng phạm vi địa lí để nghiên cứu nên sẽ có thể gây ra một số yếu tố nhiễu khiến fanpage chưa nhận được số lượt theo dõi và tương tác từ nhiều người khác. Ví dụ:

+ Một số gia đình có điều kiện kinh tế ở mức khá giả sẽ không cho rằng họ đang tiêu tốn quá nhiều vào dịp Tết mà cách chi tiêu của họ nằm trong tầm kiểm soát và phục vụ cho tinh thần.

+ Fanpage được xây dựng bởi nhóm sinh viên ở miền Bắc, vì vậy có thể chưa khái qt được cách chi tiêu của người dân khu vực miền Trung và miền Nam.

</div>Trang 16<div class="page_container" data-page="16">

+ Không phải tất cả mọi người đều chi tiêu quá giới hạn và cách chi tiêu trong dịp Tết của mỗi người là khác nhau xét về giới tính, độ tuổi, địa vị xã hội…

1.3.7. Phản hồi

Ý kiến phản hồi của người theo dõi được thu thập qua một khảo sát trên Google Forms sau khi Tết Nguyên Đán 2023 kết thúc. Tính đến ngày 5/2/2023, khảo sát nhận được 18 câu trả lời trên tổng số hơn 200 người theo dõi. Đây chưa phải là con số đủ để đánh giá hiệu quả truyền thông và có một số lí do cho số liệu này, có thể kể đến như khoảng thời gian giữa bài đăng khảo sát và bài đăng chúc mừng năm mới là quá dài để bài viết xuất hiện trên bảng tin của người theo dõi nhiều như các bài đăng trước/ không phải người theo dõi nào cũng sẵn sàng bỏ thời gian để hoàn thành một cuộc khảo sát không thực sự tạo ra lợi ích cho họ… Điều này cho thấy phương án tạo khảo sát và cách truyền thông cho khảo sát chưa tối ưu.

2. Áp d ng hai lý thuy t truy n thông vào s n ph m truy n thơng ụ ế ề ả ẩ ề

2.1. Thuyết đóng khung và áp dụng thuyết đóng khung để xây d ng fanpage ự

2.1.1. Thuyết đóng khung

Theo Goffman, “khung” chính là những giản đồ của sự diễn giải (schemata of interpretation) cho phép con người “xác định, tiếp nhận, định dạng và dán nhãn vô số những sự diễn biến diễn ra trong cuộc sống của họ”. Sự đóng khung này được hiểu là q trình tổ chức các kinh nghiệm, tìm ra ý nghĩa của chúng trong sự tham chiếu tới những nhận thức sẵn có. Sức mạnh của việc đóng khung chính là ở chỗ con người buộc phải dùng tới các hệ thống quen thuộc, ví dụ như hệ thống biểu tượng, tri thức, huyền thoại v.v. để có thể diễn giải về một hiện tượng bất kỳ trong đời sống xã hội.

Q trình đóng khung của báo chí là “gần như hồn tồn ngầm ẩn, và được thừa nhận như lẽ tất nhiên. Theo Gamson, việc đóng khung chính là q trình “quyết định xem cái gì được chọn, cái gì bị loại bỏ, và cái gì được nhấn mạnh. Nói tóm lại, tin tức cho chúng ta biết về một thế giới đã được đóng gói".

Q trình đóng khung chủ yếu là việc lựa chọn và làm nổi bật. Đóng khung có nghĩa là lựa chọn một số khía cạnh trong cách biểu hiện hiện thực, rồi làm nổi bật

</div>