Luận văn thạc sĩ Luật học: Pháp luật về hoà giải thương mại ở Việt Nam - Thực trạng và kiến nghị hoàn thiện

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (8.96 MB, 99 trang )

Trang 1<div class="page_container" data-page="1">

BO GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO. BỘ TƯ PHAP

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

NGUYEN NGỌC BÍCH

PHAP LUẬT VE HÒA GIẢI THƯƠNG MẠI Ở VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC (Định hướng nghiên cứu)

HÀ NỘI, NĂM 2022

</div>Trang 2<div class="page_container" data-page="2">

NGUYEN NGỌC BÍCH

PHÁP LUẬT VẺ HỊA GIẢI THƯƠNG MẠI Ở VIỆT NAM.

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Chuyên ngành: Luật Kinh tếMã số: 8380107

Người hướng dẫn khoa hoc: PGS TS. Nguyễn Viết Ty

HÀ NỘI, NAM 2022

</div>Trang 3<div class="page_container" data-page="3">

LỜI CẢM ON

Trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luân văn này, bên canh ste cổ gắng và nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được rat nhiều sự giúp đỡ, động. viên và hướng dẫn của các thay cơ giáo, gia đình, bạn bè trong suốt Rhóa hoc ciing niue trong thời gian nghiên cứu đề tat luận văn.

Với long kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin git lời cảm ơn chân thành đến Phó Giáo sư — Tiễn sĩ Nguyễn Vidt Ti ~ người thay Rính mén đã hết long giúp đỡ, tân tình hướng dẫn, chi bdo và tạo mọi điều kiện cho tơi trong suốt q trình thực hiện nghiên cửa Lud văn của minh

Déng thời, tôi xin git lời cảm ơn chân thành và sâu sắc tới Ban giảm “hiệu, tồn thé qu} thay cơ, cán bộ trong Phòng Đào tạo, Khoa Sau đại học, Khoa Pháp luật kinh tổ và cán bộ Thư viên trường Đại học luật Hà Nội đã tao mot điều kiện thuận lợi cho tơi trong suốt q trình học tập, nghiên cứu

và hồn thành luận văn thạc sĩ.

Giỗi cùng. tơi xin chân thành cảm ơn các thay cô trong hội đồng chéon ân văn đã cho tơi những đồng góp cu báu đã hoàn chinh luận văn nàn.

Trân trọng cảm on /.

Hà Ni ngày — tháng — năm2022

Tác giả

Nguyễn Ngọc Bích.

</div>Trang 4<div class="page_container" data-page="4">

trợ từ Giáo viên hướng dẫn ia PGS TS Nguyễn Viết Tý. Các nội dưng nghiên cửa và kết quả trong đề tài la trung thực. Những sé liệu phuc vụ cho việc phân tích nhận xét. đánh giá được chỉnh tác gid tha thập từ các nguồn khác nhau có ghi rố trong phẫn tài liêu tham khảo. Ngoài ra. dé tài cồn sit cung một số nhận xét, đánh giả cũng nine số liệu của các tác gid. co quan tỗ chức khác và ciing thé liện trong phân tat liệu tham khảo. néu phát hiện có bắt cứ se gian lận nào, tơi xin hồn tồn chin trách nhiệm trước lơi đồng cũng niue ‘it quả ind văn của minh,

HàNi ngày — tháng _ năm2022

Xác nhận của Giáo viên hướng dân. Tác giả

PGS.TS. Nguyễn Viết Tý. Nguyễn Ngọc Bích.

</div>Trang 5<div class="page_container" data-page="5">

DANH MỤC CÁC TỪ VIET TAT DUNG TRONG LUẬN VAN

NB 22/2017/NĐ-CP

Nghĩ định số 22 ngày thang năm 2017 củaChính phi vé Hịa giải thương mai

VIACTrung tâm trong tai Quốc tế Viet Nam.(Vietnam Intemational Arbitration Center)

VMC"Trung tâm Hoa giải Viet Nam (Vietnam.Mediation Center)

Phương thức giãi quyết tranh chap thay thể(Altemative Dispute Resolution)

Uy ban Lien hop quốc về Lut thương mat

quốc tế (United Nations Commission on.

Intemational Trade Law)

Tô chức thương mai thê giới (World TradeOrganization)

CPTPPTiệp dinh đối tac Toàn tiên va Tiên bộ xuyên.‘Thai Binh Dương (Comprehensive and

Progressive Agreement for Trans-PacificPartnership)

EVFTATiệp dinh thương mai tự do gữa Liên minh

Châu Âu và Việt Nam European ~ Vietnam

Free Trade Agreement)BLTIDSBo luật Tô tung dan sự

CETACUy ban Trong tai thương mai Kinh tế và Quốctế Trung Quốc (China Intemational Economicand Trade Arbitration Commission)

PCIChỉ số năng lực cạnh tranh cập tinh (ProvincialCompetitiveness Index)

‘ASEANTiệp hoi các Quốc gia Đông Nam A(Association of South East Asian Nations)

</div>Trang 6<div class="page_container" data-page="6">

PHAN MỞ ĐẦU 1

1. Ly do chọn để tải 12. Tinh hình nghiên cứu để tài

3. Mục đích và nhiêm vụ nghiên cứu.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của dé tai6

Y nghĩa thực tiễn của luận văn.

Bổ cục của luôn văn

CHƯƠNG 1. MỘT SỐ VAN DE LÝ LUẬN VE HÒA GIẢI THƯƠNG MẠI VÀ PHÁP LUẬT VẺ HÒA GIẢI THƯƠNG MẠI 6

1.1. Khái quất tranh chấp thương mại vả các phương thức giai quyết tranhchấp thương mại 6

1.1.1. Khái niệm va đặc điểm của tranh chấp thương mại. 6

1.1.2. Các hình thức giãi quyết tranh chấp thương mai 8

1.2. Khái quát về hòa giãi trong giải quyết tranh chấp thương mai. 10 1.21. Khái niệm vả đặc điểm của hoa giải trong giải quyết tranh chấp

thương mại 10

1.2.2. Ưu điểm vả han chế của hòa giải thương mai so với các phương thức

giải quyết tranh chấp thương mai khác. 141.23. Vai trò của hỏa giải trong giãi quyết tranh chấp thương mại vả ÿ nghĩacủa pháp luật vẻ hòa giải thương mat 18

1.3. Cấu trúc pháp luật vẻ hòa giải thương mai 30 1.3.1. Câu trúc về hình thức của pháp huật vẻ hòa giải thương mại. 30

1.3 2. Câu trúc về nội dung của pháp luật hỏa giãi thương mai ”

</div>Trang 7<div class="page_container" data-page="7">

1.3.3. Quá trình hình thảnh va phát triển của pháp luật về giải quyết tranh.

chấp thương mai bằng phương thức hòa gii tại Việt Nam. 131.4 Kinh nghiêm giãi quyết tranh chấp thương mại bằng hỏa giải ở một sốquốc gia trên thể giới. 1%Kết luân chương 1 29

CHƯƠNG 2. THỰC TRANG PHAP LUAT VÀ THỰC TIEN ÁP DUNG PHAP LUAT VE HÒA GIẢI THUONG MẠI TAI VIỆT NAM 30

2.1. Thực trang pháp luật về hòa giải thương mai tại Việt Nam 303.1.1. Những quy định pháp luật về các hình thức hịa giải thương mai... 303.12. Những quy định của pháp luật vẻ ni dung của phương thức hòa giãithương mại 31

3.1.3. Đánh gia các quy định của pháp luật vẻ hòa giải thương mại 43 3.2. Thực tiễn áp dụng pháp luật về hòa giải thương mai và những vi du thực

tiến thi hành pháp luật về giã: quyết tranh chấp bằng phương thức hòa giải ở"Việt Nam trong thời gian qua. 4

2.2.1, Thực tiga thực hiện các quy định của pháp luất vé hịa giãi thương mai...45 2.2.2. Một sổ ví du thực tiễn thi hành pháp luật về giãi quyét tranh chấp bằng

phương thức hòa giải ở Việt Nam trong thời gian qua. 50Kết luân chương 2 53

CHUONG 3. YEU CAU, GIẢI PHÁP HOÀN THIEN PHÁP LUAT VA NANG CAO HIEU QUA ÁP DUNG PHAP LUAT VE HÒA GIẢI THƯƠNG MẠI Ở VIỆT NAM. 54

3.1. Yên câu hoàn thiện pháp luật về hịa giải thương mại 543.1.1. Hồn thiện pháp luật về hòa giãi phải dm bảo quyển tư do lựa chonphương thức giãi quyết tranh chấp thương mai 543.1.2. Hoan thiện pháp luật vẻ hòa giải phải dim bao tinh tương thích với

</div>Trang 8<div class="page_container" data-page="8">

Chính phủ về Hỏa giãi thương mai 613.3.2. Hoàn thiện quy định của Luật hỏa gi, đổi thoi tại Toa an năm 2020... đổ3.3. Giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật về hòa giã thương nmi...69Kết luân chương 3 n

KẾT LUẬN T3DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 1

</div>Trang 9<div class="page_container" data-page="9">

PHAN MỞ DAU

1. Ly de chon đề tài

Việt Nam dong trin đã phất tiễn và hội nhập bánh tổ quốc tế zâu rông Trong nhỗng năm trở lử đây, nước ta đã liên Sắp gia nhập và trở thành thành vin của các tổ chúc quốc té và ka vục. Việt Nam đã và đang là thành viên tic cực của hơn 70 tổ chúc như Liên Hop quốc, TS chúc Thương mei thé gói (WTO); thành viên của các

Hiệp Ảnh thương mai tự do thé hệ mới nh Hiệp định Đổi ác toàn điên và tin bổxuyên Thứ Binh Dương (CPTPP), Hiệp dinh Thương mei từ do gita Việt Nam và

Liên minh Châu Âu (EVFTA) và nhiễu hiệp ảnh thương mai bơ do khác. Theo đổ, những tranh chấp thrơng mai ngày cảng gia ting với dfn tiên phức tap và quy mổ lớn

ơn 1à một hệ qui tt yêu của q tình hồi nhập này, Chính bơi lẽ đó, hộ thống tơ pháp

Việt Nam cần phải thay đổi cho phù hop hơn với pháp loật quốc tế và kim vục, để

tránh những tranh chấp phế sinh do xung đột về uy định pháp luật Một trong số đó là

nhõng quy định về phương thúc gat quyết tranh chấp thuơng mai bằng hoe giã. Ở Việt Nem Hiện ary, phương thúc gt quyéttranh chấp thương mai bing hôn gi cũng

được ghi nhận trong một sô văn bản pháp luật nhờ Bồ luật tổ tạng din sự 2015, Luậthòn gã ở cơ sở 2014 hay Luật trong ti thương mai 2010 với nhiêu quy ảnh tên bổ,

tạo điêu kiên cho cá thương nhân thie hiện quyển tự do kính doanh cia mình Trong thin gian gin diy, đã có nhiễu doanh nghiệp ive chon hình thức giã quyất ranh chấp

trong ish doanh thương mai bằng hòa gi, sau đỏ mới ưa chọn Tịa én hoặc Trang tiniu khơng det được thie thuân Tuy nhiên, do những quy ảnh pháp luật về phươngthức này chun được cụ hổ, ma chỗ yêu gắn với hoạt động tổ tụng của Toa ứn và Trọng

tii Dịch vụ hịa giã độ lập được thực tiên bơi những chuyên gia tổ chúc hành nghệ, hưng số lượng vin còn hạn chế và tỉnh phd in chưa cao, do phn lớn những chủ thé

trong hoạt động inh doanh thương mei chưa coi hòa giả la một phương thức giảiquyếttranh chấp thương mai độc lập

Nhận thúc đoợc thục trang này cơng như nhằm khun khích phương thức

giã quyit tranh chấp bing hòa giã được các bên tranh chip lựa chọn và rỡ dung

nột cách phd bin và rông rất hơn, ghép luật Việt Nam cần có những quy din cụ thi vé cả nội dng và cách thức thực hiện phương thức hòa gi, tao hành lang pháp

</div>Trang 10<div class="page_container" data-page="10">

lớn đối với sự phát triển của hệ thống từ pháp nước ta không những bắt kịp với sơ

iện đi của hệ thống từ pháp quốc tổ ma con giấm áp Lục cho Tòa án trong việcgã

ĐỂ phù hợp hơn với pháp luật quốc tổ và nhẫn thụ hút đều tr nước ngoài, gần diy nhất, năm 2020 Quốc hội di ban hành Luật hoe giã đổi thoại tei Tơn án,

trong đó co phương thức hịa gii thương mại. Bên cạnh đó, năm 2017 Chính phủ đã‘ban hành Nghĩ định số 23/2017/NĐ-CP về Hòa giả thương mai. Điều này cho thấy

say quan tâm của Nhà nước đãi với phương thức hòa gia trong gai quyết tranh chấp

ảnh doanh thương mai. Việc nghién cửu những quy định mới này có ý ngiấa rit tolớn trong việc áp dụng và dua phương thức hòa gid ngày cảng phát triển trong,tương lei, phủ hợp với xu thé phát triển của thé giới. Chính bởi những lý do tiên,tắc giả xin lựa chon đề tai: “Pháp luật về hòa giãi thương mại - Thực tiễn và kiếngh hod thiện” lim đồ tà cho luân vin thạc a cm min

2. Tình hình nghiên cứu đề tài

Hiên giã thương mai ð Việt Nam hiện nay không côn là vẫn đề mới mã và cũng đã có khá nhiều những cơng trình nghiên cứu về đề ti này, có thé ké đến nh

- Cao Thị Hòa, Pháp luật hoa giải thương ma ở Việt Nam, Luận văn thạc đi

luật học, Trường Dai học Luật Hà Nội, năm 2016. Luận văn đề làm rõ được bảnchit của phương thức hòa giả, xây dựng được khung lý thuyết cho vie nghiên cứu

những vin để lý luận có liên quan đến phương thức hòa gi trong tranh chấp

"nghiện quốc tỉ và một sổ đồ xuất cho Việt Nam, Trường Dei học Luật Hà Nội, nim

2016, Trang đổ, tác giã luân văn đ cho thấy được bản chất. điểm và nhược đẫm của phương thúc hòn gai rong giã quyẾt tranh chip thương mai quốc tổ, đồng thôi

</div>Trang 11<div class="page_container" data-page="11">

cũng nghiên cửu những nói dung cốtlối của pháp luật Việt Nam về hòa giả thương

se để từ đõ đơn ra những khuyên nghĩ cho Việt Nam.

- Nguyễn Quỳnh Hoa, Thực trạng pháp luật về phoơng thúc hòa giã các

tranh chấp thương mai ở Việt Nam, Luân văn thạc đ luật hoc, Truờng Đai học Luật

Hà Nội, năm 2018. Luận vin đã nghiên cứu về phương thúc hoe gai rong giã

qgyất tranh chấp thương mai trong bối cảnh pháp luật Việt Nam để có những quycảnh mới, lâm sáng tô nhõng nội dang cơ bản cũa phương thúc hịa ga. Từ đó, chỉxe những bắt cập của phép luật và để xuất những giả pháp nhằm hoàn thiện hơn

- Lê Hương Giang Hoàn thiện pháp luật vé hoe giải thương mai 6 Việt Nam.

trong bối cảnh hồi nhập kinh tô quốc tổ, Luân án Tiên đ Luật học, Trường Đại học

Luật Hà Nôi, nim 2019. Luận én đã nghiên cứu một cách râu rắc những vin để lý

tin và quy dinh pháp luật vi hòa gi thoơng mai trong bối cảnh hội nhập kính tếquốc tẢ, có những đánh giá meng ý nghĩa to lớn trong việc tip tue xây ding vàhoàn thiện khung pháp ly về phương thức hòa giả thương mai ð Việt Nam

- Võ Hương Giang, Pháp luật đều chỉnh hoạt động hòa giấ tự pháp trong

tranh chấp thương mai ở Việt Nam, Luận vin thạc đ Luật học, Trường Dai học Luật Hà Nội, năm 2015. Luận vin đã đưa ra những nghiên cứu tồn điện và tổng

quit vi Hịa giả tư phép, nghiên cửu đánh giá diy đã những vận đổ lý luân và thực

tấn, nhu cầu của vie hình thành phương thúc hịa giã cơng như cách thúc thục

iện phương thức này trên thục t., góp phần vào việc xiy dơng và hoàn thiên cácqgyy định của php luật nước ta vé hòa giả trong giã quyất tranh chip inh doanhthương mai

Tuy nhiên, các cơng trình nói rên chỉ nghiên cửu đơn tiên hòa gi là mốt

trong số những phương thức giã quyết tranh chấp bất bude của Tòa án hoặc phương thie giải quyết thay thé ma không phải là một phuong thúc giả: quyết ranh,

chấp thương mai độc lập dave các bên ranh chấp chon hơn và ký kết trong hợpđẳng Trong béi cảnh có sựra đội cũa Nghị định 22/2017/NĐ-CP ngày 24 tháng 02

năm 2017 của Chính phi vé Hoe giã thương mei và Luật số 58/2020/QH14 Luật Hiên giã, đôi thoại tạ Toa án được Quốc hội thông qua ngày 16 tháng 6 năm 2020,

có hiệu lục thi hành từ ngày 01 tháng01 năm 2021, phương thúc hoe gli nói chúng

</div>Trang 12<div class="page_container" data-page="12">

trên thé giới Trên cơ sở kể thừa và phát huy những kết quả nghiên cửu côn những

công tinh đã được công bổ, luận vin nghiên cửu những vẫn để lý luận và thụ tẫn của phương thúc hòa gia rong giã quyết tranh chấp thương mi, đặc biệt là trong ‘i cảnh pháp luật Việt Nam có những bước thay đỗi mới nhất dink

3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứuMục dich nghiên cửu của huận vấn

Từ những nghiên cứu về lý luân và thục tif, luận vin có mục đích để xuất một 56 giải pháp nhằm hoàn thiên và ning cao hiệu quả thục th pháp luật vé

phương thúc hòa gai rong gai quyết tranh chấp thương maiNhiệm vụ nghiên cứu của luân vin

Luận vin có nhiệm vụ nghiên cứu các quy định của pháp luật về hôn gid thương mai ở Việt Nam, vé Lý luân và pháp luật thực định, thục ấn thị hành nhống quy định của php luật, đồng thời có sợ sơ sinh với hệ thơng pháp luật cũa một số

quốc gia trên thể giới và đánh giá tính tương thích của pháp luật Việt Nam so vớiphp luật cia những quốc gia đó và C ông ước Singapore

4. Đồi trợng và phạm vi nghiên cứu

Đổi tương nghiên cứu của luận vấn là những quy din của pháp luật Việt

Nem vé hòa giã ranh chấp thương mai, the tn thị hành phương thức hòn giã

trong giải quyết tranh chấp thương mai ở Việt Nam, từ đồ đưa ra những giã pháp

nhằm hoàn thiện pháp luật và ning cao hiệu qua tí hành pháp luật vé phương thúc

hòn giải các ranh chấp thương mi ti Việt Nam,

Pham vi nghién cứu ofa để tả là tập trung nghiên cứu những quy định củaphp luật vỀ phương thức hòn giãi rong hoạt đông thương mat với tư cách là mộthương thie giải quyết ranh chấp thương mai độc lập, mặc đã đ ti này khơng cịn,

mới và đ có nhiễu cơng tình nghiên cứu trước đơ Tuy nhiên, tạ thời dm hiện tr, php luật Việt Nam đã có những thay đổi trong finh we này, đặc biệt là su thời iim Luật hoe giã, đốt thoại tạ Tòa án ra đồi vào ngày 16 thing 6 năm 2020. Bên

</div>Trang 13<div class="page_container" data-page="13">

cạnh đó, luận văn có tham chiều đến pháp luật của một số quốc gia và các td chức. quất tổ có liên quan

5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu cũa đề tài

Trong quá bình nghiên cứu luận văn, tác giã đã sử dụng các phương pháptrong finh vực khoa học pháp tý, như phương pháp phân ích, cơ

sánh, phương thi ting hợp, thống kê,

Luân vấn được thục hiện tiên cơ sở quan điểm của Chỗ nghĩa Mác - Lê nin,‘vi bạt nhận a phép duy vật biện chứng và phép duy vật lịch sử Ngodi ra, các quan

điểm, đường lốt của Đăng và Nhà nước về xây dung và hoàn thiện hỗ thống pháp

luật Việt Nem, vé cả cách tơ pháp mã trong tân là Nghi quyết 48-NO/TW và Nghịquyét 49/NQ-TW ngày 02/6/2005 của Bộ Chính trị và các Vin kiện Đại hội Đăng,

toàn quốc lần thi VIIIXX.X1XII và Hiến pháp năm 2013 của nude Cơng hịa xã Hồi chủ ngĩa Việt Nam, đã lâm tién đỀ nghiền cứu cho luận vẫn này,

6. Ý nghĩa thực tên của hận văn

Voi sre doi cũa các quy dinh mới lẫn đều tién được đơn vào hệ thống phápnghiên cửa chủ

luật Việt Nam, luận văn có ý nghĩa nghiÊn cứu cách tiếp cân mới so với các cổng, tình nghiên cu trước đậy khi chua có mự thay đối, bỗ sung của phip luật Luận vin

chấp độc lập. Từ những nghiên cửu vé bin chất và có dẫn chúng mét số vi dụ thục‘iin cụ thể, luận vin chỉ ra những bất cấp trong các quy Ảnh cũa pháp luật và để

xuất ảnh hoởng cing nh giã pháp nâng cao hiệu quả và hoàn thiện phép luật 7. Bế cục của luận văn

Ngoài phần mỡ diu và kết luận luân vin gm có ba chương:

Chương 1: Một số vân đã lý luận vé hoa giãi thương mei;

Chương 2: Thục trăng pháp loật và thục Ấn áp dụng pháp luật về hôn giã

thương mei tai Việt Nam;

Chương 3: Yêu cầu, gai pháp hoàn thiện pháp luật và nâng ceo hiệu qué áp

dang pháp luật về hòa giả thương mai ð Việt Nam

</div>Trang 14<div class="page_container" data-page="14">

PHÁP LUẬT VỀ HÒA GIẢI THƯƠNG MAT

L1. Khái quit tranh chấp thương mại và các phương thie gi quyết tranh chấp (huơng mại

LULL, Hii nig và đặc đễu cha trank chấp thicong mại 2) Khả ritm tranh chấp thương mat

Tranh chip thương mai 1à một hiện tượng phổ biển và thường xuyên dẫn ràtrong hoạt động của nin kink tế thi trường, Do tinh chất thường xuyên cũng nhơHậu qui cia nó gây ra cho các chi thể tham gia anh chấp nói rng và cho cả ninánh tổ nói chúng pháp luật Việt Nam đã sớm có những quan tâm nhất dish đến

hoạt động này cũng chư các phương thúc giã quyất nó thể iện thơng qua các quy

đánh cụ thể trong nhiễu văn bản pháp ht

Khó niệm tranh chấp thương mui lẫn đầu tiên được quy dink trong Luật

thương mai năm 1997Ì tại Điều 238. Theo đó, nội hàm hoạt động theo quy định của

Luật thương mại nim 1997 rất hep so với quan niệm quốc té vi thương mei. Hoạt

động thường mai chi bao gốm be nhóm: hoạt động mua bán hing hóa; cung ting

dich vụ thương mai và các hoạt động xúc tiến thương mai? Vì vậy đã din đến các

xung đột pip luật trong hệ thống pháp luật, giữa pháp luật quốc té với pháp luậtquốc gj, trong đó có cả những Cơng óc quốc tổ quan trạng ma Việt Nem là thành

viên (Công ước NewY oúc 1958) gly khơng ít hở ng, rắc rối rong thục tiễn áp

dung và chính sách hội nhập”

Phip lệnh trong ti thương mại năm 2003 với sự hiện điện của khá niệm,

“hoạt động thương mai” theo ng rộng tạ khoản 2 Điều 3 đã tao ra sợ tương đẳng

ty.liehhybn cũng rốntưnloicanh ip ên gun ena bin cộghấu tiểu,

</div>Trang 15<div class="page_container" data-page="15">

trong quan niệm v thương mai và ranh chấp thương mại cũa pháp luật Việt Nam

Với chuẫn mục chung của pháp luật và thông lệ qué tổ

Luật thương mai 2005 đuợc Quốc hộ thông qua ngày 14/6/2005 đã đơn ra

một khả niễm về hoạt đông thương mai tương đối gin đơn Tuy nhiễn, khá niễm

nay công đã him chứa và lộ ta được nôi hàm cũa host động thương mai. Theo quyih tei khoản 1 Điều 3 Luật thương mai 2005 thi hoạt động thương mai là hoạtđồng nhằm mục đích sinh lợi, beo gỗm mua bản hàng hóa, cũng ứng dịch vụ đầu tự

xúc tin thương mei và các hoạt động nhằm mục đích ảnh lợi khác

Bộ luật tổ ting dân sơ năm 2015, cũng đã liệt kê các tranh chấp về kính

doanh, thương mai thuộc thim quyền giải quyết cũa tơn án" Bồ luật tổ tang dân sự

không nữ dụng thuật ngữ “anh chip thương mai” độc lip ma sử đọng chung thuật

ngữ “anh chip kinh doanh, thương mai" nhưng nối dụng của các ranh chấp về

ảnh donnh thương mai được quy định ti Điễu 29 Bộ luật tổ tạng dân su tine chất

là các tranh chấp thương mua theo hướng tấp cân cia Luật thương mai 2005, Điều đó cho thấy, mắc đã có my khác nhau về cách thức biễu đạt và ngơn ngỡ sử dung

nhưng nhìn chúng quan niêm về host đồng thương mai và tranh chấp thương mai

được thể hiện qua các quy đãnh trong các văn bản pháp luật tương đãi nhất quản

Luật Trong túi thương mai 2010 cơng quy đính rõ các tranh chấp thương mai

thuộc thim quyền gai quyết của Trọng ti tei Điễu 2, thể hiện rổ sự nhất quản vé

hái niệm ranh chấp thương mai rong các vin bản pháp luật

Từ việc tp cận trên, có thể

du: Tranh chấp thương mai là những mâu,hay xung đột vé quyển và nghĩa vụ giữa các bin trong q trình

“thục hiện các hoạt đơng thương mai

b) Đặc dm cia tranh chấp thương mai

Thứ nhất tranh chấp thương mei là những mâu thuẫn (bất đẳng hay xung đổ) vi quyễn và nghĩa vụ giữa các bên trong mỗi quan hệ cụ thi, Trong hoạt đồng

ˆ Đền 50 Bộ nộ Tổng cân ses

ˆ Bững Diba út H Nội Gioth Lat Thương Bụi Vit Ni tp 2, No Trpbdp 200 316,

</div>Trang 16<div class="page_container" data-page="16">

thục hién quyén và nghĩa vụ giữa các bên 1ä đều tit yêu

Thứ hai những mâu thuấn (bất đồng bay xung đố) v quyền và ngiĩa vụ tiến các bên phải phát sinh từ hoạt động thương mai, Cần cử phát sin tranh chấp thương mai là hành vi vi pham hop đồng hoặc vi pham pháp luật Trong nhiều trường hop, tranh chấp thương mai phát sinh do các bin có vi pham hop đồng và xâm hạ lợi ích của nhau, tuy nhiên cơng có thể cổ những vĩ phan xâm ti lợi ich

của nhau nhưng không lâm phất ảnh tranh chấp

Thứ ba, ranh chấp thương mei chỗ yêu là ranh chấp giữa các thương nhân.

Ngoài thương nhân là chủ thể chủ yêu của ranh chấp thương mai, trong những trường hợp nhất dinh, các cả nhân, tổ chúc khác không phấ là hương nhân cơng có thể là chủ th của tran chấp thương mei kh trong các gao dich không có mục dich

sinh lợi lựa chon áp dụng luật thương mai ®

1.1.2. Các lành thức giải quyết tranh chap thương mại

Theo quy dinh tei Điều 317 Luật Thương mai 2005, có bén hình thức giải

“quyết anh chấp thương mai nh sau

a) Thương lượng

Thương lượng là phương thúc giải quyéttranh chip thông qua các bên ranhchip cùng nho bin bạc, tháo gỡ nhõng bit đẳng với nhu mà không cần đến s tácđông hay giúp đỡ của người thử ba. Đây là phương thúc được các bên tranh chấp

lựa chọn trước tién và trong thục tifa phn lớn các ranh chấp trong lánh doanh, thương mai được gai quyết bằng phương thúc này. Nhà nước khuyến khích áp dạng phương thức te thương lượng đ giã quyẾt tranh chip trin tính thân hồn tồn

tổn trong quyền thơ thuận của các bên.

Pháp luật về gat quyễt tranh chip khơng có quy đính bit buộc các bên phi ấn hành thương lượng Do đó, từ quy tình tổ chúc, thực hiện, ar cổ mất cia các

"Mind Đầu Dệt imegEui2005

</div>Trang 17<div class="page_container" data-page="17">

bên, quyển lợi cũng như nghĩa vụ của các chủ thể, kết quả thương lượng khơng hệ

có ne đu chỉnh cơn quy phem pháp luật Tất cả đều phụ thuộc vio thiện chi te gaiquyết của các bên.

2) Hồn giải

Giải quyit tranh chấp thương mại bằng phương thúc hoà giã là việc các bên ấn hành thie thin nhằm giã quyết tranh chip với ny hổ trợ của bên thở ba la hoa

giã viên Kết quả hòa giải phụ thuộc vào thiên chi côn các bên tranh chip và uy tn,ảnh nghiêm, kỹ năng cia trung gian hòa gai. Quyết Ảnh coỗi cing của việc gi

cqoyit tranh chấp không phi cũa rung gian hịa giã mà hồn tồn phụ thc cáctên tranh chip. Trường hợp hịa giã khơng thành cơng thi phương thúc được sở

dang sổ là Gi quyết tranh chip tại Tòa án hoặc Trọng tái

+) Trong tà thương man

Giải quyết tranh chế quyết tranh chấp không thé

hà inh doanh ưa chuông, Hiện nay, viếc áp ding gi quyết bằng trong t thương

thương mei bing trong tải là mét phương thức giấilâu trong nên kin tế thị trường và ngày cảng được các

"mai cũng ngiy mét phát tiển hơn. Đó là phương thúc giất quyét tranh chấp thông

aqua hoạt đông cite Hội đồng trong tài hoặc trong tà viên với hơ cách là bên thứ ba

đốc lập nhim gai quyết mâu thuân tranh chấp bing việc đơa ra phân quyét có giá

trị bit buộc các bên phải tí hành,4) Toa in

Giải quyết ranh chip thương mai bing toa án là phương thúc gat quyết

tranh chip tei cơ quan xét xử nhân danh quyền lục nhà mage, được tién hành theo

tình ty thủ tue nghiễm ngặt chất chế và bản én hay quyết Ả nh của tòa án vi vụ

tranh chip nấu khơng có sơ tự ngun tn thi zẽ được dim bảo thi hénh bằng súc

mạnh cuống chế của nhà nước. Phương thie giã quyết tranh chấp thương mei taitên én 1a mốt phương thức mang ý chỉ quyền lực nhà nước. Tòa án nhân danh quyểnTực nhà nước để giải quyết tranh chấp trên cơ sỡ các quy định của pháp luật,

</div>Trang 18<div class="page_container" data-page="18">

12. Khéiquatvé hòa giải trong gi quyết tranh chấp thương mại

121. Khái điềm của hòatrong giải quyết tranh chấphương mại

a) Khéi mim hòa giải trong giả quyễt ranh chấp Hương mar

hi niệm hòa giải được Ảnh ngiĩa rong nhiễu ti liêu khác nhan Theo từ

iin ng Việt, hòa gai được định ngiấa là "thuyết phục các bên đồng ý châm dit

xung đốt hoặc xich mich một cách én thie”

Theo từ đn Luật học Black's Lew Dictionary thi “hoa gai là một qué tình

git quyẾt ranh chip riêng tụ khơng chính thức, rong đó mốt bên trung lập thử ba,được gui à hòn giã viên, giúp cc bên có tranh chấp dat được một thơn thuận chúng ”

Theo khái niêm quy đính trong Luật mẫu cde Ủy ban Liên Hop Quốc về

Luật thương mai Quốc tổ UNCITRAL về hòa giả thương mai quốc tổ năm 2002 thi

“Hôn giã là một qué tỉnh, được nhắc đến dưới tin gọi là hòa giả, trùng gian hoặc

một cum tử khác có ngiĩa tung đương, trong dé các bên u cầu bản thứ ba (hịn

ii viên) hỗ tro mình dat được một thôn thuận gi quyết tranh chip phát sinh hoặc

liên quan ti hop đẳng hoặc các quan hộ pháp lý khác" và "hịa giả viên khơng có

quyền áp đặt mốt giải pháp giải quyết tranh chấp cho các bênŠ Căn cứ theo định.

"nghĩa này, hòa giả là phương thức giã quyẾt tranh chip có my hem gia của bên thử

tba lâm nhiệm vụ hd tro các bên giã qut tranh chấp và bên thứ ba này khơng có

vai tro dé ra phương én giã quyết tranh chip cụ thể giữa các ben?

Theo Ảnh ngấn của Hội nghi Hiến chương Năng lượng (Ensrgy ChaterConference), hôn giã là “mot quả tình trong đó một bin thử ba trung lập là hòa

ii viên gặp gỗ các bên tranh chấp và tich cục hỖ tro họ trong việc ấ đến mat

ng (197) Ted này Vt ND Ng,

“oi 1 Đền) staan Oye Lin Fp Quien Lat hưng nạ qc tf UNCTTRAL we iene

sóc dhn 200.

gain Thị Yến “Tông wan i dễ gọn dịp nh đan] đương ma ng tương bong egyisto Gi qyl uu hấp khh duds mem aiting mn họng foe gi Tec are ae

‘Moephip hat Reh - Dub Lat i NG2000 4.

</div>Trang 19<div class="page_container" data-page="19">

phương én dun rên lợi ích kình tẾ cơa họ, đánh giá rồi ro, cân nhắc về chính sich

chứ khơng chi 1a địa vị pháp lý của các bên” l2

Khoản | Điều 3 Ngủ Ảnh 22/2017/NĐ-CP vé hịa giã thương mai quy định “Hơn giả thương mei la phương thúc giải quyết tranh chấp thương mai do các bên thôa thuận và được hoe giã viên thương mai lam trùng gian hòa giã hỖ tro giải

quyết ranh chấp theo quy định của Nghĩ định này"

Dudi góc đồ học thuật, có thé hiểu hịn giã là phương thức giãi quyết tranh chấp với sự tham gia của bên thử ba lam trung gian hoa giãi để hi tro, thuyết

phục các bên tranh chấp tim kiểm giải pháp nhằm loại trừ tranh chấp đã phát sinh !*

b) Đặc đẫm ciaphương thức giã quất ranh chấp thương mai bằng hịa giả Thứ nhất về tính chit, hịa giải thương mai là phoơng thức giã uyết tranh: chấp kinh doanh, thương mai độc lập mang tính lưa chon va nằm ngồi những thủ. tục tổ tung tại Tịa án hay Trong tải Đơi khí nhắc tới thuật ngữ hịa giã, cũng có thé được hiểu là một bước trong quế trình giải quyŠt ranh chấp tạ Toa án hay Trọng tả,

do đầu có bản chit à việc các bên cing cổ gắng thỏa thuận trên tink thin thiện chi để giã quyết những tranh chip đã phá sinh ma không thông qua mốt quy tỉnh tổ

tong với nợ áp đặt về mặt ý chí từ bên thứ ba bỗi một phán quyét có giá bị bit buộc

thủ hành Tuy nhiên, điểm khác nhau ge hei hình thúc hịa gi này ở chỗ, hoe giã Với te cách là một phương thúc giải quyét ranh chấp độc lập a việc các bên tranh.

chấp cing chủ động iva chọn, kết quả hôn giãi thánh là một thôn thuận cia các bên

dưới sự tro giúp của hịa giải viên Trong khi đó, hịa giết hong thủ tục tổ tạng là iếc các bin lun chon gi quyết tranh chấp tei Tòa án hay Trong tai nhưng trong

cq tình gi quyết bằng các phương thức này, các bên được khun khích hịa giả,va sự hôn giã này chỉ đợc coi ninrmét bước trong quá tình tổ tụng Két quả hịa

° Barg Carter Cara, Cue en Egơiast Medion Ngân “Mới isa process which naval

‘rd py, a medi, mes wi he sping ares and ace ast em reacting selene Based ơn theyghen trưre an iskassessments oF py cones eal ot one legal positon

"ing Đại học Lae HÀ Nội (2017), io ink Zut Thương nợ Vệ Non p28 Tho, H Nội 33

</div>Trang 20<div class="page_container" data-page="20">

giã thành tạ Trong tá hay Tos án được coi như bản án cũa Tịa hoặc phán quyết

của Trong tài và có tính bất buộc thi hành đổi với các bên Ì2

Thứ hơi chỗ thể trung tâm của hoa giải là hòa giã viên Hoa giải viên là

"ngời độc lập, khách quan, không thiên vi đối vớ bit cử bên tranh chip nào rong

việc điều Huễn q tình hịa giải. Trong q tình hoa gi, vi rị của hịa giả viên thương mai là bên trung lập, không can thiệp stu vào những mâu thuấn, bit đồng của các bên Hoe giả viên thương mai chỉ đừng lạ ở việc khuyến khích và tro giúp các bên tim ra một giải pháp mang tính thục tÊ ma tit f các bn liên quan đều có thể chấp nhân smu khi xem xát, nghiên cứu những lợi ích và nh cầu cũa ho. ĐỂ dat

được muc đích đó, hịa giải viên lần lượt chủ đồng tiếp nhận ý kiến của các bên,

giúp đổ ho nhân tiết chỗ ding, chỗ sử của mình trong vụ ranh chấp, từ đó thúc diy các bên tấn hành đảm phán, đổi thoại với nhau Hòa giả viên co thé giúp các bin nhìn nhận, đánh giá lại giá tri pháp lý của các tình tiết ma các bên cung cấp, cân nhắc những yêu cầu đời hồi cia các bin để từ đó kin nghị cách giải quyết tối ưu sé các bên có thé tiếp nhân Tuy vay, hịa giã viên khơng có vai to dua ra quyết

cảnh hịa giải mang tính bit buộc đi với các bên và cũng khơng có quyển bude các

bên phải chấp nhân những phương án hịa giải do mình đưa ra 2

Thứ ba trong quả tình hịa giã, các bên tranh chấp hy quyết định về biện

php, kết quả giã quyết tranh chip. Nénting ce quan hệ din sự nồi chúng và quan

hệ kinh doanh thương mai nói riêng là tơ đo ý chí, từ nguyên thie thuận. Hồn giã

iin trong quan hé này với vai là bên trợ giúp, chi có thể cung cấp những nhận nh, đánh giá vé nội dung vụ tranh chip cũng như ý kiễn tơ vẫn về cách thie gi quyết vụ ranh chấp và những ý kiến này chỉ meng tính chất them khảo. Hos giải xiên thương mai khong có quyền quyết nh vé vụ việc và không được áp dit giã ghép Trong q hình hịa giã, các bên có tồn quyền trong việc kim soát niệu

‘Sa Hang Găng G019 “Ppa ie đương nại ở Ti Mm mong Bố chủ hi sp Xn ude

trên buông uy lọc ThưrệvnsngĐitet Lats So

° gyn th Yn 200) “ing gmt tramp donk Seng maibing hơn lưng kế gã

gj yrusithio Gi gutta cp ehđeehtleơng nại tang beng foe gil- Tax tổnà cếnngvÖoke‘hun The nhật an t-Dullec but Fa Nộ

</div>Trang 21<div class="page_container" data-page="21">

loại bé những vin để mà họ không đẳng ý, thiết lập những giải pháp và tao thêm,

những thôa thuận mới phù hợp với họ. Việc các bên tự định đoạt lợi ch của chỉnh,

sink là cách tốt nhất dB dim bao việc duy ti tật hy bin ving của quan hệ thương

mei. Bối các bin tong mốt quan hệ kinh doanh thương mei sé có xu hướng tơntrong và hyngun th hành & nhắc cao nhất một kết quả do chính ho quyết ảnh: Dođó, ha ngun tắc nén tăng cũa hịa giã thương mai chính là hy nguyên và hy quyếttrong quan hệ kinh doenthương mai

Thứ tr hòa giải thương mai cổ thủ tue giải quyết tránh chip tinh hoạt và có

tinh bảo mất cao. Thủ tục hịa giất có tin link host, mém déo do hịa giải thươngsei khơng phai là mốt quy tình mang tính xét xử nên mổ hình này đáp ting được

nụ câu về việc giải quyết tranh chấp một cách thân thiên !* Khi quyết định lựa

chon hịa giã, mục ích của các bên làm một giải pháp đôi bin cing cổ lợi để gai

qgyất tranh chấp đã phát sinh. Thái độ hop tac giữa các bên, nợ thân hiện và lnh

host trong quy tình hịa gai sẽ quyết dink mức đổ thành công cũa một vụ việc how

giã thương mai

Tiên giải cũng là một quy tinh có tinh bảo mật cao. Khi thư gia vào qtrình hịa giả, các bên phãi lợ cam kết khơng tt lộ những thơng tin có được từ quảtình hịn giã. Nêu việc hịa giãi khơng thánh và các bin hãi sở dung Toa án hay

Trong tai để Hấp tục giấi quyết tranh chấp thi những thơng tin có được trong quả trình hịn giã sẽ khơng thé trở thành bing ching để chống lai mt trong các bên.

Bin thin hoa gi viên thương mai cing phii cam kết gir bí mật tt cé những thơngtin do các bên cùng cấp trong quả tỉnh hịa giải. Nếu các bin khơng đạt được thơnthuận hịa giã và ph

Xhác thi các bin cũng khơng được u câu triệu tập hịa giữ viên thương mai vớ tư

én hành giãi quyết tranh chip bằng những phương thúc

sách nhân chứng cho vụ tranh chấp lễ

“L2 an ng (019, “Pipe lấ đi đương nơ Tự Nơh nong bã cin hp ki de

Trận evan aoe Trờnkưng le bát li vi

* Ngyất Th Yến “Ting gun gi gi chịp nà donno mat ng ương họng lóc gốc: ồn‘itso D ggfcheb dup di lanh đocreratdegfreeg img hỏng The aa ago Gu

he nưp tt KhhẨt Sulec bát G300 xế

</div>Trang 22<div class="page_container" data-page="22">

Giải quyết tranh chấp thương mai bing hòa giải cổ nhiều ưu điểm bãi tính

don giản thuận tiên, nhanh chồng sự link hoạt it tốn kém, it chịu sự chỉ phốicủa các nguyên tắc hay hoạt động của cơ quan công quyền Đặc biệt với ar tham,

gis cũa người thứ ba vim dim bảo sợ hiểu biết chuyên môn ở lĩnh vục tranh chấp

vv dip ting niễm tin của các bên gop phần không nh tao nên ựthành cơng củaphiên hịa gai rong tranh chấp thương mi. Tuy nhiên, hiệu qua trên thực tổ ciaphương thức giả: quyẾt tranh chấp thương mai bing hòn giải còn gắn itn với cácthành tổ khác như ý thức thực hién các cam kết, théa thuận hay sự trung thục và

thiện chi của các bên

a han ché của hòa giải throug mại sơ với các phrơng,

thie giãi quyét rank chấp thrơng wai khác

a) Vi đẫm của hòa giải Đương mai so vớt những phương thức giải qgất

tranh chấp khác

Thứ nhất tính trung lập cũa hịa giải viên Việc lum chon hơn giã có th tao cho các bên mốt dẫn din trung lập để giải quyết tranh chấp cia minh một cách

thiên chi nhất Trấi ngược lạ với Tae án là cơ quan dei điện cho nin tự pháp ofa

một quốc gia, hòn giãi viên khi được các bên lựa chọn để giúp ho giã quyết tranh,

chip chỉ dong vai rẻ là bên h ba trung lập, giip các bên giã quyết tranh chip mat

cánh hịa bình trên cơ sở đăng hịa mâu thuẫn về lợi ich Điều này có ý ngữa rất quan trong trong giải quyét trính chấp thương mai vì mdi bên đều mong muốn

quyền và lợi ích chính đăng của mình được bảo về một cách tồn ven nhất

Thứ ha, tính nh hoạt ia thổ tục hoa giã. Hòa giả cho phip các bên nhiều

quyền lợn chon vé hôn giã viên về luật áp đụng quy tinh địa diém và chỉ phí của việc giãi quyết tranh chip. Có thể nó, hoe gidi mang lạ cho các bên sự kiểm sốt đối với q trình giã quyất tranh chấp, nhẫn định đoạt ranh chấp cơn chính họ Các bén và hịa giả viên hồn tồn hy do trong việc dé ra các thủ tue phủ hợp nhất

"Sys Cí iu 1999) Tah ch Bọn đồng cacphong đc gi gn anh chip ep đng Tip bi ging,‘eng Daido: Lait NGL Den ADB -TASS 2843-VTE Fá Một.

</div>Trang 23<div class="page_container" data-page="23">

đối vũ tranh chấp ou thé côn họ. Việc này mang tính nh hot và nhanh chóng hơnso với việc giải quyết ranh chấp theo thủ tục mang tính bit buộc của Toa án

Thứ ba, về chất lượng của những hoe gii viên Các hịa giã viên được tonchon và tình độ chuyên môn và kỹ năng dic bit cũa họ về luật thương mai, sở hữutrí tuệ, đầu hyhoặc một inh wee phù hợp nào đó trong luật thương mai. Các hòa gi

vién co lành nghiệm sẽ nền được một cách nhanh chong các vẫn để quan trong nhất vi nội dụng và các vin để pháp luậtliên quan din vụ ranh chấp, do đó, tất kiểm

được thi gia cho các bên cũng nh tao cho các bên khã năng có được phương éngiã quyết tranh chip thơa ding

Hon nữa, khi các bén lựa chon được hòa giải viên để giải quyễt tranh chấp

qgu tỉnh giải quyết tranh chip sẽ có tính iên tue, và hịa giải viên sẽ heo vụ ranh

chấp đo từ diu din cuối Điều này to điều liận cho hòn giã viễn nắm được tường tân cân nguyên của vụ tranh chấn, hidw rõ được các bên, từ đó du ra những Bơi ý

hop tinh hợp lý, gdp phần giải quyét ranh chấp mốt cách nhenh chống và det hiệuqui cao hơn.

Thứ ne hòa giã còn là phương thie giã quyết tranh chip đơn giản, nhenh.

chồng it tốn km. Dai vớ các thương nhân, thời gian cơn quy trong hơn cả tiền bác

vã nó chứa đọng những cơ hội kinh doanh không thể 66 18: Néw họ phố dành quá nhiễu thời gin cho việc gii quyết tranh chấp thi kết quả nhân được có thể là những

lợi ich bi xâm hai được thu hồi, nhưng nhiing cơ hổi lim ăn cũng những khoăn lợinhậu có thể có được lạ bị bồ lổ. Hơn nữa, quả tình giả quyết tranh chip cảng kéo

dã, tim lý cơn các bên cing bi diy lên cing thẳng gây ảnh hưởng không tết tới công việc kinh doanh đối với các bên tranh chấp và thậm chỉ cả những đổi tác khác.

của ho. Vì vậy, chỉ cén tiêu tốn ít thời gian cũng là một yêu tổ quan rong mã cácthương nhân cân nhắc trong việc lựa chọn hình thức giãi quyết những tranh chấp‘rong hoạt động thương mại

Hoa gai giúp đơn giãn hóa q trình giãi quyết các tranh chip, it kiệm thờien hi cho phép các bén được nắm quyền chủ động sip xép lich tình tiến hànhhỏa giã. Q tình hịa giã có thé tin hành trong thai gian ngắn hay đã tủy thuộc

</div>Trang 24<div class="page_container" data-page="24">

ào ý chí của các bin, Nêu các bân có thành hin gắn tranh chip thi q trình hịagai có thể kit thc rất nhanh chồng với kết qua tốt đẹp cho of hai bân Các thươngnhân muỗn ất kiêm thời gian gli quyết ranh chấp tei mức tối da, hôn giã là một

trong những lua chon phù hop hàng đầu Ngồi ra, gi quyết tranh chấp bằng

hương thúc hịa giã không phi rãi qua nhiễu bước xát xử như tơn án, các bên lạ

có qun thủ động lựa chon thời gian và địa diém giải quyết tranh chip nôn có thể

tiệm được bing chi phí khơng ef thiết

Thứ năm, kết quả của hoa giải không làm tin hai đến quan hệ hop tác cũa

các bên trong tranh chip. Ngay từ iu hoe giã đã là kết quả cia my bơ do lửa chon

của các bên, không co sự cưỡng chỗ ai phi tham gia hịa giả, do đó, các bên có thể

thước vào quy tình hơn giã với tâm lý thoải mái, không bi bỏ buộc, không meng

căm giác mình là người dang bị xét xử hay cảm giác ô lỗ, vướng vào võng lao lý Thác với việc giã quyết ranh chip tại Tòa án hay Trọng ti, với hịa giả, khơng có "người thing hay thua, hoa giất được coi là phương thức giã quyét ranh chấp ma &

đồ cả hai tiên đều là người thing!” Néu hòa giải thành, các bên đã vượt qua được

mâu thuẫn, bất đẳng, chấp nhận chie sẽ lợi ich chung và đều có cẩn giác minh

khơng thua trong việc gai quyết tranh chip này, Khơng có một bản án hay phán

quyết nào được đưa ra khơng có chế ti nào bi bit buộc thục hién trong hơn giất Do đó, nấu hịa giả thành, seu khí giã quyết tranh chip sẽ không xây ra tinh trang

đối đầu giữa các bin va vì vậy duy hủ được quan hệ hợp tác vẫn có

Thứ sấu tính bảo mật trong giải qut tranh chấp bing hoa gii cũng là một trong những uu điểm nỗi bật của phương thúc giải quyết tranh chấp này, Giải quyết tranh chấp bing hoa ga gúp các bin df ding kiểm soát duve những tài liệu và

chứng cử trong qué tỉnh gai quyết tranh chip, với hòa giả, các bên có thể lựa chọn

cung cấp những thing in minh muỗn cơng bổ và những thơng tin nào có thể không

công khai Đây rõ rang là mốt uu thể nỗi bật của hịn gli ma Tịa án khơng có Do

việc gi quyết tranh chip tei Tòa án khiển các bên phữ chu mr cưỡng chỗ giao nộp

—

</div>Trang 25<div class="page_container" data-page="25">

tả liêu bằng chứng và những g liên quan tới vụ tranh chấp thường bi cổng Khai trong quá tình Tổ tung tei Tịa Đồng thời với hịa giải, néu hịa giải khơng thành,

ci hai bin và hịn giã viên đều không được Hất lô các thông tin, bing ching đã

được sử dang trong quá trinh hòa giãi trong các gì dom giải quyết tranh chấp rau, Điều này giúp tránh việc mot bên phải đối điện với những lập luận bit lợi xuất phát

tirnbing thông in bảo mật của mình, ding thời cơng là một hàng rào kép giúp daabio tuyét đội những thông tin mất cũa các bên.

Đây thục t cũng là mốt doi hỏi khách quan côn các quan hệ kink thương sei trong nén kink t thị ường hién ney. Một thong nhân trong cùng thơi điểm xây ra tranh chấp có thi có quan hé hợp tác với nhiễu thương nhấn cũng như những ch thể khác nhau. Vi vậy, việc giữ danh tỗng và uy tin cũng như bi mật kánh doanh la cục kỷ quan trong và cân tất Uy tin ca thương nhân trên thương trường

có ¥ ngiấn rất quen trong có thể kết luận sự thành bai trong lánh đoanh của họChính bai 18 đó, giữ bỉ mật kin doanh là một

gi quyết tranh chip bằng hòa giải

Ð)Những han chế cũa phương thức giã quyết tranh chấp thương mại bằng

Tên giá

Tuy có nhiễu ta đm mã những phương thúc giải quyết khác khơng có đuợc, hịn giải vin có một sổ những nhược diém. Thân chi, những ưa thể của hơn gai nêu shin 6 mốt góc đồ khác cũng có thé được coi là nhược điẫn cin hịa gi

đồ được coi trong nỗ bật trong

Tiên giải vốn là một phương thúc gai quyét tranh chip xuất phát từ sự lựa chon hự nguyên cũa các bên và thậm quyền của hòa giã viễn cũng chỉ thuộc phạm

vi những quyền mà các bên thia thuận rao cho hôn giã viên Hịa giả viên khơng

thể làn những g vượt q thim quyển ma các bên treo cho họ. Và quyển hen này

thường rất hạn chế

Tiên giã viên không thể cuống chế một bên phải có mất trong phiên hịa giất hay không thé bude các bản hãi cũng cấp thêm thông tin, chúng cử để phục vụ cho việc hòa giải Hịa giải viên cũng khơng co qun cuống chế các bên phải thực tỉ

</div>Trang 26<div class="page_container" data-page="26">

kết quả hoe giải thành đủ đó là kết quả của q trình nỗ lực thương lượng và tim ra

4 pháp chung của khơng chỉ hị

Bén cạnh đó, vi nên ting của hoe jai là dur vào ý chi thôa thuận ty nguyệnse giã viên mã còn of các bên liên quan

thi hành cam kết của các bân, bai vay, đã có my trợ giúp của ngờ thứ ba lam hồn gai mamét bên thiểu thiện ch, trung thực, hợp tác trong quá tình dim phán tim được giải pháp chung thi hịa giải cũng khó có thể đạt được kết quả nh mong doi

Néu hoa giả thành, việc thuc hiện theo kết quả công phu thuộc vào nhiều ar te"nguyên của các bin Ngồi ra chính phải sở dụng đến bin trùng gian nên uy tn, bí“mật ánh doanh cũng đ bi ảnh hng hon quả tình thương lượng Khơng những

vây chỉ phí cho q tình gi quyết bằng hoa giải cũng tổn kém hơn do phi tra phí

cho bên trùng gian

Như vậy, giã quyết ranh chấp trong kánh doanh bằng hòa giã mang din nhiều lợi ich cho các bên, và thường la nhũng phương thúc được lựa chon đầu tiên,

hỗ bin khi các bên phát sinh tranh chấp, Công với thói quen kinh doanh cia người Việt Nam khơng phi là thoi quen tranh tụng, hay ra tồn để gi quyết tranh chấp là

một điều "tô ha” đãi với ho thi thương lương, hòa giã là nhống phương thúc đượcva chng và sé phát huy hiệu quả tốt khí các bên thục sự có thiện chí, hiễu biất và

tự ngun cùng thực biên Ê

12.3. Vai tro cita hia giải trong giải quyết trauk chấp throng mai

ghia cia pháp Indtvé hoa giải thong mai

a Pa tồ cũa hòa giải trong gi quyễt tranh chấp thương mat

Thứ nhất hòa gi thương mái góp phần ning cao mite độ dim bio quyén tr

do lánh doanh cho các thương nhân tại Việt Nam. Quyển đoợc lựa chon phương

thúc gii quyết tranh chấp là một trong những phân quyén cia quyển te do kinh

doanh Đổi với các đặc thù của tranh chấp thương mai, vide giải quyẾt ranh chấpđổi hội những yêu cầu nh phải dim bão quyễn tơ đnh đoạt & mức độ cao cho các

ˆ NgoỆk!hụ YẾU), Tag quae? ei qytwan dipiad do treng it tung hang bộ gặt?

_Tổ yeu het thảo Giải quyết tranh chap nh doom, thương mar bằng thương lượng ha giải - Thục neu wa kiến ng.

Sea im Ha

</div>Trang 27<div class="page_container" data-page="27">

nhà kảnh doanh trong việc gii quyết tranh chip; việc giã quyết ranh chip phảiđược tiễn hành nhanh chóng thuận lợi... dim bảo dân chủ trong quả tỉnh giải

qgyất tranh chip; bio vé uy tin, bí mắt cho các nha kinh doanh Hịa gii thương

mei có diy đã những đặc tinh để đập ứng những đồi hồi cho những doanh nghiệp trong việc giãi quyết tranh chấp, Do đó, hịa giải thương mai là một phương thúc đầm bảo quyền tơ do kinh đonnh cũa thương nhân,

Thứ hơi, hòa giả thể hiện được tinh thần rách nhiễm ct các bên trong quá trình giai quyét ranh chấp, Do q trình hịa giải káo dai rit lâu, thậm chỉ cần phải hơn giả nhiều lên mới có thể đạt được thia thuân, bôi vậy, mrtham gia của các bên

ào q tình hịa giã có ý nghĩa v6 cùng lớn khơng chỉ với bản thân mình, với hịagai viên mà cịn vớ cd bên cịn la trong q trình gai quyết tranh chấp.

Thứ ba, hịa giã thương mai góp phần giản tải ginh ning cho hệ thống Toa

fn Vite phát tiễn hoa giã thoơng mai là một giã pháp tốt dB glam việc xát xỡ cho

Tòa án tắt kiệm chỉ phí xã h6i2® Phương thúc hịa giả phát triển, tạ thâm một ar

te chon cho thương nhân khi cổ tranh chip xây ra hen chế những vụ kiện thươngsei tạ Tịa án, tránh lãng phi thời gián, cơng sức và ti chính cho cả thương nhânvà Nhà nước, Số lượng các vụ kiện và hòa giã thương ma tạ Toa án trong những

năm 2013 trở lại đây luôn ở mức cao. Do đó, việc phát hiển phương thúc hơn giã

những tranh chấp thương mai ngồi tịa án sẽ giảm gánh năng cho tòa án và Gúp

cho các bin dat được théa thuận ma không qua một thi tue tổ ung nào

Thứ tr, hịa gi thương mai là một cơng cụ giúp Nhà nước thục hiện chính,

sách hội nhập kinh tơ quốc tÍ”! Hiện nay, hoa giã cing nh các phương thúc giải

quyết tranh chấ ngoài Toa án là ru hướng chung của thé giới Giải quyết ra:

chấp ngoài tỏa én có tinh chất mẫn đến và tính hoạ: Khơng chỉ vậy, hòa giãthương mai cin là một phương thức giải quyết ranh chấp có tinh hội nhập cao vi

"i Hưng Gang G019) "Pp hạt ở lớn gi đương ngi ở tt Năm nong Bối củ lớiship in gue

Trận tn ng học Tne tướng Đa lọc Lat ENG

2 Li Hưng Gang G019) "lợp até Ra giã đương ng ¿ Vi Nam nong Bồi ch np Hn gud‘sn nu ie, Tne tường Đa lọc Lat ENG

_

</div>Trang 28<div class="page_container" data-page="28">

đây là phương thức hướng đến me dim phán của các bên mà khơng hồn tồn căn cửvio những quy din cơa pháp luật, chi cần đáp ứng điều kiện không trả với nhữngcgay ảnh của pháp luật đã đợc thể hiện là tính thin của nhõng vin bản pháp luật vàhơng trổ với đạo đúc xã hộ, do đó, những rào căn vé hệ thống pháp luật sẽ được

giản thiểu trong q tình hoa giải các tranh chấp thương mai có tính quốc tỉ Chính bai lẽ đó, phát tiển phương thức hịn giã thương mai trong gia đoạn này chính là một trong những công cơ gip nước ta hồi nhập kinh t quốc té âu réng

» Ynghia cũa pháp luật hòa gid thương mai

Hoe giải cổ ý nghĩa lớn, nó giúp giã quyết bn thơa hay giảm thiểu nhữngtranh chấp, bất đồng mâu thuẫn, xích mich theo một cách tối wu nhất bãi những

điểm của nó, Mat khác, cịn giúp các bên hiễu thông cảm nhau hơn, giữ gin duy tả và iếp tue phát biển mốt quan hộ, mối trường lâm việc va lãnh doanh.

Ti thi tục đơn giãn, linh host, nhanh gọn, ất kiệm được thời gian, chỉ phí, hịagiã thương mai mang lạ lợi thé cho các bên kh có cơ hội lựa chọn một hình tự,thủ tue phi hợp nhất với mình, tránh những thủ tue pháp lý phúc tap, gây mắtthời gian cho cả hai bên Các bên là người quyết định kết quả và phương án hịa

giải ma khơng phụ thuộc vio bên nào khác, Đây cũng là điểm khác bit quan

trong giữa hòa giải và tổ ting

13. Cấu trúc pháp hạt về hia giải thương mại

1.3.1. Cin trúc về hành thức cña pháp luật về hịa giải throng mại

V hình thức của vin bản pháp lý điều chinh quan hệ hoe giã, nước ta gin

đây nhất đã thơng qua Luật hịa giã đối thos tai Toe án ngày 16/6/2020, có hiệu

Tực tờ01/01/2021. Quan hệ hòa gidi theo Luật nay được tiến hãnh tại Tòa án đối với

các tranh chấp din sơ Quy tình hịa gai này phát sinh smu khí một bên nộp đơnXiện và trước ht Tên án thụ lý vụ án Nhờ vậy, quy tình hơn giải này khơng phi làphương thức giải quyết tranh chấp được hai bên lựa chon sử dụng ban đầu mà nó

thể hiện sư khuyên khích của Nhà nước đối với giải quyết các tranh chấp din sơ

‘bing phoơng thức hoa giải này, Mặc di vay, phương thức hoe gii tei Tòa én đổi

với những ranh chấp về din my rong đồ bao gần những tranh chấp trong hoạt

</div>Trang 29<div class="page_container" data-page="29">

đông lánh doanh thương mei vẫn áp dụng những nguyên tắc giống với những nguyên tắc được quy định trong Nghĩ định 22/0017/NĐ-CP của Chính phủ về Hịa gi thương mai. Quy định vé iêu clin hòa gi viên hay cách thức tiễn hành hịa

giã cing được quy đính rt chi Hất và rõ răng Q hình hịa giã được tiền hành trìToa án hoặc ngoài trụ sỡ Toe án cũng hoàn toàn phụ thuộc vào lựa chon cia các bên,

(heo quy định tei Khoản 2 Điều 22 Luật hôn giã, đối thon tạ Toa én). Có thể thiy, mắc dis lựa chon ban đều cia các bên tranh chấp không phải 1a phương thức hòn giã thương mai độc lập, nhưng khi tiễn hành giải quyết tranh chấp tei Tòa án quy trình hịa gi trước khi toe án thụ lý vụ việc náy vẫn mang tinh độc lập, khách quan,

trân thủ nhơng trình tự và ngun tắc giống với phương thúc hòa giã thuơng mai

được các bên tranh chấp lựa chọn trong hop đẳng thâm chỉ quy định vé điều kiện đối với hòa gai viên tham gia hoe giải các tranh chấp dân sự thương mi con có phin nghiêm ngất và chi tết hơn Phương thức hòa gi này khác với hòa giải rong

tổ hing din sơ với tơ cánh là một thổ tuc bit buộc rước khí Tịa án mỡ phiên tòa

Người tiến hành hoe gii trong thủ tục tổ bụng dn sự la Thim phán chữ không phai Hoa giã viên thương mai. Điều này mang tinh chất quyền ive nhà nước, khác với

aqy tình hịa giải theo Luật hon gi, đổi thosi tạ Ton án 2020 và Nghị ảnh

017 ND.CP của Chính phủ về Hae gi thương mei. Có thể nói, Luật hịa giải đối thosi tsi Tòa án thể hiện sự quan âm cite Nhà nước đổi với việc khuyên khích các bên ranh chấp lự chọn phương thức hòa giã giã quyết tranh chip của minhVé quan hệ hoe giải thương mai nổi rếng hiện nay nước ta có Nghị ảnh33/2017/NĐ-CP của Chính phủ về hịa giả thương mai và Thơng từ số

022018/TT-BTP của Bộ Tu pháp ning dẫn sử dung một số biễu mẫu về tổ chúc và hoạt đồng

hòn giã thương mại Nghĩ ảnh này đã quy Ảnh chi tit vé ngun tắc, bình tự thểtue, iêu chuẩn hịa giải viên, thi tục cơng nhân kết quả hịa gi... đối với rng

vide giã quyết ranh chấp thương mai Việc ban hành riêng một Nghị định về Hoa giã thương mai ở Việt Nam di thé hiện my cổ gắng, nỗ lực xây dụng pháp luật shim dim bio cho việc hồi nhập kánh tổ quốc té của nước ta rong thời đi mới

</div>Trang 30<div class="page_container" data-page="30">

về tổ chúc hòa gi thương mai và hịa giải viên thương mại Trong đó, Ngủ đính.

23/2017/NĐ-CP của Chính phủ đã quy dinh rõ ring các quyền và ngiĩa vụ các

ảnh vi bị dầm cin tổ chúc hơn giải và hịa giải viên thương mai Bén cạnh đổ, Nghị doh cũng quy nh rõ những đều kiện, tiêu chun, thủ tục phep lý đỂ công nhận te

cách của các chủ thể nay. Nhông quy định nay cơng được Luật hoe giã đối thoại tei

Tịa án 2020 tiếp tục kế thừa và phát tiễn, theo đó, Luật có bổ sung thêm mat sổ những đều kiện tiêu chuẫn để rỡ hình hịa giã viên, quyền và nghĩa vụ của hn giã viên những quy dink và khen thơng bỗ nhiệm Ie, miễn nhiệm đổi với hịa

gã viên

Thứ hai, quy đành vé nguyên tắc giã quyệttrính chấp bằng phương thức hoa giã thương mại Nghị dinh 22/2017/NĐ-CP cia Chính phố quy dinh ba nguyên tắc

0 tip tc kế thita những

ngun tắc đó, bin cính đó, Luật cing bổ mong thậm mốt sổ nguyên tắc nhằm din

hòa giãi thương mại. Luật hòa gai đối thoại tại Tòa án 2

bão quyển và lợi ích cơn các bên thưn gia vào q tình hịa gi, đối thos, đồng thời dim bio cho việc hòn giã, đi thoại tei Tos án diễn ra hiệu quả và tuân thi

php luật

Thứ ba, uy định của pháp luật về điều kiên đễ giã quyết ranh chấp bằng phương thức hàa giã thương mat Điều kiện git quyết tranh chip thương mei bing hòn giải được quy dinh tei Điều 6 Nghĩ Ảnh 22/0017/NĐ-CP của Chính phủ và

những tranh chấp din mự trong đó có những tranh chấp về thương mai được gội đếnToa án sẽ được tién hành hoe giải xước khí Tịa án thụ lý: Quá bình hoe giãi này

cũng được din ra đốc lập với thủ tục tổ tang,

Thứ hy quy định của pháp luật vé tình tr thủ tục hịa giếi Ngủ Ảnh33/2017/NĐ-CP quy định về bình tụ thủ thục hịa gã tại chương II, trong đó, có

những nội dung về thỏa thuận hòa giải, lựa chọn, chỉ định hòa giải viên; quyền, "nghĩa vu của các bên tranh chip trong q trình hơn gd; tình tự thổ tục tién hành, hỏa giã, châm đốt thổ tục hòa gt Luật hòa giải, đối thos tại Tòa án quy dich về

</div>Trang 31<div class="page_container" data-page="31">

tình tạ thủ tuc tiễn hành hịa giả, đối thoại tạ chương HT. Bên cạnh ahing quycảnh đã được pháp uật ghi nhận tei Nghỉ ảnh 22/2017/NĐ-CP, tình ty thủ tục hòa

gi theo luật này bd sung thêm một số những quy định nhơ trường hop từ chốt hòa

ii hoặc thay adi hòn giã viên Điều 18 Luật hịa giả, đổi thos: tạ Tae độ; nhữngtrường hợp khơng tiến hành hơn gi; thi han hịn giã tei Tịa án Bén canh đó, sau

ơi kết thúc hịa gai và cổng nhận kết quả hoa gi, các bên nêu có những để ng,

iến nghĩ vé vie rem xétÌdi việc cơng nhân hoặc khơng cơng nhận kết q hoe gi,

có thể làn đơn yêu cầu ton án xem xết lại theo thi tue được quy định chỉ tết ti

Điều 38 Luật hoe giải, đổi thosi tạ tòa én

Thứ năm, quay ink cũa pháp luật về thực lưện kết quả hòa gid. Vite thục

Hiện kết quả hòa giải được Nghỉ ảnh 22/2017/NĐ-CP quy định tạ Điều 15,16 về

kết quả hòa gai thánh và vẫn để cơng nhân kắt quả hịn gui thánh. Bén cạnh dé, Luật hòa giã đốt thoại tại Tòa án 2020 quy đính về việc cơng nhận kết quả hoe gi

thí Tịn án từ Điều 27 đến Didu 35. Theo dé, việc cổng nhân

hay không công nhận két qué hòn giải nhất được mỡ phiên hop và đẫn ra theo trình,

t quả hị giải thành.

từ quy đính trong Luật này,

Thứ sát yy đình cũa pháp luật về những chính cánh cũa Nhà mabe vé hòagiã thương mat và quản I} Nhà nước về hỏa giả thương mại Nhơng chính sichnày được quy dinh trong Luật hòa giải đối thosi tei Ton án và Nghỉ ảnh

33/2017/NĐ-CP của Chính phủ vi hòn giã thương mai, Theo đ, quy định các thi tue bành chính trong q trinh hịa giã thương mai và ban hành các biểu mẫu hành, chính đó Các biểu mẫu hành chính đi đoợc hưởng din cụ thể tei Thông te

1.13. Quá rink hành thành và phát

chp thương tại bằng plnrơng thức hòa giải tại Việt Nam.

Thước diy, phương thúc hòa giã được sử dụng như một trong các phương

thúc gat quyết ranh chấp thương mei không chiu sự điều chinh của pháp luật, Hay in cit pháp hật sễ giải quyét tranh

nối cách khác chính là pháp luật rước đây chưa có quy đính cụ thể nào vé việc gi

</div>Trang 32<div class="page_container" data-page="32">

quy tranh chấp thương mai giữa các bên cũng như khơng có cơ chế dim bio thiảnh về mặt pháp lý

Pháp luật về hòa giả thương mai 6 Việt Nem cổ lịch sở non tr, ra đối khámuộn so với những phương thie gi quyết tranh chấp khác, Gisi đomn pháp luật

chưa có quy dinh cu thé về phương thúc hoa giã thương mai, các vẫn bin pháp luật co liên quan nhơ hệ thống Luật đều thé thống luật din sự hệ thông luật Thương am hay Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu ding đều có dé cập dén phương thức hịa giã trong giả quyết ranh chấp Tuy nhiên, điểm chung cơn các Luật trên l chỉ quy

ánh về hình thức của hịn gli mã khơng có các quy ảnh về nội dang của hòa giải,

dic tiệlà những quy dinh cụ thể vi chỗ thể hoa giã. Việc Nhà nước chưa ban hành một vin bản pháp lý điều chỉnh ou thé quan hệ hoa giã thương mai đã lâm cho các qgy đính trong những vin bản trên mất ai nghĩa trong thục tẾn thí hành

Từ năm 2015 din nay, ki pháp luật Việt Nam đã có những nổi dụng cụ thể

được quy nh trong Bồ luật tổ ting dân sự 3015 và Chính phủ ben hành N gh inh33/2017/NĐ-CP. Trong Bộ luật tổ hạng din sự năm 2015, quy đính vịu cầu cơng nhận kết quả hoa giã thành ngosi Téa án” là một trong những yêu cầu về din sx thuộc thim quyên gai quyết cin Tòa én, nói dụng được cụ thé hoa tei Chương SOCKIIT về thổ tuc cơng nhận kết quả hoe giã thành ngồi Tòa án Đây được coi shu một bước tién võng chắc để Nhà nước tiép tục thúc diy phương thúc hoe giã "ngồi Tịa án, ben hành nhơng vin bản pháp luật hướng dia cơ thể hon. Trên cơ sỡ

đó, ngày 24 tháng 02 năm 2017, Chính phố đã ban hành Nghị dink về Hòa gai

thương ng, quý Ảnh rõ bình hồ tục ech thức Số bà ing như những yêncụthể đối với hòa giả viên, vite thành lập trung tim hịa gi,

"ĐỂ hồn thiện khung pháp ly về hịa giã thương mei tsi Việt Nam, ngày 26tháng02 nim 2018, Bồ từ pháp ben hành thing sổ 022018/TT.BTP áp dụng đốiVới hịa giải viên thương mại. Thơng ti này áp đụng đổi với hin giã viên, Trungtâm hòa giả thương mại chỉ nhánh, vin phòng đi diện của Trung tâm hỏa giải

thương mai tỔ chúc hòa giữ thương mei nước ngồi thành lập chi nhánh vin

phịng dei điên tei Việt Nam cơ quan quân lý nhà nước về hòa giã thương ni và

</div>Trang 33<div class="page_container" data-page="33">

các cơ quan tổ chúc, cá nhân khác cóliên quan Thơng tr đã ban hành 24 biểu mẫu shim quản ly nhà nước vé thi tục hành chính rong phương thúc hịa giả thương sed của các chủ thể rên,

ĐỂ thể hiện sự quan tâm và khuyên khích của Nhà nước dành cho hoạt động hơn gi nói chưng ngày 16 tháng 6 năm 2020, Quốc hối đã ban hành Luật sổ 58/QH14/2020 Luật hòa giả, đối thoại tử Toa án, đều chỉnh hoạt động hòa giã đối

với những tranh chấp din ag trong đó có những tranh chấp về kinh doanh thươngsei; và host đồng đối thoại đối với những tranh chấp trong finh vue hin chính,trước khi Toa dn tiến bành tha lý và giải quyết theo th tụ tổ tạng Đây được coi là"bước phát hiển mới của pháp luật Việt Nam, khơng những thể hiện được chính sichXhmun khích của Nhà nước đãi với phương thức hòa giễi mã còn góp phn vào q

trình hội nhập, phủ hợp với wu thé phát tiễn pháp lut cde các quốc gia trên thé gi

va khu vue

14Kinh nghiệm giải quyết tranh chấp thương mại bằng hàa gi ở một

gia trên thé giớiTại Singapore

HG thing giải quyết tranh chip ö Singapore rt phát triển và có hiệu quả cao, cả về phương thúc giải quyét rong tổ hạng và ngoài tổ hạng, Ngoài việc giải quyết tranh chip bằng Tòa án, phương thúc giải quyết ranh chấp thơng qua hịa giã cũng

là một trong những phương thúc được sỡ dụng rt hiệu quả ở Singapore. Các quốc

ga trén th giới cũng thường lun chon Singrpore là ơi gai quyết néu có tranh chấp

phat ảnh Chính vì vậy, có rit nhiều trung tâm hoe giải ở Singapore như SMC(Singapore Mediadion Cente) đợc thành lập bi Viện pháp luật Singrpore, tậptrùng git quyết tranh chấp thương mai, SIMC (Singtpore International MediationCentes) do Tòa án tối cao Singapore thành lập, tip trung giãi quyết tranh chấpthương mai quốc tỉ, CMC (Community Mediation Cente), do Bộ pháp luật

Singapore thành lập, chuyên giải quyŠt các tranh chip trong công đồng như hing xóm, các hành viên rong gia dinh hoặc cơng đẳng, tren chip dit đa... Hịn giã

viên tại các trùng tâm này do chính các rong tim này dio tạo, cập chúng chỉ và

</div>Trang 34<div class="page_container" data-page="34">

hải tiên theo các quy tắc về deo đớc nghề nghiệp do trung tâm để ra Hịa gi

cũng có thể được kết hop trong phương thúc trong ti và tòa án đ tăng khả năng thiHành cho các thôn thuân ma các bin dat được dưới dang phán quyết cia Trọng tảhay bên én của Tôn án Thông tin trong qué tình hịa giã cơng được gữ kin khơng

được sử đạng làm bing chúng trong các tin trình tổ hạng tiếp theo (nêu xây rộ 2)

Tas Nhật Bản

Nhit Bán được biết dén là mát quốc gia có hệ thơng pháp luật vồng chắcvà chất chế Phương thúc hòa gjai thương mai tei Nhật Bản chia thành hoà giãtheo vụ việc và hồ giã thiết chế. Việc giải quyết tranh chấp thơng qua hồ giải

thr có hiệu lực như một hop đẳng theo Điễu 696 của Bộ Luật Dân sự ĐỂ kết quả hồ giải tư này có hiệu lực nhơ một bản án, nó phit được gồi dén Tos Gin lược để ghi vào Biên bin của Toa án và bằng cách đó, thoả thuận hos giã sẽ có hiệu lực thi hành ĐỂ làm cho những quyết định hoà giã này có hiệu lục quốc tỉ, nhiều khí nó được chuyể

khoản giải quyết tranh chấp ®

tải thành quyết đính trong tải tuy thuộc vào

Mot ob dinh giá về Cơng tóc Singapore về Hồa giả thương mai và aự cẩn thắt gianhập Cơng óc này cũa Tiét Neon

Tháng $2014, Chính phủ Hon Kỹ thơng qua Nhóm cổng tác I của Ủy ben

Init thương mi quốc tổ của Liên hợp quốc (UNCITRAL) dura dé xuất xây dụngmột công ước da phương vé thi hành thôa thuân giải quyét ranh chấp thương maiquốc tổ thơng qua hồ giã hồn thuận giải quyết ranh chip), với mong muỗnXơmyễn khích hịa giải như cách thúc ma Công tức New York nim 1958 về côngnhận và cho thi hành phn quyết trong tai nước ngồi (Cơng wie New York) để thúc

diy sự phát trim cña phương thức giải quyết ranh chấp bằng trong tải Từ Phiên

hop thử 63 đến 67, Nhóm cơng tá Il thio luận và đảm phán dự thio Công ước

ing Hoing Oh Vutup ức quictd- Bộ Tephip. Gli gyất ru dp ương mai Nh Bên ết dic th căn

hip ADing ip Jrbanine cox mun ciolgaiqsttetxdhg tmangnu nàndwcbervede-ñecn op

ung

</div>Trang 35<div class="page_container" data-page="35">

với sự than gia cia 85 quốc gia thánh viên của Liên hợp quốc và 35 tổ chúc phi

chính phủ. Nhiễu quốc gia là đối tác thương mei lồn cũa Việt Nam đã tích cục thúc

diy việc xây dmg và lý Cơng ức như Hoa Kj, Vương quốc Anh, Trang Quốc,

Singapore. VỀ phía Việt Nam, Bồ Ngosi giao là cơ quan chủ tỉ cũng với dai diệncủa Bộ Tự pháp, Téa án nhân đân tối cao... tham gia các phiên dam phán Công ướcVới hư cách quan sit viên Công ước đã được Dai hội đồng Liên hợp quốc thông qua

ngày 20/12/2018 tạ Phiên hop thir62 tổ chức tại Viên, Công hoa AoTM

Công wie gim 16 điều, rong đổ: từ Điểu 1 đến Điều 6 quy dinh các nốidang chính của Cơng ước: phạm vi đều chỉnh; giã thích các thuật ngữ, các nguyễn

tắc thi hành và viên dẫn thôa thuận giãi quyết tranh chấp thơng qua hịa giải, đều

inn sử ding thôn thuận nêu trên làm cần cứ yêu cầu tro giỏp, cần cứ từ chỗi tro

giúp: quyết Ảnh oie cơ quan có thẳm quyển tei quốc gia được yêu cầu trong trường

hop hiệu lực của thôa thuận dang được xem xát tei Tơn án, trọng ti hoặc cơ quan

có thẫm quyền khác từ Điễu7 din Điễu 16 quy ảnh về méi quan hệ côn Công wee

Với các Điễn tước khác, bão lưu, hành tơ thủ tc lơơ chiếu, ký kết, ga nhập, săn đã,

‘bai bd và hiệu lực của Công usc’,

Công wie Singapore đoợc thất kể nhầm giảnh được mự ứng hộ quốc té tối đa

trong khi duy tì nh ngiĩa đầy đã về nhõng khie canh quan trong nhất cũa khung Xhổ, qua đồ bảo dim tinh rõ ring và thống nhất rong áp dụng Công ước. Tử ban

đầu đã quyết nh ring Cơng óc phi được roen thio dọa trên những đặc trưng tốt

nhất cia mốt vin kiên quốc tổ thành công nhất ~ Công woe vé công nhân và thi

hành phán cu

New York". Công ốc New York được mô ti la "nôn meng cia hệ thống trong tả

quốc tTM.

của trong tai nước ngoài của Liên hop quốc, cịn gọi là "Cơng ước

EER BHB Ton (000) Tg we Sugpar vì gi Ramet gui mah ap hưng ng gức"Tapeh Đn Ta hin dy cpg 005202

ˆ thued Naims Canh btenutiou Setlmat Agemat Fesitngion Medi

>WÁ Hing|2015)ˆ Cơng sóc Sigppre vin gãi- Mthời dim hi Tp cht ta andi ng dong.

`

</div>Trang 36<div class="page_container" data-page="36">

Vé việc thi hành, Điều 3 Công ước Singapore nói rit rõ ring về ngiĩn vụ của quốc ga thành viên thi hành thôn thuân gai quyết Tuy nhiên, về hành thức thi hành, Công ức để lei cho quốc ga thành viên tự quy định chi tết về hũ tục, chỉ yêu cầu sing vie thi hành didn ra "phù hợp vớt guy tắc tổ ng của mg quốc gia thành viên và theo các điẫu luận mà Cơng tóc đất ra " Cách thúc tiép cân này phù hợp với Điều HT Céng tức New York, và ghi nhân sợ da dạng quan trong trong luật và thục tiễn ổ hạng quốc gia vé thi hành thơa thn gui quyết

Cơng tóc Singhpore vé hịa giã là một vin kiện được thit kế tốt và tính tốn cẩn trọng Giống như Cơng ước New York, nó trảnh được cá bay đu chỉnh, quế mức và dit tâm nhàn đúng din vào một mục tiêu day nhất và quan trọng nhất ~

nghĩa vu thí hành, chứ khơng phải hình thức thi hành Nó chất lọc một tập hop

những ngoai lệ đố với việc thi hành đã được thờ nghiêm, theo mẫu Công wie New York, nhẫn giầm nự tủy quyết của quốc gia. Nó hỗ trợ sự phát luật quốc ga và

cơng ước vé hịa giả bằng các ghi nhân ring quy ắc rổ thắng thé trong trường hợp

xung đột không phi là cũ môi hơn hay củ chuyên biệt hơn, mà là cá ông hộ nhiêu

‘hon việc cơng nhân và cho thi hành kết quả hịa gi?”

Trong những nim gin diy, chỉnh sách pháp luật cia Việt Nam đuợc xây

dmg theo hướng tích cục khuyến khích giải quyết các tranh chấp qua phương thúc ôn giã, được thể hiên qua những quy đnh mới rong Bé luật Tổ tung din ny năm

2015 cing với mr ra đôi của Nghĩ định sổ 22/NĐ-CP năm 2017 cũa Chính phi vàdic tiệlà sưa đôi của Luật sô 58 QH14/2020 Luật Hồn git đổi thoại tạ Tòn én la

minh chứng cho việc đó Nội dụng các quy định của pháp luật cũng có tinh tương

thích nhất Ảnh với Cơng ước Singapore và phép luật quốc tẾ như quy định về định,

nghĩa hòa giả, vé phan vi và điều liên giã quyết ranh chấp Tuy nhiên, vẫn cònhiểu quy định của pháp luật chưa thit ar tương thích với Cơng wie Singapore. Đây,1à một thách thúc lớn khi Việt Nam gia nhập Cơng wae này:

‘WiFing/2019| “Caaguc Sagar tì hộ gỗ. Mộ Đời mối nấthỆn' Tập đi tư độn ng cp ng

`

</div>Trang 37<div class="page_container" data-page="37">

Két hận chương 1

Tiên giải đồng một vai tò rất quan trong trong sơ phát triển kinh tổ xã hối của nước te hin may. Với những tu điểm vượt trội cia minh, hoa giả là một

hương thie gt quyết ranh chấp đoợc các thương nhân trân thể giới chuồng và

sử đong Do vay, để df ding hơn với quả trinh hội nhận, hệ thống pháp luật của "nước ta cũng cần có những bước thay đỗi để phù hợp hơn với thénglé quốctễ Hiện nay, cấu trúc pháp luật vi hòn giãi thương mai của nước ta đã khá diy đã tạo một bước dim ving chic để Việt Nam them ga vào Cơng wie Singapore, góp phân hồi nhập kinh tế khu vue và thể giới, thu hút đầu he nước ngồi xây dụng nén kính té thi trường ngày cảng phát iển Những vin dé được nghưên cửu ti chương này gồm

những quy dinh ci pháp luật Việt Nam về tranh chấp thương mai, các Hình thúc

giã quyễt tranh chip thương mei, rong do ấ râu vào phin tính những quy dinh chung vi phương thúc hoe giã này và những ma nhược đẫm so với những phương thúc gai quyết ranh chấp thương mai khác nh tịa áa hoặc Trọng tải Tử đó, làm

nỗi bật va rồ và ý ngiĩa của phương thie hòa giã tong gi quyết ranh chấp đổiVới hoạt đồng kinh doanh thương mại. Bên cạnh đó, chương 1 cũng phân tích câu

trúc pháp luật vé phương thức này, từ lịch s hình thành và phát tiễn của phương thúc hịa giả tai Việt Nam, dẫn dn cầu trúc về hình thúc và cấu trúc về nôi dụng

của pháp luật vi phương thức hoa gi. Ngoài ra tác giả để cd mr sơ sinh về phápluật của một số quốc gia trân thé giới như Singapore và Nhật Bin về phương thúchhde giã và nhông bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam, đánh giá một số quyinh cia Công tức Singapore vỀ hòa giải và sử cần thiết của việc Việt Nam gia

nhập Cơng tóc này, Đẳng thờ tạo tiên để nghiên cửu những quy đính cụ thể cia áp luậtvỀ hoa giã tranh chấp thương mai cia ViétNem tử chương 2

</div>Trang 38<div class="page_container" data-page="38">

CHƯƠNG 2

THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VÀ THỰC TIEN ÁP DỤNG PHÁP LUẠT VE HOA GIẢI THƯƠNG MẠI TẠI VIỆT NAM

21. Thục trạng pháp hột về hia gái thương mại tại Vệt Nam

21. Những ạn định pháp Bust

Theo quy định của pháp luật biện hành, Việt Nam cơng nhận hai inh thứchịn giải thương mai bao gồm: Hòa giãi thương mai quy chế và Hòa giãi thương mei

ink thite hoa giải throug mai

Theo đó, hỏa giã thương mei quy chế 1a bit kỹ quy bình hỏa giải nào được

thục hiện theo quy tie của một tổ chúc hòa giã” Ỡ Việt Nem, hinh thúc hòa giải

uy chi due ưa chọn khí ác bên chọn một Trùng tim hỏa giã thương mei Hoặc

Tring tim trọng ti có ding ký hoạt động hịa giải thương mại để tiến hình giải quyết tranh chấp đã nhất ảnh trong hoạt động kinh doanh, thương mại của mình Tổ

chúc hơa giã thương mei là một pháp nhân có những quyén và ngiấa vụ theo quyink của pháp luật. Do đó, kh tiến hành gi quyết ranh chấp thương ma theo inhthức hoa gi uy chế, các bên tranh chấp sẽ lựa chon các hòa giả viên trong danh)sách của Trung tim, giải quyét tranh chấp trên cơ sỡ quy tắc hòa giải của Trùng tâm,

vi sẽ được quyền hướng những hỗ trợ khác từ Trùng tim,

Hie giả thương mei vụ việc là hình thie gi quyết ranh chấp do he gi vin thương mai vụ việc được các bên lựa chon. Hòa giã viên giải quyết vụ tranh chấp vớ tử cách cá nhân và không trực thuộc tỗ chức hoa gi nào, Khi các bên tranh chấp lựa chọn ình thức giã quyết thương mi vụ việc, ác bên sẽ chon những

hỏa giải viên thương mei với từ cách cá nhân cũa chính những hịa giã viên đó mà

khơng thông que bit kỹ mốt Trùng tân hay tổ chức hòa giải thương mai nào. Đối với hinh thức hỏa giã này, các bin có thể áp dạng quy tinh được php luật quý

` gân ico DU 3 NỘI cab 29001109. ia Cig? He gỗ tng engi 3 hg ka

Biba 2 MB, Quytk 2. Quytk tind đo ie về ADR 204, Ips sama em

« 15030015100 oe eit

</div>Trang 39<div class="page_container" data-page="39">

cảnh hoặc áp dụng một quy tắc cia một tổ chúc hoe gii thương mai bất kỹ hoặc he

thôa thuận xây dung một tue phi hop

Trên thục tinh thức hôa giải quy chỗ sẽ phủ hợp với những vụ tranh

chấp có yêu tổ phúc tp do các bên sẽ được hỗ tro từ phía mốt tổ chức chuyên "nghip với những quy chuin đã được xây dung sin và được thụ buông những hế trợ riêng từ tỔ chức đó, Hình thức hịn gi vụ việc sẽ phù hợp hơn với những vụ tranh chip không qué phúc tạp, hoặc dé là vụ tranh chấp cổ yêu tổ đặc thủ ma các bên biết chic ring minh muốn hòa giải viên nào tiên hành giải quyết tranh

chấp đó, hoặc hịa giã viên ma các bên muốn lựa chọn khơng nằm trong danh

sách của bất kỷ tổ chúc hòa giải nào TM®

2.12. Những quy dink cia pháp hật vé nội dang cđa phương thức hịagiải throng mại

Quy ảnh của pháp luật

được quy din chủ yêu rong Nghị ảnh 22/2017/NĐ-CP của Chính phủ về hịn githương mai và Luật hoe giã đối thos tri Tịa án 2020, Trong đó, gầm những quyni dung của phương thức hòa giải thương mại

dink về chủ thể hòa giã thương mei, những nguyên tắc trong hòn giã ranh chấp thương mai, đều liện để giải quyất tranh chấp thương mai bằng hoe gi, tỉnh tự

thủ tue hơn ga, vẫn đã thực hiện kết quả hịa giải và nhồng quy dinh vé chính sichia Nhà nước về hòa giả thương mai

Thứ nhất và chỗ thể hòa giã thương mai. Chỗ thể hòa giả thương mai bao

gồm hơn giã viên thương mai và các Trung tân hịa giã, Trung tâm trong tải códing ky hoat động hoe gai

Trude hit, về hòn gii viên thương mai, ĐỂ trở thành hòa giã viên thương

sei, cá nhân phãi dip ting đã những điều kiện được quy dinh tại Điều 7 Nghị dh2/NĐ-CP. Theo đó, cá nhân phii đáp ứng được vé năng lực hành vi dân sự cóphim chất dao đức tố, có wy tin, độc lập, vơ ta khách quan; cổ trinh đô dai học trởlên và đã qua thời gian cơng tác rong lính vực đáo tạo từ 02 năm trở lên, có kỹ

ˆ 1à Hưng Gang G019) “lớp bạt tế Bỏ giã đương họ Vi Nam nong Bồi ch np nh gud

Toản tan ng học Tari tường Đa lọc Lat ENG

</div>Trang 40<div class="page_container" data-page="40">

năng hoe gi, hiểu biết pháp lt, tập quản kin doanh thương mei và các inh vụcliên quan Ngồi re, Ng định cịn quy dink, người dang là bi can, bị cáo, người

dang chip hành án hình sự hoặc đ chấp hành xong bản án những chưa được xóa én

tích, nguời đang bi áp đụng biện pháp xử lý hành chính đơa vào cơ sỡ giáo duống

bit buộc, cơ sỡ cai nghiện bất buộc thi không đủ tiêu chin làm hoe giải viên thương mai Khi đã đáp ứng đồ các tiêu chí để rỡ thành hòa gai viễn thương mai, cá nhân có thé lựa chon tham gia vào ổ chúc hoe gi thương mai và hoạt đồng theo quy chế của tổ chúc đó hoặc đăng ký làn hịa giã viên thương mai vụ việc tại Sở

Tứ pháp nơi mình thường trả theo quy dinh tei Điều 8 Nghị dink 29/2017/NĐ-CP"Quy dinh đổi với hòa giả viên theo Luật Hoa gi đổi thoại tại Tên án 2020có phân khất khe hơn Theo quy dinh tei khoăn 1 Điễu 10 Luật Hòa gai đối thoại

tí Tịa én, điều lận bổ nhiệm hịa gai viên gồm:

1) Đã là Thâm phán, Thim tra viên Tòn án, Thư kỹ Tòa án, Kiểm sit viên Kid tra viên Viện kiểm sit, Chấp hành viên thi hành án dân sự, Thanh tra viên,

luật mx chuyên gia, nhà chun mơn khác có it nhất 10 năm kinh nghiệm trong

Tĩnh vục cơng tác; nguời có hiễu biết vé phong tục tập quán, có uy tin trong cổng

đồng din cứ,

1) Có kánh nghiên, kỹ năng hịa giả, đãi thoại,

ii) Có sắc kde bio đầm hoàn thành nhiệm vụ được a0;

"hộ Co chứng chi bơi dung nghiệp vụ hịa giả, đối thoại do cơ sở dao tạo

của Tòa án nhân dân tố cao cấp, trừ nguời đã la Thim phén, Thin tra viên Tòa én

Thơ ký Toa án ngạch Thờ ký,

ấp hành viên thi hành én dân sự, ngạch Thâm tra viên chính Thim tra viên cao c

viên chính, Thứ ký viên cao cấp, Kidm sét viên, C

“Thanh tra viên

Voi vai trị là người trung gian hơn giã, quyền và ngiễa vụ cũa hôn giãi viênthương mai đuợc quy dinh tei Điều 9 Nghị định 22/2017/NĐ-CP và Điều 14 Luậthồn giả đối thoại tei Tòa án 2020. Theo đổ, hòa giã viên thương mai cổ các quyển

nh Chấp nhận hoặc từ chỗi thực hiện hoạt động hòa giã thương mai; Từ chỗi cung cập thông tin liên quan din vụ tranh chấp, trở tường hợp các bin có théa

</div>