Luận văn thạc sĩ Luật học: Thực tiễn áp dụng pháp luật về thỏa thuận trọng tài thương mại trong giải quyết tranh chấp thương mại ở Cộng hoà dân chủ nhân dân Lào

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (8.18 MB, 99 trang )

Trang 1<div class="page_container" data-page="1">

BO GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO. BỘ TƯ PHÁP TRUONG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NỘI

FUEXIONG YIAYOUA.

CONG HÒA DÂN CHỦ NHÂN DÂN LÀO

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

(Định hướng ứng dụng)

HÀ NỘI - NĂM 2022

</div>Trang 2<div class="page_container" data-page="2">

TRUONG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NỘI

FUEXIONG YIAYOUA.

THỰC TIEN ÁP DUNG PHÁP LUAT VE THỎA.

THUẬN TRỌNG TÀI THƯƠNG MẠI TRONG

GIẢI QUYÉT TRANH CHÁP THƯƠNG MẠI Ở CONG HÒA DÂN CHỦ NHÂN DÂN LÀO

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Người hướng dẫn khoa học: TS. NGUYEN AM HIỂU

HÀ NỘI - NĂM 2022

</div>Trang 3<div class="page_container" data-page="3">

LỜI CAM DOAN

Tôi xin cam doan đây là cơng trình nghiên cm khoa học đốc lập củanông tôi

Các kết quả nêu trong Liên văn chưa được cơng bd trong bắt ib cơng trình nào khác. Các sổ liều rong lun văn là mmng thue, có nguồn gốc rổ rang được hích dẫn theo ding cy dinh

Tơi xin chịu trách nhiệm về tinh chính xác và tinh mang thực của

Tiân văn nàn

TÁC GIA LUẬN VĂN

FUEXIONG YIAYOUA

</div>Trang 4<div class="page_container" data-page="4">

BLDS Bộ luật Dân sự

CHDCND Công hỏa Dân chủ Nhân dinCHxHCN Công hỏa xã hội chủ ngiĩa

GQTcET Giải quyết ranh chấp kính tế

GOTCTM Gidi quyết tranh chip thương mai

</div>Trang 5<div class="page_container" data-page="5">

DANH MỤC CÁC BANG, BIEU

SIT Ten Ding, hink Trang

Sova tah chip hah Tế được yêu ca Ba Ge

1 | Bing22. | bing Trong ti tei các cơ quan giải quyết tranh chấp | 37

ảnh té 2016-2021)

Trình độ chun mơn cla đã ngũ Trong ta viên

2 gai quyết ranh chấp kính tí nim 2016 va nim | 42

Tình tang ga quyất các vụ tranh chip bing Trong

3 | Băng34. | ti tú các cơ quan gai myết tanh chip kinh te] 43(2016-2021)

</div>Trang 6<div class="page_container" data-page="6">

MởĐÀU a CHVONG 1. MOT SỐ VAN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUAT NƯỚC CONG HÒA DÂN CHỦ NHÂN DAN LAO VỀ THOA THUẬN TRỌNG TÀI THƯƠNG MẠI TRONG GIẢI QUYET TRANH CHAP THƯƠNG MẠI...7

11 Môt số vin để lý luận vé thônthuân trong ti rong giả quyét ranh chấp thương

LLL Khả quá về phương thức giã q

1.1.2. Khải quát về thôa thuận trong tài thương mại trong giải quyanh chấp thương mat

thương mai B

1.2. Quy Ảnh php uit Lao hiển bành về thôn thin tong tả thương mai trong git

quyết tranh chấp thương mai 18 1.2.1. Khát quát quả rin hành thành và phát tiễn của pháp luật Lio về tha

thun trọng tt ương mai 8

1.32 Chủ thd tia thêa thiên rong tà thương mat 20 1.33 The đễn lập thơn tain trong tà thương mai a

1.24 Hình thúc cũa thỏa thuận trong ti Hương mat z1.35 Nội chong cũa tha thiện trong tà thương mai 26

12.6 Quay din về fad lục, điều liện có hiệu lục của thơa thiên trong tài

CHƯƠNG 2. THỰC TIEN ÁP DỤNG PHÁP LUAT VỀ THOA THUAN TRỌNG TÀI THƯƠNG MẠI TRONG GIẢI QUYẾT TRANH CHÁP THƯƠNG MẠI TẠI LÀO VÀ MOT SỐ KIEN NGHỊ 37

</div>Trang 7<div class="page_container" data-page="7">

311. Tình hình áp dung quy đính pháp luật về thưa thuận trọng tài thương mai trong git quyết ranh chấp thongmai tri Láo rong thời gian qua 3?

211 Những ids quả det được 4

212 Những thỏ kiến vướng mắc trong thực tấn áp chong pháp luật...46 313 Ngyên nhận cũanhững Mỏ hiếm vướng mắc 50

2.2. Một 9 gi pháp hoàn thiện pháp luật Lao về thỏa thuận trong it d0

2.21 BB amg q nh về nh ngÌĩa thé Hhiện trong tà 60 22.2. BB amg quy nh về thời ctém lập thôn hiên trong tà 61 3313 BB amg quy dink vé hình thức ca tha thin trong tà 41 2.24 Bé amg q định về nội cing cia thôa ttn trong tài a 225 Quy Ảnh tích bach về phân ảnh thẫm quyển giã quất ran chấp thương mại bằng trong tài của cơ quan giả dt tranh chấp “ 23.6 BS amg qny đình về các trưởng hop théa thiên trong tà võ hiệu hoặc

không thục hiện được

2.3. Một số gi pháp nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật về thô thuận trong tải 65 2.3.1, Đặc tạo, bổ: dưỡng và năng cao chất lương cũa đối ngit Trong tài

viên 65

23.2. Ning cac cổng tác quấn if, điều hành cũa co quan giải quyết tranh chấp

thương mai bằng trong tà 65

23.3. Nông cao huậu quả hoạt ding quân lý nhà nước về giã dt tranh chấp

thương mea bằng trong tà sỹ

23.4 Kip chmg phương án để they és quan min, nhận thức cũa các doar nghiệp, t chức và cánhân về théa trận trong tà “ 23.3 Ting cường công tác hyôn tuyển phd biển pháp hút về thỏa thiên

</div>Trang 8<div class="page_container" data-page="8">

Trude xu hướng hội nhập quốc té sâu rông của các quốc ga trên thể giới, cácquen hệ phát sảnh trong hoạt đông thương mai ngày cảng da dạng và phong phủ.Keéo theo dé là những tranh chấp trong thương mi không chi xuất hiện trong nổi bộ

qguốt gia ma còn vượt xa khối lãnh thổ oie một đất ước, điệu này đơi hồi các quốc i phi tìm kiếm và dua ra được những phương thức giấ: quyết ranh chấp trong

Tĩnh vực thương mai hit liệu, vin nhanh chồng, hiệu qua la bảo mật, tôn trong sơthôn thuận của các bên. Hiện my, mốt trong những phương thức gai quyét tranh,

chip thương mai (GOTCTM) thường được lựa chon lé Trọng tải với những ưu đm, là nhanh gon, bảo dim uy tin, bí mật nh doanh của các bên trong ranh chấp

thương mai. So với phương thúc GQTCTM bing Tòa án, phương thúc GQTCTM

bing Trọng tả ngày căng được sở dụng phố in, rôngrấi hơn.

Trong thời đểm nên kinh tẾ thi trường, nước Cơng hịa Dân chủ Nhân din (CHDCND) Lào dang không ngàng khẳng Ảnh và tri, vai to của mình rên trường

quốc tỉ với những chính sich mới nhằm mở rồng thi trường tao cơ hồi, điều kiện

va thúc diy mr phát tiễn của nền kinh tổ đắt nước. Trong những nim gin diy, các tranh chấp kinh tẺ, ranh chip thương mai ở nước CHDCND Lio ngày cảng phổ tiến, de dạng việc lựa chơn được cơ quan có thậm quyển để GOTCTM cũng là một vẫn để khó kin, nan giải. Xuất phát tử nhống yêu cầu thục tn cin đất nước, đã từ

lâu Đăng Nhân din cách mang (NDCM) Lào và Nhà nước Léo đã có những chính.sách, chủ trương nhằm điều chỉnh các vẫn để có liên quan din GQTCTM bing

Trong tú. Với những nỗ lục không ngừng trong thời gian kể từ khi đất nước được

độc lập cho din nay, hễ thẳng quy đánh của pháp luật Lao vi GOTCTM bing Trongtai thương mai (TTTM) khơng nging được hồn thiện theo hướng khắc phục nhữngquy định cũ khơng cịn phù hợp, học hồ kinh nghiệm quốc tỉ. Tuy vậy, trên thực

Ấn áp đụng các quy định oie pháp luật của nước CHDCND Lào hiện hành để

GOTCTM bing Trong ti vẫn chưa thục my hiệu quả Điều này xuất phát từ nhiều"nguyên nhân khách quan và chủ qua khác nhaq, trong đô có nguyên nhân chủ yêu

</div>Trang 9<div class="page_container" data-page="9">

li do hệ thông các quy din của pháp luật nước CHDCND Lúo hiện hành vé théa

thuận TTTM trong GQTCTM còn một số bit cập và hạn.

trong tranh chấp thương mai còn gặp khó khăn trong việc lựa chon Trong tải dé

GQTCTM cho mình.

Xuất phá từnhữnglý do trên tác giả đã la chọn đồ tài "Thục tu áp dang đến việc các biên.

pháp hật về thần tuận Trọng tài thương mai trong giải quyết trmik chấp

nương mai ở Cộng hòa Dâu chit Nhân dan Lào” làm chủ đề nghiên cửu Luận văn.“Thạc Luật học của mình.

2.Tình khh nghién cứu để tài

‘Thia thuận TTTM lá vin để mang inh thời ng thụ hút được sự quan tân củanhiễu nhà nghiên cing cfc te giã với những poe độ nghiên cứu khác nhan Sơ lược

tình hình nghiên cửu để tài về TTTM tạ Việt Nam và Lào cho thể

"năm qua méi tác gi tập trùng nghiên cứu chỗ để này theo nhiễu phạm vỉ khác nhan,

trong những

trong đó, có một số bài nghiên cứu, cổng tình nghién cúu tiêu biểu liên quan din vẫn để này có thể kể đến nhay

G Viet Nem, một sổ cơng tình nghiên oi là sách, giáo tình tiêu biểu nine ` Giáo tránh Pháp luật trong tài thương mai" cũa tắc giã DS ăn Dai ch biên, Nb Héng Đức, 2021; "Pháp luật Pit Nam về Trọng tài thương mại” oi các tác giã DS

Vin Dai và Trin Hồng Hải, Nxb Chính ti quốc gia Sw thật 2011. Bản cạnh đó,

một số Luận văn Thạc đ Luật học cũng nghiên của các vẫn đồ liên quan din gi duyệt tranh chip bằng TTTM được thục hiện tei trường Dai học Luật Hà Nội nh. “Giải quyắt ranh chấp hợp đồng thương mại bằng trong tà thương mat - Thực tấn tat Thnng tâm Trong tài Quốc 18 Tiét Nam (VIACY" của Pham Thị Thủ Treng (C019) "Thẫn quyển cia Trong ti thương mại trong giả quyẫt ranh chấp, thương ‘mat theo pháp luật Lao” côn Peny Khemsely (2019); “Thue trang pháp luật về trong tả thương mai và các giã pháp nhằm thực th có iu quả pháp hut về rong tai thương mại ở Tiệt Nam” của Ngô Thi Mai Quý (2017); "Giải quyết tranh chấp thương mai bằng tong tài - Thực tẾn hoạt đồng cũa các mg tâm trong tài thương mại trên dia bàn thành phổ Hà Nội" cin tác gã Nguyễn Mạnh Linh 015),

</div>Trang 10<div class="page_container" data-page="10">

phép luật cũa Cảng hòa dân chủ nhân dân Lào" của tác gã Singha Nghiemchalewn(C013). Ngoài ra, cịn có luận vẫn thạc si “Tha thiên trong tài võ tấu theo phápTrật Trọng tả tương mại TTệt Nam hiện nap” của Nguyễn Phương Linh (2017) bio

vi tei Học viên Khoa học Xã hội - Viện Hàn Lân; “Pháp luất về tha Hiển Trong

tin ở Tiệt Nam" cia Đăng Thu Hằng Luận vin Thạc Lut học thực hiện tại Khoa

Luật - Dei học Quốc gia Hà Nội (2014). Một số cơng trình nghiên cứu của các tác giã đoợc ding trên các Tạp chi wy tín nhơ “Gut pháp hoàn thiên pháp luật về

trong tài thương mai ở Tiệt Nam" ofa Đoàn Trung Kiên đăng trên Tap chi Nghề

Luật sổ 06/2020; "Đặc đếm cũa đâu khoán thoả thuân trong tà thương mại quốc

1 và hinh nghiệm cho các bên ki kết" của Nơng Quậ: Bình ding rên Tap chi Luậthọc số 05/2018; “Tinh bảo mật rong giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế

bằng trong tà tạ một số nước trân thể giới và Thét Nam" của Tào Thị Hué đăng

trên Tap chỉ Nghề Luật sổ 1/2019... Nội dung các cơng tình nghiên cửu này, cáctác gã chi tip trung nghiên cứu mét vấn để nhỏ trong chủ để TTTM với những gốcđồ phân tích và nghién cửa khác nhan.

Trong khi đủ, 6 Lao, có một sổ cơng tình nghiên cửa Hu biểu như "Pháp Trật tong tài thương mại trong hoạt đồng hn doanh thương mại quốc tế- Thực

trưng và giã pháp hoàn thiện" của Phutsady Budnghet 2005), Luận vin thạc a luật

học, Trường Đai học Quốc Gia Lào; “Hoàn tiện pháp luật thương mại qude tế về

16 chức và hoạt đồng trong tải năm 2007", Luận văn thạc si của Phonsady được

thục hiện tại Khoa Luật - Học viên Án ninh nhân din Lao, “Qn dint về tho tiên giã quyết tranh chấp konh tế theo Luật Gide quyết tranh chấp kh tế năm 2010"

của Souliya Chanthalana (2015), Luận vin thạc si luật học, Khoa Luật - Dai học

Quốc ga Lào, “Gidt quyết tranh chấp lanh tễ bằng phương thức trong tài - Thực

trơng và giả pháp hồn thiện pháp luật" cia Viengzey Thavicey C01), Khố luậntốt nghifp, Khoa Luật - Dai học Quốc gia Lào. Những cơng trình nghiên cửu trên

chủ u nghiên cứu chúng về các phương điện thực hiện hoạt đồng GQTCTM bing

</div>Trang 11<div class="page_container" data-page="11">

trong tải mê chưa có nghiên cửu cụ thể về thục trang thé thuận TTTM ki gi aqayit các tranh chip thương mi của pháp uit Láo hiện nay:

Nhữ vậy, ð thời đễm hiện nay, vẫn dé thục Ấn áp dụng pháp uit về thô

thuận TTTM trong GQTCTM ởCHDCND Léo khơng chỉ dim bio tính thời my cấp

thiết ma cơn dim bảo được tinh mới, khơng có sự tring lip với các đổ tả, cơng

trình nghiên cứu rước đó

3.Mue đích và nhiệm vụ nghiên cứu

* Bạc đích nghiền cim: Vite thực hiện đ tài này nhằm tìm ra những bit cập, han chế trong quy đãnh và thực tin áp dạng pháp luật về thôn thuận TTTM trong GQOTCTM ở CHDCND Lio, từ đỏ, để xuất một số giải pháp để hồn thiện

pháp luật Lao vé thơa thuận TTTM

eKvụ nghiền cứu: Thực hiên mục tiêu đã đ ra luận vin tip trung giãiquyễt những nhiệm vụ rau:

- Nghiên cửa mốt số vấn dé lý luận cơ bản về thôa thuân TTTM trong

- Trinh bay thục trang quy đính pháp luật Lao hiện hành về thơa thuận

TTTM trongGQTCTM

- Phân tích thục tifa áp đụng quy dinh pháp luật vỀ thôa thuận TTTM trong

GOTCTM š CHDCND Lào, chỉ ra nhõng hen chế và bit cập trong quy nh pháp

Init hiện hành

- Để xuất một sổ giữ pháp để hoàn thiện quy định cn pháp luật ở CHDCND

Lio vé thôn thuận TTTM trong GOTCTM.4. Đối tuợng và phạm vi nghiên cứu

* Đối trong nghiền cin:

Đôi tương nghiên cứu của luận vấn là quy dinh cia pháp luật CHDCND Lào,về thôa thuận TTTM trong GQTCTM

* Phạm vỉ nghiền cia:

- VỀ nội dang quy nh Các quy định cba pháp luật CHDCND Lio vi thôn

thuận TTTM trong GQTCTM

</div>Trang 12<div class="page_container" data-page="12">

- VỀ thơi gan: Bất đâu từ lâu Luật GOTCIET có hiệu lục thi hành đến nay

(năm 2010 dé ngộ)

5. Phương pháp nghiên ci

Luận vin được nghiên cửa trên cơ sở phương pháp luân của chủ ngiấa

Mác-Linin và quan diém, đường lố, chủ trương và chính sách của Đăng NDCM Lio và Nhà nước CHDCND Lao vé thốn thuần TTTM trong GOTCTM. Trên cơ sở đó, trong q tình thục hiện luận văn, tác giả đã sử dụng kết hop một số phương pháp "nghiên cứu nhơ phân ích, chứng mình tổng hop, zo sinh đối chiêu tiấp cận hơ để đơn ca những đánh gá kết luân kiến nghị, đề xuất có tính thuyết phục và mang tinh khả thi cao

thống, nghiên cứu tải liệu kết hợp với thực

6. nghĩa khoa hạc và thục tin của d * Ý nghĩn khon học:

“Kết quả nghiên cứu của luận văn góp phần bổ sung và phát triển thêm những. vẫn đi Lý luân về thôn thuận TTTM trong GQTCTM. Đảng thời, luận vấn cũng chỉ xe được những thành ta, hạn chế và bắt cập trong thục tn áp dụng quy định pháp

Init về thôn thuận TTTM trong GOTCTM tai Lào. Những kết quả trần sẽ đơng gópcác cơ sở khos học, lý luận quan trong và sẽ là những kinh nghiém cho việc xây

dụng hoàn thiên pháp luật cũng nh tiễn Khai hiệu quả các quy đính cia pháp luật

vi vẫn để này trong thời gian tới

* Ý nghĩa tực tin

Xt qui nghiên cứu của luận vấn cổ thé được sỡ dụng lâm t liều giảng day,

"nghiên cứu khoa học, tuyén truyền và phổ biến giáo đạc phép luật vé thôn thuậntrong tải rong GOTCKT bằng phương thức trong tà, cũng nh áp dụng phương

thức GOTCTM bằng TTTM tai các cơ quan tổ chúc, ia phương ở CHDCND Lào,

</div>Trang 13<div class="page_container" data-page="13">

7.Két chu của hận văn

Ngoài phẫn mỡ đầu, kết loận, danh mục từ liêu tham khảo, nổi dang chính

cũ luận vấn gm có 2 chương sa

Chương 1. Một sổ vẫn để lý luân và php luật nước Công ha Dân chit Nhân din Lào về thôn thin trong ti thương mại rong gids quất tranh chap thương mai

Chương 2. Thực hỗn áp chong pháp luật về thôa thiện trọng tài Đương mai trong giã quyết ranh chấp thương mat tat Tào và một sd kn nghĩ

</div>Trang 14<div class="page_container" data-page="14">

MOT SO VAN DE LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT NƯỚC CỘNG HOA DAN CHỦ NHÂN DÂN LAO VE THOA THUẬN TRỌNG TAI THUONG MẠI TRONG GIẢI QUYET TRANH CHAP THƯƠNG MAI

11. Mặt số vẫn đề lý luận về théa thuận trong tài trong giãi quyết tranh chấp thương mại

LLL. Khái quất vé phương thứctrọng tài

11111 Khải quát vd tanh chấp thương mai

Trong trục tin host đồng kinh doanh thương mai, các đơn và kính doanh sỹ

có những mốt quan hệ kinh ti, thong mei tương đối gắn bỏ mật thất với nhauTrước xu hướng hội nhập quốc tổ sâu rồng mốt quan hệ kinh doanh thương maicũng ngiy cảng da dạng phong phú. Bén canh xu hướng hop tác én ảnh, cùngnhau phát tiễn, cũng có thời đểm giữa các bên có phát ảnh các “tram chấp

thương mai”, diy là đều không tránh khối trước nên kánh t thị trường Hiện nay, vẫn chun có một khá niệm chung thống nhất về “iranh chấp ương mại", mất nhà nghiên cứu, hay mỗt quốc gia sẽ có những định nghĩa riêng a giã thích về thuật quất trmh chấp thương mai bằng

ngữ này, Vì vậy, đ hidu 6 khá niệm thuật ngữ "ranh chấp thương mai" cần phải tim hiễu dua tin góc đơ ngơn ngỡ học, pháp uit quốc gia và mét sổ quan đm cũa

các nhà nghiên cửu

Xét dưới gốc d6 ngôn ngữ hoc, thuật ngũ "ranh chấp thương mại" được

hiểu từ khái niệm của ha thuật ngỡ la "wơnh chấp” và “thương mại". Trong đó, theo nhiễu cuốn Từ đin ngân ngữ của Việt Nam, thuật ng “ranh chấp" được đình. nghĩa là “aie giảnh gat giằng cơ nhau cát không tide về bên nào", hoặc "đẫu tranh ging co lửa có ƒ kiến bắt đồng thường là vẫn để quyễn lợi của hai bê

'Nggễn Nur Ý (ñả tiên, 199), Bi Từ đổn ng Pde No Văn hóa thing, Bí NG 138Vin Nginagithoc 0003), Từ đến ig phố bồng Ne. Tụ, Hồ Cas Ma, Bồ Chỉ Mi, 92.

</div>Trang 15<div class="page_container" data-page="15">

Niur vậy, theo ngôn ng học của Việt Nem, thuật ngỡ “anh chấp” được hiểu là sơ bit ding mâu thuấn giữa các bin hiên quan đến quyén lợi ofa các bản Côn xát đười gốc đô ngôn ng của Lào thi: “Tranh chấp là aự bắt đồng mẫu Huấn về quyễn lợi và nghĩa vụ phát sinh giữa các bên liên qumï®. Theo đổ, có thé thấy, cách dint

"nghĩa thuật ngữ “ranh chấp” dưới gốc đô ngôn ngĩ của Lao cũng tương đồng với

Việt Nem, đu xác dinh tranh chấp là sơ bất đồng mâu thuấn vé quyền lợi, song cách gi thích của Lao được hễu réng hơn không chỉ bao gồm guyễn loi và con kèm ngiĩa vụ phát sinh gita các bên rong tranh chấp đó

Đổi với thuật ngỡ "hương mại” theo och Ảnh nghĩa và giả thích đưới dang

"ngơn ngữ học đuợc hiễu là "ngành kn tế the hân việc lu thơng hàng hỏa bằng sua béri"t Theo đó thương mai thường được tiểu trong thục tấn là khâu nổi liên sản xuất với iêu ding thông qua việc luân chuyển hàng hòa, dich vụ giữa người bản

vi người mus bao gỗm những hing hóa, dich vụ kiến thúc, Nên tơ... gũa hai hay

nhiều dé tá, và có thé nhận lạ một giá tri nào đó (bing tn thơng qua giá cơ hay bing hàng hóa, dịch vụ khác nh trong hình thúc thương mai rao đổi hàng hóa

Trong q tỉnh này, người bản là người cung cấp của cải hàng hóa, dich wa. cho

ngời mua, đổi lei người mua sẽ phải tré cho người bán một giá tii hương đương

nao do*.

Xét theo mốt số quan dm của các nhà nghiên cứu, hiện vẫn côn một sổ quan đển khác nhau về thuật ngũ "anh chấp thương mai”, có quan đẳm cho ing "Tranh chấp tương mại là những mâu tiễn (odt đồng hay ng đổ về tuyên và ngiữa vụ giữa các bên trong quả trình thực hiện các hoat đồng thương, na, Quan điểm khác lạ cho ring “tenh chấp thương mat là những bắt đẳng mâu thuẫn về quyển và ngiấa vụ giữa các chỉ thé trong quả trình tha hiện các hoạt động thương mi theo pháp luật kin hành nhằm mục dich tim hiém lợi

‘Vin Khu hae Xã hội Quốc g Lo C015), Tỉ đến hột lọc Yo. Khoa hae ã hội, Ving Chin, 12L

4 Vign Ngin nghe 2010), Tử din Reng Pfr Neb. Từ didn Bich khoa, Ha Nộ t 1138

Li shin Vĩ G018), Gi mpắt mann chế: hop đổng Hương max từ Tục nến nti thẫn cũa Tôn ánuên đâu cp Ngôn tek Quang New Toàn vn Thạc Luặthọc, Học vin Thoa học xiNội, Ha Nội tr. ®ˆ Ngyẫn Vật Ty, Ngyễn Thị Dựng & Ngyễn Thị Vin Anh C018), Giáo rùi Lade Tgơng mat Tết Nin,

Tập 3, tường Đạ học Luật Hi Nội Nob Trphip, HA Mộitr 471

</div>Trang 16<div class="page_container" data-page="16">

thuật ngữ "ranh chấp thương mat” song giữa các định ngiấn đều thé hiện rõ những dâu hiệu chung gồm: 0) Tranh chấp thương mei phát từ nhõng bất đẳng, mâu thuẫn và xung đột vé quyền và lợi ích kinh t giữa các bên trong quan hệ kinh doanh. thương mi với nhau, (i) Các xung đố, mâu thuần, bit đồng đầu có ảnh hưởng dé nin kánh tổ - xã hội ci mốt đất nước vì liên quan trục tiép đến lợi nhuận, din sơ phat tiển Lính tổ xã hồi thông qua các hoạt đông kinh doanh thương mai cia các

thương nhân

Xét dưới góc đơ pháp lý, pháp luật hiện hành của Lao và Việt Nam đều không đưa ra khái niềm cụ thể để giải thích thuật ngữ “tranh chấ

Mặc dị pháp luật của Lao có ghi nhận và để cấp đến một số vẫn đề lên quan vétranh chấp thương mai như. Quy ảnh về nguyên tắc, trình tụ thổ tục GOTCTM

trong Luật GOTCEET Lào nim 2018; ghi nhận ti một số điều của Luật TTDS Lào

năm 2012 (Điều 31, Điễu 42, Điễu 170). Song các quy dinh trấn đều không đơn rakhả niệm thuật ngữ “renh chấp thương mai". Trong khi đơ, ¢ Việt Nam, trước đâytạ Điều 238 Luật Thương mai Việt Nam năm 1997 có đính ngiĩa về "ranh chấpthương mại" với nội dang "Tranh chấp thương mai là tranh chấp phát anh do việchông thc hân hoặc thực hiện không ding hợp đồng trong hoat đồng thương mai

Pham vi cũa hoat đồng thương mai bao gẵn việc mua bản hàng hoá, cũng ing dich vụ thương mai và các hoạt đồng xúc tiến thương mat nhằm mục dich lợi nhện hoặc nhầm thực kiện các chúnh sách lanh tế = ã hổ" Tuy vay, đến khi ban hành,

thông qua Luật Thương mai Việt Nam năm 2005 và các văn bản quy pham phápuất sau này lạ không con dinh nghấa vi “ranh chấp thương mai" nữa mà chỉ đồng

Ini với việc đỀ cập đến pham vi hoạt đồng thương mai. Theo đó, một số vin bin nar

Luật TTTM Việt Nam năm 2010, Bộ luật TTDS Việt Nam năm 2015 đã ghi nhận,

và xác dinh các tranh hấp thương mai theo hướng thuộc thim quyền giải quyết

tránh chấp của trong tà hoặc tòa án nhân dân.

‘Phoungeim Chalet 2018), Ha giã trong git dt mm chấp tương na theo phúp bit Lo và Việt

Neonat góc đao sh, Luận văn Thục sĩLuậ học, ruing Đạt hạc Lut Hà Nội, Ha NO, r0,

</div>Trang 17<div class="page_container" data-page="17">

Nhữ viy, từ những phân tích tin, có thé hiểu khá niệm thuật ngữ “tram

như sm

gi là những mâu thuẫn bắt đồng ng độtvề yên

li và ngÌĩa vụ giữa các bên chỉ thé trong quan hệ lonh doanh thương mat theo

pháp luật nhằm mục dich tim in lợi nhuận hoặc Ha biện các chính sách linh tỶ

- xã hội"

‘uve xem lá loi tranh chấp phổ biển tong nén kinh thi hưởng, có ar ảnh

hướng nhất dinh đơn hoạt động kính doen, thương mai của các thương nhân cơngnhư nên kính tê - xã hội, do đó, việc GQTCTM cũng có những yêu câu nhật định,bao

Thứ nhất yêu cầu về sự khách quan cổng bằng Trong đó, để các tranh:

chấp thương mai được giãi qut nhanh chóng, chính xác, kip thờ, u cầu tt yêu

trong qué tinh giải quyết là phã khách quan, công bằng git các chỗ thể trong

quan hệ tranh chip, bảo dim quyền lợi hop pháp, chỉnh đáng cho các bản, cũng nhhy

cho chính co quan có thim qun giã quyết tranh chấp

Thứ hơi yêu cầu bảo im bí mat. ĐỀ dep ứng và phù hợp với nhủ cầu in cây tong các méi quan hệ thương mái, vide GOTCTM phải dim bảo tính bí mật, it

cã các nội dung có liên quan din tranh chấp đều phãi được giữ kín, qua đó mới bảodim được các thơng tin liên quan din bí mat kính doanh: thơng tin nội bộ của các

thương nhân, doanh nghiệp mới có thé được duy ti, không bị ảnh hướng đắn tự ta,

tả sẵn của các bên trong tran chấp

Thứ bạ yêu câu về đâm bảo quyển ne ảnh đoạt cũa các bên trong tranh

chấp thương mại. Mặc di, trên thực tế có nhiêu phương thức GQTCTM để các chủ

thể lựa chon, song các phương thúc này di theo quy dinh cit pháp luật hay trong thục tẾn áp ding đều dé cao và tôn trong sựthôa thuận, quyền tự định đoạt cia các bên Điều này sẽ là cơ hội, tao đều kiện tố đ để các bên trong tranh chấp thương sei tự thôa thuận với nhao vỀ các vẫn đ tiên quan theo hành thúc tt kiệm thời

gian, ch phí ma vẫn duy t được mốt quan hệ kinh doanh lâu di vé sau

</div>Trang 18<div class="page_container" data-page="18">

113. Khải quát vỗ trọng tà thương mat

Thay và chỉ tập trung GOTCTM tại Tòa én gây nên quá tải và áp lục lên cơ

quan này, phương thie giải quyết ranh chấp bing trong t thường được at đụng và ngày cảng phổ biến Hiến nay, cổ nhiều quan điểm và cách hiểu khác nhau vé

TTTM Xét theo ngôn ngỡ học, "Trọng từ là mét phương thức gidt qyŠt một cách

Biên Bình các vụ tranh chấp, Tà chỉ đối bin đương sự hr nguyên dem những sự vide những vẫn dé tranh chấp giao cho người thứ ba với te cách cổng bằng chính trực

xét nit phán quyết do người này diea ra có hiệu lực rằng bude với cả hat bén”®

Theo quan điển của Hiệp hội Trong từ Hoa kỹ: “Trong tà là phương thức giả

“ngẫt tranh chấp phát sink trong hoạt đồng thương mai, được các bên tha thuận và được tiễn hành theo trình hợ thủ me tỔ hơg do pháp luật giải upd". 6 Việt Nem, khoản | Điều 3 Luật TTTM Việt Nam năm 2010 quy dink: “Trong tài thương

mai là phương thức giãi qutheo quy dh của Luật này

Nhữ vậy, có nhiều cách hiểu và quy định khác nhau vé

mat, tay nhiên, các quan điểm trên đều ghỉ nhận TTTM là mét hình thức giã a tranh chấp lanh doanh thương mai và là cơ quan cô thẫm quyển giã quyết các tranh chấp việc giải qupét các tranh chấp bằng trong tà sẽ được thực hiện lu cơ sicthéa thuận giữa các bên guy trình thie giải myễt tranh chấp bằng trong tà sẽ được thực hiện theo qup inh pháp luật dé bảo đâm phần quy Št cia trong tài cô gud i bắt bude các bên chỉ thể có liên quan hải the te

Là mốt rong những phương thúcGQTCTM, TTTM cũng có những ưu điển như những phương thie GOTCTM khác, song TTTM có các to đển đặc trưng

nhữ sau:

` Viên Ng căn ơi pd bain thúc bích khoa (199%), Đạt dn hte mg, Ni, Từ tên Bình

Xhet HỆ Nội 756 2

° Ngề Thị Mai Quy G017), Tue meng pip lui mọng à Đương mat và các sit pháp niẫu tue 0 có Dic pháp hột vễ pong tà ương mea ở Öệt an, Toận in TÐạcsĩTut học, Trường Đại học Luật Hà

Nỗi BENGE 7

</div>Trang 19<div class="page_container" data-page="19">

Thứ nhất, giải quyắt tranh chấp kin, không công làm. Đây là một rong

những tà sc bên trong tranh chấp thương mái

lựa chọn phương thúc TTTM để giải quyết tranh chấp cho mình Trong đỏ, pháp

luật vi TTTM của hêu hit các quốc gia đầu thừa nhận nguyên tắc trong tài xế xử.

kún không công kei trở trưởng hop các bên có thơa thuận khác, Việc giải quyết tranh chip kin, không công kh thể hiện ở các nối dang tranh chap, thông tin các

bên ranh chip được giữ in

lớn nhất và cũng lá lý do

Thứ hai. giã quyết tranh chắp nhưnh chéng hắt liện thin gian mẫn do và Tinh hoạt dưa trên sự he ânh đoạt cũa các bên. Việc giải quyét các tranh chip thương mại cần phit được nhanh chong, tất kiệm thời gian để tránh khơng ling phí

thời gian, đây là điều mã Toa én khó đáp ving được. Trên cơ sở tu tiên ar thôn

thuận thống nhất va tự dinh đoạt cia các bên thi việc GOTCTM bằng phương thie trong t cũng sổ lnh host và mằm đão hơn (vé thời gian đa diém, thủ tục, phương thúc, hành thức giải quyết. ) so với những quy định cứng nhắc nêu GQTCTM bằng,

phương thie Tòa én.

Thứ bạ, giã quyết tranh chấp bằng TTTM là mat cơ chỗ giải qgất tranh chấp chy tì được mỗi quam hộ giữa các đổi tác đâm bảo nụ tin cũa các bên. Mặc dia các tranh chấp kính té được du ra giải quyết tủ TTTM đều và mục đích là có kết quả thắng thua, giải quyết tiệt a các quyển lợi, ngiấa vụ của các bên với nha

hang đều này cũng không làm mất & quan h hop tác lánh đoanh gta các bên.

Bồi việc giã quyét trính chấp bằng TTTM nhim mục đích giải quyết những mâu thuấn, bất đồng về quyên lợi giữa các bên việc gi quyét tran chấp khơng ảnh. ương én uy tín cơn các bin tranh chấp và được giải quyết dua hiên như nguyên,

tôn trong sự dinh dost cũa các bên

Thứ tr, phản quyễt cia trong tà có tịnh chương thẫm và được A trợ. báo “đâm về pháp I của Téa án Tính chung thi được thể hiện ö vide phán quyết cũa

trọng ti có hiệu lực cuối cùng, yêu cầu các bên rong tranh chấp phéi có ngiễa va

thục hiên phán quyết của Hội đồng trong tải. So với phương thúc gii quyết tranh:

</div>Trang 20<div class="page_container" data-page="20">

chip bằng Tòa án, phương thúc gai quyết ranh chấp bing TTTM chỉ cần thục hiện

xát xử duy nhất mà không cần thực hiện xét xử nhiều cập (so thẫm, phúc thim, có thể đoợc xét lá theo tai thâm hoặc giám đốc thin), Điều này là cơ sỡ đền

bio cho những tranh chấp thương mai được gi quyết nhanh chóng ít tốn kêm, ítảnh hng din hoạt đơng kinh đoanh của các bên Ngồi ra việc giải quyét tranh

chip bằng TTTM cũng có một tu diém quan trong, đồ là ny hỗ tro cia Toe án trong vide thụ thập ching cứ người làm chúng ap dụng các biển pháp khẩn cập tạm thời, yêu cầu đoợc hỗ tro về mat pháp lý khác khi các bên có nhủ cầu để bảo dim quyên

loi tắtnhất cho các bên trong tranh chip thương mai.

tranh chấp liên he, được giải

qugất bởi các chyên gia có chyên mốn nhiều fan nghậm. Khi yêu cầu Thit uăm, TITM là mật cơ chỗ giải quyất

GOTCTM bing TTTM thi các bên có quyền tun chon trọng t viên, việc này được

thục hiện khách quan, cơng bằng rong suốt q bình tổ hang trong tài Do đó, các

trong tải viên được lựa chon thường là những người có nhiều năm kink nghiémtrong inh vue hoặc vẫn đ tranh chip dang cân được giải quyết Với những chun,

mơn, kinh nghiêm vốn có của mình, các trong tải viên sẽ hỗ tro tốt nhất cho các bên.

tranh chấp trong việc ling nghe ý

dum ra những phương én, hành thức giã quyết tối uw để các bên lựa chọn nhằm,

iim thu thiết hai

1.12. Khái quất về théa thud trong tải timrơng mại trong giải quyễt tanh chap throug mai

11121 Khải mâ tiên thuận trong ta thương mat

Là cơ sở nễn móng của host động TTTM, theo đó, this thuận trong tải từ lâu

đã được đính nga rõ ràng, cụ thể trong cơng ước quốc té và đạo uật ofa các quốc gia. Trong đó, tại Điều 7.1 Luật Mẫu về TTTM qué

nguyện vọng, yêu câu của các bên, từ đó

tổ cũa Ủy ben Liên hợp quốc

về Luật Thương mại Quốc tê được Ủy ban của Liên Hợp Quốc vẻ Luật thương, mại quốc tế thông qua ngày 21/06/1985 (uât Mẫu vé TTTM quốc tộ quy định

“Théa thudn trọng tài là théa thuận ma các bên diva ra trong tải mọi hoặc các

ranh chấp nhất định phát sinh hoặc có thd phát sinh giữa các bến về quan hệ pháp

</div>Trang 21<div class="page_container" data-page="21">

lý xác đủ dis là quan hệ hợp đồng hạp không phat là quem hệ hợp đồng Thỏa thuận trong tài có thé dưới lành thức điều khoản trong tia trong hop đồng hoặc chest hình thức théa thiên riéng". Bin cạnh đó, Điều 2 Cơng túc New York vé cơng nhận và thi hành các quyét đánh trong tii nước ngoài năm 1958 cũng đã ghỉ nhân và dé cập din id niệm vé "thỏa thiên trong tài" như sau: “ME: quốc gia thành viễn sẽ công nhận việt thôa thun bằng vẫn bản theo đó các bên cam kết dina a trong tải vết xử mot tranh chấp đã hoặc cỏ thé phát sinh giữa các bên từ một quan hệ pháp I xác Ảnh: đi là quan hệ hợp dng hay khơng liên quan din một đá: "ương có tid năng giã quyết được bằng trong tà” Như vây, có thi thấy ring khái

niệm vé “théa than trong ti" côn công ước quốc tô và các văn bản quốc té đâu đãhi nhận thie thuận trong tả 1á hình thúc thể hiện bing vin bản đười dang hợp

đồng hoặc hình thức khác đỄ đơn một hoặc tồn bộ các ranh chấp lên quan din quyền lợi và ngiễa vụ cơn các bên ra tong tải xét xử. Theo đó, đ có thể giải quyết các tranh chấp tei TTTM thì u cầu tiên quyết bất buộc phi có đổ là “tha tun trong tả", đây đợc xem là cơ sở dé tiễn hành tổ tang trong tải trên cơ sở quyền he

do dinh dost và hôa thuận git các bên ranh chấp

Tai Việt Nam, khoản 2 Điều 3 Luật TTTM Việt Nam năm 2010 giã thích từngữ "đóa thuận trọng t

bên về việc gidt quyất bằng Trong tài tranh chấp cô thd phát sinh hoặc đã phát

“li” So sinh với quy nh của pháp luật quốc tả, pháp luật Việt Nam hiện hành.° như sau: “Thoá thuận trong tải là thoả thuận giữa các

vẫn chon thể hiện rõ được các ni hàm về các tranh chấp đoợc giã quyết tại TTTM, cũng như chưa đề cập đến chủ thể của ranh chấp, hình thie cia théa thuân trong tit

gay trong giã thích từ ngữ này ma được ghi nhân tạ các điều khoăn khác của LuậtTTTM Việt Nam năn 2010

Trong khi da, ở nước CHDCND Lào đến nay vấn chưa có ki niềm pháp lývề thưa thuận trong tải riéng Mặc di trong Luật GQTCKT Lao năm 2018, từ ngữ.

“théa thuận trong tải" mới chi ding lạ ð việc được dé cập đến tạ Điều 16 nhưng

không đoợc ảnh ngiấa cu thể. Do đó, để hiễu rõ v "tha hiên trong tà" cần phải

tim hiễu rên cơ sỡ các quan điểm côn các nhà nghiên cửu Nhân chung các tắc giả,

</div>Trang 22<div class="page_container" data-page="22">

học giả người Lao đa phần đồng ý với quan diém ring: "Thôa thuận GOTCKT là thôa thân của các cam kết GQTCKT bằng Trong tài hoặc thông qua hỏa giả trong hop déng", Do vay, & Lao "thoả thiên trong tải" có thể được hiễu là các

cam kết giãi quyết tranh chip bing trong tải được các bên hr nguyên đồng Ÿ tronghợp đồng,

"Từ nhũng phântíchtrên có thể út ra khá niệm "hỗn han rong tả như sm

“Théa timận trọng tà là théa thiên giữa các bên về việc lia chon phương

thức trong tài dé giãi quyét st hoặc nhẫn tranh chấp phát anh giữa các bên trong

quan hệ pháp lý nhất ảnh trong đó, thơn thiên trong tài có tl được thd hiện dn inh thúc đều khoản hợp đồng hoặc các lành thức khác theo thôn thiên riêng”

1123 Đặccủa thô thuận trong tài thương mai

Trên cơ sở khá niêm “thỏa thuận trong tải” theo Cơng ước quốc tí, pháp

It quốc ga, có thi nhân thấy théa thuận trong tả có những đặc điển đặc trưng

nh sau

Thứ nhất đặc dim về nối cong. Một thie thuận rong tài dave xác Ảnh có

i to pháp lý và có hiệu lục lơi và chi khi đáp ứng được các đu liên về nổi dụng

Trong đó, nội đang của thôn thuận rong tả là việc các bên thôa thuận xác định các

vẫn dé liên quan bao gi: cách thúc, phương thức Iva chon tổ chức trong tả, lựa chon luật áp đụng giải quyết ranh chip, die điểm, thời gien và chỉ phí trong tả, trình tụ thủ tục thực hiện giải quyết... Những ni dang này sẽ tạo điều kiện cho việc

giã quyết các tranh chip giữa các bên nhanh chống đạt hiệu quả nhất từ đó, gopphân giúp các bên từ nguyện thực thi phán quyết của hội đẳng trong t liên quandin tráchnhiên, nghĩa vụ của mình

Thứ hai. đặc im về bình thức. ĐỀ dim bảo cho thơa thuận trong tử có giá trị, thông thường trong thục in hẳu hit các trường hợp th thuận Họng ti phải được thể hiện dui hành thức vin bản (có thể ghỉ nhận trong hop đồng hoặc bằng Hình thúc văn bên khác theo tùng trường hợp cụ thé). Hình thức thơn thuận trong ti

hos Lut, Đi học Quốc gpa Ving Chin (2020), Gio mù Tuất Khi don Tảo, No, Chín tị giấca Lio, Ving Chin, 14-15

</div>Trang 23<div class="page_container" data-page="23">

có thi được thực hiện trước hoặc sau a phát sin ranh chip. Thục tiễn có ha cách thơa thuận a8 giãi quyết các tranh chip bằng trong ti thường được áp dụng là: () “Thôn thuận ngay từ Lâu bất đầu quan hộ kinh doanh thương mai, thường là đợ đoán trước các tranh chip có thể xây ra lúc này, hình thức thơn thuân trong ti sẽ được thể hiện trong một đều khoăn ngắn gon meng tinh dự liệu ngay trong hợp đồng

kảnh doanh thương met giữa các bên, (i) Thô thuận seu hi phát sinh các tranh,chấp, hình thức thường được sử đụng là một vin bản thôa thuận riéng giãn các bêntranh chip bên canh hợp đồng kinh doanh thương mai trước đó với nội dang diy đồ

và thuận tên áp dụng dip ứng yêu cầu về điều liên giã quyất ranh chấp bằng

Thứ bạ, đặc đễn về mdi quan hệ giữa tiôa thuận trong tài và hợp đồng

chinh, Mỗi quan hé này đoợc thé hiện ở việc thôn thuận trong tai bản chất la mothop đồng nhỗ hoặc nội dung trong hop đồng chính với nhống nổi đang mang tinh

độc lập nhất nh sơ với hop đẳng chỉnh, di cho việc các bên lựa chon hình thức

thơa thuận trong tải rước khi phát sinh tranh chấp hay sau kh phát sinh tranh chấp

Trên cơ sở tơn trọng ý chí tr nguyên cia các bén và việc lựa chọn TTTM để gi

aqayit tranh chấp, do đ, tính độc lp của thơa thuận trong tải sơ với hợp đẳng chínhcũng chỉ Ia toơng đổi. Trong mốt sổ trường hop, nếu chỉ có một số nội dụng củahop đồng chính vơ hiệu do vi pham pháp luật cịn các nơi dung khác của hop đồngcác bên vấn thing nhất áp dạng khi đó, the thuận trọng tải vẫn có hiệu lục vàkhơng ảnh huông vi du nhờ các bên phát sinh tranh chấp liên quan din nối dung

hợp đẳng chính, có mét số nội dung bi vô hiu nhưng để giã quyết ranh chấp nhanh ching các bên vấn thia thuận lụa chon phương thúc giã quyết ranh chấp

đến hep ding chính"và thée thuận trong tài vé hiệu là trùng nhau thì khi đó, đương nhiên cả hai cùng vơbằng trong tài Ngược lai, trong trường hợp nguyên nhân

hiệu, ví đụ như trường họp théa thuận trong ải tn tại dưới dạng điều khoản trọng

tải trong hợp đẳng chính do một bên khơng có hoặc khơng có đủ thẫm quyền ký kết

</div>Trang 24<div class="page_container" data-page="24">

hoặc vi pham các nguyên tie ty nguyên kh kết hợp đẳng thi cả hop đồng chính, vi thôa thuận trong tai đều vô hiệu!

Thứ tw; đặc đn về dd hiện có du lục. Thơn thuận rong ti có mỗt quan

hộ chất chế din các điều kiện có hiệu lực nh điễu kiện và năng lực chủ thể điềuXiện vi thim quyên của trong ti, ý chíhơ nguyện cũa các bén và hình thúc ca théathuận trọng tú, chi khi mớt thôn thuận rong ti đáp ng đã các điều kiện rên thị nómới có hiệu lục,

1.12 3. Ý ngiều của théa thud trong tải thương mat trong gids quy dt tranh

chấp thương mai

Tit uất, thỏa thuận trong tài có ý nghĩa và vai trở đặc biệt quan trong trong

vide ring buộc trách nhiễm, ngiĩa vụ của các bén trong GQTCTM. Bồi, tha thuận,

trong tải ngny từ ban đều đã thể hiên ý chỉ ty nguyễn cũa các bên tong việc lưa

chon TTTM là cơ quan GQTCTM

Thứ hai, thos thuân trong ti là căn cử 8 toni trừ thi quyên tham ga xét xử các tranh chấp thương mai của Tòa én. Pháp luật của hiu hết các quốc ga đều

hi nhân su khi có thơa thuận trong ti thì các bén ranh chấp sẽ thục hiện giải

qguylt tranh chip bing trong tả, ch trong một s trường hop đặc biết khí có khiếu

ni, u cầu áp đụng biện pháp khẩn cập tam thời, tiêu tập người lâm chúng... thi

Tòa án mới tham gia vào để hố tro TTTM

Thứ bạ, thôn thuận trong ti là yêu tổ giữ vỉ tí quan trong nhất từ khi đơa tranh chip thương mai ra TTTM đến khí có phán quyết cudi cũng Trong đã, chính, thơa thuận trong ti si la giới han cho việc xác đính cơ quan có thim quyền, pham vi GOTCTM, trình tự và thủ tu tổ hạng trọng tải din thi có phán quyết cuỗi công

zhôi đồng trong tải

' Saismnone Verwvengse (2017), Tiểu dun rong tồi rong giã matt en chp Hương mai - so sathkphập le tước CHDCND lào với phép tude của tuốc CHICHCN Pit Neo, Luận vin Thục sf Lait hac,

“ong Đụ học Luật Hi Nội, Bi Nội 18

</div>Trang 25<div class="page_container" data-page="25">

12. Quy định pháp hật Lie hign hành về tiên thuận trọng ải tương

thường mại

121. Khát quát quá trình hình thành và phát triễu cha pháp hit Lào vềthéa thud trong tài throug mai

(Qua tình hình thành và phát tri pháp luật về thôn thuận TTTM bằng Trong

tii của nước CHDCND Lào được chia thành ba gia dom* Giai doar trước năm 1989

iy la giá đoạn thoả thuận TTTM không được quy định cụ hể trong các vin ‘bin pháp loật chuyên ngành Những pháp luật Lào thời điểm này cũng đã có quy inh và Trung tân GOTCKT với tin go là "tổ chức hỏa gi về lanh tế" được thành

lập theo Pháp linh số 146/PL-UBTVQH của Uy ben thường vụ quốc hội Lao ngày,28/12/1989 và việc tổ chức và host động cia Bộ Kinh tỉ - KẾ hoạch và Ta chính,

trong đó tổ chức hịa gai vỀ nh tế có vai trở và nhiệm vụ làm tham mưu của bộ

trong việc hướng dẫn các đơn vi sin xuất và ánh doanh lập hợp đồng và ký hợpđồng hợp tác, quan lý vide thực hiện hop đồng hop tác về kinh té và là dy viên trong

vide giãi quyết các tranh chấp xây ra từ việc phá hợp đẳng và kinh té ma hai bên,

đương se di thôa thuận nhau hoặc sau khi các tranh chấp xây ra cả hai bên đương

say đều đồng ý cho tổ chức hòa giãi vé kinh ổ à người giả quyết * Giai đoạn năm 1990 đồn năm 2010

Đây là giá đoạn nhiện vụ và quyền hạn cũa các Trung tân GOTCKT đã có tr thay đổi quan trong nhằm đáp ting với yêu cầu mới và thụ tin cách mang Lào Trong giai doen này, ching kién sơ hội nhập manh mổ của Lao vào các tổ chúc

quốc tổ, nythơn ga mốt cách tích cực và chủ động vào pháp luật quốc t, đến hànhTà việc tham gia vào Hiếp hồi các nước Đồng Nam A (ASEAN) năm 1997 và việcgit nhập vào Cơng tóc New York năm 1958 về tí hành và cơng nhân các quyết

din của Trong tải nước ngồi Với tơ cách 1a quốc ga thành viên, việc sửa đối bổ

sung hồ thing pháp luật quốc nội để dim bảo tinh toơng thích với nổi dung các cam,

kkết quốc té là nga vụ phải thục hiện Trong bối cảnh đó, đặt ra vẫn đồ tấp tục sửa đổi, hồn thiện pháp luật 48 GOTCKT nói chung và GOTCECT bằng Trong tai nói

</div>Trang 26<div class="page_container" data-page="26">

ring, Theo đủ, Nghĩ Ảnh sổ 53/PMC cia Hội đẳng Bộ Trưởng duve ben hành.

ngày 12/03/1999 về GỌTCKT đã được ra đời trong bối cảnh đó, thay thé cho Nghị dink số 106/PMC năm 1994. Tiếp theo đó, Pháp lành số 122/SCNA của Ủy bạn

Thường vụ Quốc hội được ban hành vào ngày 20/11/2000 về thủ tục GOTCKT,

trong đó phin lớn nội đang được kế thừa từ Luật Mẫu vé TTTM quốc tỉ. Theo đó, Cơ quan GQTCKT là một cơ quan rong bộ máy tổ chức của Bộ Tự pháp, có thẩm,

quyền GOTCKT bằng phương thức hoa giải hoặc phương thức Trong tii (Điều 2Nghĩ ảnh số 53/PMC).

Bước sang thé kỹ XXI, tiên thục tin có nhiễu vụ án ranh chấp kinh tổ cần được cơ quan có thầm quyền giã quyết so với gia đoạn trước năm 2000, diy là

thách thức lớn Adi vớ hệ thẳng Tịa én của Lào, Do đó, yêu cầu tất yêu là phải ning

cao chất lượng hoạt đồng của cơ quan Trọng tà để dip ứng nhụ cầu GQTCKT, bảo vvé quyền lợi cho các bên trong tranh chấp, Vì vậy, rên cơ số kế thùa Pháp lệnh số 129/SCNA của Ủy ban Thưởng vụ Quốc hội được ban hành vào ngày 20/11/2000

về thủ tục GOTCKT, Luật GOTCKT Lào được ben hành vào ngày 19/05/2005 với

điểm mới là di tên Cơ quan GQTCKT được đãi tên thành “Trung tâm GỢTCET" thuộc Bộ Tw pháp và quy đính rõ hơn về cơ cầu tổ chức của Trung tâm GQTCKT. Những néi dụng của Luật GQTCKT Lào ném 2005 về cơ bản vẫn kế thie những

nối dụng của hai Nghỉ dinh rước đó, đồng thời quy định rõ hơn về dia vi pháp lýcủa Cơ quan GQTCKT.

‘Tuy nhiên, sau hơn 05 nấm thi hành trên thực tiến, Luật GQTCKT Lào nêm. 2005 đã bộc lộ những bắt cập, hạn chế, đặc it là chưa thục sự làn rõ được pham vi điều chỉnh adi với các tranh chip kính tế, gly ra những hing bing và vướng mắc cho cả phía doanh nghiệp lẤn cơ quan quản lý nhà nước. Do đó, xuất phát từ nhú âu hồn thiện hệ thẳng pháp ly để pha hợp với nên kinh tổ thi trường, rên cơ sở

din hưởng xây dạng nhà nước pháp quyén xã hội chủ nghĩa, mabe CHDCND Lào

đã tip tục sie đổ, bổ mang Luật GQTCKT Lào vào nim 2010. Theo đó, Luật

GOTCKT Lio năm 2010 được ban hành trin cơ sỡ kể thừa các quy định về thoảthuận GOTCKT Lào năm 2005. So với Luật GQTCKT Lào năm 2005, các quy định:

</div>Trang 27<div class="page_container" data-page="27">

vi thod thuận GOTCKT có một số thay đổi như ata đổi khái niệm GOTCKKT, xây,

dụng điều mới vi gi thích từ ngữ: các bên tranh chấp, người hoá gi, trong tit

viên, nguồi đi diện thương mei quốc tố, hoạt đông sin xuất kinh doanh iu 3),

chính sich của nhà nước trong GOTCKT @iéu 4), quyền chon phương phápGOTCKT (Điều 5), phạm vi đều chỉnh của luật idu 6), hey các nguyên tắcGOTCKT @iễu8)

* Gim đoạn tir nd 2010 đẫn map

Những điển mới của Luật GQTCKT Lào năm 2010 là chưa đã đỂ đáp ứng còn chung chung và thiêu cụ thể, Chính vi véy, năm 2018, Luật GỌTCET cũa

Lio sin đỗi tiếp tue đợc ban hành, bỗ sung 24 điều luật mới, ning tổng số đều,

luật lên 92 Điều, sửa đổi 52 điẫu luật theo hướng cụ thể va chi Ht hoa Trong đổ, tại Điều 16 Luật GQTCKT Lao năm 2018 cũng quy định cụ thể các tranh chấp kinh tẾ thuộc phạm vi điều chỉnh cũa Luật GOTCKT và cụ thé hóa tình tự tổ hung trọng ti trên tính thân kế thờa quy định cn Luật Mẫu và TTTM quốc ỉ

Ninr vậy, có thể thấy rằng qué tinh hình thành và phát riển ca pháp luật

ước CHDCND Láo vé thơa thuận trong tải thương mai có tin tất u khích quan,

xuất phát ừ nho cầu hồn thiện hé thống pháp lý để phủ hop với nền kinh tổ thị

trường tiên cơ sở định hướng xây đựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ ngaBên canh đó, các lên sửa đỗi, hoàn thiện Luật GQTCKT cho tối nay cho thấy quan

iim của Ding và Nhà nước Léo trong việc đồ cao tam quan trong của phương thức

trọng tủ trong GOTCKT thi trường bảo dim quyển và lợi ích hợp pháp của các bin

them gia tranh chấp, công như đa dang hoá các phương thúc GQTCKT ở nước CHDCND Láo trong bắt cảnh hồi nhập quốc tế

1.2.2. Chủ thé cia thôn thai trọng tải ương mại

ĐỂ xác định được chủ thể của tha thuận TTTM, trước hết cin phi xác Ảnh:

được những ranh chấp thuộc thim quyển GOTCKKT, thương mai của TTTM, chỉ

khi thuộc một rong các trường hop thuộc thâm quyền giải quyất của TTTM thi các tên chủ thể cite thia thuên TTTM mới được xác dinh Bồi nêu các tranh chấp

</div>Trang 28<div class="page_container" data-page="28">

cqayit tranh chấp bing TTTM cũng khơng có gi ti và khơng có hiệu lục

Điễu 2 Luật GQTCKT Lào nim 2018 định ngiấa “Tranh chấp kh tổ là

tranh chấp lợi ich gita pháp nhân, cả nhân tổ chức trong nước hoặc nước ngoài

hát sinh do vĩ phaon thôn thuận lạnh tế hoặc hon docnh. Trên cơ sở dé, Điều 16 Luật GQTCKT Lao năm 2018 khẳng ảnh các ranh chấp thuộ: thẩm quyền gi qguylt bằng phương thức trong ti bao gi

“1 Tranh chấp trong đỗ các bên đã đồng ý hop đẳng hoặc được Huyễn ich giã quyết

2. Thông tranh hiên rằng các Tịa án đang trong q trình giã quyết hoặc

phản quyếtđã được đưa va không hop lễ

4. Không phả là một cuộc xung đốt liên quen đồn an minh quốc gia phíc li

xổ hãi vd mdi trường"

Ninr vậy, tranh chấp kinh t thuộc thẩm quyền gi quyết côn TTTM kia các bên tranh chấp thống nhất lựa chon TTTM là cơ quan giã quyết ranh chấp đó, khơng phải là đối tương dang được giải quyét bồi tòa án; đồng thời không liên quan.

din vẫn a ma ninh quốc gia phúc lợi xã hội và mai tường

V8 chỉ thễ chia théa thin TTTM theo quy nh hiện hành cia Lio là các cá

nhân, pháp nhân, ổ chức (không phân biết rong nước hay mate ngồÐ có hành vĩvã phạm thơn thuận kinh t/kinh doanh làm phá sinh các tranh chấp đợc các bintừ nguyên lun chon giải quyết tủ TTTM. Mặc đà Luật GỌTCKKT Lào năm 2018

khơng có gi thích và quy định cu thể về timg loại chủ thé thục hiện thôn thuận,

TTTM, song din chiếu din các quy đính của Bộ luật Dân sư (BLDS) Léo năm

2019 và các văn bản pháp luật khác, chủ thể của thôn thuận TTTM phai đáp ứng các “đầu liên nhất định về năng lực chỗ thể, rong đó: Cá nhân phải có năng lục hành vĩ

dân ns diy đã Người chưa thánh niên hoặc hạn chế năng lục hành vi dân sự tht

phii có người dai điện theo pháp luật (mục © Chương 1 Phin II BLDS Lao năm 2019); Cơ quan tổ chú phải đáp ứng dw kiện là một tổ chúc, có thé là pháp nhân, (đà mốt tổ chức được thánh lấp họp pháp theo quy định cia pháp luật, có khả năng

</div>Trang 29<div class="page_container" data-page="29">

them ga vào các quan hệ din sự có quyễn và ngiữa vụ có tử cách là nguyên dom,

vv bị đơn như mốt cá nhân như quy định pháp luật với những điều kiện nhất din!) hoặc không là pháp nhân, tổ chúc có tw cách yêu cầu gai quylt vụ việc din ar

Đôi sánh với quy định về chỗ thể cia thôn thuận TTTM 6 Việt Nam, Điều 2 LuậtTTTM Việt Nam nim 2010 quy Ảnh về thim quyền giải quyết các tranh chip của TTTM bao gồm: *L. Tranh chấp giữa các bên phát anh từ hoạt đồng thương ‘mat; 3. Tranh chấp phát sinh giữa các bên trong đồ it nhất mét bên có hoat đồng

thương mai: 3. Tranh chấp khác giữa các bên ma pháp Init uy: din được giả

anyét bằng Trong tài". Như vay, tong khi pháp luật Lao chỉ quy định chúng chưng, vi chủ thể của thôa thuận TTTM là “php min cá nhân tổ chức trong nước hoặc ốc ngoài tht phip luật Việt Nam có quy dinh củ thể và rõ răng hơn về chủ thể của thưa thuận TTTM, theo đó, phải là các chủ thể có các tranh chấp phát sinh tử:

(© Host đơng thương ma - hoạt động nhẫn mục đích sinh lợi, bao gầm mua bin

hàng hố, cừng ứng dich vụ đầu hy xúc tấn thương mai và các hoạt động shim mục dich sinh lợi khác”, Ít nhất mét trong các bên có host động thương mei;

(i) Gite các bên ma theo quy định của pháp luật được giải quyét bằng TTTMĐông thời, tương tự như pháp luật Lo, pháp luật Việt Nam cũng ngâm ghi nhân,

chỗ thể của thia thuận TTTM bao gồm các cá nhân, cơ quan tổ chúc, pháp nhân có

hot động thương mai khơng phân biệt trong nước hay ngoài nước.

1.2.2. Thời điễm lập théa trận trong tài thong mai

Đến may, pháp luật hiện hành của Lao khơng có quy ảnh cụ thé về thời đẳm lập hia thuận TTTM, Thời đẳm này cũng đoợc xác dinh rên cơ sở suy đốn phân tích từ nội dụng cia Luật GOTCET Lào năm 2018 và phải viện dấn sang những

quy din khác có liên quan Cần cứ theo cách thúc quy ảnh tạ khoản 1 Điều 16

Luật GỌTCKT Lào năm 2018 vé tranh chập kinh tế thuộc thêm quyên của TTTM: *. La tranh chấp mà các bên đã thoả thiên trong hợp đồng hoặc đã để ngha giã “mất” theo đó, TTTM có thể được lập vào những thỏi diém sau đây:

"ĐỀ l0 Bộ kật Din oe Lion 2015

—==--=-—

</div>Trang 30<div class="page_container" data-page="30">

- Thod thiên TTTM được lập trước li xd ra tranh chấp: Trong trường hợp

nay, thôa thuận TTTM là mốt bộ phân cấu thành cia họp đồng và không tách rời của hop ding nó có thể được ghỉ nhân như một đều khoản ngay trong hợp đẳng chính hoặc trong phụ lục cis hop đồng Điễu khoản vi TTTM biễu det ar đồng ý của các bên về lựa chọn phương thúc TTTM để giải quyết tranh chip (sấu xây rộ,

trong đó, thơng thường các bên sẽ chỉ rõ cơ quan TTTM và luật áp đụng (turing

hop là hợp đồng ảnh tổ có u tổ nước ngồ). Do thơa thuận TTTM được thön

thuận trước khi xây ra ranh chip thường chỉ mang tính chất điệu nên có nội đụng

"gắn gon và đ hiểu nhất

- Thod thuận TTTM được lập sau lồi dy ra tren chấp: Đây là trường hợp

được sử dụng khi ma trong hop đồng các bên chưa có đổ cập và ghỉ nhận phương thúc TTTM để giã quyết ranh chấp, Do đó khi có tranh chip xéy ra, các bên phải lập bing vin bản thôa thuận ng biệt đỂ chính thức đơa tranh chip ra giéi quyết bing phương thức TTTM, dim bảo đáp ứng điều kiện tranh chấp được giải quyết bing TTTM, cũng như dim bio ranh chấp thuộc thim quyén giải quyết oda trong tả theo quy dinh của pháp luật. Đây cũng chính là một trong những yêu cầu bit

thuộc trong hỗ sơ dé tỉnh ti cơ quan trong tải được quy dinh tại Điều 19 của LuậtGQTCKT Lào năm 2018.

Nhờ vậy, cách thúc quy dinh của pháp luật Lào về thỏi điển thỏa thuận

TTTM khơng rõ ring và có my khác biệt với pháp luật cũa các nước, trong đó có

VietNam. Tạ khoản 1 Điều 5 Luật TTTM Việt Nem năm 2010 đã quy nh cụ thể vi thời diém lập thôa thuận TTTM với nôi đang như sax “Tranh chấp được giả “ngất bằng Trong tà nễu các bên có thod thuận rong tài Thỏa thuận trong tài cô thể được lp trước hoặc sau lồn xd ra tranh chấp". Voi quy Ảnh này, thse tấn sỡ

dạng thôa thuận gi quyết ranh chip bằng TTTM ở Việt Nam được áp dụng đơniin, đồng bộ và thống nhất hơn so với quy định hiện hành của Lao. Bồi, việc thiêu

vắng một quy Ảnh cụ thể về thời điểm lập tha thuận TTTM trong hệ thông pháp luật của Lao hiện hành, trước hết sẽ gây khó khăn cho chủ thể có thễm quyén rong việc xác dinh thêm quyền, pham vi git quyŠt tránh chip, tép đến, điều này sẽ ảnh

</div>Trang 31<div class="page_container" data-page="31">

hưởng đến quyền lợi của các bên trong tranh chấp khi có nh cầu sở dụng phương, thúc TTTM để giã quyết ranh chấp cho mình, trong khi không xác ảnh được thời iim lập TTTM nào sẽ được cơ quan trong ti chấp thuận,

1.24, Hình thức cia thơn thuận trọng tơi timơng mại

Tai nước CHDCND Léo, hình thức của thôa thuận TTTM không được quydi riêng thành một điều khoản trong Luật GOTCET Lào nim 2018 - đạo luật

chuyên ngành về TTTM của Léo ma đuợc quy định lơng ghép trong nội dang mat

sổ quy dinh có liên quan Theo đó, ình thúc cũathơa thn TTTM chỉ được để cập

gitn tấp tai khoản 1 Điễu 16 Luật GQTCKT Láo năm 2018 phụ thuộc vào "thỏa

thuận trong hop đẳng" hoặc "đã dé nghĩ giã quyế" it, đổi với trường hợp

“hố thuận trong hop đồng" có thé biễu thơn thuận TTTM là một đều khoản cũa

hop đồng, do đô, din chiếu din quy dinh tei Điều 21 BLDS Léo năm 2019, hìnhthức của thda thuận TTTM là hinh thức cia hop đẳng, bao gồm hợp đồng bing vin

‘bin và hop đồng theo các ình thúc khác (bing li nói, bằng hành vi cơ th, Còn, đối với trường hop “để để nghĩ giả quyết" được hiểu là “một vẫn bản thé thiên

sửa các bên xác nhận lta chon GỌTCET tat Tring tân GỌTCET" nép cũng với

các tai liệu khác để yêu cầu Trang âm hoặc Văn phòng GOTCKT gi quyết tranh

chấp theo quy định tei khoản 3 Điều 19 Luật GQTCKT Lao năm 2018

Ninr vậy, mắc dã hình thức của thơn tn TTTM có ý gia quan trong đốt'với qué trình GOTCKT bing phương thức trọng tài, song, hình thức của thỏa thuận.

TTTM và các vin đề tiên quan din nó đã khơng được quy dink chỉ tt 18 răng

trong dao luật GOTCEKT hiện hãnh cia Lào. Việc chữa có quy dink cụ th về hình.Trước

thức của théa thuận TTTM trong luật chuyên ngành vỀ GOTCKCT bing trong ti đã

dấn đến vide các bên rong tranh chip, Hội đẳng trong ti và cơ quan có thim quyén

khó xác dinh được hình thúc cđa thie thuận TTTM, khơ xác dinh được các tiêu chỉ

của hình thức vin bản, khó xác định được điều kiện giải quyết tranh chập bing

Trong tú... vơ hình trung vie khơng dim bão được qun lợi của các bên trong

tranh chấp, vite không thé bão về được quyền lợi cũ các chỗ thỄ có liên quan

</div>Trang 32<div class="page_container" data-page="32">

So với quy dinh của pháp luật Vist Nam, đổ bio dim được quyền lợi của các bên trong tranh chấp, tạo điều kiện để các chủ thể có thẫm qun thực hiện xác dn Hình thức thơa thuận TTTM họp lệ và có gia ti, Điều 16 Luật TTTM Việt Nam

năm 2010 ổã có quy dinh cụ thể vé các hình thúc thơn thuận TTTM. Theo đó,khoản | Điều 16 Luật TTTM Việt Nam năm 2010 đã quy đính với nội dụng “Thod

thuận Trong tà có thé được xác lập dưới hình thức điễu khốn Trong tà trong hợp “đẳng hoặc dưới hình thức thod thuân nơng". Điều này có th hiễu ring pháp luật Việt Nam dé cố quy dinh cụ thể vé vie thôa thuận TTTM bắt buộc phải lập thành, ‘vin bin, đây cũng là một trong nhũng điều kiên để thỏa thuận TTTM có hiệu lực tại

Việt Nem. Ngồi hình thức dạng vấn bén, pháp luật Việt Nem cũng đã ghi nhận cácHình thức thơa thuận seu diy cũng đoợc coi là xác lập dưới dang vin bản, bao gm

Thoả thuận được xác lập qua trao đổi gin các bin bing telegram, fax, telex, thơ

ifn tử và các hình thúc khác theo quy định cia pháp lat; Thôa thuận được xác lập

thông qua trao đổi thông tin bing vin bản giữa các bin; Thôa thuận đuợc luật sự công chứng viên hoặc tổ chức có thim quyển ghi chép lạ bing vin bản theo yêu cầu của các bên, Trong giao dịch các bên co dẫn chiễu din một vin bản có thể hiện

thôa thuận trọng tả như hợp đồng ching t điều lý công ty và những tải Liệu tương,

tự khác, Qua trao đổi về đơn kiện và bản tự bio về ma trong đó thể hiện nợ tổn ti

của tho thuận do một bên du ra và bin lúa không phủ nhân (khoăn 2 Điễu 16 Luật

TTTM Việt Nam nim 2010). Đây cũng là cơ sỡ để tao điều kiện thuận lợi cho các

bên ranh chip, trong trường hop ho khơng có thoi thuận TTTM là một đều khoản.

trong hợp đồng (dưới hình thúc vấn bả), thi khi ranh chip xây ra ho vấn có thể

thoả thuận với nhau bing một thoả thuận riéng theo mét trong các hành thúc nói

trên đổ giã quyết tranh chip đó bằng TTTM.

Bén canh đổ, pháp luật của các quốc gia khác cũng đã có q đính về hành thúc thơn thuận TTTM khá cũ thể, Ví do Điều 13 Luật Trong tạ Nhật Bản năm

2003 ghi nhận. "Thỏa than hong tải pha te nguyên và phân ánh ÿ chí hự do của

các bên trong việc đưa tranh chấp ra Trong tà, đồng thời thôa thiên trong tả sẽ oe lập thành văn bản có chit ký của tắt ed các bên hoặc các dang khác cũng

</div>Trang 33<div class="page_container" data-page="33">

“được xem nhu: văn bản (thar hoặc điện tin trao đã giữa các bên)". Hay tạ Điều 1443 Bộ luật TTDS Pháp năm 1981 quy ảnh về điều kiên có hiệu lực của thơn thuận Trong t nh sax "Để có hận le, mốt did khoản Trọng ti phải được lập

thành vẫn bản và được bao gém trong hop đồng hoặc trong một tài hãi

sập đắn". Theo dé, tương ty như đa 56 các quốc ga khác, Bộ luật TTDS Pháp quy, ảnh bình thức của thôa thuân trong tai phii được thể hiện duới dang vin bên, điều uma nỗ đề

Khoản trong hợp đẳng bing vin bản hoặc trong mốt ti liệu đổ cập tới

1.2% Nội dug của thỏa tu trọng ti tương mại

Một a thuận TTTM chỉ có giá t khí đáp ứng diy đã các yêu cầu của pháp luật về nội dung Tuy vay, pháp luật Lào hiên hành chưa có quy định cụ thể về

các nội dng bit buộc hi có trong thơa thuận TTTM. Thực tiễn chúng minh đổ có

thể of đăng xác định đoợc thim quyển giải quyết ranh chấp, dia điễm giải quyết

sơ tình thủ tue thục hiện giải quyết rách nhiệm của các bên sau iki phát inh

tranh chip cần được đưa ra TTTM để gi quyết thi nổi dang của thôn thuận TTTM

luôn phải dim bio về tín rõ răng, ar chỉnh xác của thơn thuận TTTM đó Mặc đã

php luật Lào hiên hành khơng có quy định và nhơng nội dung bắt bude ghấi có khỉ

các bên tiến hành lập thơn thn TTTM, điều này không cổ nghĩa moi nội đăng củathôa thuận TTTM đều được pháp luật công hận và chip thuận Theo đó, các nộidang của thơa thuận TTTM cơng cần phải bảo dim các quy định của pháp lut, cụ

thể, đ bio dim quyền lợi cho các bên công nh chỗ thể có thm quyền gai quyết

tranh chip, Luật GQTCKT Léo năm 2018 để có những quy định v các nguyên tắc

giã quyết ranh chấp (mục 1 chương 2), tình hy thủ tuc giã quyết ranh chấp (mục

3 chương 2), lựa chon ngôn ngữ trong giải quyết tranh chấp bằng phương thúc

TTTM (Điều 13, trách nhiên và ngấa vụ thục hiện phán quyết của các bên tranh, chấp (Chương 3), chỉ phí giải quyết tranh chip bing phương thủ: TTTM

(Chương 4)

Nhữ vậy, đôi với nội dụng của thôa thuân TTTM, pháp luật Lio hiện hành

khơng có quy định cụ th về những yêu câu bất buộc phii có ma chỗ yéu giao toàn quyền quyết Ảnh cho ý chỉ tự nguyện của các bên trong việc lựa chọn cách thức

</div>Trang 34<div class="page_container" data-page="34">

ii quyết tanh chip. Điễu này di thé hin 1b đoợc n tn trong thôa thuận của oc tiên, to điều kiện thuận lợi đ các bên có thd le chọn được phương thúc gii qui tranh chip cho minh được hit hiệu, nhanh chóng và dip ứng được yêu cầu của ho,

nhất là trong việc bảo mit các thông tin, uy tin của các thương nhân, doanh nghiệpĐiễu nay khá tương đông với php uật cũa Việt khí mê Luật TTTM Việt Nem

năm 2010 cũng khơng cỏ nhống quy định bit buộc về các nội dụng của thơa thuận, TTTTM, theo đổ, các bản có thể hơ do thôn thuận các nội dung iên quan trong thơn thuận TTTM, mifn các nộ: dụng đó khơng trú pháp loật, không thuộc các trường

hợp pháp luật cân th thơn thuận đó có Bá bị

1.2.6 Quy định về hiệu lực, điền kiệu có hiện lực cđa théa thud trọng tài

hương mai

Hiệu lực của thôa thuận TTTM là cơ sở quan trong để xác Ảnh thim quyền của TTTM trong việc GOTCTM. Nêu không đáp ting được diy đã các điện liện có hiệu lực của thia thuân TTTM thi kỂ cả các bên có thơa thuận TTTM ngay trong, hop đồng hoặc sau kh tranh chip xây ra thi TTTM cống khơng có thim quyền gi

quyết các tranh chấp này, Trong đó, hiệu lực của thơn thuận TTTM có liên quan

chất chế din các đều kiện luật nh vi: Năng lục chủ thể them gia thôa thuận TTTM, thim quyền của TTTM, ÿ chỉ tự nguyên của các chủ thể và hình thức cũa

thơn thuận TTTM. Điều kiện có hiệu lục cia thơa thuận TTTM có ÿ ngiễa quan

trọng là vậy, ong, pháp luật hiện hành của Lao vấn chưa có quy din chỉ tit, cụ thể về vẫn để này, thậm chi con rất sơ si thiểu nhiều quy dinh dẫn din việc khó khẩn, bit cập trong quá tình áp đụng pháp luật rong thục in Cu thể vé các đều lên có

hiệu lục của thơa thuận TTTM theo quy dinh cia pháp luật Lao hiện hành bao gồm,

- Did hiện về năng lực chỉ thể: Thân thuận TTTM là một thôa thuận được

thục hiện đơa trên ý chi of các bên tong quan hộ kinh doanh, thương mei, đậy

không phải là một hành vi pháp lý đơn phương, do đó, bản chất của thơn thuận TTTM là một giao dich din my ĐỂ giao dich din nự cổ hiệu lọc thi điều liên ên, qguylt đầu tiên là chủ thé them gia gao dich phi có năng hục hành vi din sơ diy đã.

Song, như vừa phân tich ở trên, Luật GQTCKT Léo năm 2018 hiện hành khơng có

</div>Trang 35<div class="page_container" data-page="35">

*u kiện năng lực chủ thể thục hiện thơa thuận TTTM. Do đó,

quy đính co

Việc xác dinh điều kiện vé năng lục chủ thể của pháp nhân, cá nhân, tổ chức được “sup lun” và viên din đến các quy dink pháp luật khác có liên quan. Cụ thé, chủ thể là pháp nhân, cá nhân, tổ chức phải đáp ứng quy định cụ thé của BLDS Lio nim

2019 về đã năng lục hành vi din sợ đối với cá nhân đà người truống thành có đâyđã năng lục hành wi din sự khơng bị hạn chế hoặc mất năng lực hành vệ, còn đối

với phip nhân thì cằn phải đáp ứng các điều kiện trở thành pháp nhân theo quy nh, thi Điều 102 BLDS Lào nim 2019 bao gém: Có điều lệ riêng: Được đăng ký hop pháp theo quy đính của pháp luật, Có cơ cầu tổ chức thành hệ thống bao gầm đại

điện, hệ thống quân ti, Sở hữu tii sin và chiu trách nhiện về các khoăn nơ, Tethan gia quan hệ phép lý một cách độc lập. Như vậy, để thée thuận TTTM có hiệu

Tực thi chủ thể (cá nhân, tổ chức, pháp nhâr) tham gia thỏa thuận TTTM phải 14 chủ. thể có khả năng xác lập, thực hiên và ký kết thôn thuận TTTM theo quy đính của

pháp luật

= Didu kiên về thẫn quyển. Một thần thuận TTTM có hiệu lực khi và chỉ khí

thơn thuận đó dip ting điều kiện vé thẩm quyển giãi quyết tranh chấp thuộc thim quyền cia TTTM theo quy định của pháp luật. Trên cơ sỡ quy dink tại Điều 16 Luật GOTCKT Lio năm 2018 khẳng định các ranh chấp thuộc thim quyền giãi quyết của tong ti bao gần: (1) Tranh chấp trong đó các bên đã đẳng ý hep đẳng hoặc

được khun khích giải quyết, Œ) Khơng tranh ln ring các tịa án đang trong qtình giã quyết hoặc phán quyết đã được dua ra không hop 1é, (3) Không phi là

một cuộc xung đột liên quan đến an ninh quốc gia, phúc lợi xã hội và môi trường

Tuy nhiên, Luật GQTCKT Lào năm 2018 không giả thích "cuốc ong đốt liền

quan din an ninh quốc gia phic lợi xã hội và mét tường", những thuật ngữ và nổi dụng này cũng chữa được quy đính cụ thé trong các văn bin pháp luật khác của Lit, din đến khó khăn trong việc áp đụng pháp luật về thơa thuận TTTM và thâm chi có thể dễ dẫn tới sự chẳng cháo xung đột giữa thẩm quyển của trong tải và các co quan tổ tung khác (iêu biểu là Téa án)

</div>Trang 36<div class="page_container" data-page="36">

- Điẫu luận về ÿ chi he nguyên của các bên: Đây la đều liện phản ảnh nối

dang vi ý chỉ hy nguyện của các chỗ thể tham gia ký kết và lập thôn thuận TTTM

ii lập thôn thuận và ký kết thơn thuận TTTM, các chủ thể phii hồn tồn tr

nguyễn không bị lim đố, áp bude. Khoản 5 Điều 18 Luật TTTM Việt Nam nin“Met2010 quy đnh mét trong những trường hợp thod thuận trong ti vô hiệu lẽ

trong các bên bị lừa dễ, đề don, cưỡng áp trong quả trinh ác lập thoả thiên trong

thoả thiên trong tài là võ liệu”. Điều này cô ngiĩa

nu thôn thuận TTTM được thục hiện không di trén ý chỉ thống nhất, tr nguyên

của các bên ma bị ring bude, ép buộc, lửa đối hay de dos ti thơn thn TTTM đó

khơng dip ứng được điều kiện về ý chí nguyên của các bên Quy định này nhằm

tơi và có u câu hn

bão dim quyền lợi chính đăng hop pháp của các chỗ thể khi them ga quan hệ thốnthuận TTTM nh một giao dich kinh doanh, thương mai hạy dân my Tuy vậy, LuậtGOTCKT Lào năm 2018 lại khơng có quy đính tương tr như pháp luật của Việt

Nem. Do đó, thết nghĩ rong tương lạ, khi tến hành sửa đổ, bổ sung Luật GOTCKT Lào hoặc ban hành Luật Trong ti, các nhà lâm loật của Lào có thé tham

khảo học hôi kinh nghiện này cũa Việt Nam

- Điều kiên về hình thie: Ngồi những điều kiện đã nêu trên, điều liên về

Hình thức của thơn thuận TTTM cũng là một đều kiên quan trong để thơn thuận “TTTM có hiệu lực tên thục tiễn Luật GOTCEKT Lào năm 2018 không quy nh cụ thể v hình thức của thưs thuận TTTM, song để thơa thuận TTTM có hiệu lục tì thơa thuận đó phải phụ thuộc vào “théa thn trong hợp đồng” hoặc "đã để nghĩ gi quyất' (khoản 1 Điều 16 Luật GOTCKT Lao năm 2018). Đây cũng xem là một quy định có lợi cho các bên trong ranh chấp, theo đó, di théa thuận TTTM được thể hiện đưới hình thức mốt đều khoản nim trong hop đồng chính bay dưới hind

thúc vin bản riêng đ kảm hợp đẳng chính th thơn thuận TTTM thục chất chính làmột hợp đồng nhỗ có nối dụng khác tiệt và giá tị độc lập với hợp đồng chính Do

vây, ngay cả khi hop đồng chính có ti they đổ, hủy bổ, bị it hiệu lực thi théa

thuận trong tai vấn có giá ti. Điễu này Khơng ảnh hưởng din hiệu lục của thie

</div>Trang 37<div class="page_container" data-page="37">

thuận TTTM, là cơ sở tạo điều kiện thuận lợi gớp phần giúp các bên tranh chip giải

qquylt tranh chấp nhanh chồng, hiệu quả

Nhữ vậy, thơn thuận TTTM chỉ có hiệu lục ki đáp ting đồng thời và diy đã

các điều kiện nêu trên. DE dim bão quyén lợi tốt hơn nữa cho các bên trong tranh

chấp kink ti, thương mai tei nước CHDCND Lào, trong thờ gian ti, Lao cần chủđồng hơn trong việc nghiên cửu, nit nh nghiêm từ các quốc gia khác (đặc biệt là

Việt Nam - dit nước có nền ánh té sã hồi tương đồng) để som hoàn thiện hệ thống quy Ảnh pháp luật về tha thuận TTTM,

1.2.7. Théa thuận trong tài vô hiện, thêu từmận trọng tài không thể thựchiện được

Hiên nay, pháp luật Lao cũng nh pháp luật các quốc gja khác không đơn racảnh nghĩa để giã thích thuật ng “thé thadm trong tà v6 hii" hay “thé thiên

trong tả không thd thực hiện được”. Song, có thé hiễu bin chất của thuật ng "tha thuận trong tà v6 liệu" là xác định thôn thuận TTTM rơi vio tink trạng mắt hiệu lực ngưy từ ki lập thôn thuân do vi phạm các điều kiện để thơn thuận TTTM có hiệu lục. Cịn đổi với “thd thuận trọng tài không thi thực hiện được” là thời điểm

lập the thuận TTTM thả thôa thuận này vẫn có hiệu lục nhung vi một lý do khách,

quen, chủ quan nào dé mà thỏa thuận TTTM không thể thực hiện được. Cụ thể từng trường hợp vỀ “tha thuận trong tài võ liệt” và "thôn thuận trong tài không thể

thực hiện được" theo quy đánh của pháp oật Lao hiện hành nữ cau:1.2.7.1, Théa thuận trong ti thương mai võ hiệu

Viậc quy định v thô thuận TTTM vô hiệu trong hệ thing pháp luật chun

ngành có ý nghĩa vơ cùng quan trong đổi với các bên tranh chip công như cho cơ quan có thim quyển giã quyết tranh chip. Trước hit, đổi với các bên khi lập thôa thuận TTTM, căn cứ quy định về các trường hợp thôn thuân TTTM v6 hiệu để her trù và los 86 các trường hợp thie thuận TTTM vô hiệu để bảo dim ring thơa thuận

“TTTM gia các bên có hiệu hực khi xây ra tranh chấp Tiệp đến, đối với các cơ quan

có thim quyển giải quyết tranh chấp như Toe án hay TTTM, trên cơ sỡ các quy

</div>Trang 38<div class="page_container" data-page="38">

din và thơn thuân TTTM vơ hiệu th ho cĩ thé xác dinh xem minh cĩ diy đũ cơ si pháp lý và thim quyên đỗ giã quyết tranh chip hay khơng

Ở Việt Nem, Điều 18 Luật TTTM Việt Nam năm 2010 quy ảnh rõ các

trường hợp thơa thuận trong tải vơ hiệu bao gi

*1. Tranh chấp phát sinh trong các lĩnh vực khơng thuộc thẫm quyển của

Trong tt quy Ảnh tex Điều 2 ca Lut ny

2. Người xác lập thoả thuận trong tài khơng cĩ thm quyển theo qụp đình

sũapháp luật

4. Người xắc lập thố thn rong tài khơng cĩ năng lực hành vi đân sự theoany Ảnh cũa Bộ hein ste

4. Hình thức cũa thoả than trong tà khơng phù hop với quy inh tạ Did16 ia Luật này:

3 Một trong các bên bị làn dd. de dọa, cưỡng ép trong quá tình xác lập thoả thuận trọng tn và cĩ yêu cầu hyên bỗ thod thuận trong tài dé là vố hi:

6. Théa thuận trong tà vi pham đu cd cũa pháp luật"

Trong khi đĩ, Luật GQTCKT Lào năm 2018 khơng quy đảnh cu thể và thọ

thuận trong tải vơ hiệu mà chỉ quy Ảnh vé những đều liên GOTCKT tại Điễu 16

tao gi

“1. Tranh chấp trong đỗ các bên đã đồng ý hop đồng hoặc được Huyễn ich giãi quất,

2. Khơng tranh luận rằng các tịa dn dang trong quả tinh giã quyết hoặc

phản quyếtđã được đưa va khơng hop lễ

3. Khơng phẩ là một cuốc sing đột liên quan din an nih qiắc gia phúc

lợi vã hội và mối trường"

Do đĩ, cĩ thể liễu các thưa thuận TTTM sẽ khơng được Trung tâm hoặc V ấn. phịng GOTCET của Lào thụ lý kh các thơn thuận TTTM khơng thuộc thẫm quyền

giã quyết của trong tai theo Điểu 16. Điễu này cĩ nghĩa là thoả thuận GOTCEKT

‘bing hồ giã hoặc TTTM trước đĩ sẽ mất hiệu lue và din đến vơ hiệu néu khơng dip ứng được đều kiện cổ hiệu lực

</div>Trang 39<div class="page_container" data-page="39">

Từ quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành, có thể thiy quy dinh cia

hấp luật Việt Nam và thôn thuận TTTM vô hiệu khá nh hoạt và tương đổi đấy đãcác quy định này đã khắc phục được bit cập tong việc xác định các thia thuậnTTTM vơ hiệu cũng như han chế được tình trạng khơng có cơ quan có thm quyên

nào giã quyễt cá tranh chấp, từ đô, bio dim được quyên lợi cba các bên Điều nạy

cũng cho thấy vin dé đặt ra đối với pháp luật Lào hiện hành là cin sim nghiên của,

du chỉnh các quy đánh của pháp luật theo hướng bio dim, tạo điều liên, cơ hột để

các bên có hoạt động kinh doanh, thương mai tr do thia thuận lựa chon phươngthúc giải quyét ranh chip bằng TTTM

1.2.7.2, Thôn thuận trọng tà thương max không thể thực hn được

Tai Việt Nam, Điễu 6 Luật TTTM Việt Nam nim 2010 co đồ cập din “Hóa thuần trong tà khơng thể thực hiện được" với quy nh *

tranh chấp đã cô thoả thuận trong tài mà một bên khiết kiện tạ Tồ án tì Tồ ánhai tie chai thự ý, trữ tường hop thod thun trong tài võ hậu hoặc thoã thuận

trong tải không thể thực hiển được”. Các trường hợp thôa thuân trong ti bị xem là“hông thể thưc hiện được" được hưởng din củ tất tei Điều 4 Nghị quyết

01/2014/NQ-HĐTP do Hồi đồng Thim phán Tos án nhân din tối cao Việt Nam ben

ảnh ngày 20/03/2014 bao gầm

(d) Các bên đã có hơ thuận giã qut tranh chip tei một Trong tâm trong

tai cụ thể những Trung tâm trong tai này đã chim dit hoạt đồng ma khơng có tổ

chức trong tài kể thừa, vã các bên không thôa thuận được vide lưa chọn Trung tâm,

trọng từ khác a giếi uyết ranh chấp

ong trường hợp các bên

© Các bên đã có thư thuận cụ thể vé việc lum chon Trọng tài viên trong tàiva việc, nhưng tei thời điểm xây ra tranh chấp, vi sự lên bắt khả kháng hoặc trở

ngủ khách quan ma Trọng ti viên không thé them gia giải quyết tranh chấp, hoặc Trang tim trong ti, Tịa én khơng thể tim được Trong từ viên như các bên thưa thuận và các bin khơng thơn thuận được việc lựa chọn Trọng tả viên khác để thay thể

</div>Trang 40<div class="page_container" data-page="40">

cảnh hoặc Trung tâm trọng i từ chốt vie chỉ dinh Trọng tả viên và các bên không

thôa thuận được việc lựa chon Trong tà viên khác để thay thế

(9 Các bên có thơa thn gai quyết tranh chấp tei một Trung tim trong tàinong lạ thôa thuận áp dung Quy tắc ổ hạng của Trung tâm trọng ti khác với Quy

tắc tổ tng trong ti của Trung tâm trong tải đ thôn thuận và đu lệ cia Trung tâm, trong ti đo các bên lựa chọn 8 gai quyết tranh chip không cho phép áp dụng Quy

tắc tổ tong của Trung tâm trong tả khác và các bên không thie thuận được về việc ơn chọn Quy tắc tổ tung trong ti thay thé

(© Nhà cong cấp hing hỏa, dịch vụ và nguội tiéu dùng có đầu khoăn vé thöa thuân trong tài được ghi nhân trong các điều kiên chung về cũng cấp hàng hoá, dich vụ do nhà cùng cấp soạn sin quy định tử Điều 17 Luật TTTM nhưng khi phát

"người iêu ding không đẳng ý tua chon Trọng từ GOTC

Trong khi đó, Luât GQTCKT Lào năm 2018 mới gã quyết được vẫn đềthôa thuận trong tải vơ hiệu, chum có quy dinh giã quyết vin dé thôn thuận rong Hi

không thể thọc hiện được, Vin để đặt ra là với nơ đa dang nối dụng kin doanh, tránh chip cũng như sự thôa thuận của các bin về giải quyết ranh chấp, rên thự tẾ đã và đang xuất hiện những thôn thuận trong ti khơng thể the hiện được. Va khi đó, tranh chấp thương mei có thi sf khơng được cơ qua nào gii quyết, do không

xác dinh được thim quyển giải quyết tranh chấp, Vin để niy néu không được điều

chinh kip thơi sẽ tạo ra hêu quả xếu làm giảm tính hp dẫn côn phương thúc trong

tả rong việc giải quyết các tranh chấp kính tế. Đây được xem là một trong nhữngHạn chế lớn ma trong thời gian tới, Léo cần nghiên cửa, rút kính nghiệm từ pháp

luật của Việt Nam để xây dụng, sớm hoàn thiện quy din của pháp luật về théa thuận TTTM phù hợp với tình hình thục tién của dit nước

1.2.8, Thâm quyên gidi quyết tranh chap tương mại bằng trọng tài

Theo Điều 16 Luật GQTCKT Lào năm 2018, tranh chấp inh tế thuộc thi

quyền giải quyễt cia trọng tai ki các bên ranh chấp thông nhất lựa chọn trong tảilà cơ quan giải quyết tranh chấp đó, khơng phải là đổi tương đang được giải quyết‘bai tịa án, đồng thời khơng liên quan dén vấn dé an ninh quốc gia, phúc lợi xã hột

</div>