4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 1
Chương 2
CÁC GIAO DỊCH HỐI ĐOÁI
(FOREX TRANSACTIONS)
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 2
I. Giao dịch hối đoái giao ngay (FX Spot Transaction)
1. Khái niệm:
Giao dịch hối đoái giao ngay là một giao dịch mà
trong đó hai bên trao đổi hai đồng tiền khác nhau
theo tỷ giá thỏa thuận vào một ngày cụ thể nhưng
việc thanh toán được thực hiện trong thời gian hai
ngày làm việc tiếp theo.
(An FX Spot Transaction is a deal in which two
counterparties exchange two different currencies at
an agreed exchange rate for settlement in two
business days time).
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 3
Ngày giao
dịch
(Trade date)
J
Thứ hai Thứ ba Thứ tư Thứ năm Thứ
sáu
Ngày giá trị
(Value date)
J+2
Thứ tư Thứ năm Thứ
sáu
Thứ hai Thứ ba
2 .Đặc điểm
-Giao ngay ngoại tệ thực chất là sau hai ngày làm việc
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 4
–
Yết giá giao ngay: Kiểu Châu Âu và kiểu Mỹ.
Đối với khách hàng là ngân hàng
Yết giá kiểu Mỹ (American term) – Sử dụng USD như là
đồng tiền định giá (khi đi cùng 5 đồng tiền còn lại).
Yết giá kiểu châu Aâu (European term) – Sử dụng USD
như là đồng tiền yết giá.
Đối với khách hàng không phải là ngân hàng
Yết giá trực tiếp (Direct quotation)
Yết giá gián tiếp (Indirect quotation)
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 5
– Tỷ giá giao ngay được NH áp dụng thường là tỷ giá điện hối trong
ngày
– Chi phí trong giao dịch giao ngay: SPREAD
TGB - TGM
Chênh lệch(%)= ×100%
TGB
– Một hợp đồng giao dịch giao ngay (spot FX contract)
Các bên đối tác hay bên tham gia (counterparty): Bên mua (Buyer), Bên bán
(Seller)
Các đồng tiền (Currencies)
Tỷ giá giao ngay (Spot rate)
Số tiền được trao đổi (Amounts)
Ngày giao dịch (Trade date)
Ngày giá trị (Value date)
Các chỉ thị khi thanh toán (Payment instructions)
Các chi phí (Charges)
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 6
- Cơ chế giao dịch
Giao dịch qua điện thoại
Thoả thuận về loại, số lượng ngoại tệ, tỷ giá giao
dịch
Xác định tài khoản thanh toán
Xác định đối khoản
Ghi nợ, có vào tài khoản
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 7
Minh hoạ giao dịch hối đoái giao ngay
Mua/bán USD/VND
Mua/bán EUR/VND
Ví dụ: Có USD/VND: 15260/62 . Công ty A cần bán 32.000USD trong khi công
ty B cần mua 30.000USD. Đối khoản VND trong các giao dịch trên:
Cty A: 32.000USD = 32.000 x 15260 = 488.320.000VND
Cty B: 30.000USD = 30.000 x 15262 = 457.860.000VND
Ví dụ: Có USD/VND: 15260/62 và EUR/USD: 1,1448/98. Cty C cần bán
45.000EUR trong khi Cty D cần mua 40.000EUR. Đối khoản VND của các giao
dịch trên:
Cty C: Tỷ giá mua EUR/VND = 15260×1,1448 = 17470 => ĐK: 45.000EUR =
45.000 x 17470 = 786.150.000VND
Cty D: Tỷ giá bán EUR/VND = 15262
×
1,1498 = 17548=> ĐK: 40.000EUR =
40.000 x 17548 = 701.920.000VND
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 8
Minh hoạ giao dịch hối đoái giao ngay
Mua/bán GBP/VND
Mua/bán GBP/AUD
Ví dụ: Có USD/VND: 15260 – 62 và GBP/USD: 1,4448 – 98. Cty E cần bán
45.000GBP trong khi Cty F cần mua 40.000GBP. Đối khoản VND của các giao
dịch trên:
Cty E: Tỷ giá mua GBP/VND = 15260 x 1,4448 = 22048 => ĐK: 45.000GBP =
45.000 x 22048 = 992.160.000VND
Cty F: Tỷ giá bán EUR/VND = 15262 x 1,4498 = 22127 => ĐK: 40.000GBP =
40.000 x 22127 = 885.080.000VND
Ví dụ: Có AUD/USD: 0,5260 – 92 và GBP/USD: 1,4448 – 98. Cty G cần bán
45.000GBP trong khi Cty H cần mua 40.000GBP. Đối khoản AUD của các giao
dịch trên:
Cty G: Tỷ giá mua GBP/AUD = 1,4448/0,5292 = 2,7302 => ĐK: 45.000GBP =
45.000 x 2,7302 = 122.859AUD
Cty H: Tỷ giá bán GBP/AUD = 1,4498/0,5260 = 2,7563 => ĐK: 40.000GBP =
40.000 x 2,7563 = 110.252AUD
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 9
3. Tác dụng
Đáp ứng nhu cầu ngoại tệ trong kinh doanh của NH
khi cần mua hoặc bán ngọai tệ cho các đối tượng
tham gia trên thị trường (ở hiện tại)
Đáp ứng nhu cầu mua hoặc bán ngoại tệ của các DN
XNK:
- Nhà xuất khẩu sử dụng thị trường giao ngay để thoả
mãn nhu cầu VND khi có ngoại tệ nhưng cần VND
- Nhà nhập khẩu sử dụng thị trường giao ngay để thoả
mãn nhu cầu ngoại tệ khi có VND
Mang lại lợi nhuận cho NH và tạo điều kiện cân đối
ngoại tệ trong kinh doanh.
Thị trường giao ngay không đáp ứng được nhu cầu
mua hoặc bán ngoại tệ chuyển giao trong tương lai.
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 10
II. GIAO DỊCH KINH DOANH CHÊNH LỆCH
TỶ GIÁ (ARBITRAGE TRANSACTION).
1. Khái niệm (Là một hình thức của giao dịch giao ngay)
Arbitrage là nghiệp vụ kết hợp việc mua (bán) ngoại tệ và thực
hiện bán (mua) ngoại tệ nhằm thu lợi nhuận do chênh lệch tỷ
giá giữa các thị trường.
2. Nguyên tắc
– Arbitrage được áp dụng dựa vào nguyên tắc là mua ngoại tệ ở
nơi giá thấp và bán ngoại tệ ở nơi giá cao.
– Giao dịch mua bán ngoại tệ tất cả đều được thanh toán qua hệ
thống ngân hàng nên phát sinh chi phí: chi phí giao dịch qua
nhà môi giới, chuyển tiền… Vì vậy cần so sánh giữa lợi nhuận
thu được với chi phí phát sinh và đảm bảo có lời thì mới thực
hiện.
Cân bằng chênh lệch tỷ giá giữa các thị trường
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 11
3. Một số hình thức của giao dịch Arbitrage
3.1) Kinh doanh chênh lệch tỷ giá
Mua ngoại tệ ở nơi giá thấp và bán ngoại tệ ở nơi giá cao
a) Có hai đồng tiền
Một nhà đầu tư khảo sát tỷ giá hối đoái, và lựa chọn các thị trường sau:
New York EUR/USD 1.1020/26
London EUR/USD 1.1025/29
Singapore EUR/USD 1.1030/38
Tokyo EUR/USD 1.1035/40
Với 1 triệu EUR nhà đầu tư nên giao dịch như thế nào trên thị trường để có lợi
cho mình?
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 12
Như vậy, với 1 triệu EUR, nhà đầu tư chỉ có thể
đổi ra USD bằng cách bán EUR lấy USD theo tỷ giá mua cao
nhất đó là thị trường Tokyo. Số tiền USD thu được là:
1000 000 × 1.1035 = 1 103 500 USD
Sau đó từ USD đổi EUR, bằng cách lấy USD mua EUR theo
tỷ giá bán thấp nhất ở thị trường Newyork
1 103 500/ 1.1026 = 1 000 816 EUR
Như vậy với 1 triệu EUR bỏ ra đầu tư thu kết quả:
1 000 816 EUR – 1 000 000 EUR = 816 EUR
Với kết quả này nhà đầu tư cần so sánh chi phí thực hiện giao
dịch để đưa ra quyết định kinh doanh hay không?
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 13
b) Từ 3 đồng tiền trở lên:
Một nhà đầu tư khảo sát tỷ giá hối đoái, và lựa
chọn các thị trường sau:
New york GBP/USD 1.8990/15
London GBP/SGD 2.8450/70
Singapore USD/SGD 1.5020/40
Với 1 triệu USD nhà đầu tư nên giao dịch như
thế nào trên thị trường để có lợi cho mình?
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 14
Singapore Lon don Newyork
3. USD SGD GBP USD
Mua Bán Mua
Newyork Lon don Singapore
4. USD GBP SGD USD
Bán Mua Bán
1. Newyork Newyork
• USD GBP USD
Bán Mua
Singapore Singapore
2. USD SGD USD
Mua Bán
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 15
+ Phương án 3
Singapore Lon don Newyork
USD SGD GBP USD
Bán Mua Bán
-Bán 1 triệu USD lấy SGD ở Singapore (TGM)
1 000 000 × 1.5020 = 1 502 000 SGD
- Bán SGD mua GBP ở London theo (TGB)
1 502 000/2.8470 = 527 572.88 GBP
- Bán GBP lấy USD ở Newyork theo tỷ giá mua
527 572.88 × 1.8990 = 1 001 860. 89 USD
Lãi: 1001860.89 – 1000 000 = 1 860.89 USD
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 16
Phương án 4:
Newyork Lon don Singapore
USD GBP SGD USD
Bán Bán Mua
- Lấy 1 triệu USD mua GBP ở Newyork theo TGB:
1 000 000/ 1.9015 = 525 900.6 GBP
- Bán GBP lấy SGD ở London theo TGM GBP/SGD
525 900.6 × 2.8450 = 1 496 187.2 SGD
- Bán SGD mua USD ở Singapore theo tỷ giá bán
1 496 18.2 SGD/1.5040= 994 805. 31 USD
Nghiệp vụ này lỗ:
994 805. 31 USD – 1000 000 USD = -5194.69USD
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 17
3.2. Mua bán ngoại tệ theo yêu cầu kinh doanh của
khách hàng (không qua đồng nội tệ):
Ví dụ: Một công ty Hongkong thu được 100 000 CAD
nhưng lại cần 105 000 SGD để thanh toán hàng
nhập khẩu. Công ty nên giao dịch như thế nào? Biết
tỷ giá các ngoại tệ như sau:
USD/CAD = 1.7110 – 1.7120
USD/SGD = 1.8920 – 1.8930
USD/HKD = 5.6120 – 5.6130
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 18
a)
G
iao dòch trực tiếp với ngoại tệ
Tính tỷ giá chéo CAD/SGD
USD/SGD 1.8920 – 1.8930
USD/CAD 1.7110 – 1.7120
CAD/SGD 1.8920/1.7120 – 1.8930/1.7110
1.1051 – 1.1063
Khách hàng bán 100 000 CAD lấy SGD, ngân hàng mua CAD theo tỷ giá mua
CAD/SGD là 1.1051, thu được:
100 000 × 1.1051 = 110 510 SGD
Trong khi đó Cơng ty cần 105 000 SGD để thanh tốn hàng nhập khẩu, nên còn
dư:
110 510 – 105 000 = 5 510 SGD.
Cơng ty sẽ đổi 5510 SGD ra HKD. Tính tỷ giá SGD/HKD ta có:
USD/SGD 1.8920 – 1.8930
USD/HKD 5.6120 - 5.6130
SGD/HKD 5.6120/1.8930 – 5.6130/1.8920
2.9646 - 2.9667
Như vậy, cơng ty còn dư:
5510 × 2.9646 = 16 344.94 HKD
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 19
b) Giao dịch qua đồng tiền trong nước
Công ty phải bán 100.000 CAD để lấy HKD. Tính tỷ giá
CAD/HKD
USD/CAD = 1.7110 – 1.7120
USD/ HKD = 5.6120 – 5.6130
CAD/HKD = 5.6120/1.7120 – 5.6130/1.7110
3.2780 – 3.2805
Ta có: Bán 100 000 CAD thu được 100 000 x 3.2780 = 327
800 HKD
Lấy HKD mua 105 000 SGD theo tỷ giá bán:
105 000 × 2.9667 = 311503.5 HKD
Số tiền còn lại là:
327 800 – 311503.5 = 16 296.5 HKD
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 20
III. GIAO DỊCH KỲ HẠN MỘT CHIỀU (FORWARD
OUTRIGHT TRANSACTION)
1. Khái niệm:
Một giao dịch kỳ hạn một chiều là một thỏa
thuận giữa hai bên để trao đổi hai đồng tiền
khác nhau ở một tỷ giá được thỏa thuận vào
ngày hôm nay cho việc chuyển giao tiền vào
một thời điểm được thỏa thuận trong tương
lai.
(A forward Outright transaction is an agreement between two counterparties to
exchange two different currencies at a rate which is agreed today, for delivery
or an agreed future date)*.
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 21
2. Đặc điểm
– HĐ kỳ hạn được ký vào ngày J là ngày giao
dịch (trade date) và ngày đến hạn giao ngoại tệ
là ngày J+n (maturity date) theo tỷ giá thoả
thuận lúc ký hợp đồng còn gọi là tỷ giáù kỳ hạn,
nhưng thực tế là J+n+2 (ngày giá trị của giao
dịch kỳ hạn - Value date).
– Hợp đồng kỳ hạn (Forward FX contract) thuộc
loại không thể hủy ngang.
– Thời hạn của HĐ Forward: n ngày (là bội số của
30 ngày).
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 22
– Giao dịch kỳ hạn có hai tập quán:
+ Theo kiểu Mỹ (American style) thì ngày thực hiện hợp đồng
kỳ hạn là ngày đến hạn hiệu lực của hợp đồng hoặc trước
đó. Chính là một trong bất cứ số ngày của hợp đồng kỳ hạn.
+ Theo kiểu Châu âu (European style) thì ngày thực hiện hợp
đồng chính là ngày đến hạn, ngày hiệu lực của hợp đồng.
– Mục đích tham gia hợp đồng kỳ hạn:
+ Baỏ hiểm rủi ro TG
+ Cố định thu nhập hoặc chi phí.
– Khi kết thúc giao dịch FW, 2 bên không nhất thiết phải
chuyển giao ngọai tệ đã mua (bán) cho nhau, mà chỉ thanh
toán phần lãi (lỗ) tác dụng: kinh doanh kiếm lời.
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 23
KIKIỂUỂU FORWARDFORWARD
Hôm nay
Hôm nay
Kiểu Châu Âu
Kiểu Mỹ
Có thể thực hiện HĐ vào bất kỳ ngày làm việc
nào trong thời hạn hợp đồng
Chỉ thực hiện HĐ vào ngày đến hạn
Ngày đến hạn
Ngày đến hạn
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 24
3. Công thức tính tỷ giá kỳ hạn
3.1. Tỉ giá bán kỳ hạn
Ví dụ: Một nhà nhập khẩu Pháp ngày 1/1 nhập 1
lô hàng giá 100 000 USD, giả sử lô hàng nhập
khẩu này sẽ được thanh toán trong 3 tháng tới
(1/4). Để có thể phòng chống rủi ro khi USD tăng
giá, ngay từ bây giờ nhà nhập khẩu đến ngân hàng
mua 100 000 USD kỳ hạn 3 tháng bằng FRF. Ngân
hàng sẽ áp dụng tỷ giá nào đối với khách hàng?
Biết rằng:
Tỉ giá giao ngay (1/1) USD/FRF=6,8625/10
Tỉ giá giao ngay (1/4) USD/FRF=6,9750/00
4/21/2014 4:12 PM PGS.TS Tran Huy Hoang 25
- TH1: Khách hàng không thực hiện hợp đồng giao
dịch kỳ hạn Thiệt hại do tỷ giá tăng:
- TH2: Khách hàng thực hiện hợp đồng giao dịch kỳ
hạn: Ngay từ bây giờ (1/1), nhà nhập khẩu Pháp phải đến
NH mua kỳ hạn 3 tháng 100 000 USD Để có USD
bán cho khách hàng, NH phải ra thị trường mua giao
ngay 100 000 USD (TGB: 6,8710), nhưng vì 3 tháng sau
mới giao USD nên NH sẽ gửi số USD trên với lãi suất
I
1
% 1 năm (Lãi suất đi vay của thị trường của đồng tiền
yết giá), thời hạn 3 tháng.
Thu nhập lãi=(6,8710×I
1
%×90/360)×100 000