Kỹ thuật nuôi ba ba
KĨ THUẬT CHĂN NUÔI BA BA
TS: Võ Văn Toàn
Kỹ thuật nuôi ba ba
KĨ THUẬT CHĂN NUÔI BA BA

THÀNH VIÊN TRONG NHÓM
1. Hồ Thị Thơm
2. Phan Minh Thông
3. Tôn Đức Thông
4. Thái Thị Viễn Thông
5. Đinh Thị Thu
6. Lê Thị Thứ
Kỹ thuật nuôi ba ba
1.1 NGUỒN GỐC

Lớp bò sát: Reptilia

Bộ rùa: Chelonia

Họ ba ba: Trionycidae

Các loài thường gặp
là: ba ba trơn, ba ba gai
và cua đinh.
1. GIỐNG VÀ ĐẶC ĐIỂM GIỐNG
Kỹ thuật nuôi ba ba
1. 2. HÌNH THÁI
a. Ba ba trơn (ba ba hoa)

Tên khoa học: Trionyx sinensis.


Phân bố chủ yếu ở các vùng nước
ngọt thuộc đồng bằng sông Hồng.

Đặc điểm phân biệt: Da bụng lúc
nhỏ màu đỏ, khi lớn màu đỏ nhạt
dần, khi đạt cỡ 2 kg trở lên gần
như màu trắng. Trên nền da bụng
điểm khoảng trên dưới 10 chấm
đen to và đậm, các chấm đen này
loang to nhưng nhạt dần khi ba ba
lớn dần.
1. GIỐNG VÀ ĐẶC ĐIỂM GIỐNG
Kỹ thuật nuôi ba ba
1. 2. HÌNH THÁI
b. Ba ba gai

Tên khoa học: Tryonyx
steinachderi.

Phân bố: chủ yếu ở sông, suối,
đầm hồ, miền núi phía Bắc.

Đặc điểm phân biệt: Da bụng
ba ba gai màu xám trắng, trên
điểm rất nhiều chấm đen nhỏ, làm
da bụng có màu xám đen lúc nhỏ
và xám trắng lúc lớn.
1. GIỐNG VÀ ĐẶC ĐIỂM GIỐNG
Kỹ thuật nuôi ba ba

1. 2. HÌNH THÁI
c. Cua đinh( ba ba Nam Bộ)

Tên khoa học: Trionyx
cartilagineus

Phân bố: ở vùng Tây
Nguyên, Đông và Tây Nam bộ

Đặc điểm phân biệt: Ba ba
Nam bộ da bụng màu trắng,
không có chấm đen.
1. GIỐNG VÀ ĐẶC ĐIỂM GIỐNG
Kỹ thuật nuôi ba ba
1.3 Sinh trưởng phát triển và sinh sản

Sinh trưởng phát triển
•
Ba ba hoa lúc mới nở có quy cỡ
từ 3-6g/ con.
•
Ba ba gai và ba ba Nam bộ cỡ
lớn hơn.

Tốc độ lớn của ba ba phụ thuộc
vào loài, kỹ thuật nuôi và điều
kiện môi trường nuôi.

Từ cỡ giống 100-200g/con, sau khi nuôi 6-8 tháng, ba ba hoa có thể
đạt cỡ 0,5-0,8kg/con đối với miền Bắc; từ 0,8 – 1kg/ con đối với miền

Nam.

Ba ba gai nuôi có tốc độ lớn nhanh gấp đôi hoặc trên gấp đôi ba ba
hoa.
Kỹ thuật nuôi ba ba

Sinh sản
•
Ba ba hoa cỡ 0,5kg bắt đầu đẻ
trứng. Ba ba gai thì cỡ 2 kg.
•
Trứng ba ba thụ tinh trong .
•
Đẻ rộ vào mùa mưa, ban đêm bò lên
bờ, tìm chỗ kín, có đất ẩm và tơi xốp
bới tổ đẻ trứng. Trứng xếp lần lượt
từ đáy lên miệng, trứng lúc mới đẻ
thường dính vào nhau, vỏ hơi mềm.
Đẻ xong cào đất lấp kín trứng.
•
Ba ba không biết ấp trứng.
1.3 Sinh trưởng phát triển và sinh sản
Kỹ thuật nuôi ba ba
1.3 Sinh trưởng phát triển và sinh sản

Sinh sản
•
Sau 50-60 ngày trứng nở thành ba ba
con, tỷ lệ nở tự nhiên rất thấpKhi
nuôi, cần tạo điều kiện thuận lợi hơn

đảm bảo tỷ lệ nở cao (90%).
•
Trứng ba ba phần lớn hình tròn như
hòn bi, màu trắng, đường kính trứng
18-20 mm.
•
Ba ba càng lớn đẻ trứng càng to và
càng nhiều.
•
Ba ba có thể đẻ từ 2-5 lứa/1 năm, ba ba cái càng lớn, chế độ nuôi
vỗ cho ăn càng tốt đẻ càng nhiều lứa, mỗi lứa cách nhau từ 25-30
ngày.
Kỹ thuật nuôi ba ba
2. CHỌN GIỐNG VÀ PHỐI GIỐNG
2.1 CHỌN GIỐNG
- Chọn ba ba từ lúc chúng còn bé (không dị tật, chậm lớn, bệnh hoạn,
kém ăn và ngoại hình không cân đối… ) của loại giống vật nuôi.
a. Chọn ba ba nuôi sinh sản

Chọn ba ba giống con
•
Cùng lứa tuổi: Những con nào vượt trội về
trọng lượng phải được ưu tiên trước. Kế đến
là các con trung bình có tầm vóc đồng loạt
bằng nhau. Còn lại là loại thải để nuôi ba ba
thịt.
•
Ngoại hình: Mu, đuôi, bốn chân, mỏ, mắt
không bị dị tật, dị hình… loại trừ ra khỏi đàn
giống.

Kỹ thuật nuôi ba ba
•
Con đực: Thân hình mỏng, đuôi dài
ra khỏi mai, dùng tay vuốt phần cuối
mai không thấy sần sùi( gợn sóng)
như con cái.
•
Con cái: Thân hình tròn, bầu dục hơn
con đực và đuôi không dài như con
đực. Phần cuối của mai sần sùi hơn
con đực.
2.1.CHỌN GIỐNG

Cách chọn lại giống sau 12 tháng tuổi
- Chủ yếu là loại thải những con không đạt trọng lượng.
Thông thường sau 12 tháng con đực nặng 1kg, con cái nặng
1,2-1,5 kg . Loại thải những con ngoại hình xấu, hung dữ ,
hay cắn các con khác, nhất là con đực.
 Sau khi tuyển chọn các ba ba đạt các yếu tố kỹ thuật để
làm ba ba bố mẹ thì chuyển ngay sang bể nước ba ba đẻ
trứng.
2.1.CHỌN GIỐNG
Kỹ thuật nuôi ba ba
b.Chọn ba ba nuôi thương phẩm

Tiêu chuẩn chọn ba ba giống
- Ba ba giống phải có ngoại hình mập,
da bóng, không bị sây sát hoặc dị hình.
Ba ba khoẻ mạnh, nhanh nhẹn, không
bị nhiễm bệnh.

- Nên thả ba ba giống cùng cỡ tối
thiểu đạt 100 g/con.
2.1.CHỌN GIỐNG
- Chọn ba ba khoẻ, khi lật ngửa nó tự lật sấp lại ngay, khi thả xuống
đất Ba ba bò chậm, cổ rụt không hết, mắt có tinh thể màu đục, nếu khi
thả Ba ba xuống ao không thấy nó chui xuống bùn, đó là dấu hiệu Ba
ba kém chất lượng, không nên thả nuôi.
Kỹ thuật nuôi ba ba

Mùa sinh sản của ba ba
- Ba ba giống sau khi đến tuổi trưởng thành 12 tháng bắt đầu
có hiện tượng động dục và sinh sản rải rác.
- Hàng năm đến tháng 4-9 là mùa đẻ trứng, ba ba hay giao
phối vào đêm sáng trời.

Kỹ thuật ghép đôi
- Ba ba nếu nuôi dưỡng tốt thì sẽ phát dục sớm sau 12
tháng có những con phối giống và đẻ sớm, tuy nhiên lứa đẻ
đấu số lượng trứng sẽ không nhiều như ba ba sau 18-24
tháng.
- Chọn ba ba bố mẹ có các tiêu chuẩn tốt về hình dạng,
sức khoẻ và qui cỡ. Không sử dụng ba ba đã có bệnh.
2.2 PHỐI GIỐNG
Kỹ thuật nuôi ba ba
Ba ba đực cái thả chung một ao, phải đồng cỡ.
- Phối ghép tỷ lệ đực/cái thích hợp nhất là 1/2,5-3 (một con đực
ghép với 2,5 đến 3 con cái). Tuy nhiên, có thể nuôi ghép tỷ lệ 1/4
đến 1/5 vẫn đạt kết quả tỷ lệ trứng thụ tinh cao.
- Thả nhiều ba ba đực có hại vì chúng hay cắn nhau sinh bệnh, hay
quấy nhiễu ba ba cái làm ba ba cái, tốn thức ăn.

- Sau khi ba ba bố mẹ đủ tuổi và được ghép lại theo tỉ lệ 1/3 , con
cái bắt đầu động dục tiết ra một loại hocmon khích thích con đực và
sự giao phối được bắt đầu diễn ra giữa con đực và con cái, sau đó
từ 18 – 20 giờ ba ba cái sẽ đẻ trứng.
- Cỡ chọn nuôi nên từ 1kg trở lên với ba ba hoa, 2kg trở
lên với ba ba gai.
Từ 4kg trở lại, cỡ nuôi càng lớn chất lượng trứng và ba
ba con nở ra tốt.
Kỹ thuật nuôi ba ba

Bãi đẻ trứng
- Làm ở cạnh ao, hay giữa ao rộng khoảng 2-5 m
2
,che mát làm nơi ba
ba nghỉ và đẻ trứng.
- Bờ ao có độ dốc nhất định (25
o
) cho ba ba bò lên. Đất ở bãi đẻ là đất
cát pha để ba ba dễ đào hố đẻ trứng.
- Bãi đẻ cần yên tĩnh, diện tích tùy theo số lượng ba ba đẻ khoảng
20con/m
2
bãi đẻ.

Đẻ trứng
- Khi nhiệt độ không khí 20
o
C, kéo dài 5-10 ngày con cái bắt đầu đẻ.
Trước lúc đẻ ba ba bò tìm nơi có đất xốp, kín đáo. Nó đào 1 hố sâu
khoảng 5-10 cm, có con dùng nước tiểu của nó tưới lên đất để đất mềm

đào hố.
- Ba ba dùng chân sau xếp trứng đúng vào lỗ, trứng vừa đẻ vỏ mềm
có tính đàn hồi, sau đó trứng cứng dần, thời gian đẻ trứng thứ nhất
cách trứng thứ hai là 5-10 phút.
-Trứng chứa nhiều noãn hoàng, mỗi trứng nặng từ 2-3gr, trứng to
nặng hơn 6gr. (Trong tự nhiên sau 60-70 ngày trứng nở ra con.)
Kỹ thuật nuôi ba ba

Thu trứng và ấp trứng
-Theo dõi ba ba đẻ đánh dấu vào ỗ trứng. Sau 7-10 ngày khẽ đất
lên nhặt trứng đưa về ổ ấp ở trong nhà.
-Trứng ba ba hình tròn, loại nhỏ đường kính 10-12mm, loại lớn 18-
20mm, có vỏ chất vôi bọc bên ngoài rất mỏng. Trứng sau khi thụ tinh
ngả màu hơi vàng nhìn rõ thấy vòng túi hơi.
- Trứng không thụ tinh vỏ bị loang lổ, không rõ túi hơi.

Ấp trứng ở khay
- Khay ấp đựng cát ẩm dày 15 - 20cm. Xếp trứng hình tròn, quả
cách quả 2-5cm. Nhớ phải để túi hơi của trứng hướng lên trên. Lấp một
lớp cát dày 5cm.
- Trong thời gian ấp giữ độ ẩm cho cát (81-82%), không để cát bị
khô hay ướt quá nén chặt.
Nhiệt độ ổn định ấp trứng từ 30 - 34 (oC), thì 35 đến 40 ngày nở và cho
tỉ lệ nở cao 80%.
Kỹ thuật nuôi ba ba
- Nếu nhiệt độ biến động 25-35% thì tới trên dưới 60 ngày
mới nở. Phôi sẽ chết trứng "ung" khi nhiệt độ thấp dưới 20
(oC) và cao trên 37 (oC). Trong thời gian ấp tuyệt đối
không đảo trứng.
- Ba ba con vừa mới nở ra độ 15 phút đã biết tìm xuống nước, vì vậy

khi ba ba sắp nở phải kê khay ấp trứng lên chậu, hay bể (xây) nước
nhỏ để chúng nở ra tự bò xuống. Nếu không có nước ba ba dễ bị
chết khô.
Kỹ thuật nuôi ba ba
3. CHUỒNG TRẠI
Hồ nuôi ba ba có thể thiết kế theo
3 kiểu, tuỳ theo điều kiện của
từng hộ:
•
Hồ xây dựng nổi láng đáy bằng
xi măng:xây tường 10 cm, cao
1m, vát 4 góc cho tròn, lỗ thoát
nước cho sát đáy, phần đáy
20cm. Bể phải xây chắc, trát
bằng xi măng trơn bóng, kể cả
đáy .
•
Hồ xây chìm không láng đáy:phần đáy phải có nền đất cứng, ít bùn,
giữ được nước. Nếu bùn nhiều thì phải vớt bớt bùn, chỉ để lại tối đa 20
cm bùn, tối thiểu là 10 cm.
•
Hồ không xây,chỉ quây bằng Bro-ximăng
Kỹ thuật nuôi ba ba

Để nuôi baba có kết quả tốt thì
việc xây dựng ao,hồ nuôi ba ba
cần phải đảm bảo các yêu cầu kỹ
thuật chủ yếu sau:

Nguồn nước cấp cần sạch, bảo

đảm đủ nước nuôi quanh năm, có
thể chủ động tháo nước và thay
nước khi cần, pH từ 6,5 - 8, hàm
lượng oxy cao 4mg/l trở lên.

Nên xây dựng ao nuôi ở nơi yên
tĩnh, kín đáo.
3. CHUỒNG TRẠI
Kỹ thuật nuôi ba ba
3. CHUỒNG TRẠI

Diện tích ao rộng hẹp vừa phải
tùy theo giai đoạn nuôi. Trung bình
100-200m2/ao.

Độ sâu thích hợp
Ao nuôi ba ba bố mẹ từ 1,5-2m
Ao nuôi ba ba thịt từ 1,5-2m, có
mức nước chứa 1-1,2m.

Có chỗ cố định cho ba ba ăn để
dễ theo dõi sức ăn của ba ba và để
làm vệ sinh khu vực ăn.

Bờ ao chống được ba ba vượt
ao ra ngoài đi mất.

Có chỗ thích hợp cho ba ba đẻ
trứng.
Kỹ thuật nuôi ba ba


Động vật là thức ăn chính của ba ba.
-
Thức ăn nuôi ba ba có thể chia 3 loại chủ yếu:
+ Thức ăn động vật tươi sống.
+ Thức ăn động vật khô.
+ Thức ăn công nghiệp và thức ăn chế biến tổng hợp.
a.Thức ăn tươi sống
•
Gồm động vật còn nguyên, còn sống hoặc đã chết
nhưng thịt còn tươi.
•
Thịt động vật đã ướp mặn không có khả năng rửa sạch
mặn.
4.THỨC ĂN VÀ KHẨU PHẦN THỨC ĂN
Kỹ thuật nuôi ba ba

Động vật, thịt động vật sử dụng làm thức ăn cho ba ba
gồm:
- Cá tươi
+Các tỉnh phía Bắc : cá mè trắng, cá tép dầu, cá mương, cá lành
canh nước ngọt và cá biển vụn.
+Các tỉnh phía Nam và vùng hồ chứa nước: cá Sơn, cá Linh, cá
biển vụn
- Động vật nhuyễn thể nước ngọt (ốc vặn, ốc sên, ốc đồng, ốc nhồi,
trai, hến)
- Động vật giáp xác: chủ yếu là tôm, cua rẻ tiền, cả ở nước ngọt và
nước mặn.
- Côn trùng: chủ yếu là trùn quế, giun đất, nhộng tằm…
-

Động vật khác: cá, tôm, mực, gia súc, gia cầm…
4.THỨC ĂN VÀ KHẨU PHẦN THỨC ĂN
Kỹ thuật nuôi ba ba
b. Thức ăn khô
Sử dụng cá khô nhạt, tôm khô nhạt
Cho ba ba ăn kèm thức ăn tươi hàng ngày, dự trữ thức ăn tươi.
c. Thức ăn công nghiệp và thức ăn chế biến tổng hợp
- Nước ta chưa sản xuất thức ăn công nghiệp chuyên dùng cho ba ba
nhưng:

Thành phần dinh dưỡng rất toàn diện, đặc biệt hàm lượng đạm rất
cao.

Thức ăn nuôi ba ba giống có hàm lượng đạm 50-55%.

Thức ăn nuôi ba ba thịt có hàm lượng đạm trên dưới 45%.
- Thức ăn chế biến tổng hợp sử dụng theo hướng dẫn của nơi sản
xuất.
- Hệ số thức ăn đạt 1,4-1,6/lần, có loại đạt 2-2,5/lần hoặc cao hơn do
chất lượng sản xuất giữa các nơi.
4.THỨC ĂN VÀ KHẨU PHẦN THỨC ĂN
Kỹ thuật nuôi ba ba

Cách cho ăn thức ăn tươi sống

Cho ăn theo địa điểm qui định để : Ba Ba quen ăn, dễ theo dõi
thức ăn hàng ngày, dễ làm vệ sinh.
•
Cho Ba Ba ăn các loại động vật khác nhau để bổ sung chất dinh
dưỡng.

•
Không cho Ba Ba ăn phần cứng như: đầu cá, vây cá, vỏ động vật
nhuyễn thể, xương động vật
•
Rửa sạch thức ăn trước khi cho Ba Ba ăn.
•
Ba Ba mới nở ngày cho ăn 3-4 lần.
•
Ba Ba giống 2-3 lần.
•
Ba Ba thịt và Ba Ba bố mẹ 1-2 lần/ ngày, lượng cho ăn buổi tối
nhiều hơn.
•
Ba Ba mới nở cho ăn động vật phù du, giun nước (trùng chỉ), giun
quế.
4.THỨC ĂN VÀ KHẨU PHẦN THỨC ĂN