Tiết 57 Hiện Tượng Cảm Ứng Điện Từ
Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (448.09 KB, 23 trang )
Bài :
0
MỞ ĐẦU
Chúng ta đã biết dòng điện sinh ra từ trường.
I
Liệu từ trường có sinh ra dịng điện khơng?
Quan sát hiện tượng sau:
0
S
N
Từ trường có thể sinh ra dòng điện
Hiện tượng trên là hiện tượng cảm ứng điện từ
HIỆN
TƯỢNG
CẢM ỨNG
ĐIỆN TỪ
MICHAEL FARADAY (1791 – 1867)
Có nhận xét gì về số đường sức từ
xun qua vòng dây trong hai trường
hợp sau ?
Đưa nam châm ra xa
vòng dây dẫn
0
Giảm
Đưa nam châm lại
gần vòng dây dẫn
Tăng
0
Khái niệm bảm ứng từ tại đặc trưng
cho độ mạnh, yếu của từ trường tại 1
điểm không thể giải thích
Biết độ mau, thưa của đường cảm ứng
biểu diễn độ mạnh, yếu của từ
trường, nghóa là độ mạnh, yếu của từ
trường trên một diện tích có liên quan
đến số đường cảm ứng qua diện tích
đó
Đại lượng vật lý nào đặc trưng cho
độ mạnh, yếu của từ trường qua một
diện tích đặc trong từ trường?
I. KHÁI NIỆM TỪ THÔNG
Xét một vòng dây kín đặt trong từ trường
B có vectơ cảm ứng tư ø . vòng dâynày
đều
giới hạn một phần
mặt phẳng có diệnntích
S.Tại một
điểmbấtnkỳ trong S ta vẽ vectơ u
r
n
pháp tuyến
vuông
góc với S. Chiều của B
B
vectơ
ý. gọi
tạo thành r
Thì đại chọn
lượng tuỳ
BScos
gọi là
là từgóc
thơng
bởi
vectơ
và
.
n
qua
diện tích
S vectơ
Xét các trường hợp khác
s
u
r
nhau của goùc
:
B
=0
=BS
r
n
0
BS cos
2
>0
2
=
=
u
r
B
0
Đơn vị của từ thông trong
hệ SI là Wb (vê be)
r
n
r
n
u
r
B
II. Hiện tượng cảm ứng điện từ
Quan sát các hiện tượng sau
và nhận xét từ thơng qua
các vịng dây cùng độ lệch
kim điện kế
a.Đưa nam châm lại
gần vòng dây dẫn
0
b.Đưa nam châm ra
xa vòng dây dẫn
0
c.Đưa vòng dây lại
gần nam châm
0
d.Đưa vòng dây ra xa0
nam châm
Kim điện kế lệch chứng tỏ điều gì?
NHẬN XÉT:
Trường hợp a và c từ thơng qua vịng dây tăng
Trường hợp b và d từ thơng qua vịng dây giảm
KẾT LUẬN:
Khi nam châm và vòng dây chuyển động tương đối
với nhau thì từ thơng qua vịng dây biến thiên, trong
vịng dây xuất hiện dòng điện.
Nam châm và vịng dây khơng chuyển động
có xuất
dịng
điện khơng?
Từthì
thơng
hiện
BScos
thay
đổi khi nào?
Diện tích vịng dây thay đổi
0
Lập TN như hình vẽ:
B
Kim điện kế
Trong mạch
chỉ số 0.
khơng có dịng điện.
Thay đổi diện tích vịng dây dẫn:
Kim điện kế lệch.
Trong mạch xuất hiện dòng điện.
Từ trường qua vịng dây thay
0
đổi
Dịch chuyển con chạy
về phía bên trái
Có dịng điện
B
Dịch chuyển con chạy về phía
bên phải
0
Có dịng điện
B
III.Chiều của dòng điện
cảm ứng Định luật Lenxơ
Kết luận :
Quan
cảm
Hiệnsát
tượngchiều
cảm ứng dịng
điện từ làđiện
hiện tượng
dịngứng
điện
hiện trong
mạchcác
kín khivịng
có từ thơng
biếnso
thiên
xuấtxuất
hiện
trong
dây
với
qua nó. Dịng điện xuất hiện trong vịng dây gọi là
chiều
biến
thiên
của
từ
thơng
ở
các
dịng điện cảm ứng.
nghiệm
Đó cũng làthí
nội dung
của định trên
luật cảm ứng điện từ.
Dùng quy tắc vặn đinh ốc xác định
chiều từ trường do dòng điện
cảm ứng sinh ra
