VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí

Phân tích 14 câu thơ đầu bài Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga
1. Dàn ý phân tích 14 câu đầu bài Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga
I. Mở bài:
- Giới thiệu nhân vật Lục Vân Tiên
II. Thân bài:
- Phân tích hình ảnh Lục Vân Tiên đánh tan bọn cướp


Lục Vân Tiên một mình đánh cướp



Bẻ một nhành cây



Tả xung hữu đột



Cho dù bọn cướp hung dữ và ngang tàn nhưng Lục Vân Tiên vẫn đánh bọn cướp
hoang tàn



Lục Vân Tiên rất dũng cảm, mạnh mẽ và anh hùng

III. Kết bài
- Nêu cảm nghĩ của em về 14 câu thơ đầu, về hình ảnh Lục Vân Tiên khi đánh cướp

2. Bài văn mẫu phân tích 14 câu thơ đầu Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga hay
nhất
2.1. Bài văn mẫu 1: Phân tích 14 câu thơ đầu Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga
Nguyễn Đình Chiểu là một nhà văn, nhà thơ tiêu biểu của nền văn học Việt Nam, thơ
văn của ơng khơng có sự chau chuốt, cầu kì về câu từ mà lại rất mộc mạc, dân dã gắn


VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí

liền với đời sống của con người Nam Bộ. Vì vậy trong nền văn học của Việt Nam, đại
thi hào Nguyễn Du nổi tiếng với kiệt tác truyện Kiều, đây là tác phẩm được đông đảo
độc giả trong nước, cũng như độc giả nước ngồi đón nhận bởi câu từ mượt mà, văn
phong khoa học, giàu giá trị nội dung cũng như tư tưởng thì văn chương của cụ Đồ
Chiểu đã thâm nhập vào đời sống, trở thành một phần đời sống của người dân Nam Bộ,
người ta đọc Truyện Lục Vân Tiên phẩm của ông quen thuộc như những bài đồng dao
dân gian.
Truyện Lục Vân Tiên nổi tiếng bởi chính chất mộc mạc, gần gũi ấy, trích đoạn “Lục
Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” cũng đã thể hiện được phần nào đặc trưng thơ văn của
tác phẩm này. “Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga” là một trích đoạn của tác phẩm
“Truyện Lục Vân Tiên”, kể về hành động nhân nghĩa, vô tư của Lục Vân Tiên, khi
chàng bắt gặp trên đường cảnh bạo tàn, chàng đã không hề né tránh hay e ngại những tai
họa sẽ đến mà hết lòng ra tay cứu giúp người bị nạn. Đoạn trích thể hiện được nét đẹp
trong phẩm chất cũng như tâm hồn của Lục Vân Tiên, chàng làm việc nghĩa xuất phát
từ tấm lịng mà khơng hề tính tốn đến việc thiệt hơn, báo đáp ân nghĩa.
Ngồi ra, Kiều Nguyệt Nga cũng là một nhân vật được xây dựng khá đặc sắc, nàng là
một tiểu thư khuê các, khi được cứu giúp bởi Lục Vân Tiên nàng đã thể hiện những
phẩm chất tốt đẹp như trọng ân nghĩa, hiền thục đoan trang lại là một người con có hiếu.
Mở đầu đoạn trích, nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu đã miêu tả một cách chân thực, sống
động những hành động của Lục Vân Tiên, đó chính là khi chàng ra tay diệt trừ cái bạo

tàn, khơng cho phép nó làm tổn hại, gây ra đau khổ cho những người dân lương thiện,
đây là một hành động đẹp, là biểu hiện ra bên ngồi của một tấm lịng đáng q, đáng
trân trọng.
“Vân Tiên ghé lại bên đàng
Bẻ cây làm gậy nhằm làng xông vô
Kêu rằng: “Bớ đảng hung đồ”
Chớ quen làm thói hồ đồ hại dân”
Câu thơ miêu tả những hành động của Lục Vân Tiên khi gặp một sự cố ở trên đường, đó
là chứng kiến cảnh lũ cướp hồnh hành, đang gây họa cho người dân, bản tính cương
trực, căm ghét cái ác lại đề cao hành động nhân nghĩa đã thôi thúc Vân Tiên hành động,


VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí

và hành động của chàng dường như cũng chỉ diễn ra trong một cái chớp mắt, chàng
không hề suy nghĩ, tính tốn thiệt mất nếu như mình can dự vào mà chàng lập tức ra tay
diệt trừ mối nguy hại ấy, bảo vệ người dân. Và sự gấp rút của tình huống nên chàng
khơng kịp chuẩn bị gì mà tiện tay bẻ luôn cành cây bên đường để làm vũ khí diệt trừ cái
ác “Bẻ cây làm gậy nhằm đằng xông vô”. Không chỉ nhân nghĩa trong hành động mà lời
nói của chàng cũng thể hiện được tính cách cương trực, thẳng thắn của chàng “Kêu rằng
bớ đảng hung đồ/ Chớ quen làm thói hồ đồ hại dân”.
Lời nói của Lục Vân Tiên là hướng đến chỉ trích, phê phán lũ giặc cướp nhưng cũng là
tuyên ngôn sống đầy cao đẹp của chàng, sống là phải hướng đến bảo vệ cuộc sống của
những người dân lành, chứ không phải mang đến những đau khổ cho họ. Và những
hành động bạo tàn, “hồ đồ” chàng càng không cho phép nó xâm hại đến những con
người lương thiện ấy.
Vân Tiên khơng chỉ là một con người có tình thương với con người, mang trong mình
tinh thần chính nghĩa cao đẹp mà chàng còn là một chàng trai khỏe mạnh, tài giỏi, điều
này được thể hiện ra trong những hành động chàng chống lại những tên cướp: “Vân
Tiên tả đột hữu xơng Khác nào Triệu Tử phá vịng Đương Dang Lâu la bốn phía vỡ tan

Đều quăng gươm giáo tìm đàng chạy ngay Phong Lai trở chẳng kịp tay Bị Tiên một gậy
thác rày thân vong” Những động tác của Vân Tiên đều rất dứt khoát, nhanh nhẹn “tả đột
hữu xung”, và những hành động anh hùng này được nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu so
sánh với hình ảnh người anh hùng Triệu Tử khi phá vòng Đương Dang. Trước sức
mạnh của Lục Vân Tiên thì băng cướp bị đánh tan “Lâu la bốn phía vỡ tan”, chúng
hoảng loạn bỏ lại gươm giáo mà tìm đường thốt thân. Và cầm đầu của băng đảng này
là Phong Lai thì bị Tiên cho một gậy “thác rày thân vong”. Đây là sự trừng phạt thích
đáng cho những kẻ lấy việc hại người làm niềm vui, làm mục đích kiếm sống.
2.2. Bài văn mẫu 2: Phân tích 14 câu thơ đầu đoạn trích Lục Vân Tiên cứu Kiều
Nguyệt Nga
Nguyễn Đình Chiểu là một con người có nhân cách lớn, một tấm gương về sự học, tinh
thần vươn lên và tinh thần yêu nước mạnh mẽ. Người đời biết đến ông không chỉ là một
bậc danh nho tinh thơng y thuật mà ơng cịn nổi tiếng là một nhà thơ, nhà văn lớn, tiêu
biểu của nền văn học trung đại Việt Nam, nửa cuối thế kỉ XIX. Những áng văn chương


VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí

của cụ đồ Chiểu ln nhằm hướng tới truyền bá đạo lí làm người, tình u nước và ý chí
chiến đấu chống giặc ngoại xâm mạnh mẽ. Và một trong các tác phẩm gây được tiếng
vang lớn nhất trong sự nghiệp cầm bút ấy của ông là "Truyện Lục Vân Tiên" – một tác
phẩm truyện thơ Nôm rất độc đáo, rất điển hình hướng tới đạo lí làm người: hành hiệp
trượng nghĩa, cứu khổ phò nguy, hướng tới lẽ cơng bằng và tình u thương giữa con
người với con người. Đoạn trích "Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga" là đoạn trích
hay, tập trung nổi bật được tư tưởng, đạo lí mà nhà thơ muốn gửi gắm.
Đoạn trích nằm ở phần đầu của truyện. Tác phẩm được viết vào khoảng đầu những năm
50 của thế kỉ XIX, dài hơn hai nghìn câu thơ, theo thể lục bát, kết cấu theo kiểu truyền
thống của loại truyện phương Đông, theo lối chương hồi, xoay quanh diễn biến cuộc đời
nhân vật chính. Đây là truyện thơ Nơm mang tính chất là truyện để kể hơn là để đọc, để
xem. Vì thế, truyện được lưu truyền rộng rãi dưới hình thức sinh hoạt văn hóa dân gian

như "kể thơ", "nói thơ, và "hát thơ". Đoạn trích thể hiện khát vọng hành đạo giúp đời
của tác giả và khắc họa những phẩm chất đẹp đẽ của hai nhân vật: Chàng thư sinh Lục
Vân Tiên – người mang trong mình tràn đầy lí tưởng của tuổi trẻ nhiệt huyết, trọng
nghĩa khinh tài, cán cân của cơng lí, sẵn sàng ra tay trừng trị cái xấu, cái ác, bênh vực
cái đẹp, cái yếu đuối, bất hạnh; Còn Kiều Nguyệt Nga lại là một tiểu thư khuê các, dịu
dàng, xinh đẹp, hiền hậu, nết na, ân tình.
Trước hết là hình tượng nhân vật Lục Vân Tiên – một nhân vật lí tưởng của cái đẹp:
dũng cảm, tài ba, đầy khí phách. Trên đường trở về quê nhà, Vân Tiên thấy bọn cướp
Phong Lai đang giở trò cướp bóc, làm hại dân lành, chàng liền ra tay tương trợ đánh tan
cái xấu, cái ác. Hình ảnh Lục Vân Tiên hành hiệp trượng nghĩa được tái hiện rất cụ thể
trong hành động và lời nói khi chiến đấu với bọn giặc:
Vân Tiên ghé lại bên đàng
Bẻ cây làm gậy nhằm làng xông vô
Kêu rằng: "bớ đảng hung hồ,
Chớ quen làm thói hồ đồ hại dân"
Hành động đánh cướp trước hết bộc lộ tính cách anh hùng, tài năng và tấm lịng vị
nghĩa của Lục Vân Tiên. Một mình chàng, tay không tấc sắt dám đương đầu với cả một
tốn giặc cỏ với đầy đủ các loại vũ khí gươm giáo sáng quắc trong tay. Hành động "bẻ


VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí

cây làm gậy" của chàng là một hành động dũng cảm, xuất phát từ cái đức của một con
người "vị nghĩa vong thân" (vì việc nghĩa mà khơng tiếc thân mình). Tuy một mình
nhưng chàng vẫn hiện lên vẫn rất uy dũng, mạnh mẽ, hào hiệp xông thẳng vào trận đánh,
vừa tiến tới lại vừa thét lên những lời nói đầy giận dữ, quả quyết kết tội bọn giặc"bớ
đảng hung đồ", "chớ quen làm thói hồ đồ hại dân". Kết quả, bọn cướp sợ hãi thất kinh
mà “vỡ tan” như đàn ong vỡ tổ. Tên cướp cầm đầu là Phong Lai thì chẳng kịp trở tay, bị
ăn ngay một gậy chí mạng sống khơng được, chết cũng khơng xong.
Vân Tiên tả đột hữu xông

.............
Bị Tiên một gậy thác rày thân vong.
Như vậy, với nghệ thuật so sánh tương phản, tác giả đã tái hiện khơng khí cuộc đấu
tranh giữa Lục Vân Tiên với bọn cướp Phong Lai hết sức cam go, quyết liệt. Qua đó
chúng ta thấy Lục Vân Tiên hiện lên là một người anh hùng dũng cảm, khơng sợ hiểm
nguy và thấy việc nghĩa thì ra tay giúp đỡ. Phải chăng đó là cái đức, cái tài và cái dũng
của bậc anh hùng trong con người Lục Vân Tiên, đã chiến thắng được thế lực bạo bạo,
dù chúng rất hung bạo, dữ dằn. Đó cũng chính là giá trị nhân đạo, nhân sinh sâu sắc mà
cụ đồ Chiểu muốn gửi gắm nơi người đọc.
---------------------------Ngồi Phân tích 14 câu thơ đầu Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga. Mời các bạn học
sinh cịn có thể tham khảo thêm Soạn văn 9, soạn bài 9, Tác giả - Tác phẩm Ngữ văn 9
hoặc đề thi học học kì 1 lớp 9, đề thi học học kì 2 lớp 9 các mơn Tốn, Văn, Anh, Hóa,
Lý, Địa, Sinh mà chúng tôi đã sưu tầm và chọn lọc. Với đề thi học kì 2 lớp 9 này giúp
các bạn rèn luyện thêm kỹ năng giải đề và làm bài tốt hơn. Chúc các bạn học tốt