TẠP CHÍ

ISSN: 1859-316X

KINH T - XÃ H I

KHOA HỌC CƠNG NGHỆ HÀNG HẢI
JOURNAL OF MARINE SCIENCE AND TECHNOLOGY

KH O SÁT, ÁNH GIÁ TH C TR NG NH N TH C, HÀNH VI C A SINH
VIÊN V THÓI QUEN PHÂN LO I RÁC VÀ S D NG NH A M T L N
SURVEY AND ASSESSMENT OF THE STUDENTS’ AWARENESS AND
BEHAVIORS ABOUT WASTE SORTING AND SINGLE USE PLASTIC
CONSUMPTION HABITS
PH M TH D
NG*, INH TH THUÝ H NG
Vi n Môi tr ng, Tr ng i h c Hàng h i Vi t Nam
*Email liên h :
Tóm t t
Trong nghiên c u này, các m u kh o sát nh n
th c, hành vi v thói quen phân lo i rác và s
d ng nh a m t l n đ c ti n hành đ i v i sinh
viên Tr ng i h c Hàng h i Vi t Nam. K t qu
thu đ c 1.513 phi u trên t ng s 14.455 sinh viên
c a Tr ng, đ t đ tin c y v s li u khá cao, sai
s 2,4%. K t qu kh o sát ch ra r ng h u h t các
sinh viên đ u có hi u bi t v tác h i c a nh a m t
l n, chi m 95,85%, nh ng s quan tâm và hi u rõ
ý ngh a c a mã/nhãn nh a trong sinh viên còn h n
ch . Có t i 57% sinh viên hi u ch a đúng và đ
các nhóm phân lo i rác. Thói quen s d ng nh a

m t l n còn khá cao trong sinh viên, 55,2% sinh
viên có thói quen s d ng h p x p hàng ngày,
67,2% sinh viên s d ng chai n c nh a hàng
ngày, 91,3% sinh viên s d ng túi nylon hàng
ngày. T l sinh viên tái s d ng nh a m t l n
ch a cao, ch đ t 51,6%. Tuy nhiên t l khá cao
sinh viên ng h vi c đánh thu các quán n, nhà
hàng, c s buôn bán, chi m 73,6%; m c đ s n
sàng chi tr phí khi s d ng nh a m t l n chi m
63,7%; s n sàng s d ng s n ph m xanh thay th
nh a m t l n chi m 79,2%. K t qu này cho th y
kh n ng áp d ng phí, thu trong s d ng nh a
m t l n và thay th b ng s n ph m xanh thân
thi n môi tr ng là xu h ng kh thi. Nghiên c u
đ ng th i c ng đ a ra 04 đ xu t góp ph n nâng
cao nh n th c và thay đ i hành vi, thói quen s
d ng nh a m t l n trong sinh viên.
T khóa: Nh n th c, thói quen, nh a m t l n.

Abstract
In this study, cognitive and behavioral surveys
about the habits of waste sorting and single use
plastic consumption were conducted for students
of Vietnam Maritime University. The results
obtained 1,513 responses out of 14,455 students

S

70 (04-2022)


in total, resulting in high reliability, with an error
of 2.4%. The survey results show that most of the
students have an understanding of the harmful
effects of single-use plastic, accounting for
95.85%, but students' concern and understanding
of the meaning of plastic codes/labels is still
limited. Up to 57% of students failed to identify
groups of waste sorting. The habit of consuming
single-use plastics is still quite common among
students, 55.2% of students use foam boxes every
day, 67.2% use plastic water bottles, and 91.3%
use nylon bags. The percentage of reusing plastics
among students is not high, accounting for only
51.6%. However, a fairly high percentage of
students support taxing restaurants, vendors, and
trading establishments, accounting for 73.6%;
their willingness to pay for single-use plastic
accounts for 63.7%, and to use green products as
a substitution for single-use plastics at 79.2%.
This result shows that the possibility of applying
fees and taxes in single-use plastics and replacing
it with environmentally friendly green products is
a possible trend. The study also proposes four
recommendations to raise awareness and change
the behavior and habits of single-use plastics
consumption among students.
Keywords: Awareness, habit, single-use plastics.

1. Gi i thi u chung
nh a dùng m t l n có th dùng m i lúc, m i

n i, nhanh g n, dùng xong r i v t nên l ng túi nilon,
c c nh a, h p x p, ng hút ngày m t gia t ng. i v i
các tr ng đ i h c, vi c sinh viên s d ng đ nh a 1
l n trong n sáng, n tr a, gi gi i lao, t i ký túc xá,
t i phòng tr , gia đình,… và v t b t i gi ng đ ng,
khu v c n i sinh ho t v n hàng ngày di n ra mà ch a
có gi i pháp h n ch t i đa s d ng nh a 1 l n, duy trì
thói quen phân lo i rác. Các lo i rác th i nh a này h u
119


TẠP CHÍ

KINH T - XÃ H I

JOURNAL OF MARINE SCIENCE AND TECHNOLOGY

nh không đ c phân lo i, thu gom mà đ c v t kh p
n i, t thùng rác trong nhà, ra ngoài ngõ, đ ng ph ,
d c kênh m ng,… gây tác đ ng tiêu c c đ n môi
tr ng và s c kho con ng i.
Trong nh ng n m g n đây, vi c tri n khai ch ng
trình phân lo i rác và gi m thi u s d ng nh a m t
l n đã đ c B Tài nguyên và Môi tr ng tri n khai
đ ng lo t nhi u gi i pháp, đ ng th i B c ng ph i h p
v i các B , ngành, đ a ph ng, các đoàn th và t
ch c chính tr xã h i đ t ng c ng tri n khai các ho t
đ ng giám sát, tuyên truy n, [1]… Vi c l ng ghép
ch ng trình giáo d c v môi tr ng đã đ c đ a vào
gi ng d y t i các tr ng đ i h c. Tuy nhiên, đây

th ng là h c ph n t ch n nên không ph i sinh viên
nào c ng đ ng ký h c, ho c có h c c ng ch là lý
thuy t và ch a th c s hi u qu trong vi c nâng cao
nh n th c v rác th i, tác h i s d ng nh a m t l n
c ng nh ý th c t giác phân lo i rác gi m thi u ô
nhi m mơi tr ng. Ngồi nh ng ki n th c v môi
tr ng trong h c ph n, c n tri n khai thêm nh ng ho t
đ ng truy n thông v phân lo i rác và s d ng nh a
m t l n v i nhi u ch ng trình, đ sinh viên có th
ti p c n m t cách đ n gi n, d hi u nh t t đó d n đ n
vi c hình thành nh ng suy ngh tích c c và duy trì thói
quen phân lo i rác, h n ch t i đa s d ng nh a m t
l n. M c khác, sinh viên là nh ng k s , c nhân
t ng lai c a đ t n c, vì v y vi c có nh n th c và
hành vi đúng v môi tr ng đ c bi t là tác h i s d ng
nh a m t l n là vô cùng quan tr ng, góp ph n đ a đ t
n c phát tri n theo h ng b n v ng h n.

2.
i t ng, n i dung và ph
nghiên c u
2.1.
Tr

it

ng pháp

ng nghiên c u


i t ng kh o sát trong nghiên c u là sinh viên
ng i h c Hàng h i Vi t Nam.

2.2. N i dung nghiên c u kh o sát

1 + N ( e)

(1)

2

Trong đó:
n: S l ng m u c n xác đ nh;
N: S l ng t ng th ;
e: Sai s cho phép.
C m u càng l n sai s m u càng nh . Sai s cho
phép t i đa là 10%.
- Ph ng pháp th ng kê và x lý s li u.

3. K t qu nghiên c u vƠ th o lu n
3.1. Thông tin chung v đ i t

ng kh o sát

Nghiên c u ti n hành kh o sát sinh viên v i hình
th c online b ng phi u kh o sát trên Google form.
T ng s sinh viên t K59 đ n K62 c a Tr ng i
h c Hàng h i Vi t Nam là 14455 sinh viên. N u l a
ch n sai s e=5% thì t ng m u c n kh o sát là:


Th c t , nhóm nghiên c u đã ti n hành kh o sát
đ c 1.513 phi u, do đó đ tin c y s li u cao h n d
ki n (e=2,4%).
K t qu kh o sát v phân lo i đ i t ng nghiên
c u đ c th hi n trên B ng 1 và Hình1.
B ng 1. T l % v phân lo i đ i t
T ng s sinh viên đ

ng nghiên c u

c kh o sát: 1.513 sinh viên
T l %

T l %đ it

ng sinh

viên
(1.506 câu tr l i)

T l %

sinh viên

gi i tính

thu c

(1.495 câu


khoa/vi n

tr l i)

(1.494 câu
tr l i)

N

Môi tr

17,5

10,9

8,4

49,2

50,8

19,9

Khác

Nam

63,3

ng


N m4

120

N

N m3

- Ph ng pháp kh o sát hi n tr ng th c t t i gi ng
đ ng, các khu nhà tr , ký túc xá sinh viên.

n=

N m2

ng pháp nghiên c u

- Ph ng pháp đi u tra xã h i h c: Thông qua hình
th c online trên google form.
Ch n m u đi u tra khi bi t s l ng t ng th s
d ng công th c c a Yamane [2]:

N m1

N i dung kh o sát bao g m: Nh n th c v tác h i c a
nh a 1 l n; Hi u bi t v ký hi u nhãn nh a; T n su t th y
các nhãn nh a; Hi u bi t v phân lo i rác; Thói quen s
d ng nh a 1 l n; Có dùng l i đ nh a 1 l n không; S
ng h vi c đánh thu s d ng nh a 1 l n đ i v i nhà

hàng, ng i buôn bán; S n sàng tr thêm phí khi s d ng
nh a 1 l n và m c tr ; S n sàng s d ng s n ph m xanh
thân thi n môi tr ng thay th nh a 1 l n và ch p nh n
s h n ch c a lo i s n ph m này.

2.3. Ph

ISSN: 1859-316X

KHOA HỌC CÔNG NGHỆ HÀNG HẢI

80,1

i t ng nghiên c u kh o sát đ c nhi u nh t là
sinh viên n m th nh t, chi m 63,3%, là đ i t ng
sinh viên h u nh ch a đ c đào t o, nh n th c sâu
s c v v n đ b o v môi tr ng.

S

70 (04-2022)


TẠP CHÍ

ISSN: 1859-316X

KINH T - XÃ H I

KHOA HỌC CƠNG NGHỆ HÀNG HẢI

JOURNAL OF MARINE SCIENCE AND TECHNOLOGY

V gi i tính, so v i t ng th 1.513 sinh viên đ c
kh o sát có 744 sinh viên nam chi m 49,2% và 769 sinh
viên n chi m 50,8% thì t l chênh l ch gi i tính khá
th p, ch chi m 1,6%. S chênh l ch gi i tính khơng gây
nh h ng nhi u đ n vi c đánh giá thói quen phân lo i
rác và s d ng nh a m t l n.
Trong s 1513 sinh viên tr l i kh o sát, 19,9% là
sinh viên thu c Vi n Môi tr ng và 80,1% sinh viên
thu c khoa vi n khác, cho th y tính khách quan trong
vi c đánh giá nh n th c hành vi c a sinh viên nói chung
trong tồn tr ng.
it

ng sinh viên

N m th 2
N m th 3

17.5%
63.3%

1507 câu tr l i

Hình 2. Nh n th c v tác h i c a nh a 1 l n
N m th 1

8.4%
10.9%


m t l n đ i v i c s c kh e và môi tr ng. K t qu
trên Hình 2 cho th y, 1443/1507 sinh viên đ c kh o
sát, chi m 95,8%, nh n th c đ c tác h i c a vi c s
d ng nh a m t l n có nh h ng đ n c 2 (s c kho
và môi tr ng). Ch có kho ng 12 sinh viên (0,8%)
trong t ng s 1507 sinh viên tr l i câu h i này là
không bi t đ n tác h i.

N m th 4

(a)

V i k t qu này, có th tin t ng vào đ i ng sinh
viên s là l c l ng nòng c t trong vi c tuyên truy n
nh ng tác h i c a nh a m t l n, nêu g ng trong vi c
thay đ i thói quen dùng nh a m t l n trong nhà tr ng,
t i các quán n, nhà hàng,… đ ng th i v n đ ng
nh ng ng i thân, ng i dân xung quanh h n ch s
d ng nh a m t l n trong t ng lai g n.
b. Hi u bi t v ý ngh a ký hi u mã/nhãn nh a
M i lo i nh a đ u đ c bi u th b ng ch cái ho c
con s , th ng n m gi a hình tam giác v i các m i
tên và có th tìm th y trên v ho c d i đáy các s n
ph m nh a. Các ký hi u mã/nhãn nh a này cho bi t
thành ph n, m c đ đ c h i và kh n ng tái ch c a
lo i nh a c u t o nên chúng.

T l gi i tính


49.2%
50.8%

Nam
N

(b)
Sinh viên thu c khoa/vi n

19.9%
80.1%

Mơi tr

ng

Khác

(c)
Hình 1. T l % v phân lo i đ i t
(a)-T l đ i t

ng nghiên c u

ng sinh viên n m 1, 2, 3, 4;

(b)- T l gi i tính;
(c)-T l sinh viên thu c vi n Mơi tr

ng và khoa khác


3.2. Nh n th c và thói quen phân lo i rác, s
d ng nh a m t l n trong sinh viên
3.2.1. Nh n th c v vi c s d ng nh a m t l n c a
sinh viên
a. Nh n th c c a sinh viên v tác h i c a nh a m t l n
Qua kh o sát cho th y h u h t các b n sinh viên
đ u bi t và hi u đ c tác h i c a vi c s d ng nh a

S

70 (04-2022)

S 1- PET là kí hi u ch lo i nh a ch s d ng duy
nh t m t l n; S 2 - HDPE là ký hi u lo i nh a không
th i ra ch t đ c h i, có th tái s d ng nhi u l n; S 3
- PVC khá ph bi n nh ng chúng có ch a 2 lo i hóa
ch t đ c h i làm nh h ng đ n hóc - mơn c th .
Ch t này có th gi i phóng ch t đ c khi nhi t đ cao,
nên ch đ c phép đ ng th c ph m ho c đ u ng d i
81 đ C; S 4-LDPE thu c lo i nh a an tồn, có th
tái s d ng vài l n; S 5 - PP b n và nh , ch u đ c
nhi t đ 167 đ C nên có th tái s d ng, quay trong
lị vi sóng ; S 6 - PS nhi t đ cao có th gi i phóng
ra ch t đ c; S 7 - PC ho c không ký hi u, là lo i nh a
nguy hi m nh t, d dàng sinh ra ch t đ c h i nh
Bisphenol A [3].
tìm hi u sinh viên có quan tâm, am hi u sâu và
nh n bi t ý ngh a c a t ng kí hi u nhãn nh a mà sinh
viên dùng h ng ngày, nhóm nghiên c u ti n hành kh o

sát m c đ hi u bi t v ý ngh a các mã/nhãn nh a và
t n su t th y, k t qu th hi n trên Hình 3 và Hình 4.
Nhìn chung h u h t các b n sinh viên đ u hi u ý
ngh a c a nhãn nh a nh ng t l hi u đ y đ ch
chi m kho ng 69,5%, 20,8% sinh viên ch a n m rõ ý

121


TẠP CHÍ

ISSN: 1859-316X

KHOA HỌC CƠNG NGHỆ HÀNG HẢI

KINH T - XÃ H I

JOURNAL OF MARINE SCIENCE AND TECHNOLOGY

ngh a c a nhãn nh a và 9,7% sinh viên không bi t v
ý ngh a c a nhãn nh a.

đ ng th i góp ph n làm gia t ng l
ngày.

T l sinh viên th ng xuyên th y mã, nhãn nh a
ch chi m 42,5%, còn l i 57,5% là nhóm sinh viên
th nh tho ng th y, ít khi th y và khơng th y nhãn nh a.

3.2.3. Thói quen s d ng các s n ph m nh a m t l n


Qua k t qu kh o sát có th th y s quan tâm đ n
mã/nhãn nh a c a sinh viên v n còn h n ch , đi u này
liên quan đ n tính an toàn khi s d ng đ nh a c ng
nh kh n ng tái ch là không cao.

ng rác th i hàng

Kh o sát thói quen s d ng h p x p, chai n c
nh a và túi nylon trong sinh viên, k t qu kh o sát th
hi n trên Hình 6.

Thói quen s d ng h p x p hàng ngày
1504 câu tr l i

1504 câu tr l i
Thói quen s d ng chai n

c nh a hàng ngày

1508 câu tr l i

Hình 3. S hi u bi t c a sinh viên v ý ngh a các ký
hi u mã/nhãn nh a
1504 câu tr l i
Thói quen s d ng túi nylon hàng ngày
1506 câu tr l i

Hình 4. T n su t th y các ký hi u mã/nhãn nh a
trên các đ nh a


3.2.2. Nh n th c v phân lo i rác c a sinh viên
Nhóm nghiên c u đã ti n hành kh o sát nh n th c
v phân lo i rác trong sinh viên. K t qu th hi n trên
Hình 5.

1504 câu tr l i

Hình 5. K t qu kh o sát nh n th c v phân
lo i rác trong sinh viên

V n đ phân lo i rác đã áp d ng khá lâu t i các
tr ng h c. Theo đó, rác đ c phân thành 3 lo i: rác
h u c , rác tái ch và các lo i rác khác. Tuy nhiên t i
th i đi m kh o sát, t l sinh viên ch a n m v ng
nh ng nhóm rác đ c phân lo i cịn khá nhi u, có t i
57% sinh viên hi u ch a đúng và đ các nhóm phân
lo i rác. Trong đó 7,3% sinh viên là không bi t cách
phân lo i rác, 40,4% sinh viên cho r ng rác đ c phân
thành 2 lo i, 9,4% sinh viên chia rác thành 4 lo i.
Vi c hi u bi t không đ y đ v các nhóm rác phân
lo i d n đ n khó kh n trong vi c thu gom, tái ch ,

122

Hình 6. Thói quen s d ng các s n ph m nh a m t l n

K t qu kh o sát cho th y, ch có 44,8% sinh viên là
khơng dùng h p x p, có t i 48,9% sinh viên s d ng h p
x p t 1-2 h p/ngày, 5,5% sinh viên dùng t 3-4

h p/ngày và 0,9% sinh viên dùng trên 5 h p/ngày.
T l sinh viên s d ng chai n c nh a v n còn
cao, t ng s 67,2% sinh viên v n có thói quen s d ng
chai n c nh a hàng ngày và ch y u t 1-2 chai/ngày
chi m 60,4%, 5,3% sinh viên s d ng 3-4 chai/ngày,
1,5% sinh viên s d ng 5 chai/ngày tr lên.
Qua tìm hi u các sinh viên s d ng h p x p và
chai n c nh a là mua đ n, n c u ng hàng ngày,
nh ng sinh viên này thu c các khu nhà tr , ký túc xá,
sinh viên có nhà xa tr ng và ph i h c c ngày.
T l sinh viên s d ng túi lylon hàng ngày là r t
cao, t ng s có t i 91,3% sinh viên có thối quen này.
T l sinh viên không dùng túi nylon hàng ngày r t
th p, chi m 8,7%.
Túi nylon đ c bi t là r t có h i cho s c kh e
nh ng đó là m t s n ph m ti n l i nh t có m t kh p
m i n i mà ai c ng có th th y và dùng chúng t siêu
th , c a hàng, quán n, hi u thu c. M c dù có hi u bi t
v tác h i c a nh a m t l n xong t l sinh viên s
d ng nh a m t l n v n còn r t cao c ng là m t c nh
báo v thói quen và v n đ phát sinh rác th i nh a
trong các tr ng đ i h c.

S

70 (04-2022)


TẠP CHÍ


ISSN: 1859-316X

KINH T - XÃ H I

KHOA HỌC CƠNG NGHỆ HÀNG HẢI
JOURNAL OF MARINE SCIENCE AND TECHNOLOGY

3.2.4. Thói quen dùng l i đ nh a m t l n
Vi c tái s d ng l i chai nh a, đ nh a khơng cịn
xa l v i m i ng i. K t qu kh o sát thói quen dùng
l i đ nh a m t l n đ c th hi n trên Hình 7.

1502 câu tr l i

b. V vi c s n lòng tr thêm chi phí khi s d ng nh a
m tl n
Qua đi u tra kh o sát (Hình 9), h n 63,7% sinh
viên đ ng ý chi tr phí khi s d ng nh a m t l n,
kho ng ti n đ c ch n nhi u nh t là 1 đ n 2 nghìn
đ ng v i t l 45%, 13,6% sinh viên ch n kho ng ti n
t 3 đ n 4 nghìn, 5,1% sinh viên ch n kho ng ti n t
5 đ n 10 nghìn, cịn l i 36,32% sinh viên ch n khơng
chi tr thêm phí khi s d ng đ nh a m t l n.

Hình 7. Thói quen dùng l i đ nh a m t l n

K t qu kh o sát cho th y ch có 51,6% sinh viên
tái s d ng l i đ nh a. So sánh v i k t qu kh o sát
t l tái s d ng đ nh a c a ng i dân t i Hà N i [4]
(59,3%) cho th y t l tái s d ng đ nh a trong sinh

viên còn th p. Nguyên nhân m t ph n do ng i dân
th ng có tính ti t ki m h n gi i tr . Tuy nhiên k t
qu c ng th hi n nh n th c v v n đ b o v môi
tr ng trong s d ng và tái s d ng đ nh a đ i v i
sinh viên còn h n ch , c n thi t có nh ng tuyên truy n
m nh m trong sinh viên v tái ch chai n c nh a,
dùng bình gi nhi t, mang h p đ ng đ n ho c n t i
ch ,…
3.2.5. M c s n lịng chi tr phí và thu và s d ng s n
ph m xanh thay th đ nh a m t l n
a. V ng h đánh thu các quán n, nhà hàng, ng
d ng giao đ n s d ng đ nh a m t l n

1502 câu tr l i

Hình 9. M c s n lịng tr thêm chi phí khi s d ng
nh a m t l n

c. V vi c s d ng s n ph m xanh thay th nh a m t l n
K t qu kh o sát t i Hình 10. cho th y, 79,2% sinh
viên s n sàng s d ng s n ph m xanh thay th nh a
m t l n và ch p nh n s h n ch c a lo i s n ph m
này, 16% sinh viên còn cân nh c v giá, 3,1% s theo
s đơng, ch có 1,7% sinh viên là không s n sàng dùng.
Nh v y, m c đ ng h thu , phí và s n sàng s d ng
s n ph m xanh thay th là t ng đ i cao.

1494 câu tr l i

1503 câu tr l i


Hình 10. M c đ s n lịng dùng và ch p nh n
khuy t đi m s n ph m xanh thay th nh a m t l n

Hình 8. Vi c ng h đánh thu các quán n, nhà
hàng, ng d ng giao đ n s d ng đ nh a m t l n

K t qu kh o sát t i Hình 8 cho th y, 73,6% sinh
viên ng h và 26,4% sinh viên không ng h vi c
đánh thu cao các quán n, nhà hàng, ng d ng giao
đ n s d ng đ nh a m t l n đ đ ng th c n, đ
u ng, buôn bán.
a s sinh viên không đ ng ý đ u cho r ng thu
ch là bi n pháp t m th i, không gi i quy t đ c tri t
đ v n đ và gây ra thi t thòi đ n ng i mua khi có
thu , ngồi ra cịn r t nhi u c a hàng, quán n không
đ ng ký kinh doanh, tr n thu ,... nên gi i pháp này
không đ c tri t đ .

S

70 (04-2022)

4.

xu t m t s gi i pháp

Trên c s k t qu kh o sát cho th y h u h t sinh
viên đ u nh n th c v nh ng tác h i c a rác th i nh a
tuy nhiên v n ch a đ y đ . a ph n sinh viên v n cịn

có thói quen s d ng nh a m t l n đ c bi t là chai
n c nh a (67,2%) và túi nylon (91,3%) vì th c n
ph i có gi i pháp nâng cao nh n th c và thay đ i thói
quen đ gi m thi u t l này. Ngoài ra, 48,4% sinh
viên ch a tái s d ng l i đ nh a mà b đi ngay sau
khi dùng cho nên c ng c n tuyên truy n đ nâng cao
t l này. Sinh viên có ý th c r t cao trong vi c s n
sàng s d ng s n ph m xanh thay th đ nh a m t l n,
đây là nh n th c r t tích c c trong sinh viên. ó là, c
s quan tr ng đ tuyên truy n v n đ ng sinh viên gi m

123


TẠP CHÍ

KINH T - XÃ H I
thi u và ti n t i không s d ng các s n ph m nh a
m t l n. T k t qu kh o sát trên, nhóm nghiên c u
đ xu t các gi i pháp nh m nâng cao nh n th c và
hành vi phân lo i rác và thói quen s d ng nh a m t
l n trong sinh viên:
M t lƠ, T ch c th c hi n tuyên truy n, ph bi n
giáo d c nâng cao nh n th c cho các sinh viên v cách
phân lo i, gi m thi u, tái s d ng, tái ch và x lý ch t
th i. Vi c tuyên truy n thay đ i nh n th c v s d ng
túi nylon và đ nh a dùng m t l n ph i đ c th c hi n
th ng xuyên, lâu dài v i các cách truy n t i thông tin
d nh , d v n d ng và ph bi n v i t t c sinh viên
đ t đó lan to đ n các t ng l p nhân dân, m i l a

tu i. Coi sinh viên là ngu n l c trong vi c thay đ i
thói quen phân lo i rác và s d ng nh a m t l n.
Hai lƠ, Các lo i nh a m t l n đ u có h i cho mơi
tr ng b t k ch t li u c a chúng là gì [4]. Do đó, nhà
tr ng, đ c bi t là t ch c Cơng đồn, ồn thanh
niên nên phát đ ng phong trào “nói khơng v i rác th i
nh a”, “gi m thi u và ti n đ n c m s d ng s n ph m
nh a dùng m t l n” t i toàn th cán b gi ng viên và
sinh viên trong Tr ng. Theo đánh giá cho th y, các
ph ng pháp truy n thông hi n nay nh treo b ng zơn,
áp phích v n ch a th c s hi u qu . Vì v y, Nhà
tr ng c n ch đ o ch t ch các t ch c đồn th nh
Cơng đồn, ồn thanh niên các Khoa/Vi n đ xây
d ng k ho ch, đ ng th i t ng c ng công tác giám
sát trong vi c th c hi n.
Ba lƠ, Nhà tr ng nên tri n khai và giám sát ch t
ch mơ hình phân lo i rác t i ngu n 3-R (Gi m thi u
“Reduce”; Tái ch “Recycle” và Tái s d ng “Reuse”)
góp ph n thu n l i cho vi c thu gom, v n chuy n, x
lý, gi m t ng l ng rác th i ra môi tr ng, t đó gi m
t i cho các bãi x lý rác th i, giúp ti t ki m chi phí.
B n lƠ, Khuy n khích các đ tài nghiên c u khoa
h c trong gi ng viên và sinh viên v nghiên c u phát
tri n các s n ph m xanh thay th s n ph m nh a. Áp
d ng mơ hình kinh t tu n hồn trong tái ch nh a
nh m t i đa hóa vòng đ i c a s n ph m nh a, v a đ t
đ c l i ích v kinh t , t o ra các giá tr m i cho xã
h i và môi tr ng. ây là ho t đ ng thúc đ y phong
trào nghiên c u khoa h c, đ ng th i tác đ ng tích c c
đ n nh n th c và góp ph n thay đ i hành vi trong sinh

viên v thói quen phân lo i rác và s d ng nh a m t
l n, sinh viên là l c l ng nòng c t đ lan to hành vi
trong gia đình và c ng đ ng.

ISSN: 1859-316X

KHOA HỌC CÔNG NGHỆ HÀNG HẢI
JOURNAL OF MARINE SCIENCE AND TECHNOLOGY

55,2% sinh viên có thói quen s d ng h p x p hàng
ngày, 67,2% sinh viên s d ng chai n c nh a hàng
ngày, 91,3% sinh viên s d ng túi nylon hàng ngày.
T l sinh viên tái s d ng nh a m t l n ch a cao, ch
đ t 51,6%. Tuy nhiên sinh viên ng h vi c đánh thu
phí và có ý th c r t cao trong vi c s n sàng s d ng
s n ph m xanh thay th đ nh a m t l n. Nghiên c u
c ng đ xu t 04 gi i pháp góp ph n nâng cao nh n
th c và thay đ i thói quen s d ng nh a m t l n trong
sinh viên bao g m: T ng c ng tuyên truy n, giáo
d c; phát đ ng phong trào nói khơng v i rác th i
nh a; tri n khai và giám sát ch t ch mơ hình phân
lo i rác t i ngu n-3R; khuy n khích nghiên c u khoa
h c v phát tri n s n ph m xanh thay th nh a m t
l n, v mơ hình kinh t tu n hoàn trong tái ch
nh a,…

L ic m n
Nghiên c u này đ c tài tr b i Tr ng i h c
Hàng h i Vi t Nam trong đ tài mã s : DT21-22.107.


TÀI LI U THAM KH O
[1] Ph m Th Mai Th o và c ng s , Nghiên c u đánh
giá nh n th c và hành vi c a ng i tiêu dùng liên
quan đ n phát sinh rác th i nh a t i thành ph Hà
N i, T p chí Mơi tr ng, (S 9), 2021.
[2] Yamane, Taro. Statistics: An introductory
Analysis, 2nd Edition, New York: Harper and Row.
1967.
[3] Greg Seaman, Plastics by Numbers,
Eartheasy.com, may 2, 2020.
[4] Timo Herberz 1, Claire Y Barlow 1 and Matthias
Finkbeiner 2, Sustainability Assessment of a
Single-Use Plastics Ban, Sustainability 2020, 12,
3746; doi:10.3390/su12093746.
Ngày nh n bài:
Ngày nh n b n s a:
Ngày duy t đ ng:

10/03/2022
17/03/2022
23/03/2022

5. K t lu n
K t qu nghiên c u cho th y, h u h t sinh viên đ u
có hi u bi t v tác h i c a rác th i nh a, nh ng v n có
thói quen s d ng nh a m t l n v i t l khá cao:

124

S


70 (04-2022)