751*,+&+ễ1*91*
.+2$*,ẩ2'&7,8+&9ơ00121
-----------------------

Lấ 7+9,7&+,1+

7+,7 .9ơ7&+&75ẹ&+,+&73
7521*+ẻ1+7+ơ1+%,871*7+,*,$1
&+275 78,

.+ẽ$/81771*+,3,+&
Ngnh: *LiRGF 0PQRQ

3K~7K, 2021


751*,+&+ễ1*91*
KHOA G,ẩ2'&7,8+&9ơ00121

-----------------------

Lấ 7+9,7&+,1+

7+,7 .9ơ7&+&75ẹ&+,+&737521*
+ẻ1+7+ơ1+%,871*7+,*,$1&+275
78,

.+ẽ$/81771*+,3,+&
Ngnh*LiRGF 0PQRQ

1*,+1*'176/ầ7++1*&+,

i

/Ӡ,&Ҧ0Ѫ1
&K~QJHP[LQEj\WӓOzQJNtQKWUӑQJYjELӃWѫQFKkQWKjQKVkXVҳFWӟLF{
giáo TS. Lê 7Kӏ+ӗQJ&KL- QJѭӡLÿmWұQWuQKKѭӟQJGүQFK~QJHPKRjQWKjQK
F{QJWUuQKQJKLrQFӭXÿҫXWD\Qj\
&K~QJ HP [LQ WUkQ WUӑQJ FҧP ѫQ %DQ JLiP KLӋX 7UѭӡQJ ĈҥL KӑF +QJ
9ѭѫQJ FҧP ѫQ FiF JLҧQJ YLrQ 7UѭӡQJ ĈҥL KӑF +QJ 9ѭѫQJ FiF JLҧQJ YLrQ
.KRD *LiR GөF 7LӇX KӑF Yj 0ҫP QRQ ÿm WҥR ÿLӅX NLӋQ Yj JL~S ÿӥ FK~QJ HP
WKӵFKLӋQYLӋFQJKLrQFӭX
;LQWUkQWUӑQJFҧPѫQFiFF{JLiRFiFFKiXWUѭӡQJPҫPQRQ*LD&ҭP7KjQK3Kӕ9LӋW7Uu- 7ӍQK3K~7KӑÿmWҥRÿLӅXNLӋQJL~SÿӥFK~QJHPWURQJTXi
WUuQKQJKLrQFӭXÿӅWjL
;LQ FҧP ѫQ QKӳQJ QJѭӡL WKkQ FҧP ѫQ FiF EҥQ VLQK YLrQ ÿm OX{Q ÿӝQJ
YLrQFәYNJWLӃSWKrPVӭFPҥQKOjP NKRDKӑFFKRFK~QJHPWURQJVXӕWFKһQJ
ÿѭӡQJWKӵFKLӋQF{QJWUuQKQj\
Phú 7K͕QJj\«WKiQJ«QăP
Sinh viên
Lê 7Kӏ9LӋW&KLQK


ii

MӨC LӨC

Trang
Lӡi cҧPѫQ......................................................................................................... i
Mөc lөc............................................................................................................... ii
'DQKPөF FKӳ YLӃWWҳW........................................................................................ v

'DQKPөFEҧQJELӇX........................................................................................... vi
MӢ ĈҪU
1. Tính cҩp thiӃt cӫDÿӅ tài................................................................................. 1
2. Mөc tiêu nghiên cӭu....................................................................................... 2
3. Khách thӇ YjÿӕLWѭӧng nghiên cӭu............................................................... 2
4. NhiӋm vө nghiên cӭu..................................................................................... 2
5. Phҥm vi nghiên cӭu........................................................................................ 3
3KѭѫQJ pháp nghiên cӭu................................................................................ 3
7. Cҩu trúc khóa luұn.........................................................................................

4

&+ѬѪ1*
&Ѫ6Ӣ LÝ LUҰN VÀ THӴC TIӈN CӪ$Ĉӄ TÀI
&ѫVӣOêOXұQFӫDÿӅWjL........................................................................... 5
1.1.1. Lӏch sӱ nghiên cӭu vҩQÿӅ...................................................................... 5
1.1.2. Mӝt sӕ FѫVӣ hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi................ 12
ĈһFÿLӇm phát triӇn BTTG và sӵ ÿӏQKKѭӟng thӡi gian cӫa trҿ 5-6 tuәi. 16
1.1.4. NӝLGXQJYjSKѭѫQJSKiSKuQKWKjQKELӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 56 tuәi.................................................................................................................

18

1.1.5. Mӝt sӕ vҩQÿӅ lý luұn cӫDWUzFKѫLKӑc tұp............................................. 22
&ѫ sӣ thӵc tiӉn cӫDÿӅ tài............................................................................. 31


iii

1.2.1 MөFÿtFKÿLӅu tra......................................................................................


30

ĈӕLWѭӧQJÿLӅu tra..................................................................................... 31
1.2.3 Nӝi dung khҧo sát trӵc trҥng..................................................................... 31
3KѭѫQJSKiSÿLӅu tra................................................................................

31

1.2.5 KӃt quҧ ÿLӅu tra......................................................................................... 32
KӃt luұQFKѭѫQJ 39
&+ѬѪ1*
THIӂT Kӂ VÀ TӘ CHӬ&75Đ&+Ѫ,+ӐC TҰP TRONG HÌNH
THÀNH BIӆ87ѬӦNG THӠI GIAN CHO TRҾ 5- 6 TUӘI.
2.1 ThiӃt kӃ WUzFKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 56 tuәi................................................................................................................... 41
2.1.1 Quy trình thiӃt kӃ trị FKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi
gian cho trҿ mүu giáo lӟn................................................................................... 41
2.1.2 ThiӃt kӃ mӝt sӕ WUzFKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian
cho trҿ 5-6 tuәi................................................................................................... 47
2.2 Tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 56 tuәi..................................................................................................................

50

2.2.1 Các nguyên tҳc tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng
thӡi gian cho trҿ mүu giáo lӟn...........................................................................

50

2.2.2 Vai trò cӫa giáo viên trong viӋc tә chӭFWUzFKѫLFKRWUҿ ӣ WUѭӡng mҫm
non...................................................................................................................... 52
2.2.3 Mӝt sӕ biӋn pháp tә chӭc TCHT trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian

cho trҿ 5-6 tuәi................................................................................................... 53
2.2.4 Quy trình tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi
gian cho trҿ mүu giáo lӟn................................................................................... 64
2.2.5. Mӝt sӕ OѭX ý khi tә chӭc TCHT trong viӋc hình thành biӇu Wѭӧng thӡi
gian cho trҿ 5 ± 6 tuәi........................................................................................

68

KӃt luұn FKѭѫQJ.............................................................................................. 69


iv

&+ѬѪ1*

THӴ&1*+,Ç06Ѭ3+ҤM

3.1 MөFÿtFKWKӵc nghiӋm.................................................................................. 72
3.2 Phҥm vi thӵc nghiӋm.................................................................................... 72
3.3 Nӝi dung thӵc nghiӋm.................................................................................. 72
7LrXFKtÿiQKJLiYjFiFKÿiQKJLi.............................................................. 72
3.5 Tә chӭc thӵc nghiӋm.................................................................................... 73
3.6 KӃt quҧ thӵc nghiӋm.................................................................................... 74
KӃt luұn FKѭѫQJ.............................................................................................. 79
KӂT LUҰN VÀ KIӂN NGHӎ
1. KӃt luұn.......................................................................................................... 80
2. KiӃn nghӏ........................................................................................................ 80
Tài liӋu tham khҧo...........................................................................................
Phө lөc...............................................................................................................


83


v

'$1+0Ө&&+Ӳ9,ӂ77Ҳ7
9,ӂ7ĈҪ<ĈӪ

9,ӂ77Ҳ7

Thӵc nghiӋm

TN

Tính tích cӵc nhұn thӭc

TTCNT

7UzFKѫLKӑc tұp

TCHT

BiӇXWѭӧng tốn hӑFEDQÿҫu

%77+%Ĉ

BiӇXWѭӧng thӡi gian

BTTG



vi

DANH MӨC CÁC BҦNG, BIӆU
1. Danh mөc bҧng
1.1. Bҧng 1: MӭFÿӝ nhұn thӭc cӫa giáo viên vӅ viӋc thiӃt kӃ và tә chӭc
TCHT nhҵm hình thành BTTG cho trҿ 5- 6 tuәi............................................. 32
1.2. Bҧng 2: MӭFÿӝ thӵc trҥng cӫa viӋc thiӃt kӃ TCHT trong viӋc hình
thành BTTG..................................................................................................... 32
1.3. Bҧng 3: Thӵc trҥng mӭFÿӝ tә chӭc sӱ dөng TCHT trong quá trình
hình thành BTTG cho trҿ 5-6 tuәi.................................................................. 33
1.4. BҧQJéQJKƭDFӫa viӋc tә chӭF7&+7ÿӕi vӟi viӋc hình thành
%77+%ĈFKRWUҿ 5-6 tuәi............................................................................... 33
1.5. Bҧng 5: NhӳQJNKyNKăQFӫa giáo viên gһp phҧi khi thiӃt kӃ WUzFKѫL
hӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi....................... 35
1.6. Bҧng 6: MӭFÿӝ nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ nӝi dung hình thành BTTG cho
trҿ 5 ± 6 tuәi..................................................................................................... 36
+ 6.1. BiӇu ÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ các ngày trong

36

tuҫn................
+ 6.2. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ các biӇXWѭӧng vӅ các buәi

36

trong ngày........................................................................................................
+ 6.3. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ các biӇXWѭӧng tuҫn lӉ các

37


ngày trong tuҫn( B̫ng câu h͗i ph̯n phͭ lͭc).................................................
+ 6.4. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ FiFPDWURQJQăP( B̫ng

37

câu h͗i ph̯n phͭ lͭc)......................................................................................
1.7. Bҧng 7 MӭFÿӝ hӭng thú cӫa trҿ WURQJKuQKWKjQK%77+%ĈQyLFKXQJ
và BTTG nói riêng........................................................................................... 38
2. Danh mөc các biӇXÿӗ
2.1. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ các ngày trong tuҫn................... 74
2.2. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ các biӇXWѭӧng vӅ các buәi trong
ngày.................................................................................................................. 75
2.3. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ các biӇXWѭӧng tuҫn lӉ các ngày


vii

trong tuҫn( Bҧng câu hӓi phҫn phө lөc)........................................................... 76
2.4. BiӇXÿӗ thӵc trҥng nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ FiFPDWURQJQăP%ҧng câu
hӓi phҫn phө lөc)............................................................................................. 77
2.5. BiӇXÿӗ mӭFÿӝ hӭng thú cӫa trҿ WURQJKuQKWKjQK%77+%ĈQyLFKXQJ
và BTTG nói riêng........................................................................................... 78


1

MӢ ĈҪU
1. Tính cҩp thiӃt cӫDÿӅ tài
Trong cuӝc sӕng hiӋn nay viӋc hình thành các biӇXWѭӧng tốn hӑc cho trҿ

mҫm non có mӝt vai trị to lӟQÿLӅu này xuҩt phát tӯ sӵ phát triӇn mҥnh mӁ cӫa
khoa hӑc toán hӑc và sӵ xâm nhұp cӫa nó vào mӑLOƭQKYӵc kiӃn thӭc khác nhau.
+ѫQQӳa sӵ phát triӇn mҥnh mӁ cӫa khoa hӑFNƭWKXұWÿzLKӓi chúng ta phҧi có
nhӳng chun gia giӓi vӟLNƭQăQJSKkQWtFKWUuQKWӵ và chính xác các q trình
nghiên cӭu, chúng ta phҧLÿjRWҥo nhӳQJFRQQJѭӡi tích cӵFÿӝc lұp , sáng tҥo
ÿiSӭQJÿѭӧc nhӳQJÿzLKӓi cӫa nӅn sҧn xuҩt hiӋQÿҥi. Chính vì vұy viӋc dҥy
hӑc ӣ WUѭӡng mҫPQRQWUѭӟc hӃt cҫQKѭӟng vào viӋc giáo dөc cho trҿ có thói
TXHQÿӏQKKѭӟng thӃ giӟi xung quanh mӝWFiFKÿҫ\ÿӫ và lơgic. ViӋc hình thành
biӇXWѭӧng tốn hӑc cho trҿ mҫm non có tác dөng hình thành ӣ trҿ nhӳng khҧ
QăQJWuPWzLTXDQViWWK~Fÿҭy sӵ phát triӇQWѭGX\ phát triӇn ngôn ngӳ cho
trҿ.
Trҿ mҫPQRQ³FKѫLPjKӑc, hӑFPjFKѫL´WUҿ rҩt hiӃXÿӝng, tò mò, ham
muӕn hӑc hӓi, tìm hiӇu thӃ giӟL [XQJ TXDQK 9XL FKѫL Oj KRҥW ÿӝng chӫ ÿҥo
trong các hoҥWÿӝng cӫa trҿĈk\OjKRҥWÿӝng không mang tính chҩt bҳt buӝc
QKѭQJ FKtQK TXD YXL FKѫL Pj WUҿ cҧm nhұQ ÿѭӧc thӃ giӟi xung quanh, nhӳng
biӇXWѭӧng vӅ sӵ vұt, hiӋQWѭӧng trong cuӝc sӕng. Chính vì vұ\YXLFKѫLWURQJ
WUѭӡng mҫm non rҩt cҫn có sӵ tә chӭFKѭӟng dүn hӧp lý cӫa cô giáo.
Bӝ P{Q ³ OjP TXHQ YӟL WRiQ´ Fy Pөc tiêu hình thành ӣ trҿ nhӳng biӇu
Wѭӧng tốn hӑF Vѫ ÿҷng nhҩW QKѭ KuQK GҥQJ NtFK WKѭӟc, thӡi gian, không
gian,..... Hình thành biӇXWѭӧng tốn hӑc ӣ trҿ có thӇ bҵng nhiӅu hình thӭc khác
QKDX7X\QKLrQÿӇ Fyÿѭӧc biӇXWѭӧng tốn hӑc mӝt cách chính xác, hiӋu quҧ
mà khơng hӅ mҩWÿLVӵ QJk\WKѫWURQJViQJYjTX\ӅQYXLFKѫLFӫa trҿ thì viӋc
dҥy hӑFWK{QJTXDFiFWUzFKѫLOjUҩt phù hӧp.
7UzFKѫLKӑc tұp có tác dөQJWK~Fÿҭy hoҥWÿӝQJWѭGX\Fӫa trҿÿӇ giҧi
quyӃt nhiӋm vө hӑc tұp trong giӡ FKѫLJL~SWUҿ tiӃp thu kiӃn thӭc toán hӑc mӝt
cách nhҽ nhàng thӓDPiLĈk\OjFRQÿѭӡng hҩp dүQÿӝFÿiRÿӇ phát triӇn trí
tuӋ và nhұn thӭc thӃ giӟL[XQJTXDQK7UzFKѫLWUӣ thành mӝWSKѭѫQJWLӋn giáo


2


dөc phù hӧp vӟLÿһFÿLӇm tâm lí và khҧ QăQJFӫa trҿ. Trong hoҥWÿӝng cho trҿ
làm quen vӟi toán, nӝLGXQJ³+uQKWKjQKELӇXWѭӧng thӡLJLDQ´FzQJһp nhiӅu
NKyNKăQ7URQJNKLÿyFiFELӋn pháp dҥy trҿ hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian
vүQFKѭDJk\ÿѭӧc hӭng thú vӟi trҿFiFWUzFKѫLFzQQJKqRQjQÿѫQÿLӋXFKѭD
thӵc sӵ hҩp dүn trҿ. Hình thành biӇXWѭӧng vӅ thӡi gian có nơi dung khá sâu và
rӝQJQKѭ&iFEXәi trong ngày, các ngày trong tuҫQWKiQJQăPFiFPDWURQJ
QăP«1yÿyQJYDLWUzTXDQWUӑng trong cuӝc sӕng hàng ngày cӫa trҿĈһc biӋt
vӟi trҿ 5 tuәLÿDQJKRjQWKLӋn mình vӅ tâm thӃ ÿӇ chuҭn bӏ Eѭӟc chân vào lӟp 1.
Xuҩt phát tӯ nhӳng lý do trên tôi chӑQÿӅ WjL³7KLӃt kӃ và tә chӭFWUzFKѫL
hӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәL´
2. MөFÿtFKQJKLrQFӭu
ThiӃt kӃ mӝt sӕ 7&+7 Yj ÿӅ xuҩt quy trình, các biӋn pháp tә chӭc trị
FKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi, nhҵm giúp
trҿ ÿӏnh vӏ YjÿӏQKOѭӧng thӡi gian phù hӧp vӟi sinh hoҥt cӫa trҿ. Góp phҫn nâng
cao hiӋu quҧ hoҥWÿӝng làm quen vӟi toán ӣ WUѭӡng mҫm non.
3. Khách thӇ YjÿӕLWѭӧng nghiên cӭu
3.1 Khách th͋ nghiên cͱu
Quá trình hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ MG
Ĉ͙LW˱ͫng nghiên cͱu
ThiӃt kӃ và quy trình tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp trong hình thành biӇXWѭӧng
thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi.
4. NhiӋm vө nghiên cӭu
4.1 Nghiên cӭXFѫVӣ lý luұn cӫa viӋc thiӃt kӃ và tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp
trong hình thành BTTG ӣ trҿ MG nói chung và trҿ 5-6 tuәi nói riêng.
3KkQWtFKÿiQKJLiWKӵc trҥng vӅ thiӃt kӃ và tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp
trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi.
4.3 ThiӃt kӃ và xây dӵng quy trình tә chӭc mӝt sӕ WUzFKѫLKӑc tұp nhҵm
hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi.
4.4 Thӵc nghiӋPVѭSKҥm tә chӭFFiFWUzFKѫLKӑc tұp nhҵm hình thành

biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ ÿmÿѭӧFÿӅ xuҩt.


3

5. Phҥm vi nghiên cӭu
ViӋc nghiên cӭu chӍ ÿӅ cұp tӟi thiӃt kӃ và tә chӭFWUzFKѫLKӑc tұp nhҵm
hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәLQKѭ
- Hình thành biӇXWѭӧng vӅ tuҫn lӉ YjEѭӟFÿҫu biӃWÿӏQKKѭӟng các ngày
trong tuҫn, dҥy trҿ nҳm sӕ Oѭӧng và trình tӵ diӉn ra các ngày trong tuҫn lӉ.
- Hình thành biӇXWѭӧng hơm qua, hơm nay, ngày mai. Dҥy trҿ nhұn biӃt,
phân biӋt và tên gӑi các buәi trong ngày: buәi sáng, buәLWUѭDEXәi chiӅu, buәi
tӕi, các ngày trong tuҫn, phân biӋt hôm qua, hôm nay, ngày mai.
- Hình thành biӇXWѭӧng vӅ FiFPDWURQJQăPPD[XkQKҥWKXÿ{QJ
Dҥy trҿ nҳPÿѭӧc sӕ Oѭӧng, trình tӵ diӉQUDFiFPDWURQJQăP.
3KѭѫQJSKiSQJKLrQFӭu
&iFSK˱˯QJSKiSQJKLrQFͱu lý lu̵n
Phân tích, tәng hӧp và hӋ thӕng hóa vҩQÿӅ nghiên cӭu qua các tài liӋu
triӃt hӑc, khoa hӑc, tâm lý hӑc và lý luұn dҥy hӑFWURQJYjQJRjLQѭӟc.
3K˱˯QJSKiSQJKLrn cͱu th͹c ti͍n
3K˱˯QJSKiSÿL͉u tra, quan sát
Sӱ dөng phiӃXWKăPGzêNLӃn cӫa GVMNN vӅ nhұn thӭFWKiLÿӝ, kinh
nghiӋm và cách thӭc thiӃt kӃ và tә chӭc TCHT hình thành các biӇXWѭӧng thӡi
gian cho trҿ.
3K˱˯QJSKiSÿjPWKR̩i
Chúng tơi tiӃn hành trị chuyӋQWUDRÿәi vӟi GVMN và trҿ nhҵm tìm hiӇu
vӅ nhұn thӭc, cách thӭc thiӃt kӃ và tә chӭc, nhӳng thuұn lӧL Yj NKy NKăQ Pj
GVMN phҧi trong quá trình tә chӭc tiӃt hӑc cho trҿ làm quen vӟi biӇX Wѭӧng
thӡi gian.
3K˱˯QJSKiSW͝ng k͇t kinh nghi͏m

Tәng kӃt kinh nghiӋm cӫa GVMN vӅ cách thӭc thiӃt kӃ,tә chӭc các trị
FKѫLQKҵm hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ.
3K˱˯QJSKiSWK͹c nghi͏PV˱SK̩m
Thӵc nghiӋP Vѭ SKҥm vӟL Eѭӟc: Thӵc nghiӋm khҧo sát, thӵc nghiӋm
hình thành và thӵc nghiӋm kiӇm chӭng. MөFÿtFKFӫa thӵc nghiӋPVѭSKҥm là


4

[iF ÿӏnh hiӋu quҧ và tính khҧ thi cӫD FiF 7&+7 ÿm WKLӃt kӃ nhҵm hình thành
BTTG cho trҿ7UrQFѫVӣ ÿyFyQKӳng kiӃn nghӏ VѭSKҥm hӧSOtÿӇ nâng cao
hiӋu quҧ giáo dөc ӣ WUѭӡng mҫm non.
3K˱˯QJSKiSWK͙ng kê toán h͕c
ĈӅ tài sӱ dөng 1 sӕ cơng thӭc tốn hӑc thӕng kê có liên quan: Cơng thӭc
tính tӹ lӋ phҫQ WUăP F{QJ WKӭF WtQK ÿӝ lӋch chuҭQ ÿӇ Oѭӧng hóa kӃt quҧ
nghiên cӭu thӵc tiӉn.
7. Cҩu trúc khóa luұn
Ngồi mӣ ÿҫu và kӃt luұQÿӅ WjLÿѭӧc trình bày thành FKѭѫQJ
&KѭѫQJ&ѫVӣ lý luұn và thӵc tiӉn cӫa thiӃt kӃ và tә chӭFWUzFKѫLKӑc
tұp trong hình thành biӇXWѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi
&KѭѫQJ  7KLӃt kӃ và tә chӭF WUz FKѫL Kӑc tұp trong hình thành biӇu
Wѭӧng thӡi gian cho trҿ 5-6 tuәi.
&KѭѫQJ 3 : Thӵc nghiӋPVѭSKҥm


5

NӜI DUNG
&+ѬѪ1*,
&Ѫ6Ӣ LÝ LUҰN VÀ THӴC TIӈN CӪ$Ĉӄ TÀI

&ѫVӣ lý luұn cӫDÿӅ tài
1.1.1. Lӏch sӱ nghiên cӭu vҩQÿӅ
1.1.1.1. L͓ch s͵ nghiên cͱu ho̩Wÿ͡QJYXLFK˯L
a.B̫n ch̭t xã h͡i cͯa ho̩Wÿ͡QJYXLFK˯L
HoҥWÿӝQJYXLFKѫLFӫa trҿ mүXJLiRÿmFXӕn hút sӵ quan tâm, chú ý cӫa
các nhà nhà triӃt hӑc, dân tӝc hӑc, sinh hӑc, tâm lý hӑc... Mӛi nhà khoa hӑFÿӅu
FyFiFKÿiQKJLiOêJLҧi riêng cӫa mình vì trҿ ÿmFyUҩt nhiӅu quan ÿLӇm khác
nhau vӅ nguӗn gӕc và bҧn chҩt cӫa hoҥWÿӝQJFKѫL
Các nhà giáo dөc hӑc, tâm lý hӑF WKHR WUѭӡng phái sinh hӑF QKѭ
K.Grooss, Ckooll... cho rҵQJ &KѫL Oj EҧQ QăQJ VLQK Kӑc, là sӵ giҧi toҧ QăQJ
OѭӧQJGѭWKӯa và vì thӃ WUzFKѫLFӫa trҿ em giӕQJQKѭWUzFKѫLFӫDÿӝng vұt.
Phái phân tâm hӑc (S.phrӟt, A.atller...) lҥLFRLFKѫLOjQKӳng giҩFPѫҧo
mӝQJFKѫLPDQJWtQKY{WKӭFFzQÿѭDWUҿ QKѭOjPӝt sinh vұt mӓng manh, yӃu
ӟt, nó phҧi chӏu sӵ thiӃu hөt cӫDPuQKQKѭPӝWFăQEӋnh.
Tӯ nhӳng quan niӋm vӅ WUzFKѫLQKѭWKӃ mà ӣ SKѭѫQJ7k\ÿmKuQKWKjQh
và phát triӇn hӑc thuyӃW ³JLiR Gөc tӵ GR´ WKHR QJX\rQ Wҳc cӭ ÿӇ cho trҿ ÿѭӧc
KjQKÿӝng theo ý muӕn cӫDQyQJѭӡi lӟQNK{QJÿѭӧc can thiӋp vào công viӋc
cӫa trҿ.
Các nhà tâm lý, giáo dөc hӑc Mác-xit lҥi khҷQJÿӏnh rҵQJFKѫLFyQJXӗn
gӕc tӯ ODRÿӝng và chuҭn bӏ cho thӃ hӋ trҿ ÿӃn vӟLODRÿӝng, và nӝLGXQJFKѫL
phҧn ánh cuӝc sӕng hiӋn thӵc xung quanh trҿ.
7KHRĈ9(QF{QKLQ/ӏch sӱ phát triӇQWUzFKѫLJҳn liӅn trong mӕi liên
hӋ vӟi sӵ phát triӇn cӫa xã hӝLORjLQJѭӡi và sӵ WKD\ÿәi vӏ trí cӫDÿӭa trҿ trong
hӋ thӕng các mӕi quan hӋ xã hӝL´WU

N.K. Crupakaia lҥi cho rҵQJ³7Uҿ có nhu cҫXFKѫLYuWUҿ mong muӕn hiӇu
biӃt vӅ cuӝc sӕQJ[XQJTXDQKKѫQQӳa trҿ mүu giáo thích bҳWFKѭӟFQJѭӡi lӟn


6


YjWKtFKÿѭӧc hoҥWÿӝng tích cӵc vӟi bҥn bè cùng tuәLYjFKѫLgiúp trҿ thӓa mãn
hai nhu cҫXWUrQ´WU
7Uҿ hҫXQKѭNK{QJQKұn thҩ\ PuQKÿDQJOjPYLӋc
KD\ÿDQJKӑc tұp, trҿ chӍ biӃWPuQKÿDQJWKDPJLDYjRKRҥWÿӝQJFKѫL
Các nhà tâm lý hӑc xuҩt phát tӯ FiFTXDQÿLӇm cӫa triӃt hӑc duy vұt biӋn
chӭQJÿӅu cho rҵng sӵ xuҩt hiӋn cӫDWUzFKѫLQKѭPӝt hình thӭc cө thӇ cӫa hoҥt
ÿӝQJYXLFKѫLJҳn liӅn vӟLODRÿӝng ӣ JLDLÿRҥn phát triӇn nhҩWÿӏnh cӫa xã hӝi
ORjLQJѭӡi. Nӝi dung cӫa hoҥWÿӝQJYXLFKѫLSKҧQiQKÿӡi sӕng xã hӝi, sӵ phát
triӇn cӫa nó chӏu ҧQKKѭӣng cӫa tiӃn bӝ xã hӝL 7UzFKѫL FӫD FRQQJѭӡL ÿѭӧc
truyӅn tӯ thӃ hӋ này sang thӃ hӋ NKiFWK{QJTXDFRQÿѭӡng giáo dөF9XLFKѫL
không nҧy sinh mӝt cách tӵ phát mà chӏu ҧQKKѭӣng mӝt cách có ý thӭc hoһc
khơng có ý thӭc tӯ SKtD QJѭӡi lӟn hoһc bҥn bè xung quanh. Giao tiӃp xã hӝi
giúp hình thành và phát triӇn hoҥWÿӝQJYXLFKѫLFӫa trҿ1KѭYұy, hoҥWÿӝng vui
FKѫL Fy Eҧn chҩt xã hӝi ӣ cҧ SKѭѫQJ GLӋn phát triӇn loài và phát triӇn cá thӇ
QJѭӡi.
E9XLFK˯LOjKR̩Wÿ͡ng chͯ ÿ̩o cͯa tr̓ m̳u giáo.
Khi trҿ ba tuәi hay còn gӑi ljJLDLÿRҥn khӫng hoҧng tuәi lên 3, trҿ có ý
thӭc vӅ ³FiL W{L´ Fӫa mình. Trҿ bҳW ÿҫu phân biӋW ÿѭӧc mình vӟL QJѭӡi khác,
ÿLӅu này giúp trҿ có thӇ ÿyQJYDLQJѭӡi khác và hoҥWÿӝQJWѭѫQJ ӭng vӟi vai
PuQK ÿҧm nhiӋP +ѫQ Qӳa, lӭa tuәi này trӣ ÿL WUҿ ÿm Fy WKӇ hoҥW ÿӝng thành
thҥo vӟLÿӗ vұWÿӗ FKѫLYjWtQKWӵ lұp cӫa trҿ FNJQJFDRKѫQWUѭӟc; nhu cҫu giao
tiӃp vӟi bҥQEqQJj\FjQJWăQJQJ{QQJӳ phát triӇn mҥnh mӁyFWѭӣQJWѭӧng
sáng tҥRYjWѭGX\FNJQJFyQKӳQJEѭӟc nhҧy vӑt vӅ chҩt.
Tҩt cҧ nhӳQJÿLӅu kiӋn trên làm cho trҿ mүu giáo muӕQÿѭӧc hoҥWÿӝng
QKѭQJѭӡi lӟn, muӕn hoà nhұp vào các mӕi quan hӋ ÿDGҥng, phӭc tҥp cӫa hӑ
QKѭQJ WUrQ WKӵc tӃ trҿ vүn còn quá non nӟt và yӃX ÿXӕL FKѭD ÿӫ sӭF ÿӇ làm
QJѭӡi lӟQĈӇ giҧi quyӃt mâu thuүn giӳa mong muӕn trӣ WKjQKQJѭӡi lӟn và khҧ
QăQJWKӵc tӃ không thӇ OjPQJѭӡi lӟn, trҿ giҧ vӡ FKѫLOjPQJѭӡi lӟn, tái tҥo lҥi
nhӳng hoҥWÿӝQJFNJQJQKѭPӕi quan hӋ giӳDQJѭӡi lӟn vӟi nhau. Nhӡ thӇ hoҥt

ÿӝQJFKѫL[Xҩt hiӋn ӣ trҿ mүXJLiRFKѫLWUӣ thành hoҥWÿӝng chӫ ÿҥo cӫa trҿ,


7

gây ra nhӳng biӃQÿәi vӅ chҩt có ҧQKKѭӣng quyӃWÿӏQKÿӃn sӵ hình thành nhân
cách trҿ mүXJLiRYjFKѫLOjWLӅQÿӅ cho hoҥWÿӝng hӑc tұp ӣ lӭa tuәi tiӃm theo.
7KHRĈ9(QF{QKLQ9XLFKѫLOjKRҥWÿӝng chӫ ÿҥo cӫa lӭa tuәi mүu giáo
PjWURQJÿyFyVӵ P{KuQKKRiêQJKƭa tơn tҥi cӫDFRQQJѭӡi và các hình thӭc
quan hӋ cӫa hӑ trong xã hӝi.
&KѫL Yӟi trҿ vӯa là hӑc vӯD Oj ODR ÿӝng. Sӣ Gƭ WUҿ có thӇ hӑF ÿѭӧc rҩt
nhiӅXÿLӅXWK{QJTXDFiFWUzFKѫLOjYu³NK{QJFySKѭѫQJSKiSQjROêWѭӣng và
tӕWKѫQWKӃ ÿӇ JL~SFiFEpWURQJÿӝ tuәi (...) mүu giáo có thӇ KRjQWKjQKÿѭӧc
nhӳng mөc tiêu hӑc tұp mӝt cách thuұn lӧi nhҩW´WU

1.1.1.2. L͓ch s͵ nghiên cͱXWUzFK˯LK͕c t̵p cͯa tr̓
VҩQÿӅ lý luұn vӅ TCHT và tә chӭc cho trҿ FKѫLORҥLWUzFKѫLQj\ÿѭӧc
FiFQKjVѭSKҥm trên thӃ giӟi cNJQJQKѭӣ ViӋt Nam rҩt quan tâm. Bӣi lӁ hӑ ÿm
tìm thҩ\êQJKƭDÿtFKWKӵc cӫa TCHT trong viӋc giáo dөc và dҥy hӑc cho trҿ.
Tuy nhiên vҩQÿӅ Qj\ÿѭӧc xem xét nghiên cӭu ӣ rҩt nhiӅXNKX\QKKѭӟng khác
nhau.
D.KX\QKK˱ͣng thͱ nh̭t: Nghiên cӭu và sӱ dөng TCHT vào mөFÿtFK
giáo dөc, phát triӇn nhân cách toàn diӋn cho trҿ HP &y QJKƭD Oj WUz FKѫL Qj\
ÿѭӧc nghiên cӭX[HP[pWQKѭPӝWSKѭѫQJSKiSJLiRGөc nhân cách tồn diӋn có
hiӋu quҧ cho trҿ mүu giáo.
Vào nhӳQJ QăP  Fӫa thӃ kӹ XX, mӝt sӕ nhà khoa hӑc giáo dөc Nga
QKѭ 3$EH[{U{YD 23VHLQDÿmÿiQKJLiFDRYDLWUz JLiRGөFÿһc biӋt và tính
hҩp dүn cӫDWUzFKѫLGkQJLDQ1JDÿӕi vӟi trҿ mүXJLiR7UzFKѫLGkQJLDQFy
sӭc hҩp dүn cӫDWUzFKѫLGkQJLDQ1JDÿӕi vӟi trҿ mүXJLiR7UzFKѫLGkQJLDQ
có sӭc hҩp dүn lҥ tKѭӡng vӟi trҿ em bӣi lӁ chúng làm thoҧ mãn nhu cҫXFKѫL

nhu cҫu nhұn thӭc và nhu cҫu xã hӝi cӫa trҿ HPWUzFKѫLGkQJLDQFNJQJÿѭӧc sӱ
dөng nhiӅu ӣ FiFQѭӟFSKѭѫQJĈ{QJQKѭ7UXQJ4Xӕc, ҨQĈӝ, ViӋt Nam...
Mӝt sӕ hӋ thӕng TCHT khác do các nhà giáo dөc có tên tuәi xây dӵng.
Ĉҥi diӋQFKRNKX\QKKѭӟng sӱ dөQJ7&+7OjPSKѭѫQJWLӋn phát triӇn toàn diӋn
cho trҿ phҧi kӇ ÿӃQ QKj Vѭ SKҥm nәi tiӃQJ QJѭӡi Séc: I.A Kômenski (1592 ±
1670). Theo ông, TCHT là mӝt hoҥWÿӝng trí tuӋ nghiêm túc, cҫn thiӃt và phù


8

hӧp vӟi bҧn chҩWYjNKX\QKKѭӟng cӫDÿӭa trҿ. VӟLTXDQÿLӇPWUzFKѫLOjQLӅm
YXL Vѭӟng cӫa tuәL WKѫ Oj SKѭѫQJ WLӋn phát triӇn toàn diӋn cӫa trҿ {QJ ÿm
NKX\rQQJѭӡi lӟn phҧLFK~êÿӃn TCHT cӫa trҿ em và phҧLKѭӟng dүn chӍ ÿҥo
ÿ~QJÿҳn cho trҿ FKѫL
Mӝt sӕ nhà giáo dөc Xô ViӃWQKѭ1.&UXS[NDLD$;0DFDUHQFy(,
&KLNKLYHYDÿmEӓ ra nhiӅu công sӭc nghiên cӭu vӅ TCHT cӫa trҿ mүu giáo. Hӑ
chӍ ra vai trò cӫa TCHT trong sӵ hình thành và phát triӇn nhân cách cӫa trҿ.
1KѭYұy, theo các tác giҧ thuӝFNKX\QKKѭӟng thӭ nhҩt thì TCHT có thӇ
là mӝWSKѭѫQJWLӋn giáo dөc và phát triӇn tồn diӋn có hiӋu quҧ cho trҿ em mүu
giáo.
E .KX\QK K˱ͣng thͱ hai: Nghiên cӭu và sӱ dөng TCHT bó hҽp trong
mөFÿtFKGҥy hӑF&RL7&+7QKѭPӝWSKѭѫQJWLӋn dҥy hӑFFyQJKƭDOj7&+7
ÿѭӧF[iFÿӏnh không nhӳng là mӝWSKѭѫQJSKiSELӋn pháp dҥy hӑFPjFzQQKѭ
là mӝt hình thӭc dҥy hӑc phù hӧp vӟi trҿ mүu giáo.
éWѭӣng sӱ dөQJWUzFKѫLYӟi mөFÿtFKGҥy hӑFÿѭӧc thӇ hiӋQÿҫ\ÿӫ nhҩt
trong nӅn giáo dөc cә ÿLӇn cӫD QKj Vѭ SKҥP QJѭӡL Ĉӭc Ph.Phrochel (179218
ÐQJOjQJѭӡLÿmNKӣLVѭӟQJYjÿӅ xuҩWêWѭӣng kӃt hӧp day hӑc vӟi trò
FKѫLFӫa trҿ mүXJLiRÐQJÿӇ cao vai trò giáo dөc cӫDWUzFKѫLWURQJTXiWUuQK
phát triӇn thӃ chҩt làm giàu vӕn ngơn ngӳ FNJQJQKѭSKiWWULӇQWѭGX\WUtWѭӣng
WѭѫQJFӫa trҿ7UzFKѫi là hoҥWÿӝQJÿLӇn hình cӫa trҿ và cҫn giáo dөc trҿ thơng

TXDWUzFKѫL Ơng xây dӵng mӝt hӋ thӕQJ7&+7YjGQJQyÿӇ dҥy trҿ hӑc cách
nhұn biӃWÿӗ vұWOƭQKKӝi các thuӝc tính cӫDÿӗ vұt, dҥy trҿ ÿӏQKKѭӟng khơng
gian, thӡi gian và các dҥng hình hӑc kích tKѭӟF7X\QKLrQTXDQÿLӇm cӫa ơng
vӅ WUzFKѫLOҥi phҧQiQKFѫVӣ lý luұQVѭSKҥm duy tâm thҫn bí. Ơng khҷQJÿӏnh
TXiWUuQKFKѫLFKtQKOjVӵ bӝc lӝ thӇ hiӋQFiLPjWKѭӧQJÿӃ ÿһt sҹn trong con
QJѭӡi ngay tӯ NKLFKjRÿӡi. Vì thӃ ơng phӫ nhұn tính sáng tҥo và tính tích cӵc
cӫa trҿ WURQJNKLFKѫL
Khác vӟi các nhà nghiên cӭXSKѭѫQJ7k\FiFQKjWkPOêVѭSKҥm mҫm
non Xơ ViӃt lҥLÿӭng trên lұSWUѭӡng Máx-xit khҷQJÿӏQK7UzFKѫLWUҿ em nói
chung và TCHT nói riêng có nguӗn gӕc tӯ ODRÿӝng và mang bҧn chҩt xã hӝi.


9

&iFQKjVѭSKҥm mҫPQRQQj\ÿmFyF{QJUҩt lӟn trong viӋc kӃ thӯa và phát
triӇQWѭWѭӣng kӃt hӧp dҥy hӑc vӟLWUzFKѫL7KHRKӑ, cҫn phҧi trang bӏ cho trҿ
mүu giáo kiӃn thӭc sâu rӝQJQKѭQJNK{QJSKҧi bҵQJFRQÿѭӡng dҥy hӑc cӫa phә
thông mà thơng qua trị chѫL0ӝt trong nhӳng nhà giáo dөc có cӕng hiӃn to lӟn
trong lý luұn dҥy hӑFYjWUzFKѫLPүXJLiROj(-&KLNKLHYX1JѭӡLÿmUҩt thành
cơng trong kӃ thӯa tӯ tinh dҥy hӑc bҵQJ FKѫL Yj NӃt hӧp giӳa nӅn giáo dөc
truyӅn thông vӟi cuӝc sӕng hiӋQÿҥi cӫDÿҩWQѭӟc. %jOjQJѭӡLÿҫXWLrQÿѭDUD
khái niӋP³7LӃt hӑc - WUzFKѫLӣ WUѭӡng mҫPQRQ%jÿiQKJLiFDRYDLWUzFӫa
7&+7ÿӕi vӟi sӵ phát triӇn trí tuӋ cӫa trҿ³7&+7EDRJLӡ FNJQJFyVӵ dӵ tính
ÿѭӧc nhҵPÿӗng thӡi phát triӇn mӝt sӕ QăQJOӵc và phҭm chҩt trí tuӋ QKѭsӵ chú
ý, sӵ cӕ gҳng, nӛ lӵc cӫa trí tuӋ, nhu cҫu phát triӇn ngơn ngӳ, biӇXWѭӧng vӅ sӕ
Oѭӧng cӫa trҿ mүu giáo (8, tr. 27).
1KѭYұy ӣ NKX\QKKѭӟng thӭ hai, viӋc sӱ dөng TCHT trong dҥy hӑc mүu
JLiRÿѭӧc xem xét ӣ hai khía cҥnh:
Thӭ nhҩW7&+7ÿѭӧF[HPQKѭOà mӝWSKѭѫQJWLӋn cӫng cӕ tri thӭc và kӻ
PjQJÿmELӃWWUrQ³WLӃt hӑF´

Thӭ KDL7&+7ÿѭӧF[HPQKѭPӝWSKѭѫQJWLӋn cung cҩp tri thӭc và kӻ
QăQJPӟi cho trҿ WrQ³WLӃt hӑF´
c .KX\QK K˱ͣng thͱ ba: Nghiên cӭu và sӱ dөng TCHT vào mөF ÿtFK
giáo dөc và phát triӇn mӝt sӕ QăQJOӵc phҭm chҩt trí tuӋ cho trҿ mүu giáo. Các
tác giҧ thuӝFNKX\QKKѭӟQJQj\ÿmQJKLrQFӭu vӅ ҧQKKѭӣng cӫD7&+7ÿӃn sӵ
phát triӇn mӝt sӕ QăQJOӵc, phҭm chҩt trí tuӋ cӫDQKkQFiFKQKѭWtQKViQJWҥo,
WtQKÿӝc lұp cӫDWѭGX\WtQKWӵ lұp...Theo Kѭӟng nghiên cӭXQj\7&+7ÿѭӧc
[iFÿӏQKQKѭPӝWSKѭѫQJSKiSJLiRGөc và phát triӇn tính tích cӵc nhұn thӭc và
WtQKÿӝc lұSWѭGX\FKRWUҿ mүu giáo. Mӝt trong sӕ tác giҧ tiêu biӇu cho khuynh
KѭӟQJ Qj\ Oj $. %RQGDUHQF{ {QJ ÿm FKӭng minh tính hiӋu quҧ cӫa TCHT
bҵng lӡi nói trong viӋF KuQK WKjQK WtQK ÿӝc lұS Wѭ GX\ Fӫa trҿ mүu giáo lӟn
chuҭn bӏ vào lӟp mӝWĈӗng thӡi ơng cịn chӍ ra mӕi quan hӋ giӳa viӋc tә chӭc
cho trҿ FKѫLYӟi q trình tích cӵFKRiWѭGX\Fӫa trҿ: "TCHT n͇Xÿ˱ͫc t͝ chͱc
t͙t sͅ t̩RÿL͉u ki͏n tích c͹FKRiTXiWUuQKW˱GX\Fͯa tr̓"(5, tr 29).


10

Có thӇ nói rҵng, phҫn lӟn các cơng trình nghiên cӭu vӅ TCHT trên thӃ
giӟi tұp trung vào viӋc nghiên cӭu vӅ lý luұn sӱ dөng TCHT vào mөFÿtFKGҥy
hӑc và giáo dөc cho trҿ mүXJLiR7UrQFѫVӣ ÿyFiFQKjVѭ phҥPÿmFӕ gҳng tìm
kiӃm, lӵa chӑn nӝLGXQJYjFiFSKѭѫQJSKiSELӋn pháp tә chӭc cho trҿ FKѫL
ĈLӅX ÿy FKR SKpS FiF QKj JLiR Gөc ӣ nhiӅX Qѭӟc trên thӃ giӟi mҥnh dҥQ ÿѭD
7&+7YjRWURQJFKѭѫQJWUuQKJLiRGөc và dҥy hӑc cho trҿ.
Cùng vӟi xu thӃ chung cӫa TCHT trong khu vӵc và trên thӃ giӟi, Ӣ ViӋt
1DPÿmFyQKӳng cơng trình nghiên cӭXFѫVӣ lý luұn cӫa viӋc giáo dөc trҿ mүu
giáo thông qua hoҥWÿӝQJYXLFKѫLFӫa tác giҧ NguyӉn Ánh TuyӃt (1987), Trҫn
Thӏ Trӑng (1989), NguyӉn Thӏ Ngӑc Chúc (1990), tә chӭFKѭӟng dүn trҿ mүu
JLiRFKѫLFӫa NguyӉn Ánh TuyӃt (1996).
NhiӅu tác giҧ FyÿyQJJySÿiQJNӇ trong viӋc nghiên cӭu sӵ hình thành và

phát triӇn cӫD WUz FKѫL WURQJ YLӋc giáo dөc trҿ em ViӋW 1DP QKѭ /r 0LQK
ThuұQ 1J{ &{QJ +RjQ ĈjR 7KDQK ỈP ÿm WLӃn hành nghiên cӭu và ӭng
dөQJWUzFKѫLYjRPөFÿtFKSKiWWULӇn cӫa trҿ mүu giáo. ViӋc coi TCHT là mӝt
SKѭѫQJWLӋn dҥy hӑc có hiӋu quҧ bҵng cách "hӑc bҵQJFKѫLFKѫLEҵng hӑF´ÿm
giúp trҿ mҫm non dӉ dàng tiӃp thu bài hӑFKѫQUҩt nhiӅX7UrQFѫVӣ ÿyFҫn xây
dӵng hӋ thӕng các TCHT cho trҿ phát triӇn toàn diӋn.
1.1.1.3. L͓ch s͵ nghiên cͱX SK˱˯QJ SKiS KuQK WKjQK FiF EL͋X W˱ͫng toán
h͕FEDQÿ̯u cho tr̓ m̳u giáo
a. Nhͷng nghiên cͱXEDQÿ̯u v͉ SK˱˯QJSKiSKuQKWKjQKFiF%77+%ĈFKRWU̓
m̳u giáo.
3KѭѫQJ SKiS KuQK WKjQK FiF %77+%Ĉ FKR WUҿ là nӝi dung quan trӑng
WURQJFKѭѫQJWUuQKJLiRGөc trҿ mҫm non vì thӃ viӋc nghiên cӭXQyÿmWUҧi qua
mӝt lich sӱ phát triӇn lau dài.
1JѭӡL ÿҫu tiên thӇ hiӋQ ê Wѭӣng vӅ SKѭѫQJ SKiS KuQK WKjQK FiF
%77+%ĈFKRWUҿ PiPQRQOj,YDQ)HGRURYYjRQăP574.
TiӃp theo vào thӃ kӹ 18 -19, các vҩQÿӅ vӅ nӝLGXQJYjSKѭѫQJSKiSGҥy
trҿ hӑc tính và hình thành biӇX WѭӧQJ NtFK WKѭӟc, hình dҥng, quan hӋ trong


11

NK{QJ JLDQ ÿm ÿѭӧc xem xét trong nhiӅu cơng trình nghiên cӭu cӫa J.A
Komensky; .Ĉ8VLQ[NL«
Xuҩt phát tӯ nhu cҫu thӵc tiӉn các nhà giáo dөc thӡi kǤ Qj\ÿӅu cho rҵng
nhҩt thiӃt phҧi chuҭn bӏ cho trҿ OƭQKKӝi toán hӑc và các biӇXWѭӧng vӅ toán hӑc.
MӛLQJѭӡLÿӅXFyêWѭӣng riêng vӅ nӝLGXQJYjSKѭѫQJSKiSGҥy toán trong gia
ÿuQKFKRWUҿ.
Sӵ UDÿӡi cӫDSKѭѫQJSKiSKLQKWKjQKFiF%77+%ĈFKRWUҿ mүXJLiRÿm
ÿѭӧc các nhà giáo dөFÿLWLrQSKRQJFӫa nhӳng thӃ kӹ WUѭӟFÿһt nӅn móng. Tuy
QKLrQFiFTXDQÿLӇm vӅ nӝLGXQJYjSKѭѫQJSKiSKuQKWKjQKFiF%77+%ĈFӫa

hӑ FKѭDÿѭӧc lý luұn cӫa ngành tâm lý soi sáng.
b. S͵ phát tri͋QSK˱˯QJSKiSKuQKWKjQKFiF%77+%ĈFKRWU̓ m̳u giáo.
9jRQăP7$NHQKLVÿmÿӇ xuҩWSKѭѫQJSKiSÿjPWKRҥLWUzFKѫLYj
hӑc tұS ÿӇ hình thành biӇXWѭӧQJ WRiQEDQÿҫu cho trҿ 6-7 tuәL 7KHRSKѭѫQJ
SKiSÿyOѭӧng kiӃn thӭFÿѭӧc truyӅQÿҥWÿӃn cho hӑc sinh tӯ dӉ ÿӃn khó, tӯ ÿѫQ
JLDQÿӃn phӭc tҥp.
1ăP  (, &KLNKHHYD ÿm ÿѭD UD TXDQ ÿLӇm trҿ làm tính thơng qua
cuӝc sӕQJYjWUzFKѫL0өFÿtFKFӫa bà là dùng hӋ thӕng các bài tұSWUzFKѫLGӉ
cӫng cӕ FiF%77+%ĈPjWUҿ tích luӻ ÿѭӧc trong cuӝc sӕng. Bà phҧn ÿӕi dҥy
hӑc tӵ GRYjFNJQJNK{QJÿӗng tình vӟi viӋc dҥy hӑc có hӋ thӕng ӣ WUѭӡng mҫm
non. Theo bà dҥy trҿ WKHRFiFKÿyVӁ khiӃn trҿ nhàm chán và mҩt hӭng thú hӑc
bài.
TiӃSWKHROjTXDQÿLӇm cӫD/9*ODJROHYDEjÿmÿѭDUDFiFKGҥy hӑc các
%77+%ĈWUrQFѫVӣ tri giác sӕ Oѭӧng bҵQJFRQÿѭӡQJÿӃm và trí giác hình ҧnh
cӫa lá bài hӑFÿӃP%jÿmÿѭDUDPӝt loҥWFiFSKѭѫQJSKiSGҥy hӑFQKѭSKѭѫQJ
pháp phịng thí nghiӋPSKѭѫQJSKiSWҥRKuQKSKѭѫQJSKiSWUӵc quan. Trong
ÿyEjÿһc biӋt coi trӑQJSKѭѫQJSKiSWUzFKѫL.
Cùng vӟi sӵ phát triӇn cӫa xã hӝLSKѭѫQJSKiSKuQKWKjQKFiF%77+%Ĉ
cho trҿ FNJQJ Fy Vӵ phát triӇn nhҩW ÿӏnh. Tuy còn chӏu ҧQK Kѭӣng cӫD SKѭѫQJ
pháp nghiên cӭu sӕ QKѭQJ QKuQ FKXQJ FiF SKѭѫQJ SKiS KuQK WKjQK FiF
%77+%ĈFKRWUҿ ӣ ÿҫu thӃ kӹ FNJQJÿmFRLtrӑQJKjQKÿӝng vӟLÿӗ vұt, trӵc


12

TXDQ Yj ÿһc biӋt thҩy tҫm quan trӑng cӫD WUz FKѫL WURQJ Vӵ hình thành các
%77+%ĈFӫa trҿ mҫm non.
1.1.2. M͡t s͙ F˯Vͧ hình thành bi͋XW˱ͫng thͥi gian cho tr̓ 5-6 tu͝i.
1.1.2.1. &˯Vͧ tri͇t h͕c v͉ thͥi gian
*Khái ni͏m v͉ thͥi gian

7KHRTXDQÿLӇm duy vұt biӋn chӭng là hình thӭFFѫEҧn cӫa sӵ tӗn tҥi thӃ
giӟi vұt chҩW FKX\rQ ÿӝQJ ÿѭӧF TX\ ÿӏnh bӣi sӵ ÿӏnh vӏ Yj ÿӏQK Oѭӧng. Thӡi
gian tӗn tҥi mӝt cách khách quan và không phө thuӝc vào ý thӭc cӫDFRQQJѭӡi.
Sӵ WULJLiFFNJQJQKѭVӵ nhұn biӃt nó là sӵ phҧn ánh trong ý thӭFFRQQJѭӡi sӵ
tӕn tҥi thӵc cӫa thӡi gian. Thӡi gian có nhӳng tính chҩWÿһFWUѭQJQKѭWtQKOXkQ
chuyӇn thӡi gian ln gҳn vӟi sӵ chuyӇQÿӝQJWtQKNK{QJÿҧRQJѭӧc thӡi gian
khơng có hình dҥng trӵc quan.
Thӡi gian là mӝt khái niӋm phӭc tҥp và thu hút sӵ chú ý cӫa nhiӅXQJѭӡi.
TriӃt hӑc duy tâm cho rҵng: Thӡi gian là mӝWFiLJuÿyFKӫ TXDQOjÿһFÿLӇm cӫa
WѭGX\FKӭ không tҧi vұt chҩt, triӃt hӑc duy tâm xem thӡLJLDQQKѭPӝt sӵ nhìn
nhұn trӕng rӛng, khơng là cái gì, thӡi gian chi là mӝt biӋn pháp cӫa ý thӭc con
QJѭѫLWULJLiFWKӃ giӟL[XQJTXDQK+ѫQQӳa sӵ tӗn tҥi thӵc cӫa thӡi gian không
dӉ nhұn thҩ\QKѭVӵ tӗn tҥi cӫa các vұt khác trong thӃ giӟi.
Vӟi quan niӋm duy vұt khi xem xét vӅ thӡi gian và không gian P.Angghen
quan niӋm rҵQJ&RQQJѭӡi có thӇ nhұn biӃWÿѭӧc khơng gian, thӡi gian mһc dù
chúng là nhӳng khái niӋm trӯX Wѭӧng, không thӇ tri giác, cҧm giác trӵc tiӃp
ÿѭӧc. Theo ơng thì khơng gian và thӡi gian thӵc chҩt là hình thӭc cӫa sӵ tӗn tҥi,
sӵ tӗn tҥi cӫa thӡi gian là mӝt sӵ vô lí hӃt sӭFFNJQJQKѭVӵ tӗn tҥi ngồi khơng
gian.
1.1.2.2. &˯Vͧ sinh lí h͕c
Theo các cơng trình nghiên cӭu cӫa các nhà sinh lí hӑc I.P.Pavlov,
833KORURYWKuFRQQJѭӡLQKѭPӝt thӵc thӇ tӵ nhiên tӗn tҥi trong thӡi gian,
chӏu sӵ chi phӕi cӫa nhӏp diӋXWKLrQYăQWURQJWӵ nhiên và sӵ chi phӕi cӫa con
QJѭӡi. Nhà sinh lí hӑc Nga I.P.Pavlov cho rҵng: nhӏS ÿLӋX WKLrQ YăQ WURQJ Vӵ
diӉQUDQJj\YjÿrPOjFѫVӣ cho sӵ GRÿҥc thӡLJLDQ&RQQJѭӡi nhұn biӃt thӡi