i
75ѬӠ1*ĈҤI HӐ&+Ô1*9ѬѪ1*
KHOA GIÁO DӨC TIӆU HӐC VÀ MҪM NON
-----------------------

NGUYӈN THӎ /ѬѪ1*

MӜT SӔ BIӊN PHÁP RÈN LUYӊN KӺ 1Ă1*+ӦP
TÁC CHO TRҾ 5 ± 6 TUӘI THƠNG QUA HOҤ7ĈӜNG
.+È03+È0Ð,75ѬӠNG XUNG QUANH

KHĨA LUҰN TӔT NGHIӊ3ĈҤI HӐC
Ngành: Giáo dөc Mҫm non

1*ѬӠ,+ѬӞNG DҮN: TS. +2¬1*7+$1+3+ѬѪ1*

Phú Thӑ, 2021


ii
LӠI CҦ0Ѫ1
B̹ng s͹ kính tr͕ng và bi͇W˯QVkXV̷c, em xin chân thành c̫P˯QF{
giáo ± 76+RjQJ7KDQK3K˱˯QJ- QJ˱ͥLÿmW̵QWuQKK˱ͣng d̳QJL~Sÿͩ em
trong su͙t thͥi gian em th͹c hi͏Qÿ͉ tài nghiên cͱu khoa h͕FĈ͇QQD\ÿ͉
WjL³0͡t s͙ bi͏n pháp rèn luy͏n NƭQăQJKͫp tác cho tr̓ 5 ± 6 tu͝i thơng qua
ho̩Wÿ͡QJNKiPSKiP{LWU˱ͥng xung quanh´ÿmKRjQWKjQK
4XDÿk\HP[LQWURQJWU͕ng g͵i lͥi c̫P˯QFKkQWKjQKQK̭t tͣi: Tồn
th͇ các th̯y cô giáo trong khoa giáo dͭc Ti͋u h͕c và M̯m non, các b̩n lͣp
K15 ± Ĉ̩i h͕FV˱SK̩m M̯m non ± WU˱ͥQJĈ̩i h͕F+QJ9˱˯QJYjWRjQ
th͋ các th̯y cô giáo, các cháu h͕c sinh lͣp 5 ± 6 tu͝LWU˱ͥng m̯m non Nông
Trang YjWU˱ͥng m̯m non Hòa Phong thu͡Fÿ͓a bàn Thành ph͙ Vi͏t Trì ±

T͑nh Phú Th͕ ÿmJL~Sÿͩ, t̩RÿL͉u ki͏n cho em th͹c hi͏Qÿ͉ tài này.
Ĉ͉ tài ch̷c ch̷n không tránh kh͗i nhͷng thi͇u sót do hồn c̫nh, thͥi
gian th͹c hi͏n và q trình in ̭n. Vì v̵y em r̭t mong nh̵Qÿ˱ͫc ý ki͇n trao
ÿ͝LÿyQJJySFͯa các th̯y cô giáo và các b̩n, nhͷng ý ki͇QTXêEiXÿyVͅ
JL~SFKRÿ͉ tài cͯa em hoàn thi͏n h˯QYjJL~SFKRYL͏c t͝ chͱc ho̩Wÿ͡ng
tr̫i nghi͏m nh̹m giáo dͭFNƭQăQJV͙ng cho tr̓ ͧ WU˱ͥng m̯m non sͅ ÿ̩t
hi͏u qu̫ FDRK˯Q
Em xin chân thành c̫P˯Q!

Vi͏W7UuQJj\WKiQJQăP

Sinh viên
NguyӉn Thӏ /ѭѫQJ


iii
DANH MӨC CÁC TӮ VIӂT TҲT

Tӯ viӃt tҳt

1JKƭDFӫa tӯ viӃt tҳt

Ĉ&

Ĉӕi chӭng

MN

Mҫm non


0Ĉ

MӭFÿӝ

MG

Mүu giáo

MTXQ

0{LWUѭӡng xung quanh

KNHT

Kӻ QăQJKӧp tác

SL

Sӕ Oѭӧng

TN

Thӵc nghiӋm

TBC

Trung bình cӝng


iv

MӨC LӨC
Trang
Trang bìa phө
Lӡi cҧPѫQ
Danh mөc các cөm tӯ viӃt tҳt
Mөc lөc
Danh mөc các bҧng
PHҪN MӢ ĈҪU
1. Tính cҩp thiӃt cӫDÿӅ tài

1

éQJKƭDNKRDKӑc và thӵc tiӉn

2

3. Mөc tiêu nghiên cӭu

3

4. NhiӋm vө nghiên cӭu

3

ĈӕLWѭӧng phҥm vi nghiên cӭu

3

3KѭѫQJSKiSQJKLrQFӭu


3

7. Cҩu tU~FÿӅ tài

5
PHҪN NӜI DUNG

&+ѬѪ1*&Ѫ6Ӣ LÍ LUҰN VÀ THӴC TIӈN CӪ$Ĉӄ TÀI
NGHIÊN CӬU

6

&ѫVӣ lí luұn cӫDÿӅ tài nghiên cӭu

6

1.1.1. Lӏch sӱ nghiên cӭu vҩQÿӅ

6

1.1.1.1. Các cơng trình nghiên cӭu ӣ Qѭӟc ngồi

7

1.1.1.2. Các cơng trình nghiên cӭu ӣ ViӋt Nam
1.1.2. Kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi .
1.1.2.1. Khái niӋm kӻ QăQJKӧp tác
&iFJLDLÿRҥn kӻ QăQJKӧp tác
1.1.2.3. Kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi
1.1.3. Khái niӋm


8
8
8
10
11

1.1.3.1. ĈһFÿLӇm phát triӇn tâm sinh lý cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi

11

1.1.3.2. BiӇu hiӋn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi

12

1.1.4. HoҥWÿӝng khám phá MTXQ cho trҿ 5 ± 6 tuәi ӣ WUѭӡng mҫm

13

non
1.1.4.1. Khái niӋm khám phá MTXQ cho trҿ mҫm non

13


v
1.1.4.2. NӝLGXQJKѭӟng dүn trҿ 5 ± 6 tuәi khám phá MTXQ

14


1.1.5. Vai trò cӫa hoҥWÿӝQJNKiPSKi07;4ÿӕi vӟi viӋc kӻ QăQJ

14

hӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi
1.1.6. Các yӃu tӕ ҧQKKѭӣQJÿӃn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi

16

trong hoҥWÿӝng khám phá MTXQ

20

&ѫVӣ thӵc tiӉn cӫDÿӅ tài nghiên cӭu
1.2.1. MөFÿtFKÿLӅu tra
1.2.2ĈӕLWѭӧQJÿLӅu tra và thӡLJLDQÿLӅu tra
1.2.3. PhҥPYLÿLӅu tra
1.2.4. NӝLGXQJÿLӅu tra
1.2.3KѭѫQJSKiSÿLӅu tra

21
21
21
21
21

1.2.6. KӃt quҧ ÿLӅu tra

22


1.3ĈLӅu tra mӭFÿӝ và biӇu hiӋn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 - 6 tuәi

28

qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ

28

1.3.1. Mөc ÿtFKÿLӅu tra

28

1.3ĈӕLWѭӧQJÿLӅu tra

28

1.33KѭѫQJSKiSWLӃn hành

28

1.3&iFWLrXFKtYjWKDQJÿiQKJLi

28

1.3.5. KӃt quҧ ÿLӅu tra mӭFÿӝ và biӇu hiӋn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5

30

- 6 tuәi qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ
KӂT LUҰ1&+ѬѪ1*

&KѭѫQJĈӄ XUҨT MӜT SӔ BIӊN PHÁP RÈN LUYӊN KӺ

34

1Ă1*+ӦP TÁC CHO TRҾ 5-6 TUӘI THÔNG QUA HOҤT
ĈӜ1*.+È03+È0Ð,75ѬӠNG XUNG QUANH
&ѫVӣ ÿӅ xuҩt mӝt sӕ biӋn pháp rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ

35

5 ± 6 tuәi thông qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ
2.1.1. Khái niӋP³%LӋQSKiS´³%LӋn pháp giáo dөF´
2.1.2. Dӵa vào mөc tiêu giáo dөc mҫm non
2.1.3. DӵDYjRÿһFÿLӇm nhұn thӭc cӫa trҿ vӅ MTXQ

35
35
36

2.2. Mӝt sӕ biӋn pháp rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi qua
hoҥWÿӝng khám phá MTXQ
2.2.1. BiӋn pháp 1: Lӵa chӑn nӝLGXQJYjÿһt nhiӋm vө khuyӃn khích

37


vi
vӟi nhau

37


2.2.2. BiӋn pháp 2: Giao nhiӋm vө cho trҿ làm viӋc theo nhóm trong

40

q trình khám phá MTXQ
2.2.3. BiӋQSKiS+ѭӟng dүn trҿ biӃt cách hӧp tác vӟi bҥn cùng thӵc

43

hiӋn cơng viӋc chung
2.2.4. BiӋn pháp: tҥo tình huӕng có vҩQÿӅ nhҵm khuyӃn khích trҿ

47

cùng nhau giҧi quyӃt khám phá trong MTXQ
2.2.5. BiӋQSKiSĈѭDUDFiFWLrXFKtYjFiFKÿiQKJLiNӃt quҧ hoҥt
ÿӝng theo chҩWOѭӧng cӫa sӵ hӧp tác cho trҿ
2.2.6. Mӕi quan hӋ cӫa các biӋn pháp trong viӋc rèn luyӋn kӻ QăQJ

51
54

hӧp tác cho trҿ qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ
KӂT LUҰ1&+ѬѪ1*
&KѭѫQJ7+ӴC NGHIӊ06Ѭ3+ҤM CÁC BIӊN PHÁP RÈN

55

LUYӊN KӺ 1Ă1*+ӦP TÁC CHO TRҾ 5 ± 6 TUӘI QUA

HOҤ7ĈӜNG KHÁM PHÁ MTXQ
3.1. MөFÿtFKWKӵc nghiӋm

56

ĈӕLWѭӧng, phҥm vi thӡi gian thӵc nghiӋm

56

3.3. Quy trình thӵc nghiӋm

56

3.4. Tә chӭc thӵc nghiӋm

58

3.5. KӃt quҧ thӵc nghiӋm

59

3.5.1. KӃt quҧ WUѭӟc thӵc nghiӋm

59

3.5.2. KӃt quҧ sau thӵc nghiӋm

63

KӂT LUҰ1&+ѬѪ1*3


73

KӂT LUҰN VÀ KIӂN NGHӎ 6Ѭ3+ҤM
1. KӃt luұn

74

2. KiӃn nghӏ

75
TÀI LIӊU THAM KHҦO
PHӨ LӨC


vii
DANH MӨC BҦNG
1. Danh mөc các bҧng
Sӕ
STT

Tên bҧng biӇu

1

Bҧng 1: Nhұn thӭc cӫa giáo viên vӅ sӵ cҫn thiӃt cӫa viӋc rèn
luyӋn kӻ QăQJ Kӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi thông qua hoҥW ÿӝng

trang


22

khám phá MTXQ
2

Bҧng 2: Nhұn thӭc cӫa giáo viên vӅ nhӳng yӃu tӕ ҧQKKѭӣQJÿӃn
viӋc rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ

3

23

Bҧng 3: Nhұn thӭc cӫa giáo viên vӅ nhӳng yӃu tӕ cӫa quá trình
dҥy hӑc ҧQKKѭӣQJÿӃn quá trình rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cho

24

trҿ
4

Bҧng 4: Nhұn thӭc cӫa giáo viên vӅ nhӳng biӇu hiӋQ ÿһF WUѭQJ
cӫa kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ

5

Bҧng 5: Nhұn thӭc cӫa giáo viên vӅ các biӋn pháp rèn luyӋn kӻ
QăQJKӧp tác cho trҿ

6


12

61

Bҧng 10: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ ³ &y WKӇ hồn thành cơng
viӋFÿѫQJLҧn cùng bҥQ´

11

60

Bҧng 9: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ ³ %LӃt chҩp nhұn sӵ phân
công và làm viӋc vì cơng viӋFFKXQJ´

10

59

Bҧng 8: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ³%LӃt nhұn thӭFFKXQJ´phӕi
hӧSKjQKÿӝng vӟi bҥQÿӇ thӵc hiӋn nhiӋm vө

9

30

Bҧng 7: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ³%LӃt chia sҿ kinh nghiӋm, ý
WѭӣQJYjÿӗ GQJÿӗ FKѫLFQJYӟi bҥQ´

8


26

Bҧng 6: Thӵc trҥng mӭF ÿӝ biӇu hiӋn kӻ QăQJ Kӧp tác cӫa trҿ
MG 5 ± 6 tuәi trong hoҥWÿӝng khám phá MTXQ

7

25

62

Bҧng 11: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ³%LӃWWKѭѫQJOѭӧng khi có
mâu thuүQSKiWVLQKÿӇ cùng bҥn thӵc hiӋn công viӋFFKXQJ´

63

Bҧng 12: BiӇu hiӋn mӭFÿӝ kӻ QăQJ³ BiӃt chia sҿ kinh nghiӋm, ý

65

WѭӣQJYjÿӗ GQJÿӗ FKѫLYӟi bҥn´


viii
13

Bҧng 13: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ³%LӃt phӕi hӧSKjQKÿӝng
vӟi bҥQÿӇ cùng thӵc hiӋn nhiӋm vө nhұn thӭc chung´

14


Bҧng 14: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ ³ %LӃt chҩp nhұn sӵ phân
cơng nhiӋm vө và làm viӋc vì cơng viӋFFKXQJ´

15

70

Bҧng 15: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ ³ &y WKӇ hồn thành các
cơng viӋFÿѫQJLҧn cùng các bҥQ´

16

68

71

Bҧng 16: KӃt quҧ biӇu hiӋn kӻ QăQJ³%LӃWWKѭѫQJOѭӧng khi có
mâu thuүQSKiWVLQKÿӇ cùng bҥn thӵc hiӋn công viӋFFKXQJ´

72


1
PHҪN MӢ ĈҪU
1. Tính cҩp thiӃt cӫDÿӅ tài
Nhѭ chúng ta ÿã biӃt, kӻ năng hӧp tác có vai trị hӃt sӭc quan trӑng ÿӕi vӟi
sӵ phát triӇn cӫa con ngѭӡi nói chung và trҿ em nói riêng. Hӧp tác là mӝW ÿһc
WUѭQJFѫEҧn trong hoҥWÿӝng cӫDFRQQJѭӡi. Nó chӍ ÿѭӧc rèn luyӋn khi trҿ ÿѭӧc
trӵc tiӃp, chӫ ÿӝng tham gia vào các hoҥt ÿӝng. Theo GS.TS Ĉһng Thành Hѭng,

khi có kӻ năng hӧp tác trҿ có thӇ hiӇu sâu sҳc, tồn diӋn và biӃt ÿánh giá nhӳng ý
tѭӣng cӫa nhiӅu ngѭӡi, dӉ dàng hoà nhұp nhiӅu hoҥt ÿӝng, nhiӅu sӵ kiӋn khác
nhau và trên cѫ sӣ ÿó, trҿ sӁ có cѫ hӝi ÿѭӧc trҧi nghiӋm, tìm ra nhiӅu giҧi pháp dӵa
trên quá trình gom góp kinh nghiӋm cӫa nhiӅu cá nhân, ÿѭӧc ÿánh giá tӯ cá nhân
và nhóm hay có sӵ tӵ ÿánh giá ÿa SKѭѫng, thông tin phong phú và nhiӅu chiӅu, có
thӇ tӵ kiӇm ÿӏnh, ÿánh giá các năng lӵc và thành tӵu cӫa cá nhân. Sӵ phát triӇn cӫa
mӛi cá nhân phө thuӝc rҩt nhiӅu vào khҧ năng hoà nhұp cuӝc sӕng xã hӝi cӫa cá
nhân ÿó. Kӻ năng cӝng tác, hӧp tác giúp cho ngѭӡi hӑFOƭQKKӝi nhӳng giá trӏ xã
hӝi trong quá trình tham gia vào các hoҥt ÿӝng chung. Nó là ÿiӅu kiӋn quan trӑng
ÿӇ rèn luyӋn và phát triӇn tồn diӋn nhân cách nhѭ: trí tuӋ, tình cҧm, ý chí, ngơn
ngӳ, chú ý, ghi nhӟ... khi tham gia vào các hoҥt ÿӝng chung thì các hành vi xã hӝi
cӫa trҿ FNJQJÿѭӧc cҧi thiӋn và thӱ thách.
Mөc tiêu giáo dөc mҫm non (MN) trong chѭѫng trình ÿәi mӟi hiӋn nay là
giúp cho trҿ phát triӇn tӕt vӅ thӇ chҩt, trí tuӋ, thҭm mӻ, rèn luyӋn nhӳng yӃu tӕ ÿҫu
tiên cӫa nhân cách, chuҭn bӏ cho trҿ vào lӟp 1. Hѭӟng ÿӃn phát triӇn ӣ trҿ nhӳng
tiӅm năng và năng lӵc tӕi ÿa. Nhҩn mҥnh vào viӋc rèn luyӋn nhӳng giá trӏ, kӻ năng
sӕng cҫn thiӃt cho bҧn thân, gia ÿình và cӝng ÿӗng nhѭ: tӵ tin, mҥnh dҥn, tӵ lӵc.
linh hoҥt, sáng tҥo chia sӁ, hӧp tác, nhân ái, hӝi nhұp.... Nhѭ vұy, viӋc rèn luyӋn
kӻ năng hӧp cho trҿ là mӝt trong nhӳng nhiӋm vө mà ngành giáo dөc MN hiӋn nay
ÿang hѭӟng ÿӃn.
Hoҥt ÿӝng khám phá môi trѭӡng xung quanh (MTXQ) là mӝt trong nhӳng
phѭѫng tiӋn có hiӋu quҧ nhҩt ÿӇ rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho trҿ. Bӣi khám phá
MTXQ chính là khám phá cuӝc sӕng, ÿӗ vұt, con nguӡi... vӟi nhӳng tình cҧm, suy
QJKƭKjQKÿӝng cӫa chính trҿ. Hay nói cách khác khám phá MTXQ là khám phá


2
thӃ giӟi tӵ nhiên, xã hӝi nѫi mà trҿ sӕng. Chính vì thӃ, thơng qua hoҥt ÿӝng này trҿ
có rҩt nhiӅu cѫ hӝi ÿӇ trҿ có thӇ làm viӋc cùng nhau, cùng nhau ÿàm phán, thoҧ
thuұn, chia sҿ, trao ÿәi kinh nghiӋm cho nhau ÿӇ cùng thӵc hiӋn công viӋc chung.

Bên cҥnh ÿó, vӟi sӵ hѭӟng dүn, ÿiӅu khiӇn cӫa cô giáo, trҿ không chӍ ÿѭӧFOƭQK
hӝi kiӃn thӭc, kinh nghiӋm xã hӝi do cơ giáo cung cҩp mà trҿ cịn hӑc ÿѭӧc cách
làm thӇ nào ÿӇ sӱ dөng các kӻ năng, biӃt khi nào thì sӱ dөng nó. Trҿ ÿѭӧc cùng
vӟi bҥn bè hӑc cách nhұn ra các tình huӕng có thӇ sӱ dөng các kӻ năng mӝt cách
hӧp lý. Chúng ta có thӇ thҩy rҵng, hoҥt ÿӝng khám phá MTXQ là mӝt trong nhӳng
phѭѫng tiӋn quan trӑng tҥo ra nhiӅu cѫ hӝi ÿӇ giúp trҿ hӧp tác vӟi nhau cùng
chiӃPOƭQKWULWKӭc.
Tuy nhiên, thӵc tiӉn hiӋn nay cho thҩy viӋc rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho
trҿ chѭa thӵc sӵ ÿѭӧc quan tâm ÿúng mӵc nên giáo viên chѭa có các biӋn pháp
dҥy hӑc phù hӧp. Cho nên, cҫn phҧi có mӝt sӵ nghiên cӭu thұt cҭn thұn, kӻ lѭӥng,
nhӳng bѭӟc thӵc hiӋn khoa hӑc, sӵ kӃt hӧp linh hoҥt giӳa lý luұn và thӵc tiӉn ÿӇ
có thӇ ÿѭa ra các biӋn pháp dҥy hӑc hiӋu quҧ nhҵm rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho
trҿ, nâng cao hiӋu quҧ dҥy hӑc. Chính vì thӃ, viӋc tìm ra các biӋn pháp ÿӇ rèn luyӋn
kӻ năng hӧp tác cho trҿ MG trong hoҥt ÿӝng khám phá MTXQ nói chung và trҿ
MG 5 - 6 tuәi nói riêng là rҩt quan trӑng và cҫn thiӃt.
Xuҩt phát tӯ nhӳng khía cҥnh lý luұn và thӵc tiӉn trên chúng tôi nghiên cӭu
ÿӅ tài: ³M͡t s͙ bi͏n pháp rèn luy͏n kͿ QăQJKͫp tác cho tr̓ 5 ± 6 tu͝i thông qua
ho̩Wÿ͡ng khám SKiP{LWU˱ͥQJ[XQJTXDQK´
éQJKƭDNKRDKӑc và thӵc tiӉn
éQJKƭDNKRDKӑc cӫDÿӅ tài
- /jPU}FѫVӣ lí luұn cӫa viӋc rèn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi thông
qua hoҥWÿӝQJNKiPSKiP{LWUѭӡng xung quanh. Tìm hiӇu các yӃu tӕ ҧQKKѭӣng
ÿӃn viӋc rèn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi thông qua hoҥWÿӝng khám phá môi
WUѭӡng xung quanh.
- ĈӅ xuҩt mӝt sӕ biӋn pháp rèn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi thông qua
hoҥWÿӝQJNKiPSKiP{LWUѭӡng xung quanh.
éQJKƭDthӵc tiӉn cӫDÿӅ tài


3

- ;iFÿӏnh thӵc trҥng vӅ các biӋn pháp rèn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5-6 tuәi
ӣ WUѭӡng mҫPQRQWUrQÿӏa bàn tӍnh Phú Thӑ.
- ĈӅ tài là tài liӋu tham khҧo cҫn thiӃt cho sinh viên nghành giáo dөc mҫm
non và giáo viên mҫPQRQTXDQWkPÿӃn vҩQÿӅ rèn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 ± 6
tuәi ӣ WUѭӡng mҫm non.
3. Mөc tiêu nghiên cӭu cӫDÿӅ tài
7UrQFѫVӣ nghiên cӭu lí luұn và thӵc tiӉQÿӅ WjLÿӅ xuҩt mӝt sӕ biӋn pháp
rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi thông qua hoҥt ÿӝng khám phá MTXQ
nhҵm góp phҫn phát triӇn kӻ QăQJVӕng và hồn thiӋn nhân cách cho trҿ.
4. NhiӋm vө nghiên cӭu cӫDÿӅ tài
ĈӅ tài nghiên cӭu tұp trung giҧi quyӃt nhӳng nhiӋm vө sau:
- Nghiên cӭXFѫVӣ lý luұn vӅ các biӋn pháp rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cho
trҿ 5 - 6 tuәi thơng qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ.
- Tìm hiӇu thӵc trҥng sӱ dөng các biӋn pháp rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cho
trҿ 5 - 6 tuәi qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ.
- Xây dӵng mӝt sӕ biӋn pháp rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 - 6 tuәi
qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ.
- Tә chӭc thӵc nghiӋP Vѭ SKҥm các biӋQ SKiS ÿm [k\ dӵQJ ÿӇ kiӇm
nghiӋPÿiQKJLiWtQKNKҧ thi cӫa các biӋQSKiSÿm[k\ Gӵng và kiӇm chӭng giҧ
thuyӃt khoa hӑFPjÿӅ WjLÿmÿѭDUD
5. ĈӕLWѭӧng và phҥm vi nghiên cӭu
Ĉ͙LW˱ͫng nghiên cͱu
Mӝt sӕ biӋn pháp rèn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 ± 6 tuәi thông qua hoҥWÿӝng
NKiPSKiP{LWUѭӡng xung quanh.
5.2. Ph̩m vi nghiên cͱu
- VӅ nӝi dung nghiên cӭu mӝt sӕ kӻ năng hӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi và biӇu
hiӋn cӫa nó qua viӋc tә chӭc hoҥt ÿӝng khám phá MTXQ theo chӫ ÿӅ*LDÿuQK
NghӅ nghiӋS7Uѭӡng mҫm non; TӃWYjPD[XkQ7Uѭӡng TiӇu hӑc.
- VӅ khách thӇ nghiên cӭu: trҿ 5 - 6 tuәi cӫa WUѭӡng Mҫm non Nơng Trang thành phӕ ViӋt Trì - tӍnh Phú Thӑ.
63KѭѫQJSKiSQJKLrQFӭu



4
ĈӅ WjLÿѭӧc thӵc hiӋn vӟi sӵ phӕi hӧSFiFSKѭѫQJSKiSQJKLrQFӭu sau:
61KyPSK˱˯QJSKiSQJKLrQFͱu lý lu̵n
Sӱ dөQJFiF SKѭѫQJSKiSSKkQWtFKVRViQKWәng hӧp, khái quát hóa, hӋ
thӕng hóa nhӳng nguӗn tài liӋXFyOLrQTXDQÿӃQÿӅ tài nghiên cӭu.
61KyPSK˱˯QJSKiSQJKLrQFͱu th͹c ti͍n
63K˱˯QJSKiSTXDQViW
Dӵ giӡ các hoҥWÿӝng khám phá MTXQ cho trҿ 5 - 6 ӣ mӝt sӕ WUѭӡng MN
WUrQÿӏa bàn thành phӕ ViӋt Trì - TӍnh Phú ThӑTXDQViWYjÿiQKJLicác biӋn pháp
rèn luyӋn kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ 5 - 6 tuәLPjJLiRYLrQÿmVӱ dөng và kӃt quҧ cӫa
trҿ.
63K˱˯QJSKiSÿL͉u tra b̹ng ankét
TiӃQKjQKÿLӅu thӵc trҥng sӱ dөng các biӋn pháp rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác
cho trҿ qua hoҥt ÿӝng khám phá MTXQ cӫDÿӝLQJNJJLiRYLrQWUӵc tiӃp giҧng dҥy
lӟp 5 ± 6 tuәi ӣ mӝt sӕ WUѭӡQJ01WUrQÿӏa bànTӍnh Phú Thӑ
63K˱˯QJSKiSÿjPWKR̩i
Sӱ dөQJSKѭѫQJSKiSQKҵm mөFÿtFKVDX
- 7UDRÿәi vӟi giáo viên vӅ mӝt viӋc sӱ dөng mӝt sӕ biӋn pháp rèn luyӋn kӻ
Qăng hӧp tác cho trҿ 5 - 6 tuәi trong TXiWUuQKNKiP07;4ÿӇ bә sung và các sӕ
liӋu tra cӭu bҵng ankét và thӵc nghiӋPVѭSKҥm.
- ĈjP WKRҥi, trò chuyӋn vӟi trҿ 5 - 6 tuәi qua các hoҥW ÿӝng cӫa trҿ hàng
QJj\ÿӇ tìm hiӇu mӭFÿӝ nhұn thӭc, nhu cҫu hӧp tác và sӵ phát triӇn kӻ năng hӧp
tác cӫa trҿ trong các ÿӝng giáo dөc nói chung và hoҥWÿӝng khám phá MTXQ nói
riêng. Ĉӗng thӡi tìm hiӇu thêm các yӃu tӕ ҧQKKѭӣQJÿӃn kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ
trong các hoҥWÿӝng giáo dөc.
63K˱˯QJSKiSQJKLrQFͱu s̫n pẖm
- Nghiên cӭu giáo án cӫa giáo viên nhҵm tìm hiӇu viӋc tә chӭc các hoҥt
ÿӝng khám phá MTXQ và viӋc rèn luyӋn các kӻ Qăng hӧp tác cho trҿ cӫa giáo viên

ӣ trѭӡng MN hiӋn nay.
- Nghiên cӭu các sҧn phҭm cӫa trҿ (các bài tұS WUz FKѫL Yj ELӇu hiӋn sӵ
hӧp tác cӫa trҿ trong nhiӅu hoҥWÿӝng khác nhau)
6.2.6. Ph˱˯QJSKiSWK͹c nghi͏PV˱SK̩m


5
Thӵc nghiӋPVѭSKҥPÿӇ áp dөng các biӋn pháp tә chӭc hoҥW ÿӝng nhҵm
ÿiQKJLiKLӋu quҧ thӵc tiӉn cӫa các biӋQSKiSÿmÿӅ UDÿӕi vӟi viӋc rèn luyӋn kӻ
QăQJKӧp tác cӫa trҿ MG 5 - 6 tuәi qua hoҥWÿӝng khám phá MTXQ.
63K˱˯QJSKiSWRiQK͕c th͙ng kê
Sӱ dөng mӝt sӕ cơng thӭc tốn hӑFÿӇ xӱ lý các sӕ liӋXWKXÿѭӧc tӯ khҧo sát
thӵc trҥng và thӵc nghiӋm.
7. Cҩu trúc cӫDÿӅ tài
Ngoài phҫn mӣ ÿҫu và kӃt luұn, nӝi dung luұQYăQÿѭӧFFKLDOjPFKѭѫQJ
&K˱˯QJ &ѫVӣ lý luұn và thӵc tiӉn cӫDÿӅ tài nghiên cӭu
&K˱˯QJ Xây dӵng mӝt sӕ biӋn pháp hình thành kӻ QăQJKӧp tác cho trҿ
mүu giáo 5 ± 6 tuәi qua hoҥWÿӝQJNKiPSKiP{LWUѭӡng xung quanh
&K˱˯QJ Thӵc nghiӋPVѭSKҥm


6
&KѭѫQJ
&Ѫ6Ӣ LÝ LUҰN VÀ THӴC TIӈN CӪ$Ĉӄ TÀI NGHIÊN CӬU
1.1. &ѫVӣ lí luұn cӫDÿӅ tài nghiên cӭu
1.1.1. L͓ch s͵ nghiên cͱu v̭Qÿ͉
1.1.1.1. Các cơng trình nghiên cͱu ͧ Q˱ͣc ngồi
Kӻ năng hӧp tác là kӻ năng sӕng quan trӑng, các kӻ năng hӧp tác giúp cho
con ngѭӡi có thӇ giҧi quyӃt mӝt cách hiӋu quҧ nhӳng vҩn ÿӅ xҧy ra trong cuӝc
sӕng. Nhӳng kӻ năng này cҫn ÿѭӧc con ngѭӡi nҳm bҳt ngay tӯ tuәi thѫ ҩu. Chính

vì thӃ, viӋc rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cӫa nguӡi ÿã ÿѭӧc rҩt nhiӅu nhà giáo dөc
quan tâm nghiên cӭu.
Tӯ nhӳng năm cuӕi thӃ kӹ XVIII ÿҫu thӃ kӹ ;,; 1ăP 1789 linh mөc
A.bel và các thҫy giáo Ĉ.Lancasto, Girard ÿã ÿѭa ra hình thӭc dҥy hӑc tѭѫng trӧ.
Vӟi hình thӭc dҥy hӑc này, hӑ ÿã chia ngѭӡi hӑc ra thành tӯng nhóm hoҥt ÿӝng.
Thơng qua các nhóm hoҥt ÿӝng này, ngѭӡi hӑc ÿѭӧc giáo viên tҥo ÿiӅu kiӋn cùng
nhau trò chuyӋn, ÿàm thoҥi, hӧp tác chia sҿ, giúp ÿӥ nhau tìm hiӇu, khám phá ÿӕi
tѭӧng nhұn thӭc nhҵm rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho ngѭӡi hӑc và nâng cao hiӋu
quҧ dҥy hӑc.
Cuӕi thӃ kӹ XIX ÿҫu thӃ kӹ XX Jons Dewey nhà giáo dөc Mӻ, cùng vӟi
các cӝng sӵ, ông ÿã ÿӅ ra và thӵc thi tѭ tѭӣng ÿӅ cao khía cҥnh xã hӝi cӫa viӋc
hӑc và vai trị cӫa nhà giáo dөc trong viӋc giáo dөc hӑc sinh mӝt cuӝc sӕng dân
chӫ. Dewey cho rҵng: muӕn hӑc cách ÿӇ cùng chung sӕQJ WKu QJѭӡi hӑc phҧi
ÿѭӧc trҧi nghiӋm quá trình sӕng hӧp tác trong nhà trѭӡng. Cuӝc sӕng trong lӟp
hӑc cҫn thӇ hiӋn q trình dân chӫ hố trong mӝt thӃ giӟi vi mô và trung tâm cӫa
cuӝc sӕng dân chӫ ӣ ÿây là sӵ hӧp tác giӳa các thành viên trong nhóm. Theo ơng
sӵ hӧp tác cӫa QJѭӡi hӑc cҫn phҧi tuân theo hai nguyên tҳFĈyOjFҫQÿҧm bҧo
sӵ liên tөFYjWiFÿӝng qua lҥLÐQJÿmWX\rQEӕ: Giáo dөc là cuӝFÿӡi, chӭ không
phҧLOjQѫLFKXҭn bӏ YjRÿӡi. Vào ÿҫu thӃ kӹ XX, R.Cousinet, nhà giáo dөc ngѭӡi
Pháp, ông chú ý ÿӃn viӋc rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho ngѭӡi hӑc bҵng các
phѭѫng pháp, biӋn pháp dҥy hӑc thích hӧp. Theo ơng, giáo viên cҫn tҥo ÿiӅu kiӋn
cho hӑc sinh tӵ chӑn bҥn hӑc nhóm và giҧi tán nhóm. Sӵ thay ÿәi cӫa R.Cousinet
ÿã giúp cho ngѭӡi hӑc có nhӳng nhұn ÿӏnh xã hӝi khi nhұn xét vӅ các các bҥn và


7
ÿѭӧc nghe các bҥn nhұn xét vӅ chính hoҥt ÿӝng cӫa mình tӯ ÿó ngѭӡi hӑc có thӇ
tích luӻ ÿѭӧc thêm kinh nghiӋm xã hӝi.
Nhӳng năm 1940 các nhà giáo dөF0RUWRQ'HXWVFKÿmÿӅ ra các tình huӕng
hӧSWiFYjWUDQKÿXDĈӗng tình vӟi quan ÿLӇm cӫD{QJ(OVHNRQOHUÿmQJKLrQFӭu

và tìm thҩ\ WtQK ÿӝF ÿiR Fӫa viӋc hӑc chung. Elsekonler cho rҵng qua viӋc hӑc
FKXQJQJѭӡi hӑc có nhiӅXFѫKӝLÿӇ QyLOrQêWѭӣQJVX\QJKƭFӫa mình vӟLQJѭӡi
NKiFYjÿѭӧc lҳng nghe nhұn xét, góp ý kiӃn cӫa bҥn.
Nhӳng QăP.DUO5RJHUVÿmQJKLrQFӭu và ӭng dөQJSKѭѫQJSKiSGҥy
hӑc theo nhóm nhӓ. Theo Karl Rogers quá trình dҥy hӑc cҫn chú ý rèn luyӋn cho
ngѭӡi hӑc mӝt sӕ năng lӵc nhұn thӭc và kӻ năng hӧp tác, giúp hӑc sinh có khҧ
năng tә chӭc các nguӗn lӵc và kӻ năng cӫa mình vào quá trình xӱ lý và sӱ dөng
thơng tin.
1.1.1.2. Các cơng trình nghiên cͱu ͧ Vi͏t Nam
ViӋt Nam, vҩn ÿӅ hӑc hӧp tác và kӻ năng hӧp tác ÿã ÿѭӧc mӝt sӕ nhà giáo
dөc quan tâm nghiên cӭu. ĈӅ tҥi cҩp bӝ năP³&ҧi tiӃn tә chӭc hoҥt ÿӝng giáo
dөc ngoài giӡ lên lӟp theo phѭѫng thӭc hӑc hӧp tác nhóm ӣ trѭӡng trung hӑc cѫ
sӣ´GR3761JX\Ӊn Thanh Bình chӫ nhiӋm ÿã chú ý ÿӃn viӋc rèn luyӋn kӻ năng
hӧp tác cho trҿ nhӓ và nâng cao hiӋu quҧ dҥy hӑc bҵng cách áp dөng các biӋn pháp
dҥy hӑc theo nhóm. GS. Ĉһng Thành Hѭng trong cuӕQViFK³'ҥy hӑc hiӋn ÿҥi Lý
luұn, biӋn pháp và kӻ thuұW´ÿã ÿӅ cҩp ÿӃn cách hӑc hӧp tác và viӋc rèn luyӋn kӻ
năng hӧp tác cho trҿ nhӓ. TS Ĉһng Thӏ Bҳc Lý trong bài tóm tҳW³+ӧp tác giӳa hӑc
sinh vӟi cӝng ÿӗng mӝt kiӇu hӑc hӧp tác cҫn ÿѭӧc quan tâm trong dҥy hӑF´Ejÿã
viӃt: Ngày nay hӧp tác là phong cách làm viӋc ÿһc trѭng cӫa thӡi ÿҥi. Trong công
cuӝc ÿәi mӟi phѭѫng pháp dҥy hӑc giáo viên ÿã chú ý ÿӃn viên tә chӭc cho hӑc
sinh hӑc hӧp tác theo nhóm ÿӇ phát triӇn tӕi ÿa các kӻ năng hӧp tác cho ngѭӡi hӑc.
Tuy nhiên ngoài kiӇu hӑc tác nói trên, chúng ta cҫn quan tâm ÿӃn mӝt kiӇu hӧp tác
khác, ÿó là hӧp tác giӳa hӑc sinh vӟi cӝng ÿӗng. Ngồi nhӳng cơng trình nghiên
cӭu cӫa các nhà khoa hӑc giáo dөc nói trên, nhӳng năm gҫn ÿây có nhiӅu tác nhà
giáo dөc quan tâm ÿӃn vҩn ÿӅ này nhѭ: Luұn án PTS KHTL cӫa Lê Xuân Hӗng
vӟi ÿӅ WjL³0ӝt sӕ ÿһc ÿiӇm giao tiӃp trong nhóm chѫi không cùng ÿӝ tuәi. (1996);
PGS.TS. NguyӉn Thӏ Ánh TuyӃt vӟL EjL ³*LiR Gөc trҿ trong nhóm bҥQ Eq´ EjL


8

viӃt cӫa Trҫn Duy Hѭng: Quy trình dҥy hӑc cho hӑc sinh theo nhóm nhӓ (NCGD,
1999 sӕ WU
«0ӝt sӕ luұn văn thҥFVƭFNJQJQJKLrQFӭu vӅ vҩn ÿӅ này Phҥm
Thӏ Thu Hѭѫng vӟi ÿӅ tài: Mӝt sӕ biӋn pháp rèn luyӋn tính hӧp tác qua trị chѫi
ÿóng vai theo chӫ ÿӅ cho trҿ MG 3 ± 4 tuәi (LV thҥFVƭ
+ӗ Thӏ Ngӑc Trân
nghiên cӭu: Ĉһc ÿiӇm hӧp tác cӫa trҿ MG 3 ± 4 tuәi qua hoҥt ÿӝng vui chѫi,
Hoàng Mai nghiên cӭu: Mӕi quan hӋ liên nhân cách ӣ nhóm trҿ 5 - 6 tuәi, Bùi ThӃ
Hӧp vӟi ÿӅ tài: BiӋn pháp rèn luyӋn kӻ năng hӑc hӧp tác cho hӑc sinh tiӇu hӑc
trong lӟp hӑc hoà nhұp (LV thҥFVƭQăm 2001)...
Nhìn chung, các cơng trình nghiên cӭu ӣ trong và ngoài nѭӟc ÿã quan tâm
nghiên cӭu ÿӃn nhӳng khía cҥnh khác nhau vӅ sӵ hӧp tác cӫa trҿ MN và tiӇu hӑc.
Tuy nhiên, chѭa có tác giҧ nào nghiên cӭu ÿӃn viӋc rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho
trҿ MG 5 - 6 tuәi qua hoҥt ÿӝng khám phá MTXQ.
1.1.2. KͿ QăQJKͫp tác
1.1.2.1. Khái ni͏m kͿ QăQJKͫp tác
Dӵa trên sӵ phân tích khái niӋP³.ӻ năQJ´Yj³+ӧSWiF´FK~QJW{L[iFÿӏnh
kӻ năng hӧp tác nhѭ sau:
KͿ QăQJ Kͫp tác là kh̫ QăQJ W˱˯QJ WiF FQJ WK͹c hi͏n có hi͏u qu̫ m͡t
hành ÿ͡ng, m͡t cơng vi͏FQjRÿyFͯa con ng˱ͥi d͹a trên nhͷng tri thͱc và v͙n
kinh nghi͏PÿmFyWURQJÿL͉u ki͏n nh̭t ÿ͓nh.
Tӯ khái niӋP ³.ӻ năng hӧS WiF´ FK~QJ W{L ÿѭa ra khái niӋm vӅ kӻ năng
hӧp tác cӫa trҿ mҫm non nhѭ sau:
KͿ năng hͫp tác cͯa tr̓ m̯m non là kh̫ năQJ W˱˯QJ WiF FQJ WK͹c hi͏n
hi͏u qu̫ m͡t hành ÿ͡ng, m͡t công vi͏c nào cͯa tr̓ d͹a trên nhͷng tri thͱc và v͙n
kinh nghi͏m ÿã có trong ÿi͉u ki͏n nh̭t ÿ͓nh.
Qua sӵ phân tích trên, mӝt cách trӵc quan chúng tơi có thӇ quy kӻ QăQJKӧp
tác vӅ nhӳQJKjQKÿӝQJKjQKYLTXDQViWÿѭӧc. Nhӳng kӻ QăQJKӧSWiFÿѭӧc biӇu
hiӋn thành hành vi quan sát/kiӃPVRiWÿѭӧc cҫn rèn luyӋn cho trҿ em chúng tôi sӁ
ÿѭDUDӣ FKѭѫQJVDX

&iFJLDLÿR̩n kͿ QăQJKͫp tác
* *LDLÿR̩n thͱ nh̭t: Phát tri͋n các m͙LW˱˯QJTXDQ


9
Ӣ ÿҫu lӭa tuәi này, trҿ QăQJ ÿӝQJ KѫQYj NLrQ WUu KѫQVR Yӟi các lӭa tuәi
WUѭӟc, chúng thӇ hiӋn khҧ QăQJJLDRWLӃp tích cӵFYjÿDGҥng vӟi các bҥn bè cùng
lӭDĈLӅu này tҥRQrQÿLӅu kiӋn tiên quyӃt tӵ nhiên cho sӵ rèn luyӋn các mӕLWѭѫQJ
quan và phát triӇn KNHT ӣ trҿ. Trҿ có nhu cҫu giao tiӃp mҥnh mӁ vӟi các bҥn
FQJFKѫLWURQJFiFWUzFKѫLFKXQJFyKӭng thú tích cӵc vӟi các bҥQFQJFKѫL, có
WKLrQ Kѭӟng mӣ rӝng phҥm vi giao tiӃp vӟi bҥn bè cùng lӭa tuәi, tích cӵc trong
giao tiӃp và tҫn sӕ giao tiӃSWăQJOrQ
Trҿ quan tâm nhiӅXKѫQÿӃn cҩFFѫVӣ cӫa viӋc giao tiӃSYjÿLӅu chӍnh các
mӕL WѭѫQJ TXDQ 1Kӳng khái niӋm vӅ chuҭn mӵF ÿҥR ÿӭF ÿѭӧc rèn luyӋn , trҿ
phân biӋt rõ UjQJ KѫQ QKӳng hành vi tӕt xҩu, chúng có khái niӋm vӅ cái ác, cái
thiӋn và có thӇ ӭng xӱ nhӡ vào kinh nghiӋm cá nhân.
Trong q trình hoҥWÿӝng chung, trҿ; ÿӝ tuәLQj\WKѭӡng tích cӵFKѭӟng tӟi
FiF ÿLӅu lӋ &KtQK ÿLӅu này giúp trҿ duy trì mӕL WѭѫQJTXDQ әn ÿӏnh vӟi bҥn bè,
Kѭӟng tӟi quyӅQEuQKÿҷng và sӵ cơng bҵng.
**LDLÿR̩n thͱ hai: Rèn luy͏n, phát tri͋QNƭQăQJKͫp tác
Ngồi nhu cҫu giao tiӃp tích cӵc, tӯ giӳa tuәi mүu giáo lӟn xuҩt hiӋn thiên
Kѭӟng phӕi hӧp hoҥWÿӝQJÿDGҥng vӟi các bҥn cùng lӭa tuәi. Trҿ tích cӵFKѭӟng
sӵ chú ý cӫD QJѭӡi khác tӟi mình, mong muӕn chia sҿ vӟi bҥn bè kiӃn thӭc, ý
Wѭӣng, cҧm nhұn, ý kiӃn...cӫa mình.
Trҿ so sánh bҧn thân vӟi các bҥn, bҳWÿҫXÿiQKJLiEҧQWKkQWUrQTXDQÿLӇm,
uy tín cӫa bҧQWKkQWUѭӟc các bҥn, mong muӕQÿѭӧc công nhұn, khen ngӧi nhӳng
ѭX ÿLӇm cӫa mình. Trҿ quan tâm hӟn tӟi bҥQ FQJ FKѫL Kѭӟng tӟi nhұn thӭc
nhӳng cҧm nhұn, trҥQJWKiLKjQKÿӝQJêÿӏnh cӫa các bҥn, có mong muӕQÿiQK
giá nhӳQJ KjQK YL KjQK ÿӝng, trҥng thái cӫa các bҥQ WUrQ Fѫ Vӣ OƭQK Kӝi nhӳng
khái niӋPÿҥRÿӭc.

Tròn quá trình phӕi hӧp vӟi các bҥQ NKL FKѫL WUҿ thӇ hiӋn bҧn thân vӟi
nhӳng biӇu hiӋQÿDGҥng: lҳng nghe, chia sҿ, tranh luұn, ra lӋnh, dӛ dành...Nhӳng
biӇu hiӋn này diӉn ra mӝt cách bҧQ QăQJ QKҩt, tҥo nên sӵ giҧi phóng khơng giӟi
hҥn, sӵ tӵ do khơng theo khn mүu. Chính bҥn bè cùng trang lӭa giúp trҿ bӝc lӝ
bҧQQăQJFiWính cӫa trҿ.


10
Nói chung, lӭa tuәi mүu giáo là thӡi kì trҿ có khҧ QăQJWuPNLӃm các mӕi
WѭѫQJ TXDQ Yӟi bҥQ Eq ÿӇ tӯ ÿy WKLӃt lұp quan hӋ bҥn bè trong tӯQJ QKyP FKѫL.
Trong khi phӕi hӧp vӟi các bҥQFQJFKѫLWURQJQKyPWUҿ có nhӳng biӇu hiӋn vӅ
KNHT mӝt cách ngүu nhiên và tӵ nhiên nhҩt. Bҫu khơng khí chung cӫa các trị
FKѫLӣ lӭa tuәi mүu giáo chӭDÿӵng các nhân tӕ cӫa KNHT.
1KѭYұy: Phát triӇQFiFNƭQăQJFѫEҧQFKRFRQQJѭӡi phҧi bҳWÿҫu tӯ lӭa tuәi mүu
JLiRĈk\OjWKӡi kì tҥo nên nӳQJFѫVӣ EDQÿҫu cҫn thiӃt cho quá trình rèn luyӋn
nhân cách và chuҭn bӏ cho trҿ trҧLTXDEѭӟc ngoһt lӟQWURQJÿӡi sӕng tuәLWKѫNKL
chuyӇn tӯ WUѭӡng mҫPQRQÿӃQWUѭӡng tiӇu hӑc. Phát triӇn mӝt sӕ NƭQăQJFѫEҧn
cho trҿ là rҩt cҫn thiӃWWURQJÿy.1+7OjPӝt trong nӳQJNƭQăQJFҫn phҧLÿѭӧc
ÿһWOrQKjQJÿҫu. ViӋF[iFÿӏnh cҩXWU~FYjFiFJLDLÿRҥn phát triӇn KNT cӫa trҿ
mүu giáo là viӋF OjP Fy ê QJKƭD QӅn tҧng, giúp cho các nhà nghiên cӭu và giáo
viên mҫPQRQNK{QJÿLFKӋFKKѭӟng khi phát triӇn KNHT cho trҿ trong các hoҥt
ÿӝng khác nhau ӣ WUѭӡng mҫm non.
1.1.2.3. KͿ QăQJKͫp tác cͯa tr̓ 5 ± 6 tu͝i
Ĉӕi vӟi trҿ 5 ± 6 tuәi, các kӻ năng hӧp tác ÿѭӧc thӇ hiӋn rҩt rõ trong tҩt cҧ
các hoҥt ÿӝng cӫa trҿ. Trҿ ÿã biӃt quan tâm ÿӃn hành ÿӝng cӫa bҥn, bҳt ÿҫu biӃt
ÿiӅu chӍnh các hành ÿӝng cӫa mình phù hӧp vӟi yêu cҫu chung cӫa nhóm, khi có
mâu thuүn xҧy ra trҿ FNJQJÿã biӃt tìm cách giҧi quyӃt ÿӇ tiӃp tөc thӵc hiӋn nhiӋm
vө nhұn thӭc. Ӣ tuәi này, ý thӭc vӅ bҧn thân cӫa trҿ ÿã ÿѭӧc phát triӇn, bѭӟc ÿҫu
có khҧ năng tӵ khҷng ÿӏnh mình trong tұp thӇ. Ý thӭc tұp thӇ cӫa trҿ FNJQJÿang
ÿѭӧc rèn luyӋn, trҿ ÿã biӃt cùng hành ÿӝng vӟi nhau, ÿһc biӋt trҿ ÿã biӃt ÿѭa ra các

nhұn xét, ý kiӃn vӅ hành ÿӝng cùng nhѭ kӃt quҧ hoҥt ÿӝng cӫa chính mình và các
bҥn trong lӟp. [47]
Vӟi nhӳng nӝi dung và nhiӋm vө nhұn thӭc, cách thӭc tә chӭc, cách
ÿánh giá mӟi, là cѫ hӝi ÿӇ giúp trҿ duy trì hoҥt ÿӝng và thӭc ÿҭy trҿ hӧp tác vӟi
nhau bӅn vӳng và hiӋu quҧ hѫn. Ӣ lӭa tuәi này sӵ trao ÿәi, thoҧ thuұn và thiӃt
lұp các mӕi quan hӋ giӳa các thành viên trong nhóm hoҥt ÿӝng ÿã trӣ nên thành
thөc, sӵ phӕi hӧp hành ÿӝng cùng trӣ nên nhӏp nhàng hѫn. Trҿ ÿã biӃt cùng
nhau phân chia nhiӋm vө cho tӯng thành viên trong nhóm.


11
Nhѭ vұy, sӵ hӧp tác cӫa trҿ MG ÿѭӧc phát triӇn khơng chӍ phө thuӝc vào
lӭa tuәi mà cịn phө thuӝc rҩt nhiӅu vào cách thӭc tә chӭc, hѭӟng dүn cӫa ngѭӡi
lӟn. NӃu nhѭ ngѭӡi lӟn chúng ta không quan tâm, không tҥo ÿiӅu kiӋn, cѫ hӝi cho
trҿ tham gia vào các hoҥt ÿӝng chung cӫa tұp thӇ vӟi nhӳng nӝi dung, cách thӭc,
phѭѫng pháp hҩp dүn thì sӵ rèn luyӋn và phát triӇn các kӻ năng hӧp tác cӫa trҿ sӁ
bӏ hҥn chӃ.
Hӧp tác là mӝt trong nhӳng kӻ năng rҩt cҫn thiӃt cho con ngѭӡi mӟi, ÿó là
mӝt trong nhӳng tiêu chí ÿӇ ÿánh giá sӵ phát triӇn tồn diӋn nhân cách cӫa mӝt
con ngѭӡi. Vì vұy, ngay tӯ lӭa tuәi MN, chúng ta cҫn phҧi quan tâm ÿӃn viӋc kích
thích nhu cҫu và rèn luyӋn kӻ năng hӧp tác cho trҿ.
1.1.3. Khái ni͏m
Ĉ̿FÿL͋m phát tri͋n tâm sinh lý cͯa tr̓ 5 ± 6 tu͝i
Sӵ lӟn lên và phát triӇn cӫa trҿ là mӝt quá trình diӉn ra liên tөc theo mӝt
trình tӵ và quy luұt ÿӏnh sҹn. Nhӳng thay ÿәi trong quá trình trѭӣng thành cӫa trҿ ӣ
lӭa tuәi MG cho phép trҿ giҧi quyӃt nhӳng tình huӕng phӭc tҥp hѫn. Thông qua
các hoҥt ÿӝng hàng ngày trҿ tiӃp tөc ÿѭӧc phát triӇn nhӳng kӻ năng cҫn thiӃt: kӻ
năng vұn ÿӝng, kӻ năng tӵ phөc vө, kӻ năng hӧp tác cùng chung sӕng...Nhӳng
bѭӟc tiӃn trong sӵ phát triӇn cӫa cѫ thӇ giúp cho trҿ trӣ nên ÿӝc lұp, mҥnh dҥn và
dӉ dàng hoà nhұp vào cuӝc sӕng cӝng ÿӗng hѫn.

Trҿ càng lӟn thì mơi trѭӡng hoҥt ÿӝng cӫa trҿ càng ÿѭӧc mӣ rӝng, trҿ
không chӍ tiӃp xúc vӟi nhӳng ngѭӡi thân trong gia ÿình mà cịn ÿѭӧc tham gia vào
các hoҥt ÿӝng xã hӝi khác nhau, có nhiӅu cѫ hӝi ÿӇ tiӃp xúc vӟi nhӳng nguӡi xung
quanh, ÿһc biӋt là ÿѭӧc chѫi, hoҥt ÿӝng vӟi bҥn. Trong quá trình tham gia vào các
hoҥt ÿӝng xã hӝi khác nhau thì vӕn kinh nghiӋm cӫa trҿ FNJQJÿѭӧc tăng lên, ÿӗng
thӡi trҿ FNJQJWUӣ nên mҥnh dҥn, tӵ tin hѫn.
Các nhà tâm lý hӑc cho rҵng, sӵ tӵ ý thӭc vӅ bҧn thân ÿóng vai trị ÿiӅu
chӍnh, ÿiӅu kiӋn quan trӑng trong hành vi cӫa con nguӡi. Nó quyӃt ÿӏnh ÿӃn thái ÿӝ
cӫa cá nhân ÿӕi vӟi bҧn thân và nhӳng ngѭӡi xung quanh. Khi trҿ biӃt tӵ ý thӭc vӅ
bҧn thân thì trҿ khơng chӍ có khҧ năng tӵ ÿánh giá bҧn thân mà còn biӃt ÿánh giá
ngѭӡi khác ÿӇ nhұn thӭc ÿѭӧc cái ÿúng cái sai, cái hay cái dӣ. Tӯ ÿó, trҿ biӃt ÿiӅu
chӍnh hành vi cӫa mình cho phù hӧp vӟi nhӳng quy tҳc và yêu cҫu chung. Nhѭ


12
vұy, trҿ càng có nhiӅu cѫ hӝi ÿѭӧc trҧi nghiӋm xã hӝi thì càng có nhiӅu khҧ năng
hӧp tác.
1.1.3.2. Bi͋u hi͏n kͿ QăQg hͫp tác cͯa tr̓ 5 ± 6 tu͝i
* BiӃt chia sҿ kinh nghiӋm, ý tѭӣng và ÿӗ dùng, ÿӗ chѫi cùng vӟi bҥn: trҿ
biӃWQrXUDFiFêWѭӣQJYjFQJFKѫLYӟi bҥn nhӳng vүn cịn hҥn chӃ và gһp khó
NKăQ
* BiӃt phӕi hӧp hành ÿӝng vӟi các bҥn ÿӇ thӵc hiӋn nhiӋm vө nhұn thӭc
chung: Trҿ ÿã biӃt quan tâm ÿӃn hành ÿӝng cӫa bҥn, bҳt ÿҫu biӃt ÿiӅu chӍnh các
hành ÿӝng cӫa mình phù hӧp vӟi yêu cҫu chung cӫa nhóm, khi có mâu thuүn xҧy
ra trҿ FNJQJÿã biӃt tìm cách giҧi quyӃt ÿӇ tiӃp tөc thӵc hiӋn nhiӋm vө nhұn thӭc. Ӣ
tuәi này, ý thӭc vӅ bҧn thân cӫa trҿ ÿã ÿѭӧc phát triӇn, bѭӟc ÿҫu có khҧ năng tӵ
khҷng ÿӏnh mình trong tұp thӇ. Ý thӭc tұp thӇ cӫa trҿ FNJQJÿang ÿѭӧc hình thành,
trҿ ÿã biӃt cùng hành ÿӝng vӟi nhau, ÿһc biӋt trҿ ÿã biӃt ÿѭa ra các nhұn xét, ý kiӃn
vӅ hành ÿӝng cùng nhѭ kӃt quҧ hoҥt ÿӝng cӫa chính mình và các bҥn trong lӟp.
* BiӃt chҩp nhұn sӵ phân cơng nhiӋm vө cӫa nhóm: Ӣ lӭa tuәi này sӵ trao

ÿәi, thoҧ thuұn và thiӃt lұp các mӕi quan hӋ giӳa các thành viên trong nhóm
hoҥt ÿӝng ÿã trӣ nên thành thөc, sӵ phӕi hӧp hành ÿӝng cùng trӣ nên nhӏp
nhàng hѫn. Trҿ ÿã biӃt cùng nhau phân chia nhiӋm vө cho tӯng thành viên trong
nhóm.
* Có thӇ hồn thành các cơng viӋc ÿѫn giҧn cùng vӟi bҥn: Trҿ có thӇ hồn
thành tӕt các cơng viӋc ÿѫn giҧn cùng vӟi bҥn.
* BiӃt thѭѫng lѭӧng khi có nhӳng mâu thuүn phát sinh ÿӇ cùng thӵc hiӋn
công viӋc chung: Trong q trình làm viӋc theo nhóm, có rҩt nhiӅu vҩQÿӅ nҧy sinh
có thӇ là do mâu thuүn phát sinh, có thӇ OjGRQăQJOӵc cӫa trҿ cịn hҥn chӃ mà trҿ
có nhӳQJNKyNKăQQKҩWÿӏnh. NhӳQJNKyNKăQҩ\ÿ{LNKLWUҿ khơng thӇ tӵ mình
giҧi quyӃWÿѭӧF'RÿyWUҿ rҩt cҫn sӵ hӛ trӧ.
Tìm kiӃm sӵ JL~Sÿӥ cӫDQJѭӡLNKiFNK{QJFyQJKƭDOjWUҿ ӹ lҥi, nhӡ QJѭӡi
khác làm thay, làm hӝ FKRPuQK.ƭQăQJWuPNLӃm sӵ JL~Sÿӥ ӣ ÿk\FyQJKƭDOj
sau khi trҿ ÿm Qӛ lӵc, cӕ gҳQJ ÿӇ WuP SKѭѫQJ iQ WKӵc hiӋn nhiӋm vө mà khơng
ÿѭӧc hay trong q trình thӵc hiӋn nhiӋm vө trҿ có nhӳQJNKyNKăQPjWӵ bҧn thân
trҿ khơng thӇ giҧi quyӃWÿѭӧc thì khi ҩy trҿ sӁ tìm sӵ trӧ giúp cӫDQJѭӡi khác. Tìm
kiӃm sӵ JL~Sÿӥ có thӇ là bҥn bè hoһc là cô giáo.


13
Tìm kiӃm sӵ JL~S ÿӥ sӁ giúp trҿ ³Jӥ rӕL´ WuP ÿѭӧc cách giҧi quyӃt vҩQ ÿӅ
QKDQKFKyQJKѫQJL~SWUҿ không chán nҧn bӓ dӣ công viӋc, trҿ sӁ tӵ tin KѫQÿӇ tiӃp
tөc công viӋc. Tuy nhiên, chúng ta cҫn cho trҿ biӃt rҵng khơng phҧi cӭ gһp khó
NKăQOjWuPVӵ JL~Sÿӥ ngay mà trҿ cҫn phҧi có sӵ cӕ gҳng hӃt mình, sau ÿyQӃu
NK{QJÿѭӧc mӟi tìm sӵ JL~Sÿӥ.
NӃu trҿ NK{QJFyNƭQăQJQj\PjWUҿ mãi loay hoay, vҩt vҧ WUѭӟFNKyNKăQVӁ
làm cho trҿ cҧm thҩy có mӝt áp lӵc quá lӟn, công viӋc quá nһng nӅ Yѭӧt khҧ QăQJ
cӫa trҿ Pj VLQK UD FKiQ FKѭӡng rӗi bӓ dӣ công viӋF 1Jѭӧc lҥi, nӃu trҿ quá lҥm
dөng vào sӵ JL~Sÿӥ thì trҿ sӁ trӣ nên ӹ lҥi, khơng cӕ gҳng, nӛ lӵFWUѭӟc nhӳng khó
NKăQ9uYұy, giáo viên cҫQOѭXêQKӳQJÿLӅXWUrQNKLUqQNƭQăQJQj\FKRWUҿ.

1.1.4. Ho̩Wÿ͡QJNKiPSKiP{LWU˱ͥng xung quanh cho tr̓ 5 ± 6 tu͝i ͧ WU˱ͥng
m̯m non
1.1.4.1. Khái ni͏m khám phá MTXQ cho tr̓ m̯m non
Khái ni͏PP{LWU˱ͥng xung quanh: 0{LWUѭӡng xung quanh là tâp hӧp tҩt cҧ
các yӃu tӕ cӫa tӵ nhiên và xã hӝi bao quanh trҿ em, có quan hӋ mұt thiӃt vӟi nhau,
có ҧQKKѭӣng trӵc tiӃSÿӃQÿӡi sӕQJÿӃn sӵ tӗn tҥi và phát triӇn cӫa trҿ em.
Có thӇ SKkQFKLDP{LWUѭӡQJ[XQJTXDQKWKjQKP{LWUѭӡng tӵ nhiên và mơi
WUѭӡng xã hӝL7URQJÿyP{LWUѭӡng tӵ nhiên bao gӗm tӵ nhiên vô sinh và tӵ nhiên
hӳXVLQKP{LWUѭӡng xã hӝi bao gӗm coQQJѭӡi, mӕi quan hӋ qua lҥi giӳa con
QJѭӡi vӟLFRQQJѭӡLYjFiFÿӗ vұWGRFRQQJѭӡi làm ra.
Khái ni͏P³/jPTXHQYͣLP{LWU˱ͥQJ[XQJTXDQK´ Dӵa vào nguӗn gӕc
rèn luyӋn xã hӝLORjLQJѭӡLWUrQWUiLÿҩt, các nhà khoa hӑFÿmNKҷQJÿLQKU}UjQJ
mӑi cá nhân ngay tӯ NKLVLQKUDÿmFyTXDQKӋ mұt thiӃt vӟLP{LWUѭӡng xung
quanh.
KӃt quҧ cӫa mӕi quan hӋ này lag quá trình cá nhân trӣ WKjQKQJѭӡi ± q
trình cá nhân thích ӭng vӟLP{LWUѭӡng, nhân thӭc vӅ P{LWUѭӡng và cҧi tҥRQyÿӇ
ÿiSӭng nhu cҫu phát triӇn cӫa bҧn WKkQ1KѭYұ\³OjPTXHQYӟLP{LWUѭӡng
[XQJTXDQK´FKtQKOjTXiWUuQKSKiWWULӇn trҿ HPQKѭPӝWQKkQFiFKÿѭѫFEҳWÿҫu
tӯ viӋc thích ӭQJÿӃQOƭQKKӝi và cҧi tҥRP{LWUѭӡng.
Khái ni͏P³3K˱˯QJSKiSK˱ͣng d̳n tr̓ làm quen vͣLP{LWU˱ͥng xung
TXDQK´ 3KѭѫQJSKiSWKѭӡQJÿѭӧFÿӏQKQJKƭDOjSKѭѫQJWKӭc hoҥWÿӝng gҳn bó


14
giӳa giáo viên và trҿ nhҵPÿҥWÿѭӧc kӃt quҧ giáo dөFYjJLiRGѭӥng nhҩWÿӏQKQKѭ
OƭQKKӝi, tri thӭc, rèn luyӋQNƭQăQJNƭ[ҧo, phát triӇQQăQJOӵc trí tuӋ, rèn luyӋn
các phҭm chҩWÿҥRÿӭc và thói quen hành vi.
1.1.4.2. N͡LGXQJK˱ͣng d̳n tr̓ 5 ± 6 tu͝i khám phá P{LWU˱ͥng xung quanh
- VӅ nӝi dung nghiên cӭu mӝt sӕ kӻ QăQJKӧp tác cӫa trҿ 5 ± 6 tuәi và biӇu hiӋn
cӫa nó có rҩt nhiӅu vҩQÿӅ nghiên cӭu tә chӭc hoҥWÿӝng khám phá MTXQ, tuy

nhiên chúng tôi chӍ nghiên cӭu các vҩQÿӅ xoay quanh các chӫ ÿӅ: Bҧn thân, NghӅ
nghiӋS1ѭӟc và các hiӋQWѭӧng tӵ nhiên.
* NghӅ nghiӋp: Tên gӑi, công cө, sҧn phҭm, các hoҥWÿӝQJYjêQJKƭDFӫa các nghӅ
phә biӃn, nghӅ truyӅn thӕng cӫDÿӏDSKѭѫQJ.
- 1yLÿһFÿLӇm và sӵ khác nhau cӫa mӝt sӕ nghӅ. Ví dөQyL³1JKӅ nông làm ra
lúa gҥo, nghӅ xây dӵng xây nên nhӳng ngôi nhà mӟL´
1ѭӟc và các hiӋQWѭӧng tӵ nhiên: Cӫng cӕ, làm chính xác và mӣ rӝng biӇXWѭӧng
cӫa trҿ vӅ các hiӋQWѭӧng tӵ QKLrQÿһFÿLӇm, sӵ SKRQJSK~ÿDGҥng, sӵ WKD\ÿәi
cӫDQy«
- &yNƭQăQJVRViQKVӵ khác và giӕng nhau cӫa hai hay nhiӅu yӃu tӕ ӣ các mùa, có
NƭQăQJSKkQQKyPFiF\Ӄu tӕ thӡi tiӃt theo mùa.
- &yNƭQăQJ[iFÿӏnh, dӵ ÿRiQVӵ WKD\ÿәi thӡi tiӃt qua viӋc quan sát và làm lӏch
thӡi tiӃt.
- Hình thành nhu cҫXYjNƭQăQJVLQKKRҥt cho phù hӧp vӟi thӡi tiӃWăQPһc, vӋ
sinh).
* Bҧn thân: Nhұn biӃWÿѭӧc các giӟi tính dӵDYjRFiFKăQPһc, sӣ WKtFKÿһFÿLӇm
các bӝ phұQFѫWKӇ, các giác quan và cách giӳ gìn, bҧo vӋ chúng.
- GiҧLWKtFKÿѭӧc mӕi quan hӋ giӳa cҩu tҥo và chӭFQăQJFiFEӝ phұQFѫWKӇ, các
giác quan.
- Có thӇ làm chӫ cҧm xúc trong mӝt sӕ tình huӕng.
1.1.5. Vai trị cͯa ho̩Wÿ͡ng khám phá P{LWU˱ͥng xung quanh ÿ͙i vͣi vi͏c kͿ
QăQJKͫp tác cho tr̓ 5 ± 6 tu͝i


15
HoҥW ÿӝng khám phá MTXQ là mӝt trong nhӳng hoҥW ÿӝQJ ÿһc thù cӫa trҿ
ÿѭӧc tә chӭc ӣ WUѭӡng MN. HiӋn này, hҫu hӃWFiFWUѭӡQJ01ÿDng thӵc hiӋQFKѭѫQJ
WUuQKÿәi mӟi hình thӭc tә chӭc hoҥWÿӝng giáo dөF&KѭѫQJWUuQKQj\ÿѭӧc chia thành
8 chӫ ÿLӇm, mӛi chӫ ÿLӇm thӇ hiӋn mӝt vҩQÿӅ cӫa cuӝc sӕng. Thông qua các chӫ ÿӅ
khác nhau, trҿ không chӍ dӉ GjQJOƭQKKӝi kiӃn thӭc, kinh nghiӋm xã hӝLPjFzQFyFѫ

hӝLÿӇ hình thành các kӻ QăQJQăQJOӵc cҫn thiӃWÿһc biӋt là kӻ QăQJKӧp tác. Trҿ
ÿѭӧc dҥy cách biӃt làm thӃ QjRÿӇ sӱ dөng các kӻ QăQJELӃt khi nào thì cҫn sӱ dөng
nó. Mһt khác, trҿ cịn hӑFÿѭӧc cách nhұn ra các tình huӕng có thӇ sӱ dөng các kӻ
QăQJPӝt cách hӧp lý và hiӋu quҧ nhҩt.
Chӫ ÿӅ cӫa hoҥWÿӝng khám phá MTXQ rҩWSKRQJSK~ÿDGҥQJYjÿӝ phӭc tҥp
QJj\ WăQJ WKrP 9u Yұy, cӫa trҿ không thӇ hoҥW ÿӝQJ ÿѫQ Oҿ mӝt mình mà cҫn có
nhӳQJQJѭӡi bҥQ ÿӗng hành. Cùng vӟi nhӳQJQJѭӡi bҥQ ÿӗng hành trҿ sӁ dӉ dàng
tӯQJEѭӟc chinh phөFÿѭӧc chính bҧn thân mình và MTXQ. Sӵ tұp hӧp trҿ vào mӝt
nhóm hoҥWÿӝng chung sӁ giúp trҿ hӑc cách chia sҿ cҧP[~FVX\QJKƭYjNLQKQJKLӋm,
cùng nhau WUDRÿәi tìm ra các giҧi pháp tӕLѭXÿӇ hoàn thành nhiӋm vө.
Khi tham gia vào các hoҥWÿӝng khám phá MTXQ cùng vӟi bҥQÿӇ hoàn thành
tӕt nhiӋm vө nhұn thӭFFKXQJÿzLKӓi trҿ phҧi biӃt tuân thӫ theo nhӳng yêu cҫu chung
và sӵ phân cơng nhiӋm vө cӫa nhóm. Bӣi tҩt cҧ nhӳQJKjQKÿӝng, viӋc làm cӫa cá
nhân trҿ ÿӅu có ҧnh Kѭӣng trӵc tiӃp hoһc gián tiӃSÿӃn thành tích chung cӫa nhóm.
Mһt khác, vӟi sӵ tham gia vào hoҥWÿӝng hӧp tác sӁ tҥo cho trҿ cҧPJLiFÿѭӧc thuӝc
vӅ QKyPÿѭӧc tôn trӑQJWLQWѭӣQJÿӝc lұSEuQKÿҷng trong cơng viӋc. Tӯ ÿyWUҿ có
trách nhiӋm vӟi cơng viӋc cӫDPuQKFNJQJQKѭWKjQKWtFKFKXQJFӫa cҧ nhóm.
7URQJTXiWUuQKWUDRÿәLÿjPSKiQWKRҧ thuұn vӟi bҥn trҿ khơng chӍ hӑc cách
bày tӓ êWѭӣQJVX\QJKƭFӫa mình cho cơ giáo và bҥn mà còn hӑc cách lҳng nghe và
chҩp nhұn ý kiӃn cӫDQJѭӡi khác. Vӟi viӋc tә chӭc các hoҥWÿӝng theo nhóm nhӓ ÿm
tҥo nhiӅXFѫKӝLÿӇ cҥnh tranh lành mҥnh giӳa các cá nhân, giӳa các nhóm. Sӵ cҥnh
WUDQKQj\ÿmWҥo cho trҿ cҧPJLiFÿѭӧc khuyӃQNKtFKÿѭӧc làm chӫ chính mình, vì
trҿ chính là nguӡi khám phá khҧ QăQJFӫa mình và cӫa các thành viên khác.
Sӵ hӧSWiFÿmKuQKWKjQKVӵ thiӋn cҧm, mӕi quan hӋ thân mұt giӳa cá nhân vӟi
cá nhân, giӳa nhóm vӟi nhóm, giúp trҿ hiӇXQKDXKѫQGӉ dàng cҧm thơng và chia sҿ
vӟLQKDXKѫQ1KѭYұy, q trình hoҥWÿӝQJNKiPSKi07;4ÿmWҥo ra cho trҿ mӝt
xúc cҧm mӟL ÿy Oj Vӵ ÿӗng cҧm. Trҿ ÿѭӧF UXQJ ÿӝQJ VXQJ Vѭӟng khi tұQ Kѭӣng