CÁC ĐỀ XUẤT NGHIÊN CỨU KHOA HỌC- SESSION ONE
GIẢI PHÁP SỬ DỤNG MÁY PHÁT ĐIỆN BIOGAS ĐỂ TẠO
NGUỒN ĐIỆN NĂNG TỪ KHÍ BIOGAS THU HỒI Ở TRẠM XỬ LÝ
NƯỚC THẢI: NGHIÊN CỨU THÍ ĐIỂM TẠI TRẠM XỬ LÝ NƯỚC THẢI
CƠNG NGHIỆP THỰC PHẨM CÔNG TY CPV FOOD, CÔNG SUẤT
8.000M3/NGÀY ĐÊM, TỈNH BÌNH PHƯỚC
Lê Thị Vân Anh (1), Nguyễn Phương Duy*, Nguyễn Trung Hiếu*,
Bùi Đức Hiếu*, Nguyễn Đức Quân*
*Khoa Kỹ thuật hạ tầng và Môi trường Đô thị, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội
Người hướng dẫn: NCS. Nguyễn Minh Ngọc
TÓM TẮT
Thu hồi khí Biogas để tái sử dụng trong thực
Việc áp dụng động cơ phát điện chạy khí
tế ở Việt Nam đã triển khai từ những năm
Biogas cho các trạm xử lý nước thải có sử
cuối thế kỷ 20, việc sử dụng khí Biogas để
dụng thiết bị UASB hiện nay chưa được triển
chạy động cơ đốt trong đã được nghiên cứu
khai và đánh giá hiệu quả kinh tế. Nghiên
rất nhiều gần đây. Các thiết bị động cơ chạy
cứu tập trung vào phân tích áp dụng phát
khí Biogas đã được thương mại hóa và áp
điện từ khí Biogas cho trạm xử lý nước thải
dụng rộng rãi cho hộ cá nhân, nhà máy, xí
và đánh giá hiệu quả kinh tế thu được từ q
nghiệp …
trình tái tạo năng lượng này.
Từ khóa: Biogas, UASB, phát điện, CH4, trạm xử lý nước thải.
1. MỞ ĐẦU
Việc thu hồi và sử dụng khí Biogas đã
Với các nghiên cứu gần đây về động cơ khí gas
được áp dụng tại Việt Nam từ thập niên 90
như Bùi Văn Ga và cộng sự (2012), H.T Công và
của thế kỷ 20, việc thu hồi và sử dụng khí
N.Q Khánh (2015), N.Đ Hùng và cộng sự (2015),
Biogas được áp dụng cho các hộ cá thể,
đã nghiên cứu ứng dụng khí gas và khí Biogas
cơng ty, nhà máy… nhưng mục tiêu phần
để nghiên cứu về động cơ phát điện bằng khí
lớn là sử dụng làm nguyên liệu đốt, điều
gas, điều này cho thấy tiềm năng ứng dụng
này phù hợp với hộ cá thể hoặc nhà máy
tái tạo năng lượng tại các trạm xử lý nước thải
chăn ni, cịn các đơn vị khác thì chưa có
thực phẩm có nồng độ nhiễm cao và trong dây
sự phù hợp đáng kể.
chuyền xử lý có sử dụng thiết bị UASB.
22 | DIỄN ĐÀN SINH VIÊN 2020 - NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO
CÁC ĐỀ XUẤT NGHIÊN CỨU KHOA HỌC - SESSION ONE
Từ thiết bị UASB trong dây chuyền xử lý
Nước thải nhà máy chế biến cơng nghiệp
nước thải có nồng độ ơ nhiễm cao, ta thu
thực phẩm có tải lượng chất thải gây ơ
được nguồn khí Biogas có chứa hàm lượng
nhiễm (bảng 1):
CH4 từ 50% đến 70%, nguồn khí này thay
Bảng 1. Hàm lượng chất ơ nhiễm trong nước thải
vì sử dụng để đun nấu (sử dụng hạn chế ở
trạm xử lý nước thải hoặc bán với giá thành
TT
Thông số
Đơn vị
Giá trị
rất thấp) được tích lũy và dùng cho động cơ
1
BOD5
mg/l
1500 ÷ 2000
phát điện, nguồn điện năng được sử dụng
2
COD
mg/l
2000 ÷ 2800
cho các nhu cầu ngay tại trạm xử lý.
Với lưu lượng nước thải 8.000m3/ngày đêm,
tải lượng CH4 dự báo tạo ra theo phân tích
của IPCC (2006), tương ứng (bảng 2):
2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1 Mơ hình nghiên cứu
Dựa trên dây chuyền xử lý nước thải Công
ty CPV Food, công suất 8.000m3/ngày đêm,
tỉnh Bình Phước, nhóm nghiên cứu đưa
vào ứng dụng động cơ phát điện bằng khí
Biogas từ lượng khí Biogas thu được ở bể
UASB để phục vụ một số nhu cầu cho trạm
xử lý (hình 1).
UASB
Hệ thống
Thu gom và lưu
trữ khí Biogas
Bảng 2. Tính tốn sơ bộ lượng khí Biogas tạo ra
từ trạm xử lý 8000 m3/ngày
TT
Hàm lượng CH4
Đơn vị
Giá trị
1
Theo BOD
kg/ngày
7200 ÷ 9600
2
Theo COD
kg/ngày
4000 ÷ 5600
Hiện nay có 2 loại động cơ chuyển đổi
khi áp dụng khí Biogas để phát điện là
động cơ xăng và động cơ diesel. Trong đó
Hệ thống
Máy phát điện
chuyển đổi động cơ xăng sang động cơ sử
dụng Biogas thuận lợi và đơn giản hơn so
Hệ thống
Thiết bị đièu chỉnh
và phân phối điện
Phụ tải điện
với chuyển đổi bằng động cơ Diesel, với
nghiên cứu của N.K Tùng và cộng sự (2019)
về chuyển đổi động cơ xăng sang sử dụng
Hình 1. Sơ đồ bố trí hệ thống cơng trình nghiên cứu
Biogas, cho thấy với tỷ lệ khí CH4 là 64%
trong khí Biogas thì hiệu suất phát điện
2.2 Phân tích kỹ thuật
Nghiên cứu cơ bản của IPCC (20006) cho
thấy lượng tạo khí Biogas được tính theo
động cơ cịn 55% so với sử dụng nhiên liệu
xăng.
tỷ lệ 0,6 kg CH4/kg BOD hoặc 0,25kg CH4/
Mơ hình nghiên cứu dự kiến sử dụng động
kg COD.
cơ chạy khí Biogas được cải tạo từ động cơ
xăng.
DIỄN ĐÀN SINH VIÊN 2020 - NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO | 23
CÁC ĐỀ XUẤT NGHIÊN CỨU KHOA HỌC- SESSION ONE
2.3 Đánh giá giá trị của nghiên cứu đề xuất
Hiệu quả kinh tế của dự án được đánh giá
Khi sử dụng khí Biogas để phát điện bằng
lợi ích dư dựa trên mức độ so sánh giữa sử
động cơ cải tạo từ động cơ xăng, các trạm
dụng trực tiếp khí Biogas và hiệu quả từ
xử lý nước thải sẽ tiêu thụ được nguồn khí
phát điện bằng khí Biogas mang lại, quá
Biogas tạo ra trong quá trình xử lý nước thải
trình sẽ bao gồm lợi ích tạo ra điện năng
từ thiết bị UASB.
từ khí Biogas trừ đi giá trị sử dụng trực tiếp
Hiệu quả của q trình sẽ được tính thơng
qua lượng điện năng tạo ra phục vụ cho
nhu cầu thắp sáng, sự giảm chi phí cho
trạm xử lý nước thải.
khí Biogas, nhân cơng vận hành, bảo dưỡng
thiết bị, sau đó lấy giá trị đầu tư (xây dựng
cơng trình, máy phát điện, thiết bị điện phụ
trợ khác) chia cho giá trị lợi ích dư đã phân
tích để tính thời gian hồn vốn cơng trình.
3. KẾT LUẬN
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Thu hồi và sử dụng khí Biogas ở các trạm
1] Nguyễn Khắc Tùng, Nguyễn Đức Khánh, Trịnh
Xuân Phong, Nguyễn Trung Kiên (B), Đặng Huy
xử lý nước thải có thiết bị UASB cho mục
Cường, Bùi Văn Chinh. Nghiên cứu sử dụng nhiên
đích phát điện sẽ hiệu quả khả quan và
liệu khí sinh học trên cụm máy phát điện cỡ nhỏ
dùng trong hộ gia đình. Tạp chí Khoa học và Công
đảm bảo nguồn năng lượng tái tạo liên
tục, đồng thời giảm chi phí sử dụng cho
các trạm xử lý nước thải.
nghệ, Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội, 2019.
[2] Nguyễn Đình Hùng, Nguyễn Hữu Hường, Đồn
Thanh Vũ, Vũ Việt Thắng. Ứng dụng biogas chạy
máy phát điện cỡ nhỏ tại nông thôn Việt Nam. Tạp
Lượng điện năng tạo ra nguồn khí Biogas
chí phát triển KH&CN, tập 12, số 14, pp: 5-11, 2009.
ở trạm xử lý nước thải cần được nghiên
[3] Bùi Văn Ga và cộng sự. Hệ thống cung cấp Biogas
cứu thực nghiệm cho rõ ràng hơn, vì phụ
cho động cơ máy phát điện 2HP. Tạp chí KH&CN
thuộc vào loại máy phát điện, lượng khí
thực tế và hiệu suất phát điện.
Đại học Đà Nẵng, số 3 (20), 2007.
[4] Huỳnh Thanh Công, Nguyễn Quốc Khánh. Hiện
trạng & xu hướng nghiên cứu động cơ đốt trong
sử dụng biogas. Tạp chí phát triển KH&CN, tập 18,
Thời gian hồn vốn đầu tư cơng trình cần
được xem xét một đầy đủ, để đánh giá sự
số K7- 2015, 2015.
[5] IPCC. Guidelines for National Greenhouse Gas
hữu ích của đề xuất nghiên cứu.
Inventories. Volume 5 - Waste. Chapter 6 wastewater treatment and discharge. https://
www.ipcc-nggip.iges.or.jp/public/2006gl/vol5.
html, 2006.
24 | DIỄN ĐÀN SINH VIÊN 2020 - NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO
CÁC ĐỀ XUẤT NGHIÊN CỨU KHOA HỌC - SESSION ONE
CÁC KÝ HIỆU
UASB: Bể xử lý sinh học dòng chảy ngược qua tầng bùn
kỵ khí (Upflow Anaerobic Sludge Blanket)
CH4: Khí mê tan [kg]
BOD5: Nhu cầu oxy sinh hóa (lượng oxy cần thiết để oxy
hóa sinh học các chất hữu cơ trong 5 ngày đầu trong
nhiệt độ 20ºC) [mg/l]
COD: Nhu cầu oxy hố học (lượng oxy cần thiết để oxy
hố hồn tồn carbon hữu cơ thành CO2 và nước) [mg/l]
TÁC GIẢ Ý TƯỞNG
Lê Thị Vân Anh, sinh viên năm thứ 3,
Nguyễn Đức Quân, sinh viên năm thứ 2,
chuyên ngành Kỹ thuật môi trường đô thị,
chuyên ngành Kỹ thuật môi trường đô thị,
Khoa Kỹ thuật hạ tầng và môi trường Đô
Khoa Kỹ thuật hạ tầng và môi trường Đô
thị, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.
thị, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.
Email:
Email:
Bùi Đức Hiếu, sinh viên năm thứ 4, chuyên
ngành Kỹ thuật cấp thoát nước, Khoa Kỹ
thuật hạ tầng và môi trường Đô thị, Trường
Đại học Kiến trúc Hà Nội.
GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN
NCS. Nguyễn Minh Ngọc, tốt nghiệp
Trường ĐH Thủy Lợi năm 2002 với chuyên
ngành thủy văn và môi trường, năm 2006
Email:
trở thành giảng viên của Khoa Kỹ thuật hạ
Nguyễn Trung Hiếu, sinh viên năm thứ
tầng và môi trường Đô Thị, Trường ĐH Kiến
3, chuyên ngành Kỹ thuật cấp thoát nước,
trúc Hà Nội. Email:
Khoa Kỹ thuật hạ tầng và môi trường Đô
Các lĩnh vực nghiên cứu cơ bản gồm Xây
thị, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.
dựng công trình, thủy lực học, kỹ thuật hạ
Email:
tầng đơ thị, ứng dụng tin học, môi trường
Nguyễn Phương Duy, sinh viên năm thứ
và xử lý chất thải.
3, chuyên ngành Kỹ thuật cấp thốt nước,
Khoa Kỹ thuật hạ tầng và mơi trường Đô
thị, Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.
Email:
DIỄN ĐÀN SINH VIÊN 2020 - NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO | 25